Агар ҳаркаси намояди мяшро дар иди қурбонӣ

اگر هرکس نماید میش را در عید قربانی

Миннати қурбони намоями хешро эй иди рӯҳонӣ

منت قربان نمایم خویش را ای عید روحانی

На кӣ қурбон кунам хешати ҳамон қурбон кунам мишт

نه‌کی قربان‌کنم خویشت همان قربان‌کنم میشت

Аз ин маънӣ ки дар пешат кам аз мишм ба нодонӣ

از این معنی که در پیشت کم از میشم به نادانی

На мпазир аз ман эй ҷонон ки ҷондорӣ кунам биҷон

نه مپذیر از من ای جانان ‌که جانداری‌کنم بیجان

Бҳли худро кунам қурбон ки барҳами зини гарони ҷонӣ

بهل خود را کنم قربان که برهم زین ‌گران‌جانی

Ба гесуят ки аз сӯят ба дигарсу нтобам рух

به‌گیسویت‌که از سویت به دیگرسو نتابم رخ

Гарми сад бор чун гесу ба гирд сар бигардоне

گرم صد بار چون‌گیسو به‌گرد سر بگردانی

Маро чашмӣаст ашки афшон бар ӯ сои зулфи машки афшон

مرا چشمیست اشک‌افشان بر او سا زلف مشک‌افشان

Ки ман ашкӣ биафшонам ту ҳам мишкӣ биафшонӣ

که من اشکی بیفشانم تو هم مشکی بیفشانی

Шабии пурсидам аз дилбар чаҳ фан дар ошиқии хуштар

شبی پرسیدم از دلبر چه فن در عاشقی خوشتر

Фишонд он зулф чун анбар ба рух яъне парешоне

فشاند آن زلف چون عنبر به رخ یعنی پریشانی

Ба хомӯшӣ забонҳо ҳаст риндони қаландар ро

به خاموشی زبانها هست رندان قلندر را

Саропо чун садафи шӯи гӯш то бънии дроФшонӣ

سراپا چون صدف شو گوش تا بعنی درافشانی

Қалам дар дасти котибгар намояди нола ҳақ дорад

قلم در دست‌ کاتب‌ گر نماید ناله حق دارد

Ки халқаш лол медонанд бо он нутқи пинҳонӣ

که خلقش لال می‌دانند با آن نطق پنهانی

Агар хоҳад дилат аз завқи гумномӣ хабар ёбад

اگر خواهد دلت از ذوق‌گمنامی خبر یابد

Чу орифи доғ бар дил на на чун зоҳид ба пешонӣ

چو عارف داغ بر دل نه نه چون زاهد به پیشانی

Марои перии хроботӣ шабӣ гуфт аз нкўзотӣ

مرا پیری خراباتی شبی‌گفت از نکوذاتی

Ки эй Тифли муноҷотӣ чаҳ май гӯйӣ чаҳ май хуоне

که‌ای‌طفل مناجاتی چه‌می‌گویی چه می‌خوانی

Ҳамеи аллоҳ май гӯйии мгргмгштаҳ май ҷӯӣ

همی الله می‌گویی مگرگمگشته می‌جویی

Манам мақсад чаҳ май пўиии манам манзил чаҳ май ронӣ

منم مقصد چه می‌پویی منم منزل چه می‌رانی

Трокӣ гуфт пиғмбркаҳ ёоллаҳ кун аз бар

تراکی‌گفت پیغمبرکه یاالله‌کن از بر

Туро гуфт аз ҳама бигузар ки ёоллаҳро доне

ترا گفت از همه بگذر که یاالله را دانی

Нагуфтат кули шайъи ءи ҳолки алои виҷҳаи яздон

نگفتت‌کل شی‌ء هالک الا وجهه یزدان

Ту тозии хуонеи охир аз чаҳ фаҳм лафз натавонӣ

تو تازی‌خوانی آخر از چه فهم لفظ نتوانی

Ту сар то пои ҳамаи бимии гирифтори зару симӣ

تو سر تا پا همه بیمی ‌گرفتار زر و سیمی

зи шавқи сими таслимӣ ба назд олами фонӣ

ز شوق سیم تسلیمی به نزد عالم فانی

Ба зайли қудрати довари ташаббуси ҷӯй чун ҳайдар

به ذیل قدرت داور تشبث جوی چون حیدر

Ки натавон кунад аз хайбар дар аз неруии ҷисмонӣ

که نتوان‌ کند از خیبر در از نیروی جسمانی

Дилиовар ба кафи софӣ кат ояд дар замони кофӣ

دلی آور به ‌کف صافی ‌کت آید در زمان‌ کافی

Чу дунон чанд май лофӣ ба ҳикматҳои юнонӣ

چو دونان چند می‌لافی به حکمتهای یونانی

Равони як орзӯ дорад забони онро ду пиндорад

روان یک آرزو دارد زبان آن را دو پندارد

На бали якро ду ингорад ба ъбронӣу сурёнӣ

نه بل یک را دو انگارد به عبرانی و سریانی

Агар лаби ташна ӣӣ рӯи оби пидокни турои зин чаҳ

اگر لب‌تشنه‌یی رو آب پیداکن ترا زین چه

Ки таркиши сӯ ҳаме хонд аҷам ӯ ҳиндёни поне

که ترکش سو همی خواند عجم او هندیان پانی

Ҳамин хокаст ковро табъ ҳар дами ранги ранги орад

همین خاکست کاو را طبع هر دم رنگ رنگ آرد

Гуҳии румон лаълӣ созаду гуҳи лаъли румонӣ

گهی رمّان لعلی سازد و گه لعل رمّانی

ҲамН хокаст каз вай қӯт созад боз аз он нутфа

همن خاکست ‌کز وی قوت سازد باز از آن نطفه

Вазони инсони взонсони ӣнҳамаи тсўили нафсонӣ

وزان انسان وزانسان اینهمه تسویل نفسانی

Гулу булбули зи як хокндкоў дилбар шуд он ошиқ

گل و بلبل ز یک خاکندکاو دلبر شد آن عاشق

Шаванд ар хоки боз аз икдгршон фарқ натавонӣ

شوند ار خاک‌باز از یکدگرشان فرق نتوانی

Ҳамаи ойӣнаи рӯйони ҷумла аз хоканд сартосар

همه آیینه‌رویان جمله از خاکند سرتاسر

Ҳам аз риндӣ буд кин хоки худро хондаи зулмоне

هم از رندی بود کاین‌ خاک خود را خوانده ظلمانی

Буд оби ҳаёти ин нақш ва сӯратҳои ҷон парвар

بود آب حیات این نقش و صورتهای جان‌پرور

Ки дар зулмот хокӣ карда пинҳони сунъи субҳонӣ

که در ظلمات خاکی‌ کرده پنهان صنع سبحانی

Марои зини ҳуққаи бозии ҳиммати он пиркрди огаҳ

مرا زین حقه‌بازی همت آن پیرکرد آگه

Ки чун Тифлон нигарадам гирди солусоти ломонӣ

که چون طفلان نگردم ‌گرد سالوسات لامانی

Дариғо дайр донистам ки доноӣ зиён дорад

دریغا دیر دانستم‌که دانایی زیان دارد

Парешони хотирам то рӯзи маҳшари зини пушаймонӣ

پریشان‌خاطرم تا روز محشر زین پشیمانی

Чу сӯсани пеши азин аз зикри сртопо забон будам

چو سوسن پیش ازین از ذکر سرتاپا زبان بودم

Кунун аз фикр чун наргиси ҳамаи чашмами зи ҳайронӣ

کنون از فکر چون نرگس همه چشمم ز حیرانی

Ба риштаи оҳ чун ғами рози дили беруни кашами гӯйӣ

به رشته آه چون غم راز دل بیرون ‌کشم ‌گویی

Ки бежани робрўни оради з чаҳ гирди саҷистонӣ

که بیژن رابرون آرد ز چه‌گرد سجستانی

Марои зини тани ди рстӣ ҳар замони сустии падеди ои яд

مرا زین ‌تن‌د‌رستی هر زمان سستی پدید آ‌ید

Азин арқони таркибии вазин табъи ҳиўлонӣ

ازین ارکان ترکیبی وزین طبع هیولانی

Чу бошад майли дасторам ки пургардад парасторам

چو باشد میل دستارم‌ که پرگردد پرستارم

Бҳли дардӣ ба дасти орм ки барҳами зини тани осонӣ

بهل دردی به‌دست آرم ‌که برهم زین تن‌آسانی

Чу аз дастор сангинам нагардад кори рангинам

چو از دستار سنگینم نگردد کار رنگینم

Чаро бар сари гузорами гунбади Қобӯси ҷорҷоне

چرا بر سر گذارم‌ گنبد قابوس جرجانی

Гар ин ҳушёрӣу мастӣ буд мақсӯд азин ҳастӣ

گر این هشیاری و مستی بود مقصود ازین هستی

Худ ин ҳастӣ бад-ӣни пастӣ ба мастии боди арзонӣ

خود این هستی بدین پستی به مستی باد ارزانی

Шавам зини пас магари чоҳи занхдонӣ ба дасти орм

شوم زین پس مگر چاه زنخدانی به‌دست آرم

Ки дар вай чун алӣ гӯям басии асрори пинҳонӣ

که در وی چون علی‌ گویم بسی اسرار پنهانی

Каси ин асрорро гуяд агар бо хоҷаи аъзам

کس این اسرار را گوید اگر با خواجهٔ اعظم

Ба шикарханда гуяд тнгдл гаштаст Қоонӣ

به شکرخنده‌گوید تنگدل‌گشتست قاآنی

Балӣ чун сина танг ояд ҷунун бо дил ба ҷанг ояд

بلی چون سینه تنگ آید جنون با دل به جنگ آید

Суханҳо ранг ранг ояд зи ҳикматҳои луқмонӣ

سخنها رنگ رنگ آید ز حکمتهای لقمانی

Ба ҳамдолла ба доролзрби ҷони бас нақдҳо дорам

به حمدالله به دارالضرب جان بس نقدها دارم

Ки зарроби азалашон сикка зад золқоби султонӣ

که ضراب ازلشان سکه زد زالقاب سلطانی

Агар на Тифли абҷдхўон чу ҳзм ӯ буд гардун

اگر نه طفل ابجدخوان چو حزم او بود گردون

Чаро хам гашта меҷунбанд чу Тифлони дабистонӣ

چرا خم‌گشته می‌جنبند چو طفلان دبستانی

Шафоати гркнди Иблисро рӯзи ҷазои афваш

شفاعت‌گرکند ابلیس را روز جزا عفوش

Гумон дорам ки брҳондш аз он олӯдаи домоне

گمان دارم‌که برهاندش از آن آلوده‌دامانی

Ҳадис аз фитна дар аҳдаш намегӯйанд доноён

حدیث از فتنه در عهدش نمی‌گویند دانایان

Магар гоҳе ки биситойанд наргисро ба фаттонӣ

مگر گاهی که بستایند نرگس را به فتانی

Ҳазорон дар ҳазорон тӯб дорад аждаҳои пайкар

هزاران در هزاران توپ دارد اژدها پیکر

Ки дӯзах аз даҳони боринди гоҳи оташи афшонӣ

که دوزخ از دهان بارند گاه آتش افشانی

Сияҳ мӯрон хуранду сурх морон афкананд аз дам

سیه‌موران خورند و سرخ‌ماران افکنند از دم

Шуҳудии байни ?ҳуллои илми таносухро на бурҳонӣ

شهودی بین هلا علم تناسخ را نه برهانی

Ту пиндорӣ ки аз насл Асоӣ Мӯсоанд онон

تو پنداری‌که از نسل عصای موسیند آنان

Ки дафъи саҳарро зоҳркннди ашколи събонӣ

که دفع سحر را ظاهرکنند اشکال ثعبانی

Асони қӯрхона ӯ буд чандон ки дар дунё

اسان قورخانهٔ او بود چندان‌که در دنیا

Шуд омад ваҳмро мушкил шудаст аз танг майдонӣ

شد آمد وهم را مشکل شدست از تنگ میدانی

Алои шоҳи малики тинат ки мебитавонӣ аз қудрат

الا شاه ملک طینت ‌که می‌بتوانی از قدرت

Дўгитиро бад-ӣни вусъат ба як арзан бигунҷонӣ

دوگیتی را بدین وسعت به یک ارزن بگنجانی

Ҳрони деҳқон ки ҷавкорад агар ҷавдати баҳоади орад

هرآن دهقان‌که جوکارد اگر جودت بهٔاد آرد

зи ҳаряк дона бардорад дусади лўлўии Аммонӣ

ز هریک دانه بردارد دوصد لولوی عمّانی