Дӯш конҷм шуд аён бар ин сипеҳри гирди гирд
دوش کانجم شد عیان بر این سپهر گرد گرد
Ҳамчуи пайконҳои симин аз даруни тираи гирд
همچو پیکان های سیمین از درون تیره گرد
Рост гуфтӣ сад ҳазорон муҳра аз оҷи сипед
راست گفتی صد هزاران مهره از عاج سپید
Чида народ қазо бар обнўсн тхаҳ нарад
چیده نراد قضا بر آبنوسن تخه نرد
ё на гуфтӣ садҳазорони анкабут аз сими ноб
یا نه گفتی صدهزاران عنکبوت از سیم ناب
Тор партав метананд аз авҷи сақфии лоҷувард
تار پرتو میتنند از اوج سقفی لاجورد
Даркинории ман нигории рашки як фирдавси ҳур
درکنار من نگاری رشک یک فردوس حور
Чун Ғаззолӣ бо ҳужабрӣ бар сари як обхўрд
چون غزالی با هژبری بر سر یک آبخورد
Шӯхи ман ширини дилии ман турш рӯй талхком
شوخمن شیرین دلی من ترش روی تلخکام
Зини сипеҳри шӯри чашми тунди хашми тези гирд
زین سپهر شور چشم تند خشم تیز گرد
Зосмони сбзгўни бахтами сияҳи чашмами сипед
زاسمان سبزگون بختم سیه چشمم سپید
Тани хашину лаби кабӯду ашки сурху ранги зард
تن خشین و لب کبود و اشک سرخ و رنگ زرد
Ёри дарӣки ҳуҷраи боман ҳар ду танҳо рӯзу шаб
یار دریک حجره بامن هر دو تنها روز و شب
Ҳардуи ҳамро дснгиру ҳардуи ҳамро поимрд
هردو هم را دسنگیر و هردو هم را پایمرد
Аўҳмаҳи асроркоин мавсим нишоед рӯза дошт
اوهمه اصرارکاین موسمنشاید روزهداشت
Ман ҳама анкоркохр менишоед рӯза хӯрд
من همه انکارکاخر مینشاید روزه خورد
Ҳардуи гарми гуфтугӯи комади бширии к-эии ҳаким
هردو گرم گفتگو کامد بشیری کای حکیم
Ҷой кун бар арши ъушрати фарши ъусрат дар навард
جای کن بر عرش عشرت فرش عسرت در نورد
То кят аз дарди оҳи сарди хезад аз дарун
تا کیت از درد آه سرد خیزد از درون
Чанд нӯшии дарди дард ва чанд пӯшии баради барад
چند نوشی دُرد دَرد و چند پوشی بُرد بَرد
Дарди чашмат чанд дорад зостони шоҳи давр
درد چشمت چند دارد زاستان شاه دور
Хокпоӣ шаҳ бикаш дар чашм то барраии зи вирд
خاکپای شه بکش در چشم تا برهی ز ورد
Бо рухии рухшандаи шаҳи баргашт аз нахҷӣргоҳ
با رخی رخشنده شه برگشت از نخجیرگاه
Доғи дард аз сина зоил кун ки омад боғи дард
داغ درد از سینه زایل کن که آمد باغ درد
Шоҳи ғозии Носириддини онкии оби теғ ӯ
شاه غازی ناصرالدین آنکه آب تیغ او
Аз изор мамлакат шавед ғубори ранҷу гирд
از عذار مملکت شوید غبار رنج و گرد
Чун ду сад Ҳиндӯстон пеласт гоҳи гиру дор
چون دو صد هندوستان پیل است گاه گیر و دار
Чун ҳазорон Нитсаатон шераст рӯзи дорўбрд
چون هزاران نیستان شیرست روز داروبرد
Гарчи набӯд ҳеҷ мумкини рози завҷияти гзир
گرچه نبود هیچ ممکن رازِ زوجیت گزیر
Лекини андар бе назирии шоҳи мо зўҷисти фард
لیکن اندر بینظیری شاه ما زوجیست فرد
Меҳри гардунгар на гирди кафш фароашон ӯст
مهر گردون گر نه گرد کفش فراشان اوست
Меҳри гардунро чаро дар паҳлавӣ хонанд гирд
مهر گردون را چرا در پهلوی خوانند گرد
Хости рӯзии осмони бӯсади рикоби Рахши шоҳ
خواست روزی آسمان بوسد رکاب رخش شاه
Бонг зад бар ваии қазои к-эй беадаб аз роҳ кард
بانگ زد بر وی قضا کای بیادب از راهکرد
Баҳри Аммон гар надид сетии Фрозкўаҳи қоф
بحر عمانگر ندیدستی فرازکوه قاف
Шоҳи гўҳрбхшро бингар ба Рахши раҳи навард
شاه گوهربخش را بنگر به رخش رهنورد
Хсрўо эй каз даруни бешаи имкони бурун
خسروا ای کز درون بیشهٔ امکان برون
Чун ту номад аз пас ширхдои як шермард
چون تو نامد از پس شیرخدا یک شیرمرد
эй ба дасти мкрмти афтодагонро дастгир
ای به دست مکرمت افتادگان را دستگیر
Ваии зи фарти марҳамати бечорагонро поимрд
وی ز فرط مرحمت بیچارگان را پایمرد
Пелӣу хрти Роми ту рмҳст дар рӯзи масоф
پیلی و خرطرم تو رمحست در روز مصاف
Ширӣу чангол ту теғаст ҳангоми набард
شیری و چنگال تو تیغست هنگام نبرد
Рахши ту зингўнаҳ каз так дар наварду кӯҳ ро
رخش تو زینگونه کز تک در نورد و کوه را
Ҳаии дебои бофи деборо чунон надиҳади навард
هی دیبا باف دیبا را چنان ندهد نورد
Абрии андари файзу раҳмати бабрии андари бтшу тиш
ابری اندر فیض و رحمت ببری اندر بطش و طیش
Баҳрии андар бару эҳсони даҳрии андари қаҳр ва арад
بحری اندر برّ و احسان دهری اندر قهر و اَرد
Сарду гарми даҳрро нодидаи кас чун хасми ту
سرد و گرم دهر را نادیده کس چون خصم تو
Каз табаши пайвастаи тан гармасту дил аз оҳи сард
کز تبش پیوسته تن گرم است و دل از آه سرد
Тоҳи ту тоҷисти кзФрши ҷаҳон осӯда аст
تاحتو تاجیست کزفرش جهان آسوده است
На чу дигари тоҷи шоҳон аз ҷавоҳири сурху зард
نه چو دیگر تاج شاهان از جواهر سرخ و زرد
Шахсро шояд қабо танҳо на баҳри зебу зин
شخص را شاید قبا تنها نه بهر زیب و زین
Мардро бояд калла танҳо на баҳри ҳашару барад
مرد را باید کله تنها نه بهر حشر و برد
Кор ва кардат чун ҳамаи эҳсон буд дар рӯзгор
کار و کردت چون همه احسان بود در روزگار
Кирдигор аз тести розӣ аз чаҳ аз ин кор ва кард
کردگار از تست راضی از چه از این کار و کرد
Бас ки ашки душманат аз чашми резади барканор
بس که اشک دشمنت از چشم ریزد برکنار
Барканор об дорад ҷои доими ҳамчуи ҷирад
برکنار آب دارد جای دایم همچو جرد
Рўзкини кобри блогеради уфуқи бандади ттқ
روزکین کابر بلاگرد افق بندد تتق
Рахш ғаррад ҳамчуи раъду теғи тобади ҳамчуи гирд
رخش غرد همچو رعد و تیغ تابد همچو گرد
Чун ту аз гирди вғо чун хури буруни оеи зобр
چونتو از گرد وغا چون خور برون آیی زابر
Хасми номарди дағо чун хар форуманд ба хирад
خصم نامرد دغا چون خر فروماند به خرد
Хсрўои зондм ки мондам аз рикоби шоҳи давр
خسروا زاندم که ماندم از رکاب شاه دور
Дршмр ноед ситамҳое ки бо ман чарх кард
درشمر ناید ستمهایی که با من چرخ کرد
Бо дил афсурда натавонам саноӣ шоҳ гуфт
با دل افسرده نتوانم ثنای شاه گفت
Кӣ самарбахшади дарахтӣ каш наҷу шдшох ва нарад
کی ثمربخشد درختیکش نجو شدشاخ و نرد
Чун дили хасмати қўоФии тангу Рахши фикри ман
چوندل خصمتقوافی تنگ و رخش فکر من
Баҳри мадҳати арса ӣӣ хоҳад Фрохои ҳамчуи гирд
بهر مدحت عرصه یی خواهد فراخا همچو گرد
Тока дар таҳқиқи ашёи ҳарки таърифӣ кунад
تاکه در تحقیق اشیا هرکه تعریفی کند
Бояд ои Ни таъриф рошоистаҳ бошад аксу тард
باید آن تعریف راشایسته باشد عکس و طرد
Боди доими ашки чашму чеҳраи бадхоҳи ту
باد دایم اشک چشم و چهرهٔ بدخواه تو
Он зи сурхии ҳамчуи басади ин ба зардии ҳамчу ҳарад
آن ز سرخی همچو بسد اینبه زردی همچو هرد