Баҳри чизе буд хурсанд ҳркши қадар бе боло

به هر چیزی بود خرسند هرکش قدر بی بالا

БҳФт иқлӣм напасандад касе каши ҳимматии воло

به هفت اقلیم نپسندد کسی کَش همتی والا

зи хоку боду оби оташ шараф дорад фузун зеро

ز خاک و باد و آب، آتش شرف دارد فزون زیرا

Ки чун бошад сӯии пастӣ буд майлаши сӯии боло

که چون باشد سوی پستی بود میلش سوی بالا

Надорад ҳеҷ махлуқии бъолми қудрати холиқ

ندارد هیچ مخلوقی بعالم قدرت خالق

Надорад ҳеҷ мавлоеи бгитии ҳиммати мавло

ندارد هیچ مولایی بگیتی همت مولا

Ҳамеша ҳиммати мавлои фарози шеб ва гул бошад

همیشه همت مولا فراز شیب و گل باشد

Ҳамеша ҳиммати мавлои фарози гунбади аъло

همیشه همت مولا فراز گنبد اعلا

Агар хусрави фузӯнии ҷуст ва ранҷиш омад аз ҷустан

اگر خسرو فزونی جست و رنجش آمد از جستن

Биринҷи андар буд роҳати бухори андар буд хурмо

به رنج اندر بود راحت، به خار اندر بود خرما

На коўс аз фузун ҷустани з чарх афтод бар соҳил

نه کاووس از فزون جستن ز چرخ افتاد بر ساحل

На намруд аз фузун ҷустани з абр афтод дар саҳро

نه نمرود از فزون جستن ز ابر افتاد در صحرا

На боду дому деву дади бФрмони бади слимонро

نه باد و دام و دیو و دد بفرمان بُد سلیمان را

Бтдбир аз фузӯнии гашти давр аз маскану мأўо

بتدبیر از فزونی گشت دور از مسکن و مأوا

Бтмъ рӯм шуд шопӯр зиндонӣ биравам андар

به طمع روم شد شاپور زندانی بروم اندر

Ки бастанд зи қайсари малики рӯму кини дили зи аъдо

که بستاند ز قیصر ملک روم و کین دل ز اعدا

Паямбар буд чун хусрав ки сахтии бараду дайни пурвирд

پیمبر بود چون خسرو که سختی برد و دین پرورد

Бидод эзади паии сахтяши ин дунё ва он дунё

بداد ایزد پی سختیش این دنیا و آن دنیا

На аз тобути мурсали гашт ва аз сандӯқ хусрав шуд

نه از تابوت مرسل گشت و از صندوق خسرو شد

Яке Мӯсои бен умрон ва яке дорои бен доро

یکی موسی بن عمران و یکی دارا بن دارا

На Юсуфро нигун дар чоҳ афканданд ихвонаш

نه یوسف را نگون در چاه افکندند اخوانش

На бФрўхтнди сайёрааш миёни Миср чун мавло

نه بفروختند سیاره اش میان مصر چون مولا

Фаровон буд дар зиндони бмсри эзади ббхшидш

فراوان بود در زندان بمصر ایزد ببخشیدش

Бадв бахшед малики Мисру малики шом то Санъо

بدو بخشید ملک مصر و ملک شام تا صنعا

Шудем аз гиряи нобӣно чу ёқӯб аз ғами Юсуф

شدیم از گریه نابینا چو یعقوب از غم یوسف

Зулайхо вор гашта пайрави ин худ буд ҳақи мо

زلیخا وار گشته پیرو این خود بود حقّ ما

Кунун гаштем бинои чашму бурнои ҷисми боз аз пас

کنون گشتیم بینا چشم و برنا جسم باز از پس

Ки боз омад бдоролмлки шодони хусрави бурно

که باز آمد بدارالملک شادان خسرو برنا

Шҳншаҳ бўолмзФр коваст Юсуф рӯйу Юсуфи ху

شهنشه بوالمظفر کاوست یوسف روی و یوسف خو

Накӯи манзари накӯи мухбири накӯи пинҳони нкўпидо

نکو منظر نکو مخبر نکو پنهان نکوپیدا

Малики Фзлўн ки густардааст фазл ӯ вуҷӯд ӯ

ملک فضلون که گسترده است فضل او وجود او

зи ҷоблқои бҷоблсои зи ҷоблсо ба ҷоблқо

ز جابلقا بجابلسا ز جابلسا به جابلقا

Бадасташи дастаи шамшер ҳамчун дастаи сӯсан

بدستش دستهٔ شمشیر همچون دستهٔ سوسن

Бгўшши шеҳаи асбон чу дастони ҳазор ово

به گوشش شیههٔ اسبان چو دستان هزارآوا

Биафзояди бмҳр ӯ равонро роҳату ромиш

بیفزاید بمهر او روان را راحت و رامش

Биорояд бмдҳ ӯ суханро мақтау мабда

بیاراید بمدح او سخن را مقطع و مبدا

Нагардад дар замир ӯ гуҳи кӯшиши қарин ӯ

نگردد در ضمیر او گه کوشش قرین او

Нагунҷад дар забон ӯ бҳнгоми сахои фардо

نگنجد در زبان او بهنگام سخا فردا

Забони яктои баҳри въдӣу ҷони пок аз ҳамаи айбӣ

زبان یکتا بهر وعدی و جان پاک از همه عیبی

Таниш покаст ҳамчун ҷони дилаш ҳамчун забони якто

تنش پاکست همچون جان دلش همچون زبان یکتا

Азирои қади ду то дорад бхдмти пеш ӯ ҳаркас

ازیرا قد دو تا دارد بخدمت پیش او هرکس

Ки бо ҳаркас буд яктоӣ чун яздони биҳмто

که با هرکس بود یکتای چون یزدان بیهمتا

Атоӣ ӯ бтрку ҳинд агар чаҳ малик ӯ эдар

عطای او به تُرک و هند اگر چه ملک او ایدر

Наҳиф ӯ бираваму санад агар чаҳ ҷой ӯ ӣнҷо

نهیب او به روم و سند اگر چه جای او اینجا

Синонаш моя маргасту калакаши мояи рӯзӣ

سنانش مایهٔ مرگست و کلکش مایهٔ روزی

зи дасташи нгслди родии зи теғаши нгслди ҳиҷо

ز دستش نگسلد رادی ز تیغش نگسلد هیجا

з рӯйу хуй ӯ карданд хӯбӣу хушии гўӣӣ

ز روی و خوی او کردند خوبی و خوشی گوئی

зи тиру теғ ӯ карданд таъӣду зафари моно

ز تیر و تیغ او کردند تأیید و ظفر مانا

Чу меҳри меҳр ӯ хонд шавад коно чу фарзона

چو مُهرِ مِهر او خواند شود کانا چو فرزانه

Чу кони кин ӯ ковад шавад фарзона чун коно

چو کانِ کین او کاود شود فرزانه چون کانا

Адуӣ ӯ буд нодон дурустаст ин мисли оре

عدوی او بود نادان درستست این مثل آری

Ки бошад мардуми нодони адуии мардуми доно

که باشد مردم نادان عدوی مردم دانا

На ҳаргизи дӯсторонро диҳад болой бе мураккаб

نه هرگز دوستاران را دهد بالای بی مرکب

На ҳаргизи хосторонро диҳад динор бе дебо

نه هرگز خواستاران را دهد دینار بی دیبا

зи шодии баҳри хасмонаши зи давлати баҳри аъдояш

ز شادی بهر خصمانش ز دولت بهر اعدایش

Буд чун аз самоъу шамъи баҳри кару нобӣно

بود چون از سماع و شمع بهر کرّ و نابینا

зи зару сими бахшӣданаши рӯзи базм ӯ бинӣ

ز زر و سیم بخشیدنش روز بزم او بینی

Заминро зргўни зевари саморо симгуни симо

زمین را زرّگون زیور سما را سیمگون سیما

Биҷои маҷлис ӯ хулд бошад кандаи дӯзах

بجای مجلس او خلد باشد کندهٔ دوزخ

Биҷои хотир ӯ кунад бошад хори кндо

بجای خاطر او کُند باشد خاطر کندا

БсФи душманони асбаш чунон тозад гуҳи кӯшиш

بصفّ دشمنان اسبش چنان تازد گه کوشش

Ки пиндорӣ ки дар майдони ҳаме бозӣ кунад ъмдо

که پنداری که در میدان همی بازی کند عمدا

Адуро пайкари парвини буруз пок бинмоед

عدو را پیکر پروین بروز پاک بنماید

Валеро чашма хуршед бинмоед шаби ялдо

ولی را چشمه خورشید بنماید شب یلدا

Бадастони хонаи обо ҷудо карданд вази хасмон

بدستان خانه آبا جدا کردند وز خصمان

Бамурдӣ боз даст оварад рафтаи хонаи обо

به مردی بازِ دست آورد رفته خانه آبا

Валеро кард рухи аҳмари адуро кард рухи асФр

ولی را کرد رخ احمر عدو را کرد رخ اصفر

Якеро кард гӯри ахзари якеро кард сари хзро

یکی را کرد گور اخضر یکی را کرد سر خضرا

Киро ёрӣ кунад яздону ёр ӯ буд гардун

که را یاری کند یزدان و یار او بود گردون

Набошад ҳӯшёронро намӯдани кин ӯ ёро

نباشد هوشیاران را نمودن کین او یارا

Нзибди бахтро ҳар тан нишоед тоҷро ҳар сар

نزیبد بخت را هر تن نشاید تاج را هر سر

На ҳар сурхӣ буд марҷон на ҳар сабзӣ буд мино

نه هر سرخی بود مرجان نه هر سبزی بود مینا

На ҳар сангӣ буд бар ки яке ёқӯти румонӣ

نه هر سنگی بود بر کُه یکی یاقوت رمّانی

На гардад дар садаф ҳар қатраи борони лؤлؤи лоло

نه گردد در صدف هر قطره باران لؤلؤ لالا

Набошад қимати эъроз чун пайдо шавад ҷавҳар

نباشد قیمت اعراض چون پیدا شود جوهر

Куҷои кул омада бошад набошад поидои аҷзо

کجا کُلّ آمده باشد نباشد پایدار اجزا

Яке шоҳ ва ду сад меҳтари ду сад Кебек ва яке шоҳин

یکی شاه و دو صد مهتر دو صد کبک و یکی شاهین

Яке равад ва ду сад чашмаи ду сад зарф ва яке дарё

یکی رود و دو صد چشمه دو صد ظرف و یکی دریا

Наёбади офарини онкас ки гардунаш кунад нафрин

نیابد آفرین آنکس که گردونش کند نفرین

Наёбади мрғўои онкас ки яздонаш кунад мрўо

نیابد مرغوا آنکس که یزدانش کند مروا

Шаҳ аз насл сулаймонаст лекин аз ҳамаи фазлӣ

شه از نسل سلیمانست لیکن از همه فضلی

Назираши ноФариди эзади зи насли одаму ҳавво

نظیرش نافرید ایزد ز نسل آدم و حوا

Шавад ҳзмони сипеҳраши тахту анҷуми хайлу меҳри афсар

شود هزمان سپهرش تخت و انجم خیل و مهر افسر

Шавад ханҷараши моҳи нави камари шамшераш аз ҷавзо

شود خنجرش ماه نو کمر شمشیرش از جوزا

На кайвонро буд болои зи олии ҳимматаши сад як

نه کیوان را بود بالا ز عالی همتش صد یک

На сад як бошад аз кофии каф ӯ чархро паҳно

نه صد یک باشد از کافی کف او چرخ را پهنا

Биҷӯад андари ду сад дрёбдшти андари тании муфрад

بجود اندر دو صد دریا به دشت اندر تنی مفرد

Баҷанг андари ду сад танин бузин андари танӣ танҳо

بجنگ اندر دو صد تنّین بزین اندر تنی تنها

Фидои ҷону тани бодаши тану ҷони парасторон

فدای جان و تن بادش تن و جان پرستاران

Ки ҷонишони поки пояндаи з ҷӯад ӯст дар тан ҳо

که جانشان پاک پاینده ز جود اوست در تن ها

Ало то хӯрдан анда диҳад гӯяндаро гунаҳгӣ

الا تا خوردن انده دهد گوینده را گنگی

Ало то хӯрдан саҳбо кунад ҳар гунгро гуё

الا تا خوردن صهبا کند هر گنگ را گویا

Ҳамеша пешаи хасмонаши бодо хӯрдан анда

همیشه پیشه خصمانش بادا خوردن انده

Ҳамеша қисмати ёронаши бодо хӯрдани саҳбо

همیشه قسمت یارانش بادا خوردن صهبا