Кардаам аз кӯии ёри биҳдаҳи азми сафар
کردهام از کوی یار بیهده عزم سفر
Хори маломат ба пои хоки надомат ба сар
خار ملامت به پا خاک ندامت به سر
Аз кафи худ ройгони домани амну амон
از کف خود رایگان دامن امن و امان
Дода ва биниҳодаам раҳи сӯии хавфу хатар
داده و بنهادهام ره سوی خوف و خطر
Худ ба абас ихтиёр кардаам аз рӯзгор
خود به عبث اختیار کردهام از روزگار
Фурқати ёру диёри меҳнату ранҷи сафар
فرقت یار و دیار محنت و رنج سفر
Чун сФҳои хешро бесабаб афканда ам
چون سفها خویش را بیسبب افکندهام
Аз ғрФоти ҷинон дар даракоти сқр
از غرفات جنان در درکات سقر
ҲмнФсони ватани ҷамъ ба ҳар анҷуман
همنفسان وطن جمع به هر انجمن
Вази ғами даврии ман ғарқа ба хӯни ҷигар
وز غم دوری من غرقه به خون جگر
Ман ҳам аз эшон ҷудо , булбулем бенаво
من هم از ایشان جدا، بلبلیم بینوا
Даври зи ҳам ошёни бардаи сиррии зери пар
دور ز هم آشیان برده سری زیر پر
Рҳспри ғурбатам лек буд қисматам
رهسپر غربتم لیک بود قسمتم
Чашмтару коми хушк аз сафари баҳр ва бар
چشم تر و کام خشک از سفر بحر و بر
Бо тъби гарму сарди сиФу што , раҳнавард
با تعب گرم و سرد صیف و شتا، رهنورد
Сохта гоҳе ба баради сӯхта гоҳе зи ҳур
ساخته گاهی به برد سوخته گاهی ز حر
Гоҳи зи туфи сумуми гарми чунон марзу бум
گاه ز تف سموم گرم چنان مرز و بوم
Коҳин гардад чу мум дар каф ҳар панҷаи вар
کاهن گردد چو موم در کف هر پنجهور
Гоҳ бидон гӯнаи сард каз дами қаттоли барад
گاه بدان گونه سرد کز دم قتال برد
зи оташи оҳангарон мум набинад асар
ز آتش آهنگران موم نبیند اثر
Чун бигушоем зи ҳам дида ба ҳар субҳдам
چون بگشایم ز هم دیده به هر صبحدم
Ҳоўиаҳ сон оядам бодия эй дар назар
هاویهسان آیدم بادیهای در نظر
Об дар он қиргўни хоки мухаммир ба хӯн
آب در آن قیرگون خاک مخمر به خون
Фитна дар он раҳнамӯни марг дар он роҳбар
فتنه در آن رهنمون مرگ در آن راهبر
Деву дади онҷо ба ҷӯш , ваҳшу сабъ дар хурӯш
دیو و دد آنجا به جوش، وحش و سبع در خروش
Ман чу сбоъу вуҳуши тафраи зану рҳспр
من چو سباع و وحوش طفرهزن و رهسپر
Шаб чу ба оромгоҳи рӯи нуҳум аз ранҷи роҳ
شب چو به آرامگاه رو نهم از رنج راه
Бистару болини ман ин ҳаҷараст он мдр
بستر و بالین من این حجر است آن مدر
Тоқи равоқами саҳоби шамъи всоқми шаҳоб
طاق رواقم سحاب شمع وثاقم شهاب
Фавҷи зӣобу клоби ҳам нафасам то саҳар
فوج ذئاب و کلاب هم نفسم تا سحر
Ҳамдами ман мӯру мори дому дадам дар канор
همدم من مور و مار دام و ددم در کنار
Деви зи ман дар фирор , ғӯли зи ман дар ҳазар
دیو ز من در فرار، غول ز من در حذر
Гоҳи зи ҳиҷрони ёри гоҳ ба ёди диёр
گاه ز هجران یار گاه به یاد دیار
Бо мижаи ашкбор то саҳарам дар сҳр
با مژهٔ اشکبار تا سحرم در سهر
Баҳри ман ғмздаҳ ҳар шабу рӯзи омада
بهر من غمزده هر شب و روز آمده
Пораи дили моидаи лухти ҷигари моҳзр
پارهٔ دل مائده لخت جگر ماحضر
Ёри ман длФгори одамеи девсор
یار من دلفگار آدمیی دیوسار
Дидан он нобакор бар раги ҷони нештар
دیدن آن نابکار بر رگ جان نیشتر
Суҳбат ӯ ҷонгзои рят ӯ ғами Фзо
صحبت او جانگزا ریت او غمفزا
Олати зр чун ҳаддӣаи мояи шар чун шарар
آلت ضر چون حدیه مایه شر چون شرر
Чун башараш рӯйу тан лекгар он аҳриман
چون بشرش روی و تن لیک گر آن اهرمن
Ҳаст башари ман ним зи уммати хиролбшр
هست بشر من نیم ز امت خیرالبشر
Ин ҳама гардӣдаам ранҷи сафар дида ам
این همه گردیدهام رنج سفر دیدهام
Кофарам ар дидаам сонии он ҷонвар
کافرم ار دیدهام ثانی آن جانور
Рӯзу шаби инам қарини рӯзи чунон шаби чунин
روز و شب اینم قرین روز چنان شب چنین
Зиштӣ толеъ бибин шавамӣ ахтари нигар
زشتی طالع ببین شومی اختر نگر
Мамлакат бе шумори шаҳри басӣу диёр
مملکت بیشمار شهر بسی و دیار
Дидам ва нагушӯда бор аз ҳама кардам гузар
دیدم و نگشوده بار از همه کردم گذر
Вар ба диёрӣ шудам ҷилваи даҳ ёри хеш
ور به دیاری شدم جلوه ده یار خویش
Оина додам ба кӯри нағмаи сурӯдам ба кар
آینه دادم به کور نغمه سرودم به کر
Роғиби колои ман муштарӣони бас вале
راغب کالای من مشتریان بس ولی
Ҳанзал ва сабрам диҳад қимати қанду шукр
حنظل و صبرم دهد قیمت قند و شکر
Дили ду се рӯзӣ кашид ҷониби Кошон ва дид
دل دو سه روزی کشید جانب کاشان و دید
Ҷинату хулдӣ дар он ҷаннатӣонро мақар
جنت و خلدی در آن جنتیان را مقر
Равзае аз хуррамӣ дар ҳамаи гетӣ мисл
روضهای از خرمی در همه گیتی مثل
Мардумаш аз мардумӣ дар ҳамаи олами смр
مردمش از مردمی در همه عالم سمر
Аҳли вай алҳақ тамоми зодаи пушти киром
اهل وی الحق تمام زادهٔ پشت کرام
Каз ҳамаи шани боди шоди рӯҳи ниёу падар
کز همهشان باد شاد روح نیا و پدر
Моили меҳру вафои толиби сидқу сафо
مایل مهر و وفا طالب صدق و صفا
Хуши сухану хуши лақо , хуши сувари хуши сайр
خوش سخن و خوش لقا، خوش صور خوش سیر
Бо ду се ёри қадими рӯз кӣ онҷои шудем
با دو سه یار قدیم روز کی آنجا شدیم
Аз рухи ҳам гирди шӯии вази дили ҳам занг бар
از رخ هم گرد شوی وز دل هم زنگ بر
Нимаи шабии ногаҳони оҳ аз он шаби фиғон
نیمه شبی ناگهان آه از آن شب فغان
Сохт ба як лаҳзааш зилзилаи зеру зибр
ساخت به یک لحظهاش زلزله زیر و زبر
Раъша гирифт ончунон хок ки аз ҳавли он
رعشه گرفت آنچنان خاک که از هول آن
Ёфт тани осмони Фолҷу ахтари хидр
یافت تن آسمان فالج و اختر خدر
Баси гули раъно ки шаб дар бар айшу тараб
بس گل رعنا که شب در بر عیش و طرب
Хуфту саҳар дар кашид хоки сиёҳаш ба бар
خفت و سحر در کشید خاک سیاهش به بر
Баси гуҳари тобноки гашти ниҳони зери хок
بس گهر تابناک گشت نهان زیر خاک
Бехабар ва кас наёфт дигар аз онҳо хабар
بیخبر و کس نیافت دیگر از آنها خبر
Манзилашони сарнигӯни гашт ва бар эшон кунун
منزلشان سرنگون گشت و بر ایشان کنون
Нест ба ҷузи зоғу буми мотамӣу навҳа гар
نیست به جز زاغ و بوم ماتمی و نوحهگر
Дӯш ки дар кунҷи ғам бо ҳамаи дарду ?илам
دوش که در کنج غم با همه درد و الم
То саҳарам буд бози дидаи ахтари шимур
تا سحرم بود باز دیدهٔ اختر شمر
Гоҳи ҳикоят гузор поем аз осеби хор
گاه حکایت گذار پایم از آسیب خار
Гоҳи шикоят кунон зонуем аз бори сар
گاه شکایت کنان زانویم از بار سر
Гоҳ ба фикрат ки ҳаст то кӣ азин бахти бад
گاه به فکرت که هست تا کی ازین بخت بد
Шаби зи шабами тиратар рӯзи зи рӯзами бтар
شب ز شبم تیرهتر روز ز روزم بتر
Гоҳ ба ҳайрат ки чарх чун усаро то ба кӣ
گاه به حیرت که چرخ چون اسرا تا به کی
Май барадами кӯ ба кӯ мекашадам дар ба дар
میبردم کو به کو میکشدم در به در
Ногҳм омад фарои перии фаррухи лақо
ناگهم آمد فرا پیری فرخلقا
Хоки раҳаши ақлро омадаи кӯҳли басар
خاک رهش عقل را آمده کحل بصر
Пер на бадари дҷии бадар на шамси зҳӣ
پیر نه بدر دجی بدر نه شمس ضحی
Шамс на нури худо чун Хизри андари Хизр
شمس نه نور خدا چون خضر اندر خضر
Ақли нахуст аз камоли субҳи дувум аз ҷамол
عقل نخست از کمال صبح دوم از جمال
Арши барин аз ҷалоли чархи куҳан аз кибр
عرش برین از جلال چرخ کهن از کبر
Гуфт ки эй вази куҷо ? гуфтам аз аҳли вафо
گفت که ای وز کجا؟ گفتم از اهل وفا
Гуфт чаҳ дорӣ биор гуфтамаш инак ҳунар
گفت چه داری بیار گفتمش اینک هنر
Ханда занон гуфт хезу иҳк аз ӣнҷои гурез
خندهزنان گفت خیز و یحک از اینجا گریز
Ҳаии манишин алФрор гуфтамаш ин алмФр
هی منشین الفرار گفتمش اینالمفر
Гуфт равон май шитоб то дар давлати ҷаноб
گفت روان میشتاب تا در دولت جناب
Гуфтамаш онҷо куҷост гуфт зиҳӣ бе хабар
گفتمش آنجا کجاست گفت زهی بیخبر
Даргаи шоҳи замони садаи фахри ҷаҳон
درگه شاه زمان سده فخر جهان
Сафдари олии табори сарвари вологуҳар
صفدر عالی تبار سرور والاگهر
Ворис дияему гоҳи давлату дайнро паноҳ
وارث دیهیم و گاه دولت و دین را پناه
Шоҳи млоики сипоҳи хусрави анҷуми ҳашар
شاه ملایک سپاه خسرو انجم حشر
Ҷомеъи фазлу карами соҳиби сайфу қалам
جامع فضل و کرم صاحب سیف و قلم
Зинати теғу илми зеби кулоҳу камар
زینت تیغ و علم زیب کلاه و کمر
Меҳри макорими шуъоъ , моҳи маноқиби фурӯғ
مهر مکارم شعاع، ماه مناقب فروغ
Баҳри мъолии гуҳари абри лолии мтр
بحر معالی گهر ابر لالی مطر
Хусрави баҳмани ҳисоми баҳмани рустами ғулом
خسرو بهمن حسام بهمن رستم غلام
Рустами касрии шикваи касрии ҷамшеди фар
رستم کسری شکوه کسری جمشید فر
Ояд азу чун миёни қиссаи теғу синон
آید ازو چون میان قصهٔ تیغ و سنان
Нома рустам махон ном Таҳамтан мабар
نامهٔ رستم مخوان نام تهمتن مبر
эй зи ту хуррами ҷаҳон чун зи сабои гулистон
ای ز تو خرم جهان چون ز صبا گلستان
эй ба ту гетии ҷавон чун шаҷар аз барг ва бар
ای به تو گیتی جوان چون شجر از برگ و بر
Равзаи иҷлолро қади ту саркаши ниҳол
روضهٔ اجلال را قد تو سرکش نهال
Давҳаи иқболро рӯй ту ширини самар
دوحهٔ اقبال را روی تو شیرین ثمر
Пояи гоҳи туро дӯши фалаки такяи гоҳ
پایهٔ گاه تو را دوش فلک تکیه گاه
Ҷомаи ҷоҳи туро атласи чархи остар
جامهٔ جاه تو را اطلس چرخ آستر
Бо кафи зӯроварат кӯҳи гарони санг , коҳ
با کف زور آورت کوه گران سنگ، کاه
Бо дил дарпарварат баҳри ҷаҳони як шимур
با دل در پرورت بحر جهان یک شمر
Рӯзи камон каз камӣни хезади гардун ба кин
روز کمان کز کمین خیزد گردون به کین
Вази дили оҳани шарор шуъла кашад бе ҳаҷар
وز دل آهن شرار شعله کشد بی حجر
Ҳам зи хурӯшу фиғон пора шавад гӯши чарх
هم ز خروش و فغان پاره شود گوش چرخ
Ҳам зи ғубору духон тира шавад чашми хур
هم ز غبار و دخان تیره شود چشم خور
Фитнаи з иксў занад сиҳаҳ ки ҷонҳо мубоҳ
فتنه ز یکسو زند صیحه که جانها مباح
Чархи з иксў кашад наъра ки хӯнҳо ҳадар
چرخ ز یکسو کشد نعره که خونها هدر
Теғи зани ховарии Рахши фалаки зери рон
تیغزن خاوری رخش فلک زیر ران
Гум кунад аз бими ҷони ҷодаи бохтар
گم کند از بیم جان جادهٔ باختر
Ёзӣ чун дасту пои сӯии Аннану ркиб
یازی چون دست و پا سوی عنان و رکیب
Рахши гҳрпўши зер , чатри мурассаъи зибр
رخش گهرپوش زیر، چتر مرصع زبر
Теғи ямонӣ ба дасти ночхи ҳиндӣ ба дӯш
تیغ یمانی به دست ناچخ هندی به دوش
МғФри рӯмӣ ба фарқи ҷавшани чинӣ ба бар
مغفر رومی به فرق جوشن چینی به بر
Ҳам ба Аннанати давони давлату иқболу бахт
هم به عنانت دوان دولت و اقبال و بخت
Ҳам ба рикобати равони нусрату фатҳу зафар
هم به رکابت روان نصرت و فتح و ظفر
Хасми ту ҳар ҷо кашад нолаи ин алмнос
خصم تو هر جا کشد ناله این المناص
Аз ҳама ҷо башнавад замзамаи лоўзр
از همه جا بشنود زمزمهٔ لاوزر
Оташ рмҳт кунад мазраъи омол , хушк
آتش رمحت کند مزرع آمال، خشک
Об ҳаётат кунад мартаъи оҷол , тар
آب حیاتت کند مرتع آجال، تر
То ба таволӣ занад субҳ бар ин сабзи хунак
تا به توالی زند صبح بر این سبز خنک
Аз хами чавгони сими латма бар он гӯии зар
از خم چوگان سیم لطمه بر آن گوی زر
Боди сари душманон дар сами як рони ту
باد سر دشمنان در سم یک ران تو
Аз хами чавгони ту гӯии сифати латмаи хур
از خم چوگان تو گوی صفت لطمه خور