Ҳзрои оқилони ғофили вор
حذرای عاقلان غافل وار
Ҳазар эй ҷоҳилони ғифлати кор
حذر ای جاهلان غفلت کار
Зини гузаргоҳи деви нафаси шукр
زین گذرگاه دیو نفس شکر
Зини биёбони ғӯли рӯҳи шикор
زین بیابان غول روح شکار
Зини сарои фиребу дори фано
زین سرای فریب و دار فنا
Зини мақоми ғуруру айбу ъўор
زین مقام غرور و عیب و عوار
Ҳони маъаттал ба сар мабар айём
هان معطل به سر مبر ایام
Ҳин мъўл макун бар ин макор
هین معول مکن بر این مکار
Дар раҳи сайли ҷои хоби мсоз
در ره سیل جای خواب مساز
Дар биёбони шӯраи тухми макор
در بیابان شوره تخم مکار
Сахт зиштаст назд дидау ақл
سخت زشت است نزد دیده و عقل
Ғарра бӯдани бад-ӣни ду рӯзаи қарор
غره بودن بدین دو روزه قرار
Бас шигарфаст пеши аҳли хирад
بس شگرف است پیش اهل خرد
Давр бӯдани зи меҳри ин ғаддор
دور بودن ز مهر این غدار
Нест чизеи ниҳоди хонаи хок
نیست چیزی نهاد خانه خاک
Ҳеҷ дони асли гунбади даввор
هیچ دان اصل گنبد دوار
Ин яке кулбаи ӣисти пари зи фиреб
این یکی کلبه ئیست پر ز فریب
Вондгр гунбадӣаст пари зангор
واندگر گنبدیست پر زنگار
Зоин ҳифозу вафо хаёл мабанд
زاین حفاظ و وفا خیال مبند
Зони сукӯну бақои умеди мадор
زآن سکون و بقا امید مدار
То з ту нагзарад ту зов бигузар
تا ز تو نگذرد تو زاو بگذر
То бнгзордт тўош бигзор
تا بنگذاردت تواش بگذار
Моҷароӣ гузаштагон бархон
ماجرای گذشتگان برخوان
Қиссаи ҳоли рафтагони ёдор
قصه حال رفتگان یادآر
Кас аз он рафтагон наомад боз
کس از آن رفتگان نیامد باز
Кас аз он хуфтагон нашуд бедор
کس از آن خفتگان نشد بیدار
Баси ҷавонмардро бикушт ва нашуд
بس جوانمرد را بکشت و نشد
Кас аз ин гандаи пери брхўри дор
کس از این گنده پیر برخور دار
Дили мо санг ва ин ҳамаи ҳуҷҷат
دل ما سنگ و این همه حجت
Чашми мо шӯху ӣнҳамаи осор
چشم ما شوخ و اینهمه آثار
Зоди сарвӣ ки бар фарозади сар
زاد سروی که بر فرازد سر
Қомати длбристи хуши рафтор
قامت دلبریست خوش رفتار
Ҳар бунафша ки бар дамади зи замин
هر بنفشه که بر دمد ز زمین
Ҳаст зулфи бутии парии дидор
هست زلف بتی پری دیدار
Ҳар гулӣ каз чаман ба бор ояд
هر گلی کز چمن به بار آید
Ориз шоҳидӣаст глрхсор
عارض شاهدیست گلرخسار
эй дариғо ки шуд ҷаҳон бе меҳр
ای دریغا که شد جهان بی مهر
Аз хисоли ҳамидаи аҳрор
از خصال حمیده احرار
Оҳу дардо ки як ҷаҳон пар шуд
آه و دردا که یک جهان پر شد
Аз фурӯмоягон ва аз ашрор
از فرومایگان و از اشرار
Даври озодагони нигар ки фитод
دور آزادگان نگر که فتاد
Кафи муштии лиӣми ноҳамвор
کف مشتی لیئم ناهموار
Ҳама бо ҳам ду рӯй ҳамчуи дирам
همه با هم دو روی همچو درم
Ҳамаи нопойдор чун динор
همه ناپایدار چون دینار
Ҳамаи мардум вале на мардуми сон
همه مردم ولی نه مردم سان
Ҳамаи сӯрат вале на маънии дор
همه صورت ولی نه معنی دار
Ҳама чун не ҳамеша ёва дароӣ
همه چون نی همیشه یاوه درای
Ҳама чун дафи мудоми силии хор
همه چون دف مدام سیلی خوار
Ҳамаи ошиқ шуда ба ҷоҳки хеш
همه عاشق شده به جاهک خویش
Ҳамаи вола ба бодку бозор
همه واله به بادک و بازار
Ҳама кибранду лофу бод ва бирават
همه کبرند و لاف و باد و بروت
Ҳама ришанду ҷбаҳу дастор
همه ریشند و جبه و دستار
Ҳамчуи наргиси ҳама ба зари маърӯф
همچو نرگس همه به زر معروف
Чун шукуфа накарда сими нисор
چون شکوفه نکرده سیم نثار
Чун бунафшаи гронсри андари кибр
چون بنفشه گرانسر اندر کبر
Лек чун гули даридаи шани шалвор
لیک چون گل دریده شان شلوار
Онкаши имсоли хоҷа май хуоне
آنکش امسال خواجه می خوانی
Буд аз ҷамъи ҷбаҳи дуздони пор
بود از جمع جبه دزدان پار
Вонкши имрӯзи мард май доне
وآنکش امروز مرد می دانی
Май ситади сим чун занони пирор
می ستد سیم چون زنان پیرار
Мурдаи гири ин харони зишти ниҳод
مرده گیر این خران زشت نهاد
Пасти гири ин хасони биҳдаҳи кор
پست گیر این خسان بیهده کار
Тез дар риши ин чунин хоҷа
تیز در ریش این چنین خواجه
. . . Дар . . . Ончунон айёр
... در ... آنچنان عیار
Ҳамаи бекори ҳамчуи теғи ҳтиб
همه بیکار همچو تیغ حطیب
Ҳамчуи сӯзани ҳама ба бен бркор
همچو سوزن همه به بن برکار
На дар ин заррае вафоу карам
نه در این ذره ای وفا و کرم
На дар он резае ҳаёу виқор
نه در آن ریزه ای حیا و وقار
Чун азин ҳар ду мард холӣ шуд
چون ازین هر دو مرد خالی شد
Пас чаҳ ӯ ва чаҳ нақш бар девор
پس چه او و چه نقش بر دیوار
Ҳама дар кори хеши кӯр ва лек
همه در کار خویش کور و لیک
Чашмҳошон ба айб ҷустани чор
چشمهاشان به عیب جستن چار
Ҳамаи Иблис дар сифоту зи ҷаҳл
همه ابلیس در صفات و ز جهل
Наздашон Ҷабраил бе миқдор
نزدشان جبرئیل بی مقدار
Ҳамаи нои аҳлӣу зарофати сард
همه نا اهلی و ظرافت سرد
Ҳамаи аизоءу чрбку озор
همه ایزاء و چربک و آزار
Ҳеҷ ин сифлагон ба ҳеҷ мгир
هیچ این سفلگان به هیچ مگیر
Каси азин нокасон ба кас машумор
کس ازین ناکسان به کس مشمار
Ин чаҳ халқанд мардумони фарёд
این چه خلقند مردمان فریاد
Вена чаҳ қавманд аломони зинҳор
وین چه قومند الامان زنهار
Ҳсбтаҳи аллоҳ эй Масеҳи дарой
حسبته الله ای مسیح درآی
Бехи даҷол сайратон бурдор
بیخ دجال سیرتان بردار
эй Муҳамади худоиро бар хез
ای محمد خدای را بر خیز
Зин Абуҷаҳлён барор дамор
زین ابوجهلیان برآر دمار
эй сроФил сўрҳшр бидам
ای صرافیل صورحشر بدم
Ва зи сари ин харони бброФсор
و ز سر این خران ببرافسار
эй ту дар шеъри ворис ҳамгар
ای تو در شعر وارث همگر
Соҳиби афкору нуктаи абкор
صاحب افکار و نکته ابکار
эй ба чавгони нутқу назми дарӣ
ای به چوگان نطق و نظم دری
Гӯии дониши рабӯда аз ағёр
گوی دانش ربوده از اغیار
Ҷомае кони зи табъи бофта Эй
جامه ای کآن ز طبع بافته ای
Ҳасташ андешаи пуду маънии тор
هستش اندیشه پود و معنی تار
Шеър бодаст ҳону ҳони пас азин
شعر باد است هان و هان پس ازین
Умр бар бод биҳдаҳ магузор
عمر بر باد بیهده مگذار
Мадҳи ин манъмон сифла магӯӣ
مدح این منعمان سفله مگوی
Ҳаҷви ин мумсикон макун такрор
هجو این ممسکان مکن تکرار
Ки на мамдуҳи бод ва на маҷу
که نه ممدوح باد و نه مهجو
Ки на шоири параст ва на ашъор
که نه شاعر پرست و نه اشعار
Хўоркрдӣ ба ҳарзаи нафаси азиз
خوارکردی به هرزه نفس عزیز
Ранҷа кардӣ замири гавҳари бор
رنجه کردی ضمیر گوهر بار
Шеър дар ҷанби илм бе ҳунарӣаст
شعر در جنب علم بی هنریست
Зу нахоҳад шудани ҳунари изҳор
زو نخواهد شدن هنر اظهار
Чун ҳбо шуд ба хираи умри азиз
چون هبا شد به خیره عمر عزیز
Гар буд малик Миср бошад хор
گر بود ملک مصر باشد خوار
Обрӯят чу шуд ба бод онгаҳ
آبرویت چو شد به باد آنگه
Шеър гӯ бош лўлўи шҳўор
شعر گو باش لولو شهوار
Шин бошад ъдили зоғ шудан
شین باشد عدیل زاغ شدن
Мисли ман тўтиӣии шукри гуфтор
مثل من طوطیئی شکر گفتار
Шукри илми ҷӯй чун тӯтӣ
شکر علم جوی چون طوطی
Ҳам ба зоғон раҳо кун ин мурдор
هم به زاغان رها کن این مردار
Пой дар роҳи илми боқӣ на
پای در راه علم باقی نه
Дасти азин ҳазл ва тараот бидор
دست ازین هزل و ترهات بدار
Охир аз шоирӣ чаҳ ёфта анд
آخر از شاعری چه یافته اند
Анварӣу сноӣӣу пиндор
انوری و سنائی و پندار