Аз ин ҷумла бишнохтӣ ки ҳақиқати ҷони одамӣ қоимаст ба зоти хеш беқолабу андари қавоми зоти хеш мустағнӣаст аз қолабу маънии марг на нестӣ вайаст балки маънии он инқитоъи тасарруф вайаст аз қолабу маънии ҳашару нашру баъсу иъода , на онаст ки вайро пас аз нестӣ бо вуҷӯд оваранд , балки он ,аст ки вайро қолаб диҳанд , бидон маънӣ ки қолабиро муҳайёи қабули тасарруф вай кунанд як бори дигар , чунон ки дар ибтидо карда буданд ва ин бори осонтар буд ки аввали ҳам қолаб мебоист офарид ва ҳам рӯҳ ва ин бори худ рӯҳ бар ҷой хешаст аънии рӯҳи инсонӣ ,у аҷзоъи қолаб низ бар ҷой хешасту ҷамъи он осонтар аз ихтироъи он аз онҷо ки назари мост ва аз онҷо ки ҳақиқатаст , сифати инсониро ба феъли илоҳӣ роҳ нест ки онҷо ки сифат душворӣ набошад , осонӣ ҳам нест .

از این جمله بشناختی که حقیقت جان آدمی قایم است به ذات خویش بی قالب و اندر قوام ذات خویش مستغنی است از قالب و معنی مرگ نه نیستی وی است بلکه معنی آن انقطاع تصرف وی است از قالب و معنی حشر و نشر و بعث و اعاده، نه آن است که وی را پس از نیستی با وجود آورند، بلکه آن، است که وی را قالب دهند، بدان معنی که قالبی را مهیا قبول تصرف وی کنند یک بار دیگر، چنان که در ابتدا کرده بودند و این بار آسانتر بود که اول هم قالب می بایست آفرید و هم روح و این بار خود روح بر جای خویش است اعنی روح انسانی، و اجزاء قالب نیز بر جای خویش است و جمع آن آسان تر از اختراع آن از آنجا که نظر ماست و از آنجا که حقیقت است، صفت انسانی را به فعل الهی راه نیست که آنجا که صفت دشواری نباشد، آسانی هم نیست.

Ва шарти аъодт он нест ки ҳам он қолаб ки доштааст бо вай диҳанд ки қолаб мураккабаст ва агарчӣ асб бадал уфтад , савор ҳамон бошад ва аз кӯдакӣ то перии худ бадал афтода бошад аҷзои вай бо аҷзоеи дигару ваии ҳамон буд пас касоне ки ин шарт карданд то барояшон ашколҳо хост ва аз он ҷавобҳои заъиф доданд , аз он такаллуф мустағнӣ буданд ки эшонро гуфтанд ки мардумӣ мардумӣ бихӯрад , ҳамон аҷзои аҷзоъи ин дигар шавад , аз ин ду бо кадом диҳанд ? ва агар узвӣ аз ваии бибаранду онгоҳ тоъатӣ кунад , чун савоб ёбад , ин узви бурӣдаи ҳам бо вай бошад ё на ? агар бо вай набошад , дар биҳишт бечашм ва бедаст ва бепой чигуна буд ? ва агар бо вай бошад , он аъзоро дар ин олам анбозӣ набӯд дар тоъату амал , дар савоб чигуна анбоз буд ? ва аз ин ҷинс тараот гӯйанду ҷавоб таклиф кунанду бад-ӣни ҳама ҳоҷат нест чун ҳақиқат аъодт нест ки бо ҳамаи қолаб ҳоҷат нест ва ин ашкол аз он хост ки пиндоштанд ки тўӣӣ ва туу ҳақиқати ту қолаб туаст , чун он бъинаҳ бар ҷой набошад , он на ту бошӣ , бад-ӣни сабаб дар ашкол уфтаду асли ин сухан ба халаласт .

و شرط اعادت آن نیست که هم آن قالب که داشته است با وی دهند که قالب مرکب است و اگرچه اسب بدل افتد، سوار همان باشد و از کودکی تا پیری خود بدل افتاده باشد اجزای وی با اجزایی دیگر و وی همان بود پس کسانی که این شرط کردند تا برایشان اشکالها خاست و از آن جوابهای ضعیف دادند، از آن تکلف مستغنی بودند که ایشان را گفتند که مردمی مردمی بخورد، همان اجزا اجزاء این دیگر شود، از این دو با کدام دهند؟ و اگر عضوی از وی ببرند و آنگاه طاعتی کند، چون ثواب یابد، این عضو بریده هم با وی باشد یا نه؟ اگر با وی نباشد، در بهشت بی چشم و بی دست و بی پای چگونه بود؟ و اگر با وی باشد، آن اعضا را در این عالم انبازی نبود در طاعت و عمل، در ثواب چگونه انباز بود؟ و از این جنس ترهات گویند و جواب تکلیف کنند و بدین همه حاجت نیست چون حقیقت اعادت نیست که با همه قالب حاجت نیست و این اشکال از آن خاست که پنداشتند که توئی و تو و حقیقت تو قالب تو است، چون آن بعینه بر جای نباشد، آن نه تو باشی، بدین سبب در اشکال افتد و اصل این سخن به خلل است.