Мбол агарат фазояд замонаи молу манол
مبال اگرت فزاید زمانه مال و منال
Вгрт низ бакоҳад манолу моли манол
وگرت نیز بکاهد منال و مال منال
Мболи габр ва яҳудаст ин сарои ъФн
مبال گبر و یهودست این سرای عفن
Ба худ чу карам ба рози андарин мболи мбол
به خود چو کرم به راز اندرین مبال مبال
На охирати чанголи фанои бадаради чарм
نه آخرت چنگال فنا بدرد چرم
На охирати купол аҷал бикӯбад бол
نه آخرتکوپال اجل بکوبد بال
Шунидаам ки зи марди бахилу шахси сахӣ
شنیدهام که ز مرد بخیل و شخص سخی
зи родмардии доно танӣ намӯд суол
ز رادمردی دانا تنی نمود سوال
зи баҳри Фкрброўрди пургуҳари садафӣ
ز بحر فکربرآورد پرگهر صدفی
Чу баҳри хотири ман аз лоли моломол
چو بحر خاطر من از لال مالامال
Ки род вижа бахиласт аз онкии баҳри савоб
که راد ویژه بخیلست از آنکه بهر ثواب
Кунад захираи худ моли хешро з навол
کند ذخیرهٔ خود مال خویش را ز نوال
Бахили турфа сахӣаст аз онкии баҳри касон
بخیل طرفه سخی است از آنکه بهر کسان
Наад вадиъаи ҳрончи згнҷу махзану мол
نهد ودیعه هرآنچ زگنج و مخزن و مال
Гирифтам онкии зи сирват ҳаме шуд ҳрқл
گرفتم آنکه ز ثروت همی شد هرقل
Сурӯдами онкии зи шавкат ҳаме шудӣ чипол
سرودم آنکه ز شوکت همی شدی چیپال
з бҳргнҷ мабар ранҷ дар сарои сипанҷ
ز بهرگنج مبر رنج در سرای سپنج
Яке нахуст ба дасти ори доруии оҷол
یکی نخست به دست آر داروی آجال
зи баҳри ранҷи фанои ҷода ӣӣ бсўд гузин
ز بهر رنج فنا جادهیی بسود گزین
зи баҳри дарди аҷали доруеи шигарфи сгол
ز بهر درد اجل دارویی شگرف سگال
Гар аз фано бигурезӣ дар оҳанӣни бора
گر از فنا بگریزی در آهنین باره
Вар аз аҷал ба паноҳӣ ба оҳанӣни србол
ور از اجل به پناهی به آهنین سربال
Ҳамонат брдрди охири чунонкии грки барра
همانت بردرد آخر چنانکهگرک بره
Ҳаминат бшкрди охири чунонкии шери школ
همینت بشکرد آخر چنانکه شیر شکال
Тўкти бпоӣ агар фии алмисли хулди хорӣ
توکت بپای اگر فیالمثل خلد خاری
Чунон шӯй ки барорӣ чу не ҳазорон на?ил
چنان شوی که برآری چو نی هزاران نال
Яке битарс аз он дам ки дами буруни норай
یکی بترس از آن دم که دم برون ناری
?герат ҳазорон нашутур зананд бар қиФол
گرت هزاران نشتر زنند بر قیفال
Чу Ғарми гарм чарое чаро ба ҳуши Не
چو غرم گرم چرایی چرا به هوش نیی
Ки марг чун юзати мигрозд аз дунбол
که مرگ چون یوزت میگرازد از دنبال
Ба чанги андари фалсӣ на вази хаёли маӣ
به چنگ اندر فلسی نه وز خیال مهی
Ҳамеи кросаҳи бФрсўдии азгшўдни фол
همی کُراسه بفرسودی ازگشودن فال
Наузи биллоҳ агар рӯзгори дун парвар
نعوذ بالله اگر روزگار دونپرور
Наад ба дӯши ту як рӯзи рояти иҷлол
نهد به دوش تو یک روز رایت اجلال
Чу по ба даст рёс наҳй з рӯй ғурур
چو پا بهدست ریاس نهی ز روی غرور
Ба хира пушт кунӣ брби эзади мутаъол
به خیره پشت کنی برب ایزد متعال
Шариатӣ кунӣ аз назд хештани ибдоъ
شریعتیکنی از نزد خویشتن ابداع
Ҳаме ббоФаҳ бабандяш бар паямбару ол
همی ببافه ببندیش بر پیمبر و آل
Чаҳ мояи золи расани рейсро ки пнчи пашиз
چه مایه زال رسن ریس را که پنچ پشیز
Ба дасти омада аз дастранҷи чандини сол
به دست آمده از دسترنج چندین سال
Гуҳии шкўркзини сими ним вақфи кафан
گهی شکورکزین سیم نیم وقفکفن
Гуҳии сабури казин хумси хумси харҷи аёл
گهی صبور کزین خمس خمس خرج عیال
Гуҳии ситеза ба зол спидмўӣ кунӣ
گهی ستیزه به زال سپیدمویکنی
Бидон сифат ки ба деви сипеди рустами зол
بدان صفت که به دیو سپید رستم زال
Барои онкии яке мушти зар ба чанги оре
برای آنکه یکی مشت زر به چنگ آری
Чаҳ мояи хӯни шаҳидон ҳаме кунӣ помол
چه مایه خون شهیدان همیکنی پامال
зи баҳри онкии зи амволи мурдаи баҳраи барӣ
ز بهر آنکه ز اموال مرده بهره بری
На оҳи беваи ниўшӣ на нолаи атфол
نه آه بیوه نیوشی نه نالهٔ اطفال
Гуҳӣ чу бахти алнср аилё кунӣ вайрон
گهی چو بختالنصر ایلیا کنی ویران
На ҷузи иморати боми канисаи ?ут ба хаёл
نه جز عمارت بام کنیسهات به خیال
Ба рӯзи хумсин улфати бузурги борхдоӣ
به روز خمسین الفت بزرگ بارخدای
Бисанҷад ар ба тарозуии доварии аъмол
بسنجد ار به ترازوی داوری اعمال
Ҳиммат ба каффаи исён чу коҳи кӯҳи сабк
همت به کفهٔ عصیان چو کاه کوه سبک
Ҳиммат ба пилаи тоъати чўкўаҳи коҳи чигол
همت به پلهٔ طاعت چوکوهکاه چگال
Ду понздаҳи рӯзат рӯза гуфтааст худоӣ
دو پانزده روزت روزه گفته است خدای
зи слхи шаъбон то субҳи ғарраи шавол
ز سلخ شعبان تا صبح غرهٔ شوال
Ба раби ду ҷаҳони ҳаждаҳи ҳазор ҳила кунӣ
به رب دو جهان هجده هزار حیله کنی
Ки аз сиёми се даҳ рӯзаи барраӣ эй мҳтол
که از صیام سه ده روزه برهی ای محتال
Ба хеши бандӣ ба дурӯғи ранҷҳои фара
به خویش بندی به دروغ رنجهای فره
Сӯии пизишки шӯии мӯии мӯӣу нолонол
سوی پزشک شوی موی موی و نالانال
зи ранҷи савдо сблт кунӣу хории риш
ز رنج سودا سبلت کنی و خاری ریش
Алоҷи савдои ҷӯии зи доруии исҳол
علاج سودا جویی ز داروی اسهال
Пизишкро фиканӣ дар ҳазор бўку магар
پزشک را فکنی در هزار بوک و مگر
Барӣ ба кораши сесад ҳазор ғанҷу даллол
بری به کارش سیصد هزار غنج و دلال
Ба Фриаҳи гӯйӣ кин ранҷи мари фалонро буд
به فریهگوییکاین رنج مر فلان را بود
Ба шер хар шуд баҳмони пизишки чораи сгол
به شیر خر شد بهمان پزشک چاره سگال
Сипас пизишки баннои озмудаи бсроид
سپس پزشک بنا آزموده بسراید
Ки миннат низ бад-ӣни чораи неки созами ҳол
که منت نیز بدین چاره نیک سازم حال
Ба тамаъ зарат диҳад шери харату пиндорӣ
به طمع زرت دهد شیر خرت و پنداری
зи слсбит бахшидаанд оби зулол
ز سلسبیت بخشیدهاند آب زلال
Харии ҳазор маломати зи шери хар хӯрдан
خری هزار ملامت ز شیر خر خوردن
Ба ҷону ҳамчуи хурӯс аз тараб бикӯбӣ бол
بهجان و همچو خروس از طرب بکوبی بال
Се чори панҷ рукӯъ ва се ъушри донки суҷуд
سه چار پنج رکوع و سه عشر دانک سجود
Ба панҷ гуҳ гуфтат мари худои вазонти клол
به پنج گه گفتت مر خدای وزانت کلال
Намози шоми гузорӣ вале ба вақти тулӯъ
نماز شام گزاری ولی به وقت طلوع
Слўаҳи субҳи намое вале ба гоҳи завол
صلوه صبح نمایی ولی بهگاه زوال
Намӯда шеваи гунаҳи болъшӣу алошроқ
نموده شیوه گنه بالعشی و الاشراق
Гирифтаи пешаи хатои болғдўи волосол
گرفته پیشه خطا بالغدو والاصال
Ба ҷои оби хурии хамру чои шбрини талх
بهجایآب خوری خمر و چای شبرین تلخ
Ҳалол гуфта ҳаром ва ҳаром карда ҳалол
حلالگفته حرام و حرامکرده حلال
Мрокаҳи ъмркнўни ним панҷааст дуруст
مراکه عمرکنون نیم پنجه است درست
Нашуд риёзати як арбаъӣнам аз ҷаи маҷол
نشد ریاضت یک اربعینم از جه مجال
зи басят ва панҷ фарозами зи сӣ ва панҷ фурӯд
ز بسیت و پنج فرازم ز سی و پنج فرود
Вазин фарозу фурӯдам на ҷузи азоб ва накол
وزین فراز و فرودم نه جز عذاب و نکال
Чмидаҳ бар ба серуми бист ва панҷ соли сипеҳр
چمیده بر به سرم بیست و پنج سال سپهر
Сипас чаҳ донам кам марг кӣ равони оғол
سپس چه دانم کم مرگ کی روان آغال
Ба пои ҷаҳди супурдами басии фарозу фурӯд
به پای جهد سپردم بسی فراز و فرود
Ба ком саъй навиштам басии вҳоду тлол
بهکام سعی نوشتم بسی وهاد و تلال
На аз фарозу фурӯдам ба ҷузи нафиру зФир
نه از فراز و فرودم به جز نفیر و زفیر
На дар тлолу вҳодм ба ҷузи клолу малол
نه در تلال و وهادم به جز کلال و ملال
Валикин арча ба қстоси растгории ман
ولیکن ارچه به قسطاس رستگاری من
Ки блоднро Наст санги як мисқол
که بلادن را نست سنگ یک مثقال
Худои ъз ва ҷл донад онкӣ дар ҳамаи умр
خدای عز و جلٌ داند آنکه در همه عمر
зи шукр бар ншкибм ба табъ дар ҳамаи ҳол
ز شکر بر نشکیبم به طبع در همه حال
Аз он замон ки марои моам ном кард ҳабиб
از آن زمان که مرا مام نام کرد حبیب
На ҷузи влои ҳабиби хдостм ба хаёл
نه جز ولای حبیب خداستم به خیال
Ба батни момку сулби падари худои ниҳод
به بطن مامک و صُلب پدر خدای نهاد
Ба чеҳри ҷади ман аз меҳри ибни ъмши хол
به چهر جدّ من از مهر ابن عمّش خال
Алии олӣ кандар нбрдкндаҳи бикунад
علی عالی کاندر نبردکنده بکند
Бар бидонадишонро ба оҳанӣни чангол
بر بداندیشان را به آهنین چنگال
Ба роҳи яздон сар дод пас баси инаши хатар
به راه یزدان سر داد پس بس اینش خطر
БсФти Аҳмади посўди пас баси инаши ҷалол
بسفت احمد پاسود پس بس اینش جلال
Батул буд қаринаш магӯ надошт қарин
بتول بود قرینش مگو نداشت قرین
Расӯл буд ҳмолш магӯ надошт ҳам?ил
رسول بود همالش مگو نداشت همال
Қазои иҷобат амраш намӯда дар ҳамаи вақт
قضا اجابت امرش نموده در همه وقت
Қадари итоат ҳукмаш намӯда дар ҳамаи ҳол
قدر اطاعت حکمش نموده در همه حال
Чу беризояш дар тан сараст боргрн
چو بیرضایش در تن سرست بارگرن
Чу бевлоиш дар ҷисми ҷони дарси вабол
چو بیولایش در جسم جان درس وبال
Ризои борхдоист дар овомир ӯ
رضای بارخدایست در اوامر او
Ки ҷуз ба вифқи ризои худои надоди мисол
که جز به وفق رضای خدا نداد مثال
Буд нахустин тимсоли хомаи азалӣ
بود نخستین تمثال خامهٔ ازلی
Агарчӣ гӯйанд азклк ӯ буд тимсол
اگرچهگویند ازکلک او بود تمثال
Камол қудрат ҳақаст ва нест ҳеҷ шаккӣ
کمال قدرت حقست و نیست هیچ شکی
Дар инки сӯрат ҳастӣ азу гирифт камол
در اینکه صورت هستی ازو گرفت کمال
з меҳр ӯст дар абадони ҳамеи тмозҷи рӯҳ
ز مهر اوست در ابدان همی تمازج روح
з қаҳр ӯст дар офоқи сӯрати оҷол
ز قهر اوست در آفاق صورت آجال
Ҳаме напуед беҳукм ӯ сабоу дбўр
همی نپوید بیحکم او صبا و دبور
Ҳаме наҷунбад беамр ӯ ҷанубу шимол
همی نجنبد بی امر او جنوب و شمال
з ҳзм ӯст ки омад ҳамеи замини сокин
ز حزم اوست که آمد همی زمین ساکن
з бأс ӯст ки гирад мдри ҳамеи зилзол
ز بأس اوست که گیرد مدر همی زلزال
Ба дасти ридки қадараши сипеҳр чаҳ сайёра
به دست ریدک قدرش سپهر چه سیاره
Ба пои шоҳиди райши шаҳоб чаҳ халхол
به پای شاهد رایش شهاب چه خلخال
Ситора бе шарари Фкртш чу нуқтаи нил
ستاره بیشرر فکرتش چو نقطهٔ نیل
Замона бе асари ҳимматаш чу сиқта на?ил
زمانه بی اثر همتش چو سقطهٔ نال
Замонаро танд бидиҳадӣ ба вақти карам
زمانه را تاند بِدهَدی به وقت کرم
Ситораро ёрад бидиҳадӣ ба гоҳ навол
ستاره را یارد بِدهَدی بهگاه نوال
На бе влоиши қадар танӣ намӯд баланд
نه بیولایش قدر تنی نمود بلند
На бе итобаши ҷоҳ касе гирифт завол
نه بیعتابش جاهکسیگرفت زوال
Туфайл ӯст агар олӣаст агар соФл
طفیل اوست اگر عالی است اگر سافل
Мутӣъ ӯст агар хорӣаст агар иҷлол
مطیع اوست اگر خواری است اگر اجلال
зи калак котиб шуд рост дар саҳифаи алиф
ز کلک کاتب شد راست در صحیفهٔ الف
Хамидаи азкФ хаттот шуд ба дафтари дол
خمیده ازکف خطاط شد به دفتر دال
Шигифт нестгараш аз суфол буд ованд
شگفت نیستگرش از سفال بود آوند
Ки пеши ҳиммат ӯ зар надошт санги суфол
که پیش همت او زر نداشت سنگ سفال
Ба матбахи карамаши осмони яке дӯд аст
به مطبخ کرمش آسمان یکی دود است
Ки аз наҳифи рикобаши гирифтаи ранги згол
که از نهیب رکابش گرفته رنگ زگال
Навой слсл ҳастяш бади ситораи гароӣ
نوای صلصل هستیش بد ستاره گرای
Ҳануз номдаҳи одами падед аз слсол
هنوز نامده آدم پدید از صلصال
Ҷаҳон ва ҳарчӣ дар ӯ сайдҳои баста ӣ ӯст
جهان و هرچه در او صیدهای بسته ی اوست
Нзибд алҳақ чунин худоиро зибол
نزیبد الحق چونین خدای را زیبال
Сутӯдаи длдл ӯро фараи спҳрстӣ
ستوده دلدل او را فره سپهرستی
Мхмрстӣ бо ӯ агар насими шимол
مخمّرستی با او اگر نسیم شمال
Ба пўиаҳи чеҳри фалакро бидам фурӯи пӯшад
به پویه چهر فلک را بدم فرو پوشد
Чунонкии нофи смкро бмолдӣ ба нъол
چنانکه ناف سمک را بمالدی به نعال
Ба гоми кӯҳи навардаши вадиъаи барқ ӣмон
به گام کوهنوردش ودیعه برق یمان
Ба сами хораи шикофаши наҳуфтаи боди шимол
به سم خاره شکافش نهفته باد شمال
Ҳамора то ки ҷаҳони офарӣдаи борхдоӣ
هماره تا که جهان آفریده بارخدای
Бадеъи пайкар ӯро наёфарида мисол
بدیع پیکر او را نیافریده مثال