Қалами аввалин зода қудрат аст
قلم اوّلین زادهٔ قدرت است
Нигорандаи дафтар ҳикмат аст
نگارندهٔ دفتر حکمت است
Бадоеъ падед омад аз ҳарф кун
بدایع پدید آمد از حرف کن
Муассири худованду мубдиъи сухан
مؤثّر خداوند و مبدع سخن
Қалами нақши банди калом аллоҳ аст
قلم نقش بند کلام اللّه است
Забони ҷадали зини сухан кӯтаҳ аст
زبان جدل زین سخن کوته است
Қалами чеҳраи пардози ҳасану ҷамол
قلم چهره پرداز حسن و جمال
Қалами волии кишвари зулҷалол
قلم والی کشور ذوالجلال
Дабистони ҳақро муаллими қалам
دبستان حق را معلّم قلم
Суханвари қалам , илму олами қалам
سخنور قلم، علم و عالم قلم
Сухани ҷони маънӣу маънии сухан
سخن جان معنیّ و معنی سخن
Маъонии наёбади баён , бе сухан
معانی نیابد بیان، بی سخن
Ҷамод ва наботаст ва ҳайвон хамӯш
جماد و نبات است و حیوان خموش
Хилофат ба инсони з нутқасту ҳуш
خلافت به انسان ز نطق است و هوش
Сухан зиндагӣ бахшад афсурда ро
سخن زندگی بخشد افسرده را
Ба раг мезанад нштрии мурда ро
به رگ می زند نشتری مرده را
Сухан дар ғалтони Аммони дил
سخن دُرِّ غلتان عمّان دل
Сафопарвар ҷайбу домони дил
صفا پرور جیب و دامان دل
Сухани гавҳари афрӯзи табъи адиб
سخن گوهر افروز طبع ادیب
Сухан ҳикмат омӯзу давлати насиб
سخن حکمت آموز و دولت نصیب
Сухани шӯри ошуфтаи ҳолони ишқ
سخن شور آشفته حالان عشق
Сухан нест ғайр аз намакдони ишқ
سخن نیست غیر از نمکدان عشق
Буд чашмаи зиндагонии сухан
بود چشمهٔ زندگانی سخن
Масеҳои сухан , ёри ҷонии сухан
مسیحا سخن، یار جانی سخن
Шунидам саҳар месаройед не
شنیدم سحر می سرایید نی
Сухани навбаҳор ва хамӯшӣ сети дай
سخن نوبهار و خموشی ست دی
Чаҳ хуш гуфт дӯшинаи гӯянда Эй
چه خوش گفت دوشینه گوینده ای
Сухани ҷон будгар ниўшндаҳ Эй
سخن جان بود گر نیوشنده ای
Баландаст баси ҷойгоҳи сухан
بلند است بس جایگاه سخن
Каломи аллоҳ инак гувоҳи сухан
کلام الله اینک گواه سخن
Басӣ кардаам тай , нишебу фароз
بسی کرده ام طی، نشیب و فراز
Чаҳ нисбати суханро ба умри дароз ?
چه نسبت سخن را به عمر دراز؟
Ки охир буд умрро кӯтаҳӣ
که آخر بود عمر را کوتهی
Нагардад фурӯғи сухани мунтаҳӣ
نگردد فروغ سخن منتهی
Ҷаҳони срўроннди гӯяндагон
جهان سرورانند گویندگان
Сухани шан ба иқболи дили қаҳрамон
سخن شان به اقبال دل قهرمان
Ба ҳар малик нопойдораст ҳукм
به هر ملک ناپایدار است حکم
Суханро мудом устувораст ҳукм
سخن را مدام استوار است حکم
Навиштем бар тоқи фирӯзаи фом
نوشتیم بر طاق فیروزه فام
Каломи алмулуки мулӯки алклом
کلام الملوک ملوک الکلام
Дарин пари Фтни асри охири замон
درین پر فِتَن عصر آخر زمان
Замин шуд чарогоҳи нобахрадон
زمین شد چراگاه نابخردان
зи хари хислатон , муштии афсурдаи дам
ز خر خصلتان، مشتی افسرده دم
Навозандаи куҳнаи табли шикам
نوازندهٔ کهنه طبل شکم
Масеҳоӣ вақтанд аз аблаҳӣ
مسیحای وقتند از ابلهی
Баму зиркўбнди табли тиҳӣ
بم و زیرکوبند طبل تهی
Даҳанҳо ба даъвӣ гушӯданду лоф
دهنها به دعوی گشودند و لاف
Бинбоштндӣ ба жожи ин шикоф
بینباشتندی به ژاژ این شکاف
Ҳам оўозгштнд бо ҳам харон
هم آوازگشتند با هم خران
Бшўридаҳи мағзи хиради парварон
بشوریده مغز خرد پروران
Азин мурдаи зшклони молои кӯр
ازین مرده ذشکلان مالا کور
Саросема шуд лафзи вмънии нФўр
سراسیمه شد لفظ ومعنی نفور
Барошуфта гардид калаки дабир
برآشفته گردید کلک دبیر
Ки мункири садоеи сети савти алҳмир
که منکر صدایی ست صوت الحمیر
зи найранги гардуни нилӯфарӣ
ز نیرنگ گردون نیلوفری
Магари дил ба яздони барад , доварӣ
مگر دل به یزدان برد، داوری
Дарин аҳримани гоҳ ваҳшат физой
درین اهرمن گاه وحشت فزای
Пажӯҳидаи дунёии ошӯби зой
پژوهیده دنیای آشوب زای
Умед аз худованд дорам амон
امید از خداوند دارم امان
Ҳўи алмнъми алФзлу алмстъон
هو المنعم الفضل و المستعان
Ба ойини фарзонагӣу маӣ
به آیین فرزانگیّ و مِهی
Хирадмандем мекунад длдҳӣ
خردمندیم می کند دلدهی
Ки гетӣаст аздодро анҷуман
که گیتیست اضداد را انجمن
Нишоед азин ғами парешон шудан
نشاید ازین غم پریشان شدن
Чаҳ ъзби фароташ чаҳ млҳи аҷоҷ
چه عذب فراتش چه ملح اجاج
Ба ҷое буд ҳар якеро ривоҷ
به جایی بود هر یکی را رواج
зи накҳат агар пшк ронад сухан
ز نکهت اگر پشک راند سخن
Зӣоне надорад ба машки хутан
زیانی ندارد به مشک ختن
Гар анкўзаҳи андозаро май шинохт
گر انکوزه اندازه را می شناخت
Ба гулшани сар аз нозукӣ май фарохат
به گلشن سر از نازکی می فراخت
Вагар ҷиФаҳ ҳам доштӣ огаҳӣ
وگر جیفه هم داشتی آگهی
Ба паҳлуи ннозидӣ аз фарбеҳӣ
به پهلو ننازیدی از فربهی
Гирифтӣ агар хар , айёри нҳиқ
گرفتی اگر خر، عیار نهیق
Нагаштӣ ба лаҳни мғнии рафиқ
نگشتی به لحن مغنی رفیق
Агар мешуд огаҳ , накӯҳидаи зоғ
اگر می شد آگه، نکوهیده زاغ
Нахурдӣ дили булбулу гул ба боғ
نخوردی دل بلبل و گل به باغ
Заған гар шудӣ ранҷа аз савти хеш
زغن گر شدی رنجه از صوت خویش
Нахустии ҷигарҳои мурғон ба неш
نخستی جگرهای مرغان به نیش
Агар ҳади худ пос медошт сайр
اگر حد خود پاس می داشت سیر
Куҷои фоши гаштӣ ба аҳди абир ?
کجا فاش گشتی به عهد عبیر؟
Гули онҷо ки банд қабо карда боз
گل آنجا که بند قبا کرده باز
намеомад аз пардаи берун , пиёз
نمی آمد از پرده بیرون، پیاز
Харидори саргин будгар ҷаъл
خریدار سرگین بود گر جعل
Чаҳ коҳиши расонад ба шани асал ?
چه کاهش رساند به شان عسل؟
Чаҳ шуд ганди но ,гар з ҳар ҷо дамид ?
چه شد گند نا، گر ز هر جا دمید؟
Ба анбар зӣоне нахоҳад расед
به عنبر زیانی نخواهد رسید
Ғаму ранҷи дунё ба мо саҳл шуд
غم و رنج دنیا به ما سهل شد
Чу бо Мустафои чира бўҷҳл шуд
چو با مصطفی چیره بوجهل شد
Палидии мхнси зи фавҷи язид
پلیدی مخنث ز فوج یزید
Сари сибти хиролбшрро бурид
سر سبط خیرالبشر را برید
Ъўонон амиранду ориф ба қайд
عوانان امیرند و عارف به قید
Ҷҳии табл хасмӣ занад бо ҷунайд
جُحی طبل خصمی زند با جنید
Чу абр ҷаҳолат шавад мнҷлӣ
چو ابر جهالت شود منجلی
Куҷои фахри розии куҷои буъалӣ ?
کجا فخر رازی کجا بوعلی؟
Ҳазорон азин гӯна дар рӯзгор
هزاران ازین گونه در روزگار
Аёнасту донанда бе ихтиёр
عیان است و داننده بی اختیار
Бибин корпрдозии чархи пер
ببین کارپردازی چرخ پیر
Дарин ъбртстон ва ибрат бигир
درین عبرتستان و عبرت بگیر
Ҳазин , аз дили афсурдагӣ суд чист ?
حزین، از دل افسردگی سود چیست؟
Срири ният шиква олуд чист ?
صریر نیت شکوه آلود چیست؟
Агар зишт ва зебо бибинӣ маранҷ
اگر زشت و زیبا ببینی مرنج
Ба сӯрати мёўиз ва маънӣ бисанҷ
به صورت میاویز و معنی بسنج
Гулу хор дар парвариш ҳамсаранд
گل و خار در پرورش همسرند
Дарин хокдон аз як обишхуранд
درین خاکدان از یک آبشخورند
Чарое дар андешаи дилхарош ?
چرایی در اندیشهٔ دلخراش؟
Фузулии сети андеша , таслим бош
فضولی ست اندیشه، تسلیم باش
Худоёи барин бандаи бўолФзўл
خدایا برین بندهٔ بوالفضول
Набандӣ дар фазлу ҷӯаду қабул
نبندی در فضل و جود و قبول
Сабоҳӣ ки зодам ба бахти Саид
صباحی که زادم به بخت سعید
Сияҳ буд мӯии ману рӯи сифед
سیه بود موی من و رو سفید
Кунун мӯем аз гардиши рӯзгор
کنون مویم از گردش روزگار
Сифедаст ва рӯй ман аз ҷурм , тор
سفید است و روی من از جُرم، تار
з рӯй ман ин тирагиро бишӯй
ز روی من این تیرگی را بشوی
Ки аз ман бад ва аз ту ояд накӯй
که از من بد و از تو آید نکوی