Ҳикоят кард марои дӯстӣ ки дар сар вФоӣӣ дошт ва дар сари сФоӣӣ ки : вақте аз ақсоми маротиби нафсонӣу ваҳоби маносиби инсонии давлати броът ва балоғат ёфтам ва аз хондани қуръони Маҷиди фароғат ва аз илми устодону қроءи бълми асмъӣу Фроءи омадам ва аз таҳтаи абҷади ҳуруфи бдФтри моти волўФи расидам ва аз каломи раббонии бшъри шайбонӣ нақл кардам ва бо адибӣ ки комил буд дар саноату бизоъату нодиру шомил дар балоғату броъти эътилофи доштам .

حکایت کرد مرا دوستی که در سر وفائی داشت و در سر صفائی که: وقتی از اقسام مراتب نفسانی و وهاب مناصب انسانی دولت براعت و بلاغت یافتم و از خواندن قرآن مجید فراغت و از علم استادان و قراء بعلم اصمعی و فراء آمدم و از تخته ابجد حروف بدفتر مآت والوف رسیدم و از کلام ربانی بشعر شیبانی نقل کردم و با ادیبی که کامل بود در صناعت و بضاعت و نادر و شامل در بلاغت و براعت ائتلاف داشتم.

Фавқи алмносби фазли луи зафарат ба ваҷдати фии алхмри маънии лӣси фии алънб

فوق المناصب فضل لو ظفرت به وجدت فی الخمر معنی لیس فی العنب

Ва низ шунӯда будам ки ҳар мавлуд ки бтозёнаҳи търики падари вмодри таҳзибу тأдиби наёбади мؤдби айёмаши басии солагӣ адаб кунад ва ғурем ҳаводиси ҳуқуқ аз ӯ талаб кунад .

و نیز شنوده بودم که هر مولود که بتازیانه تعریک پدر ومادر تهذیب و تأدیب نیابد مؤدب ایامش بسی سالگی ادب کند و غریم حوادث حقوق از او طلب کند.

Пас чун рӯзӣ чанд дарин так ва пўӣ будам ва азин ҷустуҷӯии бғнўдм ва бар осудам , рахти азин манзили брхри ниҳодаму қадами азин мақоми бартар .

پس چون روزی چند درین تک و پوی بودم و ازین جستجوی بغنودم و بر آسودم، رخت ازین منزل برخر نهادم و قدم ازین مقام برتر.

Гуфтам ин манзили хаймаи иқоматро нишоед ва ин матоъи захираи қиёматро набояд , ки дараҷоти оҷилу наҷоти оҷли дарин улӯм баста нест ва дарин маълуми пайваста на .

گفتم این منزل خیمه اقامت را نشاید و این متاع ذخیره قیامت را نباید، که درجات عاجل و نجات آجل درین علوم بسته نیست و درین معلوم پیوسته نه.

Бо худ андеша кардам ки қолаби инсонӣ ки натиҷаи сунъи издонисту таркиби илоҳии мтиаҳи овомир ва навоҳӣаст , на ҳамоно ки аз зулмоти аслобу арҳоми бад-ӣни боргоҳи ому коргоҳи пухта ва хом бидон омаданд ки то ҳофизу ҳомили бори луғати балхӣ ва крхӣ шаванд ва ё нақши таҳтаи ибороти тозӣ ва ҳиҷозӣ гирданд ки шинохтан шеър лабеду валид ва донистани ансобу аҳсоб банӣ қаҳтон ва банӣ шебони илми мунҷӣу мнҷҳу тиҷорати мрФқ ва мрбҳ нест ки дар илми луғати араб ва дар рафъу вазъи ин адаби бдрҷаҳи халили восмъӣ беш натавон расед ва ин ҳар ду дар пилаи алросхўни фии алълми бас сангӣ надорад ва бар маҳаки алроҷъўни фии алФзл , баси рангӣ на .

با خود اندیشه کردم که قالب انسانی که نتیجه صنع یزدانیست و ترکیب الهی مطیه اوامر و نواهی است، نه همانا که از ظلمات اصلاب و ارحام بدین بارگاه عام و کارگاه پخته و خام بدان آمدند که تا حافظ و حامل بار لغت بلخی و کرخی شوند و یا نقش تخته عبارات تازی و حجازی گردند که شناختن شعر لبید و ولید و دانستن انساب و احساب بنی قحطان و بنی شیبان علم منجی و منجح و تجارت مرفق و مربح نیست که در علم لغت عرب و در رفع و وضع این ادب بدرجه خلیل واصمعی بیش نتوان رسید و این هر دو در پله الراسخون فی العلم بس سنگی ندارد و بر محک الراجعون فی الفضل، بس رنگی نه.

Чун аз онъолм даргузаштӣ ва ин бисоти ариз дар навиштӣ қадами мҷомлт дар кӯй мъомлт наҳодӣ , ҳеҷ табақае муносиби афъолтар аз табақа мутасаввифа нестанд ва ҳеҷ тайифаи мавзунтару муҳаззаби ахлоқтар аз фирқаи кабӯди пӯстон на .

چون از آنعالم درگذشتی و این بساط عریض در نوشتی قدم مجاملت در کوی معاملت نهادی، هیچ طبقه ای مناسب افعال تر از طبقه متصوفه نیستند و هیچ طایفه موزون تر و مهذب اخلاق تر از فرقه کبود پوستان نه.

Одоби тариқати эшонро мусалламасту асбоби ҳақиқат дар эшон фароҳам , ҳалаи пӯшони олами илм ва амаланду қотеъони роҳи рҷоءу амл , ҷомаи сӯги азоӣ ҳар ду олам дар сари афкандау бисоти трФъ аз қомати шеърии бартар , туҷҷор бетасарруфу асхёӣ бе такаллуф

آداب طریقت ایشان را مسلم است و اسباب حقیقت در ایشان فراهم، حله پوشان عالم علم و عملند و قاطعان راه رجاء و امل، جامه سوگ عزای هر دو عالم در سر افکنده و بساط ترفع از قامت شعری برتر، تجار بی تصرف و اسخیای بی تکلف

Чунонкӣ дар қуръон Маҷид мефармоед : иҳсбҳми алҷоҳли ағнёءи ман алтъФФ гуфтам худро бар зайли эшон бандам ва бар фитроки хайли эшон пайвандам .

چنانکه در قرآن مجید می فرماید: یحسبهم الجاهل اغنیاء من التعفف گفتم خود را بر ذیل ایشان بندم و بر فتراک خیل ایشان پیوندم.

Ин маротибу маросим бар дасти гирам ва бидон вазоифу мўосм астзҳор ҷӯям , буд ки бмтобъти он шерон , сайдӣ дар дом ояду бдўлти он далерони шаробӣ дар ҷом уфтад .

این مراتب و مراسم بر دست گیرم و بدان وظایف و مواسم استظهار جویم، بود که بمتابعت آن شیران، صیدی در دام آید و بدولت آن دلیران شرابی در جام افتد.

Бози андешаро ошиёнаи дигар пеш омаду фикратро баҳонаи дигар дар роҳ афтод , гуфтам мари инро сухани номафҳум бисёрасту ҳикоёти номаълӯми бишмор , ман худ аз исм бемсмӣ май гурезам .

باز اندیشه را آشیانه دیگر پیش آمد و فکرت را بهانه دیگر در راه افتاد، گفتم مر این را سخن نامفهوم بسیار است و حکایات نامعلوم بیشمار، من خود از اسم بی مسمی می گریزم.

Дар мушкилу мъмӣ чигуна овезам ? дарин шеваи мақолот ва мақомотаст ва дарин пардаи румузу томоти ман аз вилояти иҷўзу ло иҷўз меоем , бар ин румузу кнўзи куҷои даройам ?

در مشکل و معمی چگونه آویزم؟ درین شیوه مقالات و مقامات است و درین پرده رموز و طامات من از ولایت یجوز و لا یجوز می آیم، بر این رموز و کنوز کجا درآیم؟

Ман чаҳ донам ки қолу ҳол чаҳ бошад , ман чаҳ донам ки ниқору ғубор аз чаҳ хезад , ман чаҳ шиносам ки мушоҳидау муҷоҳидаро маънӣ чист ва ман чаҳ донам ки шоҳиду самоъро ваҷҳи рухсат аз кист .

من چه دانم که قال و حال چه باشد، من چه دانم که نقار و غبار از چه خیزد، من چه شناسم که مشاهده و مجاهده را معنی چیست و من چه دانم که شاهد و سماع را وجه رخصت از کیست.

Ман чаҳ донам ки касрати аклу шурб ки манеҳӣ шаръаст аз чаҳ ваҷҳ мндўбаст ва ман чаҳ донам ки рақсу Гана ки мҳзўр дайнаст бача рӯй маҳбӯб ?

من چه دانم که کثرت اکل و شرب که منهی شرع است از چه وجه مندوب است و من چه دانم که رقص و غنا که محظور دین است بچه روی محبوب؟

Ин ҳама мушкилотӣаст мубҳам ва муъзалотӣаст муҳкам , агар ин шаклҳои мавҳум бо дроки табиат мафҳум шавад маро бо ин фирқаи сару хирқа дар миён бояд ниҳоду ҷону ҳамён дар иродати ин табақаи арзону ройгон бибояд дод , баҳри вақт ки зумрае аз эшон баҳам будандӣ втоиФаҳ эй дар гӯшае бар осўдндӣ .

این همه مشکلاتی است مبهم و معضلاتی است محکم، اگر این شکلهای موهوم با دراک طبیعت مفهوم شود مرا با این فرقه سر و خرقه در میان باید نهاد و جان و همیان در ارادت این طبقه ارزان و رایگان بباید داد، بهر وقت که زمره ای از ایشان بهم بودندی وطایفه ای در گوشه ای بر آسودندی.

Ман назораи он ҷамъу парвонаи он шамъ будамӣу ҷозибаи табиат , дилро дар кор мекашиду мтиаҳи ишқ , нафасро андаки андак дар бор мекашид , то онзмон ки нуқтаи дил чун нуқта дар доираи паргору офтоби тараддуд бар сар девор бимонад .

من نظاره آن جمع و پروانه آن شمع بودمی و جاذبه طبیعت، دل را در کار می کشید و مطیه عشق، نفس را اندک اندک در بار می کشید، تا آنزمان که نقطه دل چون نقطه در دایره پرگار و آفتاب تردد بر سر دیوار بماند.

Дили осори он тариқат ихтиёр карду ҳиммати бзоўиаҳи он хизмат фурӯд омад , гуфтам соҳиб тариқӣ боист ки мари хирқаи пӯшиданро азоФти бадв будӣу ҳаволаи ин арӯсу зиёфат буи шудӣ то ббркти даст ӯ дар ин зовияи мақоми ёФтмӣ ва дарин шеваи ороми грФтмӣ .

دل آثار آن طریقت اختیار کرد و همت بزاویه آن خدمت فرود آمد، گفتم صاحب طریقی بایست که مر خرقه پوشیدن را اضافت بدو بودی و حواله این عروس و ضیافت بوی شدی تا ببرکت دست او در این زاویه مقام یافتمی و درین شیوه آرام گرفتمی.

Пас дар тайу нашри ин гуфтугӯӣу кару фари ин ҷустуҷӯии рӯзӣ чанд ббўдм ки анкабути рӯзгор бар дару девори ин ҳадис бетонеду наққоши насими хаттӣ чанд бар сақфу саҳни ин маънӣ бикашед то онзмон ки нзҷи иллат бар ҳам кашиду ташнаи бодия бзмзм расед .

پس در طی و نشر این گفتگوی و کر و فر این جستجوی روزی چند ببودم که عنکبوت روزگار بر در و دیوار این حدیث بتنید و نقاش نسیم خطی چند بر سقف و صحن این معنی بکشید تا آنزمان که نضج علت بر هم کشید و تشنه بادیه بزمزم رسید.

Бомдод хабар доданд ки соҳиби тариқатии кабӯди пӯш , дӯш аз тарафи Ӯш расидаасту асҳоби мо имрӯзи бзёрти қудум ӯ машғуланд ва дар риёзи он иқбол ва қабуланд

بامداد خبر دادند که صاحب طریقتی کبود پوش، دوش از طرف اوش رسیده است و اصحاب ما امروز بزیارت قدوم او مشغولند و در ریاض آن اقبال و قبولند

Ман низ бидида гирди он роҳ бирафтам ва он азизро мрҳбоӣӣ бигуфтам , чун боди баҳамаи аҷзоъи бўзидм ва чун оби баҳамаи аъзоъи бдўидм , то онҷо ки ҳалқаи он иҷтимоу мавкиби он истимоъ буд

من نیز بدیده گرد آن راه برفتم و آن عزیز را مرحبائی بگفتم، چون باد بهمه اجزاء بوزیدم و چون آب بهمه اعضاء بدویدم، تا آنجا که حلقه آن اجتماع و موکب آن استماع بود

Бошноиии мо тақаддум омад ва шуд онхонқоаҳи марои мусаллам буду ошнои он ошиёнаи марои муҳкам , худро дар он ҳалқа роҳ кардам ва аз даври нигоҳ , перӣ дидам чун малики латифи халқ ва чун фалаки кабӯди далқ , маҳосинии ббёзи нури дили мхзўбу рўӣии бқбўли синаи маҳбӯб

بآشنایی ما تقدم آمد و شد آنخانقاه مرا مسلم بود و آشنایی آن آشیانه مرا محکم، خود را در آن حلقه راه کردم و از دور نگاه، پیری دیدم چون ملک لطیف خلق و چون فلک کبود دلق، محاسنی ببیاض نور دل مخضوب و روئی بقبول سینه محبوب

Аз сари ҷисму қолаби бархестау модаи исму расми коста , рӯҳи сарфи нури поку ақли муҷаррад , сӯрати мулкӣу мураққаъи фалакӣ , манзарии нӯронӣу мухбирии рӯҳонӣ , ҳукмаи ҳукми сукут бар забони ниҳода ва даҳана наҳйу смўт бар даҳон , суфиёни вилояту хирқаи пӯшони ноҳит .

از سر جسم و قالب برخاسته و ماده اسم و رسم کاسته، روح صرف نور پاک و عقل مجرد، صورت ملکی و مرقع فلکی، منظری نورانی و مخبری روحانی، حکمه حکم سکوت بر زبان نهاده و دهنه نهی و صموت بر دهان، صوفیان ولایت و خرقه پوشان ناحیت.

Баъзе зонуии хизмат бар замини ниҳода ва баъзе бар қадами тавозуъи истодаи пирчўни моҳ дар партави нур худ нишаста ва чун моҳии забон аз гуфт баста , чун соъатӣ тамом бигузашту заҳмати нзоргён олам даргузашт .

بعضی زانوی خدمت بر زمین نهاده و بعضی بر قدم تواضع ایستاده پیرچون ماه در پرتو نور خود نشسته و چون ماهی زبان از گفت بسته، چون ساعتی تمام بگذشت و زحمت نظارگیان عالم درگذشت.

Онкии дард буд бадар берун шуду қадаҳи мؤонсти басар , он софёни боқӣ чун овоз дар самъ овехтанд ва чун парвона дар шамъ гурехтанд , аз ямину шимоли сафи риҷоли Нидои арҳно ё балоли баромад ва гуфтанд ки эй шамъи чунин тирагӣҳо вае кӯҳли чунин хиргиҳо .

آنکه درد بود بدر بیرون شد و قدح مؤانست بسر، آن صافیان باقی چون آواز در سمع آویختند و چون پروانه در شمع گریختند، از یمین و شمال صف رجال ندای ارحنا یا بلال برآمد و گفتند که ای شمع چنین تیرگیها و ای کحل چنین خیرگیها.

Як раҳи банд аз садаф дар Аммонӣ бурдору парда аз чеҳраи лаъл бадахшонӣ баргиру силсила калом бигушоӣ то кӣсаи дорони аўсу рӯсро моя буду ҳурони фирдавсро пероя .

یک ره بند از صدف در عمانی بردار و پرده از چهره لعل بدخشانی برگیر و سلسله کلام بگشای تا کیسه داران اوس و روس را مایه بود و حوران فردوس را پیرایه.

Пас пирср баровард ва гуфт : эй бародарони раҳмонӣу дӯстони раббонӣ , ҳар киро аз кӯии тариқат мушкилӣ аст бипурсад ва ҳар ки дар шореъи ҳақиқати воқеа ист бозҷӯед ки дар кӯии тасаввуф знт нест ва дар олами фақри миннат на .

پس پیرسر برآورد و گفت: ای برادران رحمانی و دوستان ربانی، هر که را از کوی طریقت مشکلی است بپرسد و هر که در شارع حقیقت واقعه ایست بازجوید که در کوی تصوف ضنت نیست و در عالم فقر منت نه.

Онҷо ки втоӣ дарвешӣаст олами олам хешӣаст , слўнии ани ъбоби ҳозои албҳру ани лбоби ҳзоломр бо худ гуфтам ки ёфтам ончиро толиб он будам ва дидам онро ки ошиқу роғиб он будам .

آنجا که وطای درویشی است عالم عالم خویشی است، سلونی عن عباب هذا البحر و عن لباب هذالامر با خود گفتم که یافتم آنچه را طالب آن بودم و دیدم آنرا که عاشق و راغب آن بودم.

Вақт он омад ки ин ъқуди мушкилро инҳилолӣ бошад ва ин ҷрўҳи куҳнаро андмолӣ гуфтам эй баёни чунин ақлҳо вае калиди чунин қуфлҳо , чаҳ бояд агар ин занг аз ойинаи дили бздоӣӣу сӯрати зебои тариқатро дар мроти ҳақиқати бнмоӣӣ ?

وقت آن آمد که این عقود مشکل را انحلالی باشد و این جروح کهنه را اندمالی گفتم ای بیان چنین عقلها و ای کلید چنین قفلها، چه باید اگر این زنگ از آئینه دل بزدائی و صورت زیبای طریقت را در مرآت حقیقت بنمائی؟

Гуфт эй ҷавони нўхостаҳ ваад ри риёзати нокоста , ҷузи бомтҳон ҳарчӣ хоҳӣ бипурсу ҷуз бар Авнат ҳар чаҳ доне бигӯ ки боҳодии илми гумроҳӣ дар нагунҷад ва бо машъалаи субҳи ҷлии сиёҳӣ рост наёяд , сили мо бдолку ҳоти сӣўолк

گفت ای جوان نوخاسته ود ر ریاضت ناکاسته، جز بامتحان هرچه خواهی بپرس و جز بر عونت هر چه دانی بگو که باهادی علم گمراهی در نگنجد و با مشعله صبح جلی سیاهی راست نیاید، سل ما بدالک و هات سئوالک

Гуфтам шихомро дар ишқу тои даравишон саботӣаст ва бар кӯзаи Асои эшон илтифотӣ , аммо воқеае чандаст ки монеъ ин роҳасту ҳоили ин боргоҳ , то он зулмоти шаку тахмини брнхизд , нури субҳи яқин раҳ нанамояд .

گفتم شیخامرا در عشق و طای درویشان ثباتی است و بر کوزه عصای ایشان التفاتی، اما واقعه ای چند است که مانع این راهست و حایل این بارگاه، تا آن ظلمات شک و تخمین برنخیزد، نور صبح یقین ره ننماید.

Пер гуфт эй ҷавони нўкори гарми рафтор , қадам бар бисоти ҳолати дор ва аз сари мақолат бар хез , бигӯӣ ончии воқеа роҳаст ва бипурс ончии маҳал иштибоҳаст ки бекиштӣ дар дарё сбоҳт натавон карду бидлил дар бидоءи саёҳат мумкин нагардад .

پیر گفت ای جوان نوکار گرم رفتار، قدم بر بساط حالت دار و از سر مقالت بر خیز، بگوی آنچه واقعه راه است و بپرس آنچه محل اشتباه است که بی کشتی در دریا سباحت نتوان کرد و بیدلیل در بیداء سیاحت ممکن نگردد.

Гуфтам шихои аввали бори қадам сӯратаст то батадрӣҷи бъолм маънӣ расем , маро баён кун ки иллати кабӯди пӯшидан ва аз рангҳо ин ранг баргузидан чист ?

گفتم شیخا اول بار قدم صورت است تا بتدریج بعالم معنی رسیم، مرا بیان کن که علت کبود پوشیدن و از رنگها این رنگ برگزیدن چیست؟

Пер гуфт ин бории суоли мубтадӣони шореъ тариқатаст на воқеаи муҳтадӣони кӯии ҳақиқат , қади аштбаҳи албдри алмзии ءу хФии алмск алзкӣ нашунидае ки алФқри саводи алўҷаҳи фии алдорини сиёҳ рӯй ду оламро аз кабӯди пӯшӣ чора набӯд ки ҳар ки дар сафи мотами атлас муаллим бапушанд нзоргён бар вай биханданд .

پیر گفت این باری سئوال مبتدیان شارع طریقت است نه واقعه مهتدیان کوی حقیقت، قد اشتبه البدر المضی ء و خفی المسک الذکی نشنیده ای که الفقر سواد الوجه فی الدارین سیاه روی دو عالم را از کبود پوشی چاره نبود که هر که در صف ماتم اطلس معلم بپوشند نظارگیان بر وی بخندند.

Онрўз ки фалаки сайёҳро хирқаи кабӯд бар сар афканданд бзбон ҳол гуфт : ин ҷомаи аҳл мотамаст бмн чаро расед ? гуфтанд : оҳиста бош ки ҳар киро таквину тхлиқ аз бухору дӯд буд , шиору дсори ваии сиёҳ ва кабӯд омад , яъне ки ин тарози ҷомаи мотам вуҷӯдаст .

آنروز که فلک سیاح را خرقه کبود بر سر افکندند بزبان حال گفت: این جامه اهل ماتم است بمن چرا رسید؟ گفتند: آهسته باش که هر که را تکوین و تخلیق از بخار و دود بود، شعار و دثار وی سیاه و کبود آمد، یعنی که این طراز جامه ماتم وجود است.

Ғошияи рифъати ин тайифаи аввал бар дӯши осмони кабӯд пӯш ниҳоданд , эй ҷавони рашиди ҳркрои кабӯдӣ дар сар афканданд бмотми дории зуррияи одамаш барпоӣ карданд , то дарин мотами сарои фано ки расм таъзиятаст аз кабӯди пӯшӣ чанде чора нест ки мотами ороӣӣу навҳа сроӣӣ кунанд .

غاشیه رفعت این طایفه اول بر دوش آسمان کبود پوش نهادند، ای جوان رشید هرکرا کبودی در سر افکندند بماتم داری ذریه آدمش برپای کردند، تا درین ماتم سرای فنا که رسم تعزیت است از کبود پوشی چندی چاره نیست که ماتم آرائی و نوحه سرائی کنند.

Атласи пӯшони сарвару қсби бандон ғурур бисёранд , агар дар миёни ҳазор муламмаъи пӯши яке мураққаъ пӯш бошад ғариб ва аҷиб набошад .

اطلس پوشان سرور و قصب بندان غرور بسیارند، اگر در میان هزار ملمع پوش یکی مرقع پوش باشد غریب و عجیب نباشد.

Аввали сӯфии муҷаррадро Ҷабраили амин ки пери хонақоҳи фирдавс буд хирқаи млўн дар сари афканди одам буд , втФқои ихсФони ъалиҳумо ман варақи алҷнаҳ чун бчшмаҳ срондиб расед гуфт бсири вилоят ту мерӯм , хирқаро боби фурӯ барам .

اول صوفی مجرد را جبرئیل امین که پیر خانقاه فردوس بود خرقه ملون در سر افکند آدم بود، وطفقا یخصفان علیهما من ورق الجنة چون بچشمه سراندیب رسید گفت بسیر ولایت تو میروم، خرقه را بآب فرو برم.

Худ онхрқаҳ аз чашмаи срондиби нилии баромад , гуфтанд дар миёни мотамҳои гӯногӯн ва ғамҳои рӯзи афзӯни ҷомаи ту бад-ӣни ранги аўлитри влоиқтр ва мувофиқтар .

خود آنخرقه از چشمه سراندیب نیلی برآمد، گفتند در میان ماتمهای گوناگون و غمهای روز افزون جامه تو بدین رنگ اولیتر ولایقتر و موافقتر.

Пас гуфт эй кӯдаки навомӯз агар ҳазор ранг ванигору зевару гӯшвор бар арӯси бандӣ то бар оризаш аз тғрои нилӣ тўқиъӣ набӯд ва аз кабӯдии чархи радои аноятии наёбад , аз чашм бдҳмоитӣ набӯд .

پس گفت ای کودک نوآموز اگر هزار رنگ و نگار و زیور و گوشوار بر عروس بندی تا بر عارضش از طغرای نیلی توقیعی نبود و از کبودی چرخ ردای عنایتی نیابد، از چشم بدحمایتی نبود.

Агар дар кабӯдӣ нил бичишам шаҳвати назора хоҳӣ кард ди ръзори дилбарони нигар , на дар хирқаи даравишон , сипеду сиёҳу нилу кабӯди бҳкми хосияти ҳрзу тъўизи шоҳон ва арӯсон сохтанд , ақлро дар ваии маҷол тасарруф нест .

اگر در کبودی نیل بچشم شهوت نظاره خواهی کرد د رعذار دلبران نگر، نه در خرقه درویشان، سپید و سیاه و نیل و کبود بحکم خاصیت حرز و تعویذ شاهان و عروسان ساختند، عقل را در وی مجال تصرف نیست.

Алскўти аФсҳу алскўни амлҳи ақли мутакаддии бад-ӣни дақоиқ мутаъаддӣ несту дониши хурдаи гири азин ҷомаи рангпазир на , баъзе аз бузургони ин Фриқу соликони ин тариқ чунин гуфтаанд : онрўз ки хозини сунъи маснӯъоти ҳалаи млўн дар сари рангҳо афканду ашхоси ҷавоҳири бзиўри эъроз ва алвон биёрост

السکوت افصح و السکون املح عقل متکدی بدین دقایق متعدی نیست و دانش خرده گیر ازین جامه رنگ پذیر نه، بعضی از بزرگان این فریق و سالکان این طریق چنین گفته اند: آنروز که خازن صنع مصنوعات حله ملون در سر رنگها افکند و اشخاص جواهر بزیور اعراض و الوان بیاراست

Фзлоءу уламои даст дар баёз заданд ки албёзи афзалу амроءу нқбоءи майл бсўод карданд ки алсўоди аҳиби баҳору ашҷори радои Хизрат дар сар кашиданд ки алхзраҳи амлҳу ашклу мхнсону мؤнсони олам , зарду сурх бар гӯшу гардани брстнд ки алсФраҳу алҳмраҳи аъҷби пас ин нақши кабӯди нил чун матоъи сиблат бехаридорӣ бар нтъ касод бимонад .

فضلاء و علماء دست در بیاض زدند که البیاض افضل و امراء و نقباء میل بسواد کردند که السواد اهیب بحار و اشجار ردای خضرت در سر کشیدند که الخضرة املح و اشکل و مخنثان و مؤنثان عالم، زرد و سرخ بر گوش و گردن برستند که الصفرة و الحمرة اعجب پس این نقش کبود نیل چون متاع سبیل بی خریداری بر نطع کساد بماند.

Гуфтанд ин ранги кабӯдро ҷузи сиёҳи рӯзон қабул накунад , муфлисони олами фақру сокинони арсаи дарвеширо бифармуданд ки нону ном , дигарон бурданди шумо бо ранг кабӯд бисозед лкли носи либосу лкли шароби коси шароби шумо дарин косасту ҷилваи шумо дарин либос .

گفتند این رنگ کبود را جز سیاه روزان قبول نکند، مفلسان عالم فقر و ساکنان عرصه درویشی را بفرمودند که نان و نام، دیگران بردند شما با رنگ کبود بسازید لکل ناس لباس و لکل شراب کاس شراب شما درین کاس است و جلوه شما درین لباس.

Пас гуфт эй сайди ром ношуда ва дар доми тамоми ноомада , ончии сари ин ҳадисаст бо чун ту фусурда дамӣ натавон гуфту ончии дарин қиссааст бо чун ту кӯтоҳ қадамӣ натавон сифт .

پس گفت ای صید رام ناشده و در دام تمام ناآمده، آنچه سر این حدیث است با چون تو فسرده دمی نتوان گفت و آنچه درین قصه است با چون تو کوتاه قدمی نتوان سفت.

Чун матлаъи ин мақоли басари ҳад камол расед гуфтам : ин мубҳами мубин ва муфассир шуд ва ин сари макшуфу мқшри шбҳтӣ дигар ҳаст агар дастурӣ бошад гӯяму гумшуда Эй ҳаст , онро биҷӯем ?

چون مطلع این مقال بسر حد کمال رسید گفتم: این مبهم مبین و مفسر شد و این سر مکشوف و مقشر شبهتی دیگر هست اگر دستوری باشد گویم و گمشده ای هست، آنرا بجویم؟

Гуфт моида ниҳодааст ва дарҳо кушода , гуфтам эй пери тариқату раҳнамои ҳақиқат , маънии рақсу ғноءу эҳтизозу инбисотӣ ки аз он нишот ҳосил мешавад муҷмал чист ?у муҷаввизу мурраххас он кист ?

گفت مائده نهاده است و درها گشاده، گفتم ای پیر طریقت و رهنمای حقیقت، معنی رقص و غناء و اهتزاز و انبساطی که از آن نشاط حاصل می شود مجمل چیست؟ و مجوز و مرخص آن کیست؟

Гуфт : эй кӯдаки роҳ , бидон ки қафаси қолаб , раияти мурғ диласт , қабзу басту ҳаракату сукӯни қолаби барандозаи ҳолати қалб буд , ани фии золки лзкрии лмни кони ?лаи қалб , ҳаргоҳ ки тоири рӯҳи ббсту қабзи илоҳӣ мутамойил шаваду муштоқи парвози фазои олам алавӣ гардад .

گفت: ای کودک راه، بدان که قفس قالب، رعیت مرغ دل است، قبض و بسط و حرکت و سکون قالب براندازه حالت قلب بود، ان فی ذالک لذکری لمن کان له قلب، هرگاه که طایر روح ببسط و قبض الهی متمایل شود و مشتاق پرواز فضای عالم علوی گردد.

Дар изтироб ва ҳаракат ояду қафас аз ҷунбиш ӯ дар ҳаракат уфтад , кӯтоҳи назарони олам сӯрат пиндоранд ки он ҳаракат ихтиёрӣаст ва он ҷунбиши ародӣ , ндонанд ки ларзаи муртаиш бехост ӯ мезояду ҳаракат дар мсрўъ беирода ӯ меояд , агар мсқлаҳи караи гули биҷои ғулу слосл дар гардан вай банданд аз ҳаракати бози ноистд .

در اضطراب و حرکت آید و قفس از جنبش او در حرکت افتد، کوتاه نظران عالم صورت پندارند که آن حرکت اختیاری است و آن جنبش ارادی، ندانند که لرزه مرتعش بی خواست او میزاید و حرکت در مصروع بی اراده او میآید، اگر مثقله کره گل بجای غل و سلاسل در گردن وی بندند از حرکت باز نایستد.

Пас чун соил , забони бдъо ва сано бикшодам ва бар қадами ҳурмати боистодм , гуфтам эй аз рӯҳ боистатар ва аз ақли шоистатар , ин номаълӯмро бршнохтм ва ин муҷмалро низ бипардохтам .

پس چون سائل، زبان بدعا و ثنا بگشادم و بر قدم حرمت بایستادم، گفتم ای از روح بایسته تر و از عقل شایسته تر، این نامعلوم را برشناختم و این مجمل را نیز بپرداختم.

Чаҳ бошад агар коси се гонӣ шавад ва ин шарбат ҳайвонӣ гардад ? пер гуфт : эй писар дар суол кушодааст ва хон аФзоли ниҳода , гуфтам маро аз сари абоҳти самоъи хабари даҳ ва аз шаҷараи илми худ дарин маънии самарӣ .

چه باشد اگر کاس سه گانی شود و این شربت حیوانی گردد؟ پیر گفت: ای پسر در سئوال گشاده است و خوان افضال نهاده، گفتم مرا از سر اباحت سماع خبر ده و از شجره علم خود درین معنی ثمری.

Пер ки ин сухан бишунид брхўд билразед ва гуфт : эй ҷавони ғояти талабу ниҳояти ҷӯ , аз қадами бдоит то сари ҳади ин вилояти сад ҳазор фарсангаст .

پیر که این سخن بشنید برخود بلرزید و گفت: ای جوان غایت طلب و نهایت جو، از قدم بدایت تا سر حد این ولایت صد هزار فرسنگ است.

Ин суол на бондозаҳи ҳаду қади тест ва ин истимдод на бар андозаи сайлу мади ту , даргоҳи самоъ , трФъӣ дораду олами истимоъи тўсъӣ , ҳар болой кӯтоҳ бидон дар ва даргоҳ нарасад анҳми ани алсмъи лмъзўлўн .

این سئوال نه باندازه حد و قد تست و این استمداد نه بر اندازه سیل و مد تو، درگاه سماع، ترفعی دارد و عالم استماع توسعی، هر بالای کوتاه بدان در و درگاه نرسد انهم عن السمع لمعزولون.

Сари моҳияти шамъи ҳангомаи ҷамъро нишоед то шамъи самъ дар хлўтхонаҳи вуҷӯди ниФрўхтнди ҳечкасро одоб бандагӣ наёмухтанд , онҷо ки пеш аз қолаби ашбоҳ буд .

سر ماهیت شمع هنگامه جمع را نشاید تا شمع سمع در خلوتخانه وجود نیفروختند هیچکس را آداب بندگی نیاموختند، آنجا که پیش از قالب اشباح بود.

Зоири арвоҳро хитоби аласт брбкм фармуданд шамъи он хлўтхонаҳи ҷуз самъ набӯд , нахустин хитоби азин мақолати бсмъ беолат расед , ва аз онҷо ки самъро бар басар тарҷеҳасту кони аллоҳи смиъои бсиро ту надонистае ки ҳарчӣ зарурӣ буд ҳзру абои ҳа даравӣ нагунҷаду манъу итлоқ дар ваии роҳи наёбад ки дарин майдони манъу итлоқи таклифи мо лоитоқ буд ва аз ӣнҷост ки нутқи иллат муохза аст

زایر ارواح را خطاب الست بربکم فرمودند شمع آن خلوتخانه جز سمع نبود، نخستین خطاب ازین مقالت بسمع بی آلت رسید، و از آنجا که سمع را بر بصر ترجیح است و کان الله سمیعا بصیرا تو ندانسته ای که هرچه ضروری بود حظر و ابا حه دروی نگنجد و منع و اطلاق در وی راه نیابد که درین میدان منع و اطلاق تکلیف ما لایطاق بود و از اینجاست که نطق علت مواخذه است

Бидон маънӣ ки сифат ихтиёр дораду самъи сабаб муохза нест бидон рӯй ки наът изтирор дорад , набинӣ ки онҷои дарии бадви тибқ ниҳодаанду меҳри алсмти ҳукма бар вай задаанд ва дар олами самъи дарӣ кушодаанду Нидои Фостмъўо дар дода .

بدان معنی که صفت اختیار دارد و سمع سبب مواخذه نیست بدان روی که نعت اضطرار دارد، نبینی که آنجا دری بدو طبق نهاده اند و مهر الصمت حکمة بر وی زده اند و در عالم سمع دری گشاده اند و ندای فاستمعوا در داده.

Донистам ки ҳарчӣ аз роҳи самъи даройади гирди ҳзру ибоҳа дар вай нанишинад ва аз ӣнҷо гуфтаанд ки ишқи ду гӯнааст яке бавоситаи самъу дайгарии бавасилаи басар , аз ишқи басарии тавба воҷиб ояд ва аз ишқи самъӣ на

دانستم که هرچه از راه سمع درآید گرد حظر و اباحه در وی ننشیند و از اینجا گفته اند که عشق دو گونه است یکی بواسطه سمع و دیگری بوسیله بصر، از عشق بصری توبه واجب آید و از عشق سمعی نه

Ишқи Довӯди салавоти аллоҳи алайҳ аз роҳи дида буд лоҷарами иборат аз вай ин омад ФостғФри рабау хари рокъоу аноби бози ишқи сулаймон аз роҳ самъ даромаду ҷӣтки ман сбоءи бнбоءи лоҷарами мӯҷиби заҷру таҳдиду лоӣмаҳ ва ид наомад , ки чашмаи самъ чашма таҳоратаст , тӯҳмату шабаҳат дар вай наёяд ва ту надонистае ки шуъоъи басари бостқбол дидан равад

عشق داود صلوات الله علیه از راه دیده بود لاجرم عبارت از وی این آمد فاستغفر ربه و خر راکعا و اناب باز عشق سلیمان از راه سمع درآمد و جئتک من سباء بنباء لاجرم موجب زجر و تهدید و لائمه و عید نیامد، که چشمه سمع چشمه طهارتست، تهمت و شبهت در وی نیاید و تو ندانسته ای که شعاع بصر باستقبال دیدن رود

Аммо ҷавҳари гӯши бостқбол шунидан наравад , пас самъи соҳиб сабот омаду басари соҳиби илтифот ва ту надонистае ки аввали истимоъ аз лиззати самоъ гӯшасту баёни ин маънӣ аз нас қуръон бархон ки :у азои смъўои мо анзли ило алрасултарӣ аъинҳм нафайз ман алдмъ

اما جوهر گوش باستقبال شنیدن نرود، پس سمع صاحب ثبات آمد و بصر صاحب التفات و تو ندانسته ای که اول استماع از لذت سماع گوش است و بیان این معنی از نص قرآن برخوان که: و اذا سمعوا ما انزل الی الرسول تری اعینهم نفیض من الدمع

Ва ҷамоатӣ дар тафзили самъи чандон итноб ва асҳоб карданд ки самъро дар тақлиди имон бар ақл тарҷеҳ доданду бад-ӣни маънӣ дар тӣаи залолату бидоءи ҷаҳолати афтоданди лънҳми аллоҳу ҳошои алсомъини пас чун шқошқи шайх дар баёни дақоиқу ҳақоиқ , бад-ӣни боло ва паҳно расед , ақл аз сарҳоу ором аз барҳо бармеад

و جماعتی در تفضیل سمع چندان اطناب و اسهاب کردند که سمع را در تقلید ایمان بر عقل ترجیح دادند و بدین معنی در تیه ضلالت و بیداء جهالت افتادند لعنهم الله و حاشا السامعین پس چون شقاشق شیخ در بیان دقایق و حقایق، بدین بالا و پهنا رسید، عقل از سرها و آرام از برها برمید

Офтоби азми ғурубу раъии длўку шбоҳнги оҳанг сулӯк кард , пас азми хона ва ошиёна кардам ва худро дар иродати тсўб бебаҳона , бомдоди босубҳи ҳам зону ва бо саҳари ҳам паҳлу , бо ҳазор нолау оҳи азми роҳу қасд хонақоҳ кардам .

آفتاب عزم غروب و رأی دلوک و شباهنگ آهنگ سلوک کرد، پس عزم خانه و آشیانه کردم و خود را در ارادت تصوب بی بهانه، بامداد باصبح هم زانو و با سحر هم پهلو، با هزار ناله و آه عزم راه و قصد خانقاه کردم.

Дар хонақоҳи асари ҳарифи дӯшу пер Ӯш надидам , пурсидам ки он офтоби бкдоми бурҷ интиқол кард ва он дар бкдоми дарҷ иртиҳол фармуд , гуфтанд мо бо ту дарин ҳайрат баробарем ва аз он ному нишон бехабар .

در خانقاه اثر حریف دوش و پیر اوش ندیدم، پرسیدم که آن آفتاب بکدام برج انتقال کرد و آن در بکدام درج ارتحال فرمود، گفتند ما با تو درین حیرت برابریم و از آن نام و نشان بی خبر.