эй турраи дилдори ман эй афъии печон

ای طرهٔ دلدار من ای افعی پیچان

Беҷонӣ ва печон нашавад афъӣ бе ҷон

بی‌جانی و پیچان نشود افعی بی‌جان

Ту афъӣ беҷонӣ ва мо ҷумлаи шабу рӯз

تو افعی بی‌جانی و ما جمله شب و روز

Чун афъии саркӯфта аз ишқи ту печон

چون افعی سرکوفته از عشق تو پیچان

Бар сарви чамани мор буд ошиқ ва инак

بر سرو چمن مار بود عاشق و اینک

Ту Марӣу ошиқ шуда бар сарви хиромон

تو ماری و عاشق شده بر سرو خرامان

Торику дарозии ту ва аз ишқи ту рӯзам

تاریک و درازی تو و از عشق تو روزم

Торик ва дарозаст чу шабҳои зимистон

تاریک و درازست چو شبهای زمستان

Чун каффаи мизонеи рухсори маи ман

چون ‌کفهٔ میزانی رخسار مه من

Равшантар аз он Зуҳра ки ҷокрдаҳ ба мизон

روشن‌تر از آن زهره‌که جاکرده به میزان

Хамида чу саратонӣу дидор нигорам

خمیده چو سرطانی و دیدار نگارم

Шодонтар аз он ма ки муқӣмаст ба саратон

شادان‌تر از آن مه‌ که مقیمست به سرطان

Рӯй бути симин бар ман дар ту намояд

روی بت سیمین بر من در تو نماید

Чун лавҳаи симин ба бар Тифл сабақ хон

چون لوحهٔ سیمین به‌بر طفل سبق‌خوان

Гар Тифли сабақи хуонеи Не аз баҳр чаҳ доим

گر طفل سبق‌خوانی نیی از بهر چه دایم

Хам аз паии таълимӣ чун Тифли дабистон

خم از پی تعلیمی چون طفل دبستان

На мор ва на шайтон ва на товусии лекин

نه مار و نه شیطان و نه طاووسی لیکن

Дар хулдӣ чу мор ва чу товус ва чу шайтон

در خلدی‌ چو مار و چو طاووس و چو شیطان

Булбул на ва чун булбул бар гул шудаи мафтӯн

بلبل نه و چون بلبل بر گل شده مفتون

Ҳрбо на ва чун ҳрбои дархур шудаи ҳайрон

حربا نه و چون حربا درخور شده حیران

Исо на ва чун исои ҳамсояи хуршед

عیسی نه و چون عیسی همسایهٔ خورشید

Одам на ва чун одам дар равзаи ризвон

آدم نه و چون آدم در روضهٔ رضوان

Чанбар на ва бар гардани ҷонҳо шудаи чанбар

چنبر نه و بر گردن جانها شده چنبر

Сарсар на ва бар оташ дилҳо зада домон

صرصر نه و بر آتش دلها زده دامان

Юсуф нау бежан на валикин шудаи оўнг

یوسف نه و بیژن نه ولیکن شده آونگ

Чун Юсуф ва чун бежан дар чоҳи занхдон

چون یوسف و چون بیژن در چاه زنخدان

Райҳон нау анбар на вале буи туро ҳаст

ریحان نه و عنبر نه ولی بوی ترا هست

Аз ҷони ду ғуломи ҳабашии анбару райҳон

از جان دو غلام حبشی عنبر و ریحان

Тӯтӣ на вале ҳамдами ойӣна чу тӯтӣ

طوطی نه ولی همدم آیینه چو طوطی

Събон на вале хозини ганҷина чу събон

ثعبان نه ولی خازن‌گنجینه چو ثعبان

Маҷнӯн нау луқмон на надонам з чаҳ рӯе

مجنون نه و لقمان نه ندانم ز چه رویی

Ошуфта чу маҷнӯну сияҳи чраҳ чу луқмон

آشفته چو مجنون‌و سیه‌چره چو لقمان

Ҳиндӯ нау андоми трогўнаҳи ҳиндӯ

هندو نه و اندام تراگونهٔ هندو

Зиндон нау симои туро зулмати зиндон

زندان نه و سیمای تو را ظلمت زندان

Урёну сияҳи пӯш ба як умр надидам

عریان و سیه‌پوش به یک عمر ندیدم

Ғайр аз тўкаҳи пбўстаҳи сияҳи пӯшӣу урён

غیر از توکه پبوسته سیه‌پوشی و عریان

Бо зулмати злмстӣу матбӯъ чу инсоф

با ظلمت ظلمستی و مطبوع چو انصاف

Дар кисвати кФрстӣу мамдуҳ чу имон

در کسوت ‌کفرستی و ممدوح چو ایمان

Қрнист ки жулидаи шдсғнду мушавваш

قرنیست‌که ژولیده شدسغند و مشوش

Умрӣаст ки ошуфтаи шдстнду парешон

عمریست‌ که آشفته شدستند و پریشان

Халқ аз ман ва ман аз дилу дил аз ту ту аз бод

خلق‌ از من و من از دل و دل از تو تو از باد

Бод аз так икрони ҷаҳондори ҷҳонбон

باد از تک یکران جهاندار جهانبان

Дорои ҷавони бахти Муҳамади шаҳи ғозӣ

دارای جوان‌بخت محمد شه غازی

Кандар хур қадараш набӯд кисвати имкон

کاندر خور قدرش نبود کسوت امکان

Он шоҳи ҷавони бахт ки то рӯзи қиёмат

آن شاه ‌جوان ‌بخت‌ که تا روز قیامت

Афғон ба Ҳирот аз ҷазаъ ӯ кунад афғон

افغان به هرات از جزع او کند افغان

Аз бас ба ҳарӣ хӯн задам теғ фурӯрихт

از بس به هری خون زدم تیغ فروریخت

Дар дашт ҳарӣ таъбияи шдкўаҳи Бадахшон

در دشت هری تعبیه شدکوه بدخشان

Ҷузи шоҳ ки дар бахшад ва симоаш дурахшад

جز شاه که در بخشد و سیماش درخشد

Мо абр надидем дроФшону дурахшон

ما ابر ندیدیم درافشان و درخشان

Ҷузи шоҳ ки дар базми схндон ва сухангӯаст

جز شاه‌ که در بزم سخندان و سخنگوست

Мо ма нашунидем сухангӯӣу схндон

ما مه نشنیدیم سخنگوی و سخندان

эй шоҳи ҷаҳон эй ки ба ҳангоми такаллум

ای شاه جهان ای‌که به هنگام تکلم

Кас гуфт туро менакунад фарқи зи фарқон

کس‌گفت ترا می‌نکند فرق ز فرقان

Шаҳро ба синон ҳоҷат набӯд ки ба ҳиҷо

شه را به سنان حاجت نبود که به هیجا

Офоқ бигирад ба яке гардиши мижгон

آفاق بگیرد به یکی ‌گردش مژگان

Монӣ ба Муҳамад ки бад-ӣни малику хилофат

مانی به محمد که بدین ملک و خلافت

Дар тоҷи зарати гавҳари фақри омадаи пинҳон

در تاج زرت‌گوهر فقر آمده پنهان

Ҷаҳдӣ ки кунам хасми ту андари талаби малик

جهدی ‌که‌ کنم خصم تو اندر طلب ملک

Чун зарби ксўрсти варои мояи нуқсон

چون ضرب کسورست ورا مایهٔ نقصان

Бо ҳиммат ту мухтасараст ончӣ ба гетӣ

با همت تو مختصرست آنچه به‌گیتی

Бо стўти ту мҳтзрсти ончӣ ба гиҳон

با سطوت تو محتضرست آنچه به ‌گیهان

эй шоҳи ту доне ки дилам ҳаст ба меҳрат

ای شاه تو دانی‌که دلم هست به مهرت

Муштоқтар аз Хизр ба сарчашмаи ҳайвон

مشتاق‌تر از خضر به سرچشمهٔ حیوان

Ишқӣ ки маро ҳаст ба дидори шҳншаҳ

عشقی‌که مرا هست به دیدار شهنشه

Зӯҳҳоди накукори ндорндбаҳи ризвон

زهاد نکوکار ندارندبه رضوان

Моҳӣаст ҳросонми азин ғусса ки дорад

ماهیست هراسانم ازین غصه‌ که دارد

Дорои ҷавони бахти сари азми хуросон

دارای جوان‌بخت سر عزم خراسان

Ман шаби ҳамаи шаб то ба саҳар аз паии онам

من شب همه شب تا به سحر از پی آنم

Каз Авни атои малику ёрии яздон

کز عون عطای ملک و یاری یزدان

Чун фатҳ агар пеши рӯ ҷяш набошам

چون فتح اگر پیش‌رو جیش نباشم

Чун гирди шитобами зи паии мавкиби султон

چون‌گرد شتابم ز پی موکب سلطان

Аз шавқи малики тарк ватан кардаам арнаҳ

از شوق ملک ترک وطن‌کرده‌ام ارنه

Донам ки буд ҳуби ватани мояи имон

دانم‌که بود حب وطن مایهٔ ایمان

Чун оташи шавқи маликами сӯхтаи пайкар

چون آتش شوق ملکم سوخته پیکر

Гӯ шоҳ насузад дигарам зотши ҳиҷрон

گو شاه نسوزد دگرم زآتش هجران

зи асбоби сафари ҳеҷ ба ҷуз азм надорам

ز اسباب سفر هیچ به جز عزم ندارم

Танҳо Чехияанд азм чу набӯд сару сомон

تنها چکند عزم چو نبود سر و سامان

Асбӣу ғуломии ду маро ҳаст ки он як

اسبی و غلامی دو مرا هست‌که آن‌یک

Чашми паии ҷӯ май дӯди ин як зи паии нон

چشم پی جو می‌دود این‌یک ز پی نان

Таърих ҷаҳонаст на асбаст ки гӯйӣ

تاریخ جهانست نه اسبست‌که‌گویی

Дай буд ки бо Чингиз омад зи клўрон

دی بود که با چنگیز آمد ز کلوران

Гўидкаҳ ба зулмот чунин рафт Сикандар

گویدکه به ظلمات چنین رفت سکندر

Гуяд ба Самарқанди чунон тохти қдрхон

گوید به سمرقند چنان تاخت قدرخان

Шаҳномаи фирдавсяш аз бар ҳама яксар

شهنامهٔ فردوسیش از بر همه یکسر

Гар кӣнаи Эрон буд ар вақъаи турон

گر کینهٔ ایران بود ار وقعهٔ توران

Гўидкаҳи чунин тохт ба кини Қорани вкоўаҳ

گویدکه چنین تاخت به‌کین قارن وکاوه

Гўидкаҳи чунон сохт камӣни рустами дастон

گویدکه چنان ساخت‌کمین رستم دستان

Гуҳ оҳ кашад аз ҷигари сӯхта яъне

گه آه ‌کشد از جگر سوخته یعنی

Хуши аҳди манӯчеҳру хунаки даври Наримон

خوش عهد منوچهر و خنک دور نریمان

Пурсидами азуи мзти умраш ба балӣ гуфт

پرسیدم ازو مذت عمرش به بلی‌گفت

Солии ду сеам пертар азгнбдгрдон

سالی دو سه‌ام پیرتر ازگنبدگردان

Рӯзии насаби хеши бдонгўнаҳ баён кард

روزی نسب خویش بدانگونه بیان ‌کرد

Дар ӯҳда ровӣаст сухани хосса чу ҳазён

در عهدهٔ راویست سخن خاصه چو هذیان

К-эии марди манам меҳтари асбонеи коизд

کای مرد منم مهتر اسبانی‌کایزد

Бхшўди бақои пештар аз хилқати инсон

بخشود بقا پیشتر از خلقت انسان

Пераст ва буд ҳурмат ӯ бар ҳамаи воҷиб

پیرست و بود حرمت او بر همه واجب

Каз ғояти перяши фурӯрехтаи дандон

کز غایت پیریش فروریخته دندان

Ваон ходмки хоми паии ахзи мавоҷиб

وان خادمک خام پی اخذ مواجب

Ҳрдм расад аи зи роҳу шафиъи оради қуръон

هردم رسد ا ز راه و شفیع آرد قرآن

Венаи турфа ки гӯ бозад ва чавгон занад аммо

وین طرفه که گو بازد و چوگان زند اما

Ҳаст аз занаху зулф батон гӯйишу чавгон

هست از زنخ و زلف بتان گویش و چوگان

Чандон ки даҳуми пандаш ва таҳдид фиристам

چندان‌ که دهم پندش و تهدید فرستم

Гӯйӣ ки ба сарди оҳан май кӯбами санадон

گویی‌ که به سرد آهن می کوبم سندان

Алқсаҳи азин ғуссаи малулам ки мабодо

القصه ازین غصه ملولم‌ که مبادا

Аз шоҳи ҷудои монами зонсон ки тан аз ҷон

از شاه جدا مانم زآنسان‌که تن از جان

эй довари офоқ аҷаб нест ки имрӯз

ای داور آفاق عجب نیست ‌که امروز

БргФтаҳи ман Фхркнди хиттаи Эрон

برگفتهٔ من فخرکند خطهٔ ایران

Эрон чу ҷаҳони Фхркнд бар суханам зонк

ایران چو جهان فخرکند بر سخنم زانک

Шаҳи шабаҳ Муҳамад шуд ва ман сонии ҳисон

شه شبه محمد شد و من ثانی حسان

Қоонӣ агар қофияи такрори пазируфт

قاآنی اگر قافیه تکرار پذیرفت

Шаки не ки буд афви малики мояи ғуфрон

شک نی که بود عفو ملک مایهٔ غفران

Дар мадҳи малики бскаҳи зи лаби резами гавҳар

در مدح ملک بسکه ز لب ریزم‌گوهر

Гӯйӣ ки лабамро набӯд фарқи зи Аммон

گویی‌که لبم را نبود فرق ز عمان

То оташи оради зи ҳаҷари зарбати оҳан

تا آتش آرد ز حجر ضربت آهن

То гавҳар гардад ба садафи қатраи Нитсаон

تا گوهر گردد به صدف قطرهٔ نیسان

Ёри ту буд хасми ?илами ёри саломат

یار تو بود خصم الم یار سلامت

Хасми ту буд ёри суқми хасми гиребон

خصم تو بود یار سقم خصم گریبان