Ҳикоят кард марои дӯстӣ ки дил дар мтобът ӯ буду ҷон дар мушояат ӯ , ки вақте аз авқот ки шаби ҷавонии мзлму ғосқ буду дарахт .

حکایت کرد مرا دوستی که دل در متابعت او بود و جان در مشایعت او، که وقتی از اوقات که شب جوانی مظلم و غاسق بود و درخت کودکی راسخ و باسق .

Кӯдакии росиху босқ , боғи ҷавонӣ аз шукуфаи тараби тоза буду раёҳини айш беҳаду андоза , хостам ки бар ИМАоти билод гузарӣ кунаму ахтборро ихтиёри сафарии пеши гирам , бо ёрони яктоу ихвони сафо машваратӣ кардам , ҳар як сафариро таъйину азиматиро таҳсин карданд .

باغ جوانی از شکوفه طرب تازه بود و ریاحین عیش بی حد و اندازه، خواستم که بر امهات بلاد گذری کنم و اختبار را اختیار سفری پیش گیرم، با یاران یکتا و اخوان صفا مشورتی کردم، هر یک سفری را تعیین و عزیمتی را تحسین کردند.

Яке гуфт : сафари тиҷорати сафарии муборак ва маймунасту ҳаракатии Маҳмӯду мавзун , аҳволи дунёи бадв мураттаб шаваду мард дар ваии муҷарраб ва муҳаззаб гардад сайди маноли азу дар шаст ояду моли ҳалол аз ваии бадаст .

یکی گفت: سفر تجارت سفری مبارک و میمونست و حرکتی محمود و موزون، احوال دنیا بدو مرتب شود و مرد در وی مجرب و مهذب گردد صید منال ازو در شست آید و مال حلال از وی بدست.

Дайгарӣ гуфт : сафари ҳаҷ бояд карду андешаи муҳими дайн бояд хӯрд ки мусулмониро рукнӣ аз арқонасту поя эй аз пояҳои имон , адои фарзӣ мубрамасту қазои қарзии муҳкам .

دیگری گفت: سفر حج باید کرد و اندیشه مهم دین باید خورد که مسلمانی را رکنی از ارکان است و پایه ای از پایه های ایمان، ادای فرضی مبرم است و قضای قرضی محکم.

Дайгарӣ гуфт ки : ин кори зӯҳҳод ва ибодасту сафари ҷавонони сафари ҷиҳод , хосса акнӯн ки субҳи исломи шом шудаасту нафири ғзўи оми сғри рӯмро хрқии афтодау сади мусулмонии слмаҳ эй падеди омада , Фҳўл риҷол бидон тарафи митозду шубон ибтол бидон шаҳодат менозанад , занони он навоҳии бдўку сӯзан корзор мекунанду кӯдакони он тараф ба неу чӯби пайкор май ҷӯянд .

دیگری گفت که: این کار زهاد و عبادست و سفر جوانان سفر جهاد، خاصه اکنون که صبح اسلام شام شده است و نفیر غزو عام ثغر روم را خرقی افتاده و سد مسلمانی ثلمه ای پدید آمده، فحول رجال بدان طرف میتازد و شبان ابطال بدان شهادت می نازند، زنان آن نواحی بدوک و سوزن کارزار می کنند و کودکان آن طرف به نی و چوب پیکار می جویند.

Агар хатар кунӣ бидон тараф бояд рафт ва агар сафар кунӣ касби он шараф бояд кард .

اگر خطر کنی بدان طرف باید رفت و اگر سفر کنی کسب آن شرف باید کرد.

Ки сафари тиҷорати кори бхилонсту ихтиёри ҳаҷи пешаи алилон , куштан дар масоф дигарасту гаштан дар тавофи дигар , мӣзри эҳроми кушодани дигару мғФри иқдом бар сар ниҳодани дигар , аз зиёрати мшъролҳрому рукну мақом то вуқуфи бмқтли алоҷсому Масқати аллҳоми тФоўтҳост , на ҳар ки пои гом задани оради дасти ҳисом задан дорад ва на ҳар ки дар масолик гом тавонад зад дар мҳолк иқдом тавонад намӯд .

که سفر تجارت کار بخیلانست و اختیار حج پیشه علیلان، کشتن در مصاف دیگر است و گشتن در طواف دیگر، مئزر احرام گشادن دیگر و مغفر اقدام بر سر نهادن دیگر، از زیارت مشعرالحرام و رکن و مقام تا وقوف بمقتل الاجسام و مسقط اللهام تفاوتهاست، نه هر که پای گام زدن آرد دست حسام زدن دارد و نه هر که در مسالک گام تواند زد در مهالک اقدام تواند نمود.

Чун ин шарҳ ва тафсил шунидам ва ин тарҷеҳ ва тафзил дидам азми ғзў дуруст кардам ва аз Ҳироти қасд баст намудем , теғи ямонӣ бар миёну Ақилае зиррон , дръи Довӯдӣ дар бару мғФри одӣ , бар сар , камандии тобдор дар бозуу прндии обдор дар паҳлуу сипарии ?маккей дар пушту найзаи хаттӣ дар мушт , бо офтоби ҳам синон ва бо боди ҳам Аннан ;

چون این شرح و تفصیل شنیدم و این ترجیح و تفضیل دیدم عزم غزو درست کردم و از هرات قصد بست نمودم، تیغ یمانی بر میان و عقیله ای زیرران، درع داودی در بر و مغفر عادی، بر سر، کمندی تابدار در بازو و پرندی آبدار در پهلو و سپری مکی در پشت و نیزه خطی در مشت، با آفتاب هم سنان و با باد هم عنان؛

Бад-ӣни нмту нсқ , ман алФлқи илои алғсқ дар рФқаҳ тозён бо ҷамоати ғозёни мирондму қўоръи қуръон Маҷид мехондам , бомд ва шуд мсоу сабоҳу ихтилофи ғдўу рўоҳ ба сғри ҳинди расидаму ҳамҳама мрокб тозёну днднаҳи мавокиб ғозён бишунидам

بدین نمط و نسق، من الفلق الی الغسق در رفقه تازیان با جماعت غازیان می‌راندم و قوارع قرآن مجید می خواندم، بآمد و شد مسا و صباح و اختلاف غدو و رواح به ثغر هند رسیدم و همهمه مراکب تازیان و دندنه مواکب غازیان بشنیدم

Муҷоҳидони роҳи ҳақ , худоиро шукр карданду овози аллоҳи Акбари брмиоўрднди дил бар шарбати теғи обдору зарбати рмҳ ҷон сипор ниҳоданду дасти ухуввати имон дар гардани видоъ ҷон карданд .

مجاهدان راه حق، خدای را شکر کردند و آواز الله اکبر برمی‌آورند دل بر شربت تیغ آب دار و ضربت رمح جان سپار نهادند و دست اخوت ایمان در گردن وداع جان کردند.

Дигари рӯз ки ҷиҳоди Акбару алтқоءи лашгари хостаҳ буд ва ман ркбаҳи аллили алдоҷии илои рқбаҳи алсбоҳи алмФоҷӣ дар истеъдоди асбоби пайкор вкорзор будаму лаҳзае дар он шаби дарози нғнўдм ;

دیگر روز که جهاد اکبر و التقاء لشگر خاسته بود و من رکبة اللیل الداجی الی رقبة الصباح المفاجی در استعداد اسباب پیکار وکارزار بودم و لحظه ای در آن شب دراز نغنودم؛

То он замон ки алҳони азон аз забони бозону хурӯши хурӯси болҳон кӯс бигӯаш пайвасту Нидои ҳии алии алФлоҳ бо ғноءи ҳлмўои илои алроҳ ҷамъ шуду зоғи хдўри рўоҳ дар силсилаи кофури рёҳ сабоҳ овехту шайтони шаб аз султон рӯз бигурехт .

تا آن زمان که الحان اذان از زبان بآذان و خروش خروس به الحان کوس به گوش پیوست و ندای حی علی الفلاح با غناء هلموا الی الراح جمع شد و زاغ خدور رواح در سلسله کافور ریاح صباح آویخت و شیطان شب از سلطان روز بگریخت.

Бархестаму намозро биёростам бо ҷамъи қўоФли фароизу навофили бгзордм ва рӯй бтртиби кору таъбияу тадбир корзор оварадам , яке синон рӯмӣ мезадуду дайгарии Аннан Ақилӣ мегушӯд , чун танг бар тозён нанг кардему ройу азм ҷанг намудем .

برخاستم و نماز را بیاراستم با جمع قوافل فرایض و نوافل بگزاردم و روی به ترتیب کار و تعبیه و تدبیر کارزار آوردم، یکی سنان رومی می‌زدود و دیگری عنان عقیلی می گشود، چون تنگ بر تازیان ننگ کردیم و رای و عزم جنگ نمودیم.

Силсилаи сафҳо баҳами пайвастаи гашту рикоби муборизон дар ҳам баста , сарсари ҳдсон дар тнсм омаду аснони синон дар табассум , лаби аҷал бар чеҳраи амл хандидан гирифту чашми рӯзгор бар муборизон гиристан , хӯн дар рагҳо Биҷӯш омаду сар бар танҳо дар хурӯш , бози аҷал пар баргушоду мурғи амл сар биниҳод , лаби теғ бо сарҳо дар асрори омадау забони синон бо ҷону равон дар гуфтору пайкор шуда .

سلسله صفها بهم پیوسته گشت و رکاب مبارزان در هم بسته، صرصر حدثان در تنسم آمد و اسنان سنان در تبسم، لب اجل بر چهره امل خندیدن گرفت و چشم روزگار بر مبارزان گریستن، خون در رگها به جوش آمد و سر بر تنها در خروش، باز اجل پر برگشاد و مرغ امل سر بنهاد، لب تیغ با سرها در اسرار آمده و زبان سنان با جان و روان در گفتار و پیکار شده.

Пас чун хутути сафҳо мтўозӣ шуду атрофи маъракаи мутасовии гашт , риҷоли қаттол бар ҷои худ боистоднду дил бар қазои мубрами осмонӣу ҳукми муҳкам раббонӣ биниҳоданд

پس چون خطوط صفها متوازی شد و اطراف معرکه متساوی گشت، رجال قتال بر جای خود بایستادند و دل بر قضای مبرم آسمانی و حکم محکم ربانی بنهادند

Ҷавонӣ дидам баланди қади малеҳи хад , латифи лҳҷт , зарифи баҳҷат , қоим дар миёни дўсФ , найзаи хаттии бкФу теғи ҳиндии бктФ , Нидо медоду бзбон фасеҳ мегуфт :

جوانی دیدم بلند قد ملیح خد، لطیف لهجت، ظریف بهجت، قایم در میان دو صف، نیزه خطی به کف و تیغ هندی به کتف، ندا می‌داد و بزبان فصیح می گفت:

ё шубони алъҷму алъараб ва ё Фтёни алҳсбу алнсб , ё мъшри алшоҳдину алмҷоҳдини алсобрини алзоҳдин , ани алмсръи алмҳиби мқомкму аламути алзўоми амомкму алтъни алшдиди тъомкму алзрби алФҷиъи адомкм , аълмўои ании аминкму нсиҳкму фии ҳозои алдоءи алъзоли мсиҳкм , лои ттأхрўои Фихзли триҳкму лои тҳрбўои Фиқтли ҷриҳкму лои тнозъўои ФтФшлўоу тзҳби риҳкм , кам ман дмоءи фии ҳзолсбили ариқт ва кам ман нафаси илои мисраҳо сиқти Фоқтдўои болшҳдоءи алғобрину аълмўои анмои алднёи тариқи алъобрину асбрўои ани аллоҳи маъаи алсобрин

یا شبان العجم و العرب و یا فتیان الحسب و النسب، یا معشر الشاهدین و المجاهدین الصابرین الزاهدین، ان المصرع المهیب مقامکم و الموت الزوام امامکم و الطعن الشدید طعامکم و الضرب الفجیع ادامکم، اعلموا انی امینکم و نصیحکم و فی هذا الداء العضال مسیحکم، لا تتأخروا فیخذل طریحکم و لا تهربوا فیقتل جریحکم و لا تنازعوا فتفشلوا و تذهب ریحکم، کم من دماء فی هذالسبیل اریقت و کم من نفس الی مصرعها سیقت فاقتدوا بالشهداء الغابرین و اعلموا انما الدنیا طریق العابرین و اصبروا ان الله مع الصابرین

Пас саёқати сухани бгрдониду силсилаи назми бҷнбонид , лаҳми малеҳро дар азм барбасту насри фасеҳро дар назми пайваст , дар рмнзўмро брФшонд ва ин қитъаро бихонад :

پس سیاقت سخن بگردانید و سلسله نظم بجنبانید، لحم ملیح را در عظم بربست و نثر فصیح را در نظم پیوست، دُر منظوم را برفشاند و این قطعه را بخواند:

Пас мухотабаи крхёни бмъотбаҳи Балхён бадал карду хатиби вор сноӣӣ бигуфту андалеби вори нўоӣии бузад , чун адбоءи табъро бсохт ва ин қитъаи барин гӯна пардохт .

پس مخاطبه کرخیان به معاتبه بلخیان بدل کرد و خطیب وار ثنائی بگفت و عندلیب وار نوائی بزد، چون ادباء طبع را بساخت و این قطعه برین گونه پرداخت.

Чун ин қитъаи ёронрои бшнўониди Аннани мураккаби сухани бгрдонид ва гуфт : валлоҳи ании фии алохўаҳи мтобқкму илои ҳозои алхири мсобқкм , пас фарқи ислом аз аҷамӣу шомӣу ҳошимӣу Њишомӣ ҳар ки буданд тани бдоўр қазо бидоданд ва рӯй бзмраҳ аъдоء ниҳоданд , тақдири домани яке аз бмзбҳ мерасонид ва якеро дар мшрҳ май хўобонид , шиддати корзор бғоит кашиду ҳадати пайкор бенҳоят расед .

چون این قطعه یاران را بشنوانید عنان مرکب سخن بگردانید و گفت: والله انی فی الاخوة مطابقکم و الی هذا الخیر مسابقکم، پس فرق اسلام از عجمی و شامی و هاشمی و هشامی هر که بودند تن به داور قضا بدادند و روی به زمره اعداء نهادند، تقدیر دامن یکی از بمذبح می‌رسانید و یکی را در مشرح می خوابانید، شدت کارزار به غایت کشید و حدت پیکار به نهایت رسید.

Фмҳнми ман иФтхр ва манеҳам ман ирсӣ ва манеҳам ман интср ва манеҳам ман қзии нҳбаҳ ва манеҳам ман интзр , он рӯз аз коҳили сабоҳ то соФли рўоҳ дар балои он хатар будем ва дар ғлўои он кар ва фар бимонадем ва як лаҳза аз ҷанг нёсудем .

فمهنم من یفتخر و منهم من یرثی و منهم من ینتصر و منهم من قضی نحبه و منهم من ینتظر، آن روز از کاهل صباح تا سافل رواح در بلای آن خطر بودیم و در غلوای آن کر و فر بماندیم و یک لحظه از جنگ نیاسودیم.

Чун ҳабашии шаби пой дар ниҳоди врўмии рӯзи рахт бар ниҳод , кавокиби савоқиби осмонии сар аз равзани духонии бардошт ва чун дасти бенот алнъш дар гардани гардун ҳамоил шуду пардаи дори зломи миёни куфру исломи ҳоили гашт , ман дар санои он гирўи дор ва дар зимни он бекору корзор дар андешаи бозёфти он ҷавон мебудаму шамоил ӯро бо худ меситудам .

چون حبشی شب پای در نهاد و رومی روز رخت بر نهاد، کواکب ثواقب آسمانی سر از روزن دخانی برداشت و چون دست بنات النعش در گردن گردون حمایل شد و پرده دار ظلام میان کفر و اسلام حایل گشت؛ من در ثنای آن گیرو دار و در ضمن آن بیکار و کارزار در اندیشه بازیافت آن جوان می بودم و شمایل او را با خود می ستودم.

Чун шбоҳнги бғрўб оҳанг карду машшотаи даҳри ҷабини сабоҳро ранг кард , бо боди субҳдам дар так ва пўӣ шудаму бқдми ишқ дар ҷустуҷӯии омадам , аз он мақсӯди ҷузи спўӣ ва санг надидам ва аз он мафқуди ҷузи буи ва ранг наёфтам .

چون شباهنگ بغروب آهنگ کرد و مشاطه دهر جبین صباح را رنگ کرد، با باد صبحدم در تک و پوی شدم و به قدم عشق در جستجوی آمدم، از آن مقصود جز سپوی و سنگ ندیدم و از آن مفقود جز بوی و رنگ نیافتم.