Бидон ки дар таоми пас аз он ки ҳалол буд , бар мурӣди фариза буд ки се эҳтиёт нигоҳ дорад .
بدان که در طعام پس از آن که حلال بود، بر مرید فریضه بود که سه احتیاط نگاه دارد.
Эҳтиёти аввал ( дар андак хӯрдан )
احتیاط اول (در اندک خوردن)
Ва нишоед ки ба як бор аз бисёр хӯрдан ба андак хӯрдан шавад ки тоқат он надораду зиёнкор буд , балки батадрӣҷ бояд Маслан чун як нон аз таом камтар хоҳад кард як рӯз бояд як луқма камтар кунаду дигари рӯзи ду луқма ,у сими рӯзи се луқма то дар муддати як моҳ аз ноне даст бидорад . Чун чунин кунад осон буд ва аз он нуқсон набинаду тамаъ бар он рост боистад , онгоҳи он миқдор ки бар он қарор гирад чаҳор дараҷа дорад :
و نشاید که به یک بار از بسیار خوردن به اندک خوردن شود که طاقت آن ندارد و زیانکار بود، بلکه بتدریج باید مثلا چون یک نان از طعام کمتر خواهد کرد یک روز باید یک لقمه کمتر کند و دیگر روز دو لقمه، و سیم روز سه لقمه تا در مدت یک ماه از نانی دست بدارد. چون چنین کند آسان بود و از آن نقصان نبیند و طمع بر آن راست بایستد، آنگاه آن مقدار که بر آن قرار گیرد چهار درجه دارد:
Дараҷаи аввали азимтарин дараҷа садиқонаст ва он онаст ки ба миқдори зарурат қаноат кунад ва ин ихтиёри саҳл тстрӣаст ки вай гуфт ба ибодат ҳаётаст ва ба ақлу қӯт то аз нуқсон қӯт натарсӣ таом махӯр ки намоз нишаста касе ки аз гуруснагии заъиф буд фозилтар аз намози барпоӣ касе ки сайр буд . Аммо чун тарсӣ ки нафасро ё ақлро халалӣ буд , набояд хӯрдан ки беақл бандагӣ натавон карду ҷони худ асласт . Ва вайро пурседанд ки ту чун хурӣ гуфт , « ҳарсоли се дирами харҷ ман бӯдааст , ба як дирами биринҷ ва ба як дирами равған ва ба як дирами ангабин ҷамъ кардамӣ ва ба сесад ва шаст гуруҳа кардамӣ ва ҳар шабии яке ифтор кардамӣ , акнӯн чун ҳаме кунӣ ? гуфт , « чандон ки уфтаду андари миён рҳбонон ҳастанд ки дар рӯзии як дирами санги таом беш нахурданду хештани батадрӣҷ бозон овардаанд .
درجه اول عظیمترین درجه صدیقان است و آن آن است که به مقدار ضرورت قناعت کند و این اختیار سهل تستری است که وی گفت به عبادت حیات است و به عقل و قوت تا از نقصان قوت نترسی طعام مخور که نماز نشسته کسی که از گرسنگی ضعیف بود فاضل تر از نماز برپای کسی که سیر بود. اما چون ترسی که نفس را یا عقل را خللی بود، نباید خوردن که بی عقل بندگی نتوان کرد و جان خود اصل است. و وی را پرسیدند که تو چون خوری گفت، «هرسال سه درم خرج من بوده است، به یک درم برنج و به یک درم روغن و به یک درم انگبین جمع کردمی و به سیصد و شصت گروهه کردمی و هر شبی یکی افطار کردمی، اکنون چون همی کنی؟ گفت، «چندان که افتد و اندر میان رهبانان هستند که در روزی یک درم سنگ طعام بیش نخوردند و خویشتن بتدریج بازآن آورده اند.
Дараҷаи дувуми он ки бар ним мад ақтсор кунад ва он ноне ва сикӣаст аз он нон ки чаҳор манӣ буд ва ҳамоно ки ин сик шикам бошад , чунон ки расӯл ( с ) гуфт , « сулси ллтъому сулси ллшрбу сулси ллнФс » ва ба ривоятии дигар «у сулси ллзкр » ва ин онаст ки расӯл ( с ) гуфт луқмае чанд кифоятаст ва ин кам аз даҳ луқма буд . Ъмррзии аллоҳи анҳу бештар аз на луқма нахурдӣ .
درجه دوم آن که بر نیم مد اقتصار کند و آن نانی و سه یکی است از آن نان که چهار منی بود و همانا که این سه یک شکم باشد، چنان که رسول (ص) گفت، «ثلث للطعام و ثلث للشرب و ثلث للنفس» و به روایتی دیگر «و ثلث للذکر» و این آن است که رسول (ص) گفت لقمه ای چند کفایت است و این کم از ده لقمه بود. عمررضی الله عنه بیشتر از نه لقمه نخوردی.
Дараҷаи сеюм он ки бар мад ақтсор кунад ва он ба се гардаи нони наздик буд . Ҳамоно андари ҳақи бештари ин аз сики меъдаи андари гузашта буд ва ба ҳад ним расед .
درجه سوم آن که بر مد اقتصار کند و آن به سه گرده نان نزدیک بود. همانا اندر حق بیشتر این از سه یک معده اندر گذشته بود و به حد نیم رسید.
Дараҷаи чаҳоруми он ки як ман тамом буд ва мумкинаст ки ончии зиёдат аз мад буд исроф буду андари ин оят ки дар қуръон гуфтааст «у лои тсрФўои анаи лои иҳби алмсрФин » валикин ба вақт ва ба колбуд ва ба кори бигардад .
درجه چهارم آن که یک من تمام بود و ممکن است که آنچه زیادت از مد بود اسراف بود و اندر این آیت که در قرآن گفته است «و لا تسرفوا انه لا یحب المسرفین» ولیکن به وقت و به کالبد و به کار بگردد.
Ва андари ҷумла бояд ки даст аз таоми бозгирд , чунон ки ҳануз гуруснагӣ дар вай буду гуруҳе тақдир накардаанд валикин ҷаҳд кардаанд то таом нахуранд алои гурусна шудау даст боз гиранд чунон ки ҳануз гуруснагии миқдории монда буд . Ва нишони гуруснагӣ он бошад ки бар нон бехӯриш ҳарис бошаду нони ҷӯину гоўрсини ҳама ба ҳирс тавонад хӯрд , чун нон хӯриш ҷӯяд гуруснагӣ содиқ набӯд .
و اندر جمله باید که دست از طعام بازگیرد، چنان که هنوز گرسنگی در وی بود و گروهی تقدیر نکرده اند ولیکن جهد کرده اند تا طعام نخورند الا گرسنه شده و دست باز گیرند چنان که هنوز گرسنگی مقداری مانده بود. و نشان گرسنگی آن باشد که بر نان بی خورش حریص باشد و نان جوین و گاوَرسین همه به حرص تواند خورد، چون نان خورش جوید گرسنگی صادق نبود.
Ва саҳобаи бештарин аз ним мад андар нагузаштаанд . Ва ҷамоатӣ бӯдаанд ки таоми эшон ҳар ҳафта соъӣ бӯдаасту соъии чаҳор мад бошад . Ва чун хурмои хўрдндии соъӣ ва ним ! ним ба сабаби дона ки биафтад . Ва бўзри рҳмҳм аллоҳ мегуяд , « таоми ман аз одина то одинаи соъӣ аз ҷӯ бӯдааст андари аҳди расӯл ( с ) , ва ба худоӣ ки аз ин бнгрдм то онгоҳ ки ба ваии расм » . Ва бар гуруҳеи тшниъ ҳаме зад ки шумо бгрдидаҳед . Ва расӯл ( с ) гуфта буд ки дурусттарину наздиктарин ба ман касе бошад ки ҳам бар ин бимирад ки ҳаст бар он имрӯз . Онгоҳ бўзр гуфт , « бгрдидиду оради ҷӯ ба прўизн фурӯ кардеду нон тнк пухтед ва ду нони хӯриш ба як бор бар суфра менаеду пероҳани рӯз аз пероҳани шаб ҷудо доштеду андари аҳди вай чунин набӯдед . Ва қӯти аҳли сафа бар мадии хурмо будӣ миёни ду тану донаи биФтодӣ » .
و صحابه بیشترین از نیم مد اندر نگذشته اند. و جماعتی بوده اند که طعام ایشان هر هفته صاعی بوده است و صاعی چهار مد باشد. و چون خرما خوردندی صاعی و نیم! نیم به سبب دانه که بیفتد. و بوذر رحمهم الله می گوید، «طعام من از آدینه تا آدینه صاعی از جو بوده است اندر عهد رسول (ص)، و به خدای که از این بنگردم تا آنگاه که به وی رسم». و بر گروهی تشنیع همی زد که شما بگردیده اید. و رسول (ص) گفته بود که درست ترین و نزدیک ترین به من کسی باشد که هم بر این بمیرد که هست بر آن امروز. آنگاه بوذر گفت، «بگردیدید و آرد جو به پرویزن فرو کردید و نان تنک پختید و دو نان خورش به یک بار بر سفره می نهید و پیراهن روز از پیراهن شب جدا داشتید و اندر عهد وی چنین نبودید. و قوت اهل صفه بر مدی خرما بودی میان دو تن و دانه بیفتادی».
Саҳли тстрии рҳмҳм аллоҳ мегуяд ки агар ҳамаи олам хӯн гирад , қӯти муъмин аз ҳалол буд ва он онаст ки муъмини ҷузи қадар зарурат нахурд , на он ки ин абоҳтён ҳаме гӯйанд ки ҳаром ки фаро вай расад ҳалол шавад ки як хурмо аз сидқоти фарои расӯл ( с ) мерасед ва ҳалол намешуд .
سهل تستری رحمهم الله می گوید که اگر همه عالم خون گیرد، قوت مومن از حلال بود و آن آن است که مومن جز قدر ضرورت نخورد، نه آن که این اباحتیان همی گویند که حرام که فرا وی رسد حلال شود که یک خرما از صدقات فرا رسول (ص) می رسید و حلال نمی شد.
Эҳтиёти дувум ( андари вақт хӯрдан )
احتیاط دوم (اندر وقت خوردن)
Ва ин се дараҷааст :
و این سه درجه است:
Дараҷаи аввал онаст ки зиёдати се рӯзи ҳеҷ чиз нахурд . Ва кас бӯдааст ки як ҳафтау зиёдат шудааст аз даҳ ва дувоздаҳ ва кас бӯдааст аз тобён ки хештан бидон дараҷаи расонида буд ки чиҳил рӯз нахурдӣу садиқи разии аллоҳи анҳу бисёр буд ки шаш рӯз ҳеҷ нахурду иброҳӣми адҳаму саврӣ ҳар се рӯзи хўрдндӣ .
درجه اول آن است که زیادت سه روز هیچ چیز نخورد. و کس بوده است که یک هفته و زیادت شده است از ده و دوازده و کس بوده است از تابیان که خویشتن بدان درجه رسانیده بود که چهل روز نخوردی و صدیق رضی الله عنه بسیار بود که شش روز هیچ نخورد و ابراهیم ادهم و ثوری هر سه روز خوردندی.
Ва гуфтаанд ки ҳар чиҳил рӯз ҳеҷ нахурд лобуди чизҳои аҷоиб бар вай ошкор шавад ва яке аз саҳоба бо роҳибии мунозира ҳаме кард . Гуфт , « чаро ба Муҳамад ( с ) имон наёвардӣ ? » гуфт , « зеро ки исо ( ъ ) чиҳил рӯз ҳеҷ нахурд ва ин ҷузи пайғомбарӣ содиқ натавон кард . Пайғомбари шумо ин накардааст » . Гуфт , « ман якеам аз уммати вай . Агар чиҳил рӯз биншинам ва ҳеҷ нахӯрам имоноварӣ ? » гуфт , « оварам » . Панҷоҳ рӯз бинишаст , гуфт , « зиёдат кун » . Ба шаст рӯз кард тамом ки ҳеҷ чиз нахурд . Ва он роҳиб имон оварад . Ва ин дараҷае азимаст , ало касе натавонад кард ки вайро кории берун аз ин олами падед омада бошад ки он қӯти вайро нигоҳ медораду машғӯл ҳаме гирданд ки огоҳии наёбад .
و گفته اند که هر چهل روز هیچ نخورد لابد چیزهای عجایب بر وی آشکار شود و یکی از صحابه با راهبی مناظره همی کرد. گفت، «چرا به محمد (ص) ایمان نیاوردی؟» گفت، «زیرا که عیسی (ع) چهل روز هیچ نخورد و این جز پیغامبری صادق نتوان کرد. پیغامبر شما این نکرده است». گفت، «من یکی ام از امت وی. اگر چهل روز بنشینم و هیچ نخورم ایمان آوری؟» گفت، «آورم». پنجاه روز بنشست، گفت، «زیادت کن». به شصت روز کرد تمام که هیچ چیز نخورد. و آن راهب ایمان آورد. و این درجه ای عظیم است، الا کسی نتواند کرد که وی را کاری بیرون از این عالم پدید آمده باشد که آن قوت وی را نگاه می دارد و مشغول همی گرداند که آگاهی نیابد.
Ва дараҷаи дувуми он ки ду рӯз ҳеҷ нахурд ва ин мумкинаст ва чунин бисёр бӯдааст .
و درجه دوم آن که دو روز هیچ نخورد و این ممکن است و چنین بسیار بوده است.
Дараҷаи сеюм он ки ҳар рӯзи як бор хӯрд ва ин камтарин дараҷотаст , чун фарои дубор сеюм бошад ба исроф расад ки ҳеҷ вақт гурусна набошад ,у расӯл ( с ) чун бомдод хӯрдӣ шабонгоҳи нхўрдндӣ ва чун шабонгоҳ хӯрдӣ бомдоди нхўрдндӣ . Ва расӯл ( с ) Оишаро гуфт , « то исроф накунӣ , ки ду бори андари як рӯз хӯрдани исроф буд » . Ва чун як бор хоҳад хӯрд , аўлитри он буд ки саҳар хӯрд то андари намози шоми сабктар буду дил софӣ гардад . Ва агар чунонаст ки ба таом илтифот бихоҳад кард , як бори вақт ифтор бихӯрад ва як бор ба саҳар .
درجه سوم آن که هر روز یک بار خورد و این کمترین درجات است، چون فرا دوبار سوم باشد به اسراف رسد که هیچ وقت گرسنه نباشد، و رسول (ص) چون بامداد خوردی شبانگاه نخوردندی و چون شبانگاه خوردی بامداد نخوردندی. و رسول (ص) عایشه را گفت، «تا اسراف نکنی، که دو بار اندر یک روز خوردن اسراف بود». و چون یک بار خواهد خورد، اولیتر آن بود که سحر خورد تا اندر نماز شام سبکتر بود و دل صافی گردد. و اگر چنان است که به طعام التفات بخواهد کرد، یک بار وقت افطار بخورد و یک بار به سحر.
Эҳтиёти сим ( андари ҷинси таом )
احتیاط سیم (اندر جنس طعام)
Ва аъло он гандумаст бихтаҳ ,у камтарини ҷӯи нобихтаҳу миёнаи ҷӯи бихтаҳ ва маин нони хӯриши гӯшт ва ширинӣасту камтарини сиркау намаку миёнаи музаввара ба равғану одати касоне ки ба роҳи охирати рафтанд онаст ки аз нони хӯриш парҳез карданд ва ҳарчӣ андари он шаҳвати хеши диданди нафасро мухолифат кардаанд , ва чунин гуфтаанд ки нафас чун шаҳват хеш биёбад андари ваии ғуруру ғифлат падед ояд ва бӯдани андари дунё дӯст дораду марг душман дорад ва бояд ки дунё бар хештан танг гирданд то зиндон вай шаваду марги халоси вай буд аз зиндон .
و اعلی آن گندم است بیخته، و کمترین جو نابیخته و میانه جو بیخته و مهین نان خورش گوشت و شیرینی است و کمترین سرکه و نمک و میانه مزوره به روغن و عادت کسانی که به راه آخرت رفتند آن است که از نان خورش پرهیز کردند و هرچه اندر آن شهوت خویش دیدند نفس را مخالفت کرده اند، و چنین گفته اند که نفس چون شهوت خویش بیابد اندر وی غرور و غفلت پدید آید و بودن اندر دنیا دوست دارد و مرگ دشمن دارد و باید که دنیا بر خویشتن تنگ گرداند تا زندان وی شود و مرگ خلاص وی بود از زندان.
Ва андар хабараст ки , ашрори умматии аллазӣнаи ёклўни мхи алҳнтаҳ , бадтарӣни уммати ман он бошанд ки мағз гандум хуранд ва он ҳаром нест ки гоҳи гоҳ хӯрданро раво буд , аммо чун бар давом одат кунанд тнъм бар табъ ғолиб шаваду бими он буд ки ба ғифлат ва бтр кашад . Ва гуфт , ( с ) « бадтарӣни уммати ман гуруҳеанд ки тани эшон бар тнъми рост боистодаҳ бошаду ҳамаи ҳиммати эшон алвони таому алвони ҷома буду сухан мазоҳ гӯйанд » .
و اندر خبر است که، اشرار امتی الذین یاکلون مخ الحنطه، بدترین امت من آن باشند که مغز گندم خورند و آن حرام نیست که گاه گاه خوردن را روا بود، اما چون بر دوام عادت کنند تنعم بر طبع غالب شود و بیم آن بود که به غفلت و بطر کشد. و گفت،(ص) «بدترین امت من گروهی اند که تن ایشان بر تنعم راست بایستاده باشد و همه همت ایشان الوان طعام و الوان جامه بود و سخن مزاح گویند».
Ва ба Мӯсо ( ъ ) ваҳй омад ки ё Мӯсо ! бидон ки қароргоҳи ту гӯраст , бояд ки танро аз шаҳвати боздорӣ . Ва салафи ҳаркиро асбоби тнъм мусоидат кардааст ва ҳарчӣ орзӯӣ вай бӯдааст муяссар шудааст нек надонистаанд . Вҳби бен мнбаҳ гуяд , « дар осмони чаҳоруми ду фириштаи фароҳами расиданд . Яке гуфт , « май рӯм то моҳӣ ба доми сайёди афканам ки фалони ҷуҳуди орзӯӣ он кардааст » . Дигар гуфт , « май рӯм то коса равған бирезам ки фалони обид орзӯ кардааст ва ба наздик вай овардаанд » .
و به موسی (ع) وحی آمد که یا موسی! بدان که قرارگاه تو گور است، باید که تن را از شهوت بازداری. و سلف هرکه را اسباب تنعم مساعدت کرده است و هرچه آرزوی وی بوده است میسر شده است نیک ندانسته اند. وهب بن منبه گوید، «در آسمان چهارم دو فرشته فراهم رسیدند. یکی گفت، «می روم تا ماهی به دام صیاد افکنم که فلان جهود آرزوی آن کرده است». دیگر گفت، «می روم تا کاسه روغن بریزم که فلان عابد آرزو کرده است و به نزدیک وی آورده اند».
Ва қадаҳии оби сард ба ангабин ширин карда фаро умр доданд . Нахурд ва гуфт , « ҳисоби ин аз ман давр доред » . Ибни умри бемор буд . ӯро моҳӣ бирён карда орзӯ буд . Нофеъ гуфт дар Мадина ба даст наомад ало ба бисёре ранҷ . Ба дарҳамӣ ва ним нуқраи бхридм ва бирён кардаму пеши ваии барадам . Дарвеш бар дар омад , гуфт , « баргир ва ба ваии даҳ » , гуфтам , « ин орзӯӣ туаст ва ба бисёре ранҷ ба даст оварадам . Бигзор то баҳоии ин ба ваии даҳум . » гуфт , « на , ин ба ваии даҳ » . Ба вай додам ва аз пас вай бишудаму бози харидаму баҳо ба вай додам . Чун бозомадам ва биоварадам гуфт , « бо ваии даҳу баҳо низ бигзор ба вай ки ман шунидаам аз расӯл ( с ) ки гуфт , « ҳаркиро орзӯе бошаду бихараду онгоҳ даст бидорад барои ҳақи таъолӣ , ҳақи таъолии вайро биёмурзад » .
و قدحی آب سرد به انگبین شیرین کرده فرا عمر دادند. نخورد و گفت، «حساب این از من دور دارید». ابن عمر بیمار بود. او را ماهی بریان کرده آرزو بود. نافع گفت در مدینه به دست نیامد الا به بسیاری رنج. به درهمی و نیم نقره بخریدم و بریان کردم و پیش وی بردم. درویش بر در آمد، گفت، «برگیر و به وی ده»، گفتم، «این آرزوی توست و به بسیاری رنج به دست آوردم. بگذار تا بهای این به وی دهم.» گفت، «نه، این به وی ده». به وی دادم و از پس وی بشدم و باز خریدم و بها به وی دادم. چون بازآمدم و بیاوردم گفت، «با وی ده و بها نیز بگذار به وی که من شنیده ام از رسول (ص) که گفت، «هرکه را آرزویی باشد و بخرد و آنگاه دست بدارد برای حق تعالی، حق تعالی وی را بیامرزد».
Утбаи алғломи разии аллоҳи анҳу хамири андар офтоб кардӣ ва бихӯрадӣ ва нагузоштӣ ки бпхтндӣ то лиззат он наёяду об аз офтоби брнгрФтӣ ва ҳамчунон гарм бихӯрадӣ .
عتبه الغلام رضی الله عنه خمیر اندر آفتاب کردی و بخوردی و نگذاشتی که بپختندی تا لذت آن نیاید و آب از آفتاب برنگرفتی و همچنان گرم بخوردی.
Молики динорро шер орзӯ мекард чиҳил сол ва нахурд . Ва касе ӯро рутаб оварад , андари дасти бгрдонид бисёр ва онгоҳ гуфт ки шумо бихӯред ки чиҳил соласт то ман нахурдам .
مالک دینار را شیر آرزو می کرد چهل سال و نخورد. و کسی او را رطب آورد، اندر دست بگردانید بسیار و آنگاه گفت که شما بخورید که چهل سال است تا من نخوردم.
Ва Аҳмади бен абии алҷўзии мурӣди бўслимони дороне буд . Вайро нони гарм орзӯ кард то бо намак бихӯрад . Биоварадем . Луқмае боз кард ва пас биниҳод ва гиристан гирифт ва гуфт , « борхдоёи орзӯии ман дар пеш ман наҳодӣ . Магари уқубат манаст ? тавба кардаам . Маро афв кун » .
و احمد بن ابی الجوزی مرید بوسلیمان دارانی بود. وی را نان گرم آرزو کرد تا با نمک بخورد. بیاوردیم. لقمه ای باز کرد و پس بنهاد و گریستن گرفت و گفت، «بارخدایا آرزوی من در پیش من نهادی. مگر عقوبت من است؟ توبه کرده ام. مرا عفو کن».
Молики бен зиғм мегуяд , « дар бозор Басра мешудам , тара дидам . Шаҳвати он дар дил ман биҷунбед . Савганд хӯрдам ки нахӯрам . Чиҳил соли андари он сабр кардам .
مالک بن ضیغم می گوید، «در بازار بصره می شدم، تره دیدم. شهوت آن در دل من بجنبید. سوگند خوردم که نخورم. چهل سال اندر آن صبر کردم.
Молик динор гуфт , « панҷоҳ соласт то дунёро талоқ додаам андари орзӯии як шарбати шер ва нахурдаам ва нахоҳам хӯрд то онгаҳ ки ба худои расм » .
مالک دینار گفت، «پنجاه سال است تا دنیا را طلاق داده ام اندر آرزوی یک شربت شیر و نخورده ام و نخواهم خورد تا آنگه که به خدای رسم».
Ҳмоди бен Ҳанифа ҳаме гуяд , « ба дар хонаи Довӯди тои расидам . Овозӣ шунидам ки ҳаме гуфт ки , « як бори гурз хостӣ бидодам , акнӯн орзӯии хурмо ҳаме кунӣ . Ҳаргиз наёбӣ ва нахурӣ » . Чун андар шудам ҳеҷ кас бо вай набӯд . Донистам ки бо худ ҳаме гуфт .
حماد بن حنیفه همی گوید، «به در خانه داوود طایی رسیدم. آوازی شنیدم که همی گفت که، «یک بار گرز خواستی بدادم، اکنون آرزوی خرما همی کنی. هرگز نیابی و نخوری». چون اندر شدم هیچ کس با وی نبود. دانستم که با خود همی گفت.
Утбаи алғломи фарои Абдулвоҳиди байн зайд гуфт , « фалон аз дили худ ҳолатии сифат ҳаме кунад ҳи маро он нест » . Гуфт , « аз он ки ӯ нон тиҳӣ хӯрд ва ту нону хурмои хурӣ » . Гуфт , « агар даст бидорам бидон дараҷаи расм ? гуфт , рисӣ , бидор » . Дасти бдошт ва бигирист . Гуфтанд , « фалон барои хурмои ҳамегаре ? » Абдулвоҳид гуфт , « нафаси ваии хурмо дӯст дораду сидқи азм ӯ донад ки ҳаргиз беш нахурд , аз он мегиряд » .
عتبه الغلام فرا عبدالواحد بین زید گفت، «فلان از دل خود حالتی صفت همی کند ه مرا آن نیست». گفت، «از آن که او نان تهی خورد و تو نان و خرما خوری». گفت، «اگر دست بدارم بدان درجه رسم؟ گفت، رسی، بدار». دست بداشت و بگریست. گفتند، «فلان برای خرما همی گریی؟» عبدالواحد گفت، «نفس وی خرما دوست دارد و صدق عزم او داند که هرگز بیش نخورد، از آن می گرید».
Абӯи бикри ҷлоءи разии аллоҳи анҳу ҳаме гуяд ки ман касе донам ки нафаси вайро чизе орзӯаст . Ҳаме гуяд даҳ рӯз чизе нахӯрам ва сабр кунам марои он орзӯ бидиҳ . намегуяд ки нахоҳам ки даҳ рӯз чизе нахурӣ , даст аз ин шаҳват бидор . Инаст роҳи соликону бузургон . Чун касе ба ин дараҷа нарасад , бории камтар аз он набӯд ки аз баъзе шаҳавот даст бидорад ва эсор кунад ва бар гӯшт хӯрдан мудовимат накунад ки алии разии аллоҳ анҳу мегуяд ки ҳаркии чиҳил рӯз бар давом гӯшт хӯрд , дили вай сахт шаваду ҳаркии чиҳил рӯз нахурд бдхў шаваду муътадил онаст ки умри разии аллоҳ анҳу гуфт писари хешро ки як роҳи гӯшт ва як роҳи равған ва як роҳи шер ва як роҳи сирка ва як роҳи нони тиҳӣ . Ва мустаҳаб онаст ки бар сирии нхсбд ки миёни ду ғифлат ҷамъ карда бошад .
ابو بکر جلاء رضی الله عنه همی گوید که من کسی دانم که نفس وی را چیزی آرزوست. همی گوید ده روز چیزی نخورم و صبر کنم مرا آن آرزو بده. می گوید که نخواهم که ده روز چیزی نخوری، دست از این شهوت بدار. این است راه سالکان و بزرگان. چون کسی به این درجه نرسد، باری کمتر از آن نبود که از بعضی شهوات دست بدارد و ایثار کند و بر گوشت خوردن مداومت نکند که علی رضی الله عنه می گوید که هرکه چهل روز بر دوام گوشت خورد، دل وی سخت شود و هرکه چهل روز نخورد بدخو شود و معتدل آن است که عمر رضی الله عنه گفت پسر خویش را که یک راه گوشت و یک راه روغن و یک راه شیر و یک راه سرکه و یک راه نان تهی. و مستحب آن است که بر سیری نخسبد که میان دو غفلت جمع کرده باشد.
Ва дар хабараст ки таомро бигзоред ба намозу зикр ва бар он мхсбид ки дил сиёҳ шавад . Ва гуфтаанд ки пас аз таом бояд ки чаҳор ракаат намоз кунад ё сад бор тасбеҳ кунад ва ё ҷузвӣ қуръон бихонад . Сафёни саврии рҳмҳми аллоҳи ҳаргоҳ ки сайр бихӯрадӣ он шабро зинда нигоҳ доштӣ ва гуфтӣ , « чун сутурро сайри бкрдии кори сахт бояд фармуд » ва яке аз бузургони мурӣдонро гуфтӣ , « шаҳавотро махӯред ва агар хуред мҷўиид ва агар ҷӯйед дӯст мадоред » .
و در خبر است که طعام را بگذارید به نماز و ذکر و بر آن مخسبید که دل سیاه شود. و گفته اند که پس از طعام باید که چهار رکعت نماز کند یا صد بار تسبیح کند و یا جزوی قرآن بخواند. سفیان ثوری رحمهم الله هرگاه که سیر بخوردی آن شب را زنده نگاه داشتی و گفتی، «چون ستور را سیر بکردی کار سخت باید فرمود» و یکی از بزرگان مریدان را گفتی، «شهوات را مخورید و اگر خورید مجویید و اگر جویید دوست مدارید».