Бидон ки бештари халқ ки ҳалок шудаанд андари ҷоҳу ҳишмату номи некӯу санои халқ шудаанду бад-ӣни сабаби андари мноФсту адоват ва маъсиятҳо бисёр афтодаанд ва чун шаҳвати ғолиб шудаи роҳи дайн бурӣда шуду дил ба нифоқу хбоиси ахлоқ олӯда шуд . Расӯл ( с ) гуфт , « ҷоҳу моли нифоқи андари дил чунон рӯйанд ки оби тира рӯ монад » ва гуфт , « ду гурги гуруснаи андари рамаи он табоҳӣ накунад ки дӯстии ҷоҳу моли андари дил мусулмонӣ кунад » . Ва бо алӣ ( ъ ) гуфт ки халқро ду чиз ҳалок кард . Фаро шудан аз паии ҳавоу дӯсти доштани сано ва аз ин офати халос касе ёбад ки ном нек наҷуед ва ба хмўл қаноат кунад , чаҳ ҳақи таъолӣ ҳаме гуяд , « тлки ?илдори алохраҳи нҷълҳои ллзини лоиридўни ълўои фии аларз . . Алоиаҳ » гуфт , « аҳли биҳишт касонеанд хок олуд бшўлидаҳи мӯии шўхгни ҷома ки касе эшонро вазн наниҳад . Агар дар сарои амирон дастурӣ хоҳанд , дрнгзорнд ва агар талаб никоҳ кунанд каси духтар ба эшон надиҳад . Ва агар сухан гӯйанд каси сухан эшон нашунӯд ва орзӯҳои эшон дар синаи мавҷ ҳаме занаду ҷӯш . Агар нури эшон дар ҳамаи халқ қисмат кунанд фароҳама расад » . Ва гФтФ « басои хоки олӯдау халқони ҷома ки агар савганд ба худоӣ диҳад ва биҳишт хоҳад ба вай диҳад ва агар дунё хоҳад ба ваии надиҳад » .

بدان که بیشتر خلق که هلاک شده اند اندر جاه و حشمت و نام نیکو و ثنای خلق شده اند و بدین سبب اندر منافست و عداوت و معصیتها بسیار افتاده اند و چون شهوت غالب شده راه دین بریده شد و دل به نفاق و خبایث اخلاق آلوده شد . رسول (ص) گفت، «جاه و مال نفاق اندر دل چنان رویاند که آب تیره رو ماند» و گفت، «دو گرگ گرسنه اندر رمه آن تباهی نکند که دوستی جاه و مال اندر دل مسلمانی کند». و با علی (ع) گفت که خلق را دو چیز هلاک کرد. فرا شدن از پی هوا و دوست داشتن ثنا و از این آفت خلاص کسی یابد که نام نیک نجوید و به خمول قناعت کند، چه حق تعالی همی گوید، «تلک الدار الاخره نجعلها للذین لایریدون علوا فی الارض.. الآیه» گفت، «اهل بهشت کسانی اند خاک آلود بشولیده موی شوخگن جامه که کسی ایشان را وزن ننهد. اگر در سرای امیران دستوری خواهند، درنگذارند و اگر طلب نکاح کنند کس دختر به ایشان ندهد. و اگر سخن گویند کس سخن ایشان نشنود و آرزوهای ایشان در سینه موج همی زند و جوش. اگر نور ایشان در همه خلق قسمت کنند فراهمه رسد». و گفتف «بسا خاک آلوده و خلقان جامه که اگر سوگند به خدای دهد و بهشت خواهد به وی دهد و اگر دنیا خواهد به وی ندهد».

Ва гуфт , « бисёр касаст аз уммати ман ки агар аз шумо динорӣ ё дарме ё ҳуба Эй хоҳад ба вай надаед ва агар аз ҳақи таъолӣ биҳишт хоҳад ба вай диҳад ва агар дунё хоҳад надиҳад ва аз хорӣ вай бошад ки дунё ба ваии надиҳад » . Умри разии аллоҳи анҳу андар масҷид шуд . Маозро дид ки ҳаме гирист . Гуфт , « чаро ҳамегаре ? » гуфт , « аз расӯл ( с ) шунидам ки андакӣ аз риё ширкасту ҳақи таъолӣ дӯст дорад парҳезгорони пӯшидаи номро ки агар ғоиб шуданд касе эшонро наҷуед ва агар ҳозир оянд касе эшонро бншносд . Дилҳои эшон чароғҳои ҳудо бошад ва аз ҳамаи шабаҳатҳоу зулматҳо руста бошанд » .

و گفت، «بسیار کس است از امت من که اگر از شما دیناری یا درمی یا حبه ای خواهد به وی ندهید و اگر از حق تعالی بهشت خواهد به وی دهد و اگر دنیا خواهد ندهد و از خواری وی باشد که دنیا به وی ندهد». عمر رضی الله عنه اندر مسجد شد. معاذ را دید که همی گریست. گفت، «چرا همی گریی؟» گفت، «از رسول (ص) شنیدم که اندکی از ریا شرک است و حق تعالی دوست دارد پرهیزگاران پوشیده نام را که اگر غایب شدند کسی ایشان را نجوید و اگر حاضر آیند کسی ایشان را بنشناسد. دلهای ایشان چراغهای هدی باشد و از همه شبهت ها و ظلمت ها رسته باشند».

Ва иброҳӣми адҳами рҳмҳм аллоҳ гуяд , « ҳаркии шаҳвату номи некӯ дӯст дорад , ваии андари дайни худо содиқ нест » . Ва Айюб ( ъ ) гуфт , « нишони сидқи он буд ки нахоҳад ки ҳеҷ каси вайро шиносад » . Ва қавмӣ аз паии абии бен каъб фаро мешуданд . Аз шогирдони ваии умри разии аллоҳи анҳу вайро ба дарраи бузад . Гуфт , « бингар ё Амиралмӯъминин то чаҳ мекунӣ ? » гуфт , « ин мазаллат бошад бар писар ва фитна бошад бар пешрав » . Ва ҳасани басарии рҳмҳм аллоҳ мегуяд , « ҳар аҳмақӣ ки ту ҳамеи бинӣ аз пас вай фаро шаванд , ба ҳеҷ ҳоли дили вай бар ҷой бинмоанд » . Ва Айюб ба сафарӣ ҳаме шуд . Қавмӣ аз пас вай фаро шуданд . Гуфт , « агар на онстӣ ки ҳақи таъолӣ аз ман ҳаме донад ки ман инро кораам , аз мқт худо тарсидам » .

و ابراهیم ادهم رحمهم الله گوید، «هرکه شهوت و نام نیکو دوست دارد، وی اندر دین خدا صادق نیست». و ایوب (ع) گفت، «نشان صدق آن بود که نخواهد که هیچ کس وی را شناسد». و قومی از پی ابی بن کعب فرا می شدند. از شاگردان وی عمر رضی الله عنه وی را به دره بزد. گفت، «بنگر یا امیرالمومنین تا چه می کنی؟» گفت، «این مذلت باشد بر پسر و فتنه باشد بر پیشرو». و حسن بصری رحمهم الله می گوید، «هر احمقی که تو همی بینی از پس وی فرا شوند، به هیچ حال دل وی بر جای بنماند». و ایوب به سفری همی شد. قومی از پس وی فرا شدند. گفت، «اگر نه آنستی که حق تعالی از من همی داند که من این را کاره ام، از مقت خدا ترسیدم».

Ва Сафёни саврӣ ҳаме гуяд , « салаф кроҳит доштаанд андари ҷомае ки ангушт намой халқ буд ё андари куҳнае ё андари нўӣӣ , балки чунон бояд ки ҳадис он накунанд » . Ва башар ҳоФӣ гуяд ки ҳеҷ кас набошад ки дӯст дорад ки мардумони вайро бишносанд ки на дайни вай табоҳ шавад ва расво гардад . Валлоҳи аълам .

و سفیان ثوری همی گوید، «سلف کراهیت داشته اند اندر جامه ای که انگشت نمای خلق بود یا اندر کهنه ای یا اندر نوئی، بلکه چنان باید که حدیث آن نکنند». و بشر حافی گوید که هیچ کس نباشد که دوست دارد که مردمان وی را بشناسند که نه دین وی تباه شود و رسوا گردد. والله اعلم.