Бутии сарви болоу сарви смнбр

بتی سرو بالا و سرو سمنبر

Ки шамшод дорад ббрги саман бар

که شمشاد دارد به برگ سمن بر

Рахши ҳамчуи моҳӣ ки гул бор дорад

رخش همچو ماهی که گل بار دارد

Буриши ҳамчуи сарвӣ ки дорад саман бар

برش همچو سروی که دارد سمن بر

Равон гардад аз нақши рӯйиши мунаққаш

روان گردد از نقش رویش منقش

Сухан гардад аз васфи зулфаши мънбр

سخن گردد از وصف زلفش معنبر

Куҷои зулф ӯ бошаду қомати ман

کجا زلف او باشد و قامت من

На чавгон бакор ояд онҷо на чанбар

نه چوگان به کار آید آنجا نه چنبر

Брх бар шаб ва рӯз дорад фурӯзон

به رخ بر شب و روز دارد فروزان

Фурӯзони бадал ҳар шабу рӯзами озар

فروزان به دل هر شب و روزم آذر

Насузад ҳамеи зулф ӯ зи оташи рух

نسوزد همی زلف او ز آتش رخ

Марои зи оташ дил бисӯзад ҳаме бар

مرا ز آتش دل بسوزد همی بر

Гар аз кӯдакон дил ситонанд перон

گر از کودکان دل ستانند پیران

Ббодому шукр аҷаб нест бингар

به بادام و شکر عجب نیست بنگر

Аҷаби зи он бути хиради кӯ дил сетанд

عجب ز آن بت خرد کو دل ستاند

зи перони ҷодӯи ббодому шукр

ز پیران جادو به بادام و شکر

Сухан шуд чунон кам ббоист рафтан

سخن شد چنان کم ببایست رفتن

Бнздики он подшоҳи суханвар

به نزدیک آن پادشاه سخنور

Парии пайкар ман шуд огоҳ ва омад

پری پیکر من شد آگاه و آمد

Гузаштаи хурӯши дилаш аз ду пайкар

گذشته خروش دلش از دو پیکر

Фарозӣ ман омад хурушону ҷӯшон

فرازی من آمد خروشان و جوشان

Ду дебои пар аз лؤлؤш аз ду ъбҳр

دو دیبا پر از لؤلؤش از دو عبهر

Шудаи симгуни лаб шудаи зрдгўни рух

شده سیمگون لب شده زردگون رخ

Шудаи нилгуни тан шудаи нилгун бар

شده نیلگون تن شده نیلگون بر

Замонӣ ҳаме хаст марҷони бмрҷон

زمانی همی خست مرجان به مرجان

Замонии ҳамеи суди мармари бмрмр

زمانی همی سود مرمر به مرمر

зи насрин ҳаме кунад барги бунафша

ز نسرین همی کند برگ بنفشه

зи наргиси ҳамеи рехти оби мъсФр

ز نرگس همی ریخت آب معصفر

Дилаш гашта аз рафтанами сахти ларзон

دلش گشته از رفتنم سخت لرزان

Чу аз боди сарсари дарахти санавбар

چو از باد صرصر درخت صنوبر

Маро гуфт ҳар соли ин вақти шуғлат

مرا گفت هر سال این وقت شغلت

Ҳамеи бонӣ ва равад ва май буду соғар

همی بانی و رود و می بود و ساغر

Кунун шуғлат аз зин асбасту полон

کنون شغلت از زین اسب است و پالان

Ҳадисати зи ҳомӯн ва асбасту астар

حدیثت ز هامون و اسب است و استر

зи ҷўӣӣ ки кундии баради оби душман

ز جوئی که کندی برد آب دشمن

зи тухмӣ ки киштии мухолифи барад бар

ز تخمی که کشتی مخالف برد بر

Бадв гуфтам ореи чунин буд доим

بدو گفتم آری چنین بود دائم

Яке кунад кон ва яке ёфт гавҳар

یکی کند کان و یکی یافت گوهر

Қазои рӯзӣ Хизр кард оби ҳайвон

قضا روزی خضر کرد آب حیوان

Кашида бзлмоти сахтии Сикандар

کشیده به ظلمات سختی سکندر

Ту аз ҳукми яздонгаргар шиноси ин

تو از حکم یزدان گرگر شناس این

Гузар нест аз ҳукми яздон гаргар

گذر نیست از حکم یزدان گرگر

Тавонгар нахоҳад ки дарвеш гардад

توانگر نخواهد که درویش گردد

Чу дарвеш хоҳад ки гардад тавонгар

چو درویش خواهد که گردد توانگر

Ман аз ту ба хира набараму лекин

من از تو به خیره نبرم و لیکن

Гуҳии хайр бояд кашӣдан гуҳии зр

گهی خیر باید کشیدن گهی ضر

Бирафт аз бар ман бзории ниҳода

برفت از بر من به زاری نهاده

Яке даст бар дили яке даст бар сар

یکی دست بر دل یکی دست بر سر

Нишастам бар он бораи боди так ман

نشستم بر آن باره باد تک من

Ки ҳам кӯҳ моласт ва ҳам кӯҳи пайкар

که هم کوه مالست و هم کوه پیکر

Сабақи барда аз Рахшу шабдизи моно

سبق برده از رخش و شبدیز مانا

Ки Рахшаши падар буду шабдизи модар

که رخشش پدر بود و شبدیز مادر

зи боло ба пастии қазои илоҳӣ

ز بالا به پستی قضای الهی

зи пастии бболои дуои паямбар

ز پستی به بالا دعای پیمبر

Қамари доим аз захми гӯшаши мунаққаш

قمر دائم از زخم گوشش منقش

Замини доим аз шакли наълаши мқмр

زمین دائم از شکل نعلش مقمر

Боби андаруни ҳамчуи Мӯсои умрон

به آب اندرون همچو موسی عمران

Бар оташи дарун чун броҳими озар

بر آتش درون چون براهیم آذر

Ҳамаш дами кушодаи ҳамаш ёли баста

همش دم گشاده همش یال بسته

Ҳамаш пушти фарбеҳи ҳамаш соқи лоғар

همش پشت فربه همش ساق لاغر

Самаши даштҳоро чунон дар навиштӣ

سمش دشتها را چنان در نوشتی

Ки ангушти мардуми варақҳои дафтар

که انگشت مردم ورقهای دفتر

Сари андари биёбони ниҳодаи ман ва ӯ

سر اندر بیابان نهاده من و او

Ҳамаи ҷои девону ғӯлони саросар

همه جای دیوان و غولان سراسر

Дар ӯ рустаи пайвастаи хори муғелон

در او رسته پیوسته خار مغیلان

Чу дандони афъӣу ?чанаки ғазанфар

چو دندان افعی و چنگ غضنفر

Яке ҳамчуи зубини яке ҳамчуи сӯзан

یکی همچو زوبین یکی همچو سوزن

Яке ҳамчуи пайкони яке ҳамчу нашутур

یکی همچو پیکان یکی همچو نشتر

Чу тамаъи тиҳии дасту дашноми душман

چو طمع تهی دست و دشنام دشمن

Чу табъи ҳавои пешау ҷони кофар

چو طبع هوا پیشه و جان کافر

Дар ӯ деви бстўаҳ чўнонкаҳ бошад

در او دیو بستوه چونانکه باشد

Бадв дар сурӯши аҳриманро мусаххар

بدو در سروش اهرمن را مسخر

Чунон каз фусунгар гурезанд девон

چنان کز فسونگر گریزند دیوان

Бсди майл аз эшон гурезади фусунгар

به صد میل از ایشان گریزد فسونگر

Ҳазимат гирифтанд коғоз кардам

هزیمت گرفتند کآغاز کردم

Биҷои фусуни мадҳи мейри Музаффар

به جای فسون مدح میر مظفر

Худованди комили шаҳаншоҳи одил

خداوند کامل شهنشاه عادل

Малик буд лФи хусрави банда парвар

ملک بودلف خسرو بنده پرور

Куҷои теғ ӯ сусти девори оҳан

کجا تیغ او سست دیوار آهن

Куҷои даст ӯ хушки дарёии ахзар

کجا دست او خشک دریای اخضر

Бики лафзаши андари ду сад илми Юнон

به یک لفظش اندر دو صد علم یونان

Бики ҷўдши андари ду сад ганҷи қайсар

به یک جودش اندر دو صد گنج قیصر

Буд хушки пеши кафши ҳафт дарё

بود خشک پیش کفش هفت دریا

Буд танги пеши дилаши ҳафт кишвар

بود تنگ پیش دلش هفت کشور

Тиҳӣ кард ва пар кард гетӣ бамурдӣ

تهی کرد و پر کرد گیتی به مردی

зи кирдори озари зи осори ҷаъфар

ز کردار آذر ز آثار جعفر

Дарахт бурӣда наболаду лекин

درخت بریده نبالد و لیکن

зи номаши биболад ҳар одинаи минбар

ز نامش ببالد هر آدینه منبر

Аз ӯ бухл пӯшида шуд ҷӯади пайдо

از او بخل پوشیده شد جود پیدا

Аз ӯ адл зоҳир шуду ҷаври мзмр

از او عدل ظاهر شد و جور مضمر

Вилояти зи кирдор ӯ шуд мъолӣ

ولایت ز کردار او شد معالی

Бузургии зи осор ӯ шуд мшҳр

بزرگی ز آثار او شد مشهر

Чунон чун садаф шуд гиромии зи лؤлؤء

چنان چون صدف شد گرامی ز لؤلؤ

Чунон чун арз шуд мшҳри бҷўҳр

چنان چون عرض شد مشهر به جوهر

зи шамшеру зубин ӯ душманон ро

ز شمشیر و زوبین او دشمنان را

Баданҳо мшққи ҷигарҳо мҷдр

بدنها مشقق جگرها مجدر

Шавад хор бо меҳр ӯ шохи тӯбо

شود خار با مهر او شاخ طوبی

Шавад заҳр бо ёд ӯ оби кавсар

شود زهر با یاد او آب کوثر

Чу ахгар шавад гар шавад ҷуфти кинаш

چو اخگر شود گر شود جفت کینش

Дили тираи бади сголу бади ахтар

دل تیره بد سگال و بد اختر

Дил ӯст ангушт ва кинаш шуд оташ

دل اوست انگشت و کینش شد آتش

зи анкшту оташ чаҳ зояд ҷузи ахгар

ز انکشت و آتش چه زاید جز اخگر

Аз афсар бинозад сари шаҳриёрон

از افسر بنازد سر شهریاران

Чунон каз сари ваии ҳминозди афсар

چنان کز سر وی همی نازد افسر

Ҷаҳон ҳамчу дарёст ӯ ҳамчуи киштӣ

جهان همچو دریاست او همچو کشتی

Замона чу мавҷу каф ӯ чу лангар

زمانه چو موج و کف او چو لنگر

Ҷаҳон аз ситам кард холӣу лекин

جهان از ستم کرد خالی و لیکن

Кафш бар дирам ҳаст доими ситамгар

کفش بر درم هست دائم ستمگر

Буриши хори динору дониши гиромӣ

برش خوار دینار و دانش گرامی

Харобаст аз ӯ ганҷу олами Муъаммар

خرابست از او گنج و عالم معمر

Баҷанг андаруни тири хасмон ӯ ро

به جنگ اندرون تیر خصمان او را

Шавад пар чу пайкон ва пайкон шавад пар

شود پر چو پیکان و پیکان شود پر

Агар илм олам бихонӣ ба пешаш

اگر علم عالم بخوانی به پیشش

Биомузад ва боз хонд мукаррар

بیاموزد و باز خواند مکرر

Аё шаҳриёрӣ ки гардун бинозад

ایا شهریاری که گردون بنازد

Бтдбиру фарҳанги ту то бмҳшр

به تدبیر و فرهنگ تو تا به محشر

Бар шохи давлати бчнги оради онкас

بر شاخ دولت به چنگ آرد آنکس

Ки як байти мадҳ ту бархонад аз бар

که یک بیت مدح تو برخواند از بر

Ҳиммати ростии кор ва ҳам родии ойин

همت راستی کار و هم رادی آئین

Ки ҳам моли бахше ва ҳам додгустар

که هم مال بخشی و هم دادگستر

На ёронатро бо ту ҳоҷат бихоҳаш

نه یارانت را با تو حاجت به خواهش

На хсмонтро бо ту ҳоҷати бдоўр

نه خصمانت را با تو حاجت به داور

Азиро ки пайдо накардааст борӣ

ازیرا که پیدا نکرده است باری

Сахои турои ҳаду фазли турои мар

سخای ترا حد و فضل ترا مر

Чу фазлу сахоӣ ту гӯям баҳри ҷо

چو فضل و سخای تو گویم به هر جا

Надоранд то худ на бенанди бовар

ندارند تا خود نبینند باور

Амири аҷал аз паии онкии рӯзаш

امیر اجل از پی آنکه روزش

Шуд аз талъати фаррухи ту мунаввар

شد از طلعت فرخ تو منور

Ту дилбанд ӯеу пайванд ӯе

تو دلبند اویی و پیوند اویی

Аз ӯ беш будӣ з рӯй бародар

از او بیش بودی ز روی برادر

Азиро ки аз баҳри дафъи маъодӣ

ازیرا که از بهر دفع معادی

Туро кард бо мейри бўнсри ёвар

ترا کرد با میر بونصر یاور

Чу лашкар кашидӣ баҷанг мухолиф

چو لشکر کشیدی به جنگ مخالف

Задӣ ҳам бар лашгар ӯ мъсгр

زدی هم بر لشگر او معسگر

Сипоҳии гузидаи зи гардону шерон

سپاهی گزیده ز گردان و شیران

зи гардун гардон битозӣ сабктар

ز گردون گردان بتازی سبکتر

Бадасти андарун теғҳои маанд

به دست اندرون تیغهای مهند

Ба зери андаруни бораҳои мусаввир

به زیر اندرون باره‌های مصور

Ҳамаи лолаи шани теғу полези майдон

همه لاله شان تیغ و پالیز میدان

Ҳамаи таркашони болашу дръи бистар

همه ترکشان بالش و درع بستر

Ҳама банк карданд ва гуфтанд мо ро

همه بانک کردند و گفتند ما را

Ҳамаи хайл олам наёяд баробар

همه خیل عالم نیاید برابر

Яке хайли мо венаи ҳамаи хайли душман

یکی خیل ما وین همه خیل دشمن

Яке боз танҳоу даштии кабӯтар

یکی باز تنها و دشتی کبوتر

зи баси гирди асбону хӯни саворон

ز بس گرد اسبان و خون سواران

Ҳаво гашта ағбр замин гашта аҳмар

هوا گشته اغبر زمین گشته احمر

зи овози мардон ва аз гирди асбон

ز آواز مردان و از گرد اسبان

зи борони зубин ва аз тоби ханҷар

ز باران زوبین و از تاب خنجر

Ҳаме монад лашкари бобарӣ ки ӯ ро

همی ماند لشکر به ابری که او را

Шудаи барқу борону тундари баҳам бар

شده برق و باران و تندر به هم بر

Хилофи аўФтодаҳи миёни ду лашгар

خلاف اوفتاده میان دو لشگر

Балои истодаи миёни ду кишвар

بلا ایستاده میان دو کشور

зи ҷанги ту огаҳи набуданди хасмон

ز جنگ تو آگه نبودند خصمان

Вази он тири дилсӯз ва он теғи сафдар

وز آن تیر دلسوز و آن تیغ صفدر

Чу бнҳФтии он паҳлавии тани бҷўшн

چو بنهفتی آن پهلوی تن به جوشن

Бпўшидии он сарварии сари бмғФр

بپوشیدی آن سروری سر بمغفر

зи бими наҳифи ту он хайли душман

ز بیم نهیب تو آن خیل دشمن

Чу дар ҷанги гӯрони палангони барбар

چو در جنگ گوران پلنگان بربر

Бики ҳамлаи ту чунон шуд ки хасмон

به یک حمله تو چنان شد که خصمان

Ҳама арз карданд мғФри бмъҷр

همه عرض کردند مغفر به معجر

Сипоҳи ту афтода дар хайли душман

سپاه تو افتاده در خیل دشمن

Чу шерони ҷангӣ чу събони тундар

چو شیران جنگی چو ثعبان تندر

Сари найзаи олӯда аз хӯни адуон

سر نیزه آلوده از خون عدوان

Сари хасми олӯда аз хӯни ханҷар

سر خصم آلوده از خون خنجر

Бики саркашӣ бар шикастӣ бар онсонк

به یک سرکشی بر شکستی بر آنسانک

Ризои туро сар ниҳоданд яксар

رضای تو را سر نهادند یکسر

Давиданд наздики ту хокбўсон

دویدند نزدیک تو خاکبوسان

Ҳамаи хӯрдаи хоку ҳамаи бардаи кайфар

همه خورده خاک و همه برده کیفر

Кигар сари зи роҳи ту берун кашидем

که گر سر ز راه تو بیرون کشیدیم

Бало аз ҳисоми ту дидем дар хур

بلا از حسام تو دیدیم درخور

Гирифтааст кофари гузар бар мусулмон

گرفته است کافر گذر بر مسلمان

Каз оҳанги кофар дар ин шаҳр бигузар

کز آهنگ کافر در این شهر بگذر

Бар он сулҳ кардӣ ки чун бозгардӣ

بر آن صلح کردی که چون بازگردی

Кунӣ ҷанг бо кофар шавам бе фар

کنی جنگ با کافر شوم بی فر

Аё подшоҳӣ ки некӯтар омад

ایا پادشاهی که نیکوتر آمد

зи мухбирати манзари зи манзарати мухбир

ز مخبرت منظر ز منظرت مخبر

Раҳанд аз ту кофари адуро валикин

رهاند از تو کافر عدو را ولیکن

Рҳондии ту мари муъминонро зи кофар

رهاندی تو مر مؤمنان را ز کافر

Агар банда ҳар сол ноед бхдмт

اگر بنده هر سال ناید بخدمت

Ту он иллат аз зиллати бандаи мшмр

تو آن علت از ذلت بنده مشمر

Ки ман банда будам бФрмони шоҳӣ

که من بنده بودم به فرمان شاهی

Ки ҳамчун ту мейрасту солор ва дар хур

که همچون تو میر است و سالار و درخور

Маро буд дар хизмат ӯ ҳамеша

مرا بود در خدمت او همیشه

Тиҳии дили зи тимору пари кӣса аз зар

تهی دل ز تیمار و پر کیسه از زر

Кунун кам бидодааст фармони расидам

کنون کم بداده است فرمان رسیدم

Бензади ту эй мейри покизаи гавҳар

بنزد تو ای میر پاکیزه گوهر

Ҳавои ту бо ҷони покизаи бастам

هوای تو با جان پاکیزه بستم

Кушодами зи мадҳи ту бар дили ду сад дар

گشادم ز مدح تو بر دل دو صد در

Ало то буд дар ҷаҳони озару гул

الا تا بود در جهان آذر و گل

Ало то ки озор бошад зи озар

الا تا که آزار باشد ز آذر

Рухи дӯстони ту бодои пар аз гул

رخ دوستان تو بادا پر از گل

Дили душманони ту бодои пари озар

دل دشمنان تو بادا پر آذر