Сар ҳиммат фишоне ки баҷост

سر همّت فشانیی که بجاست

Доман афшодан аз ?дании дунёст

دامن افشاندن از دنی دنیاست

Порсое , имод имон аст

پارسایی، عماد ایمان است

Покбозии қимор мардон аст

پاکبازی قمار مردان است

Нокасаст онкии уммати дунёст

ناکس است آنکه امّت دنیاست

Дили нокас , кулӯхи астнҷост

دل ناکس، کلوخ استنجاست

Дил набандад ба ин сарои сипанҷ

دل نبندد به این سرای سپنج

Дода пеш аз ту , рафтагонро ранҷ

داده پیش از تو، رفتگان را رنج

Бостони номааш агар хонам

باستان نامه اش اگر خوانم

Парда ғифлатаст , бдронм

پردهٔ غفلت است، بدرانم

Ман чаҳ хонам ки худ ҳаме хонд

من چه خوانم که خود همی خواند

Гӯши ҳушӣ ки башнавад , донад кзо

گوش هوشی که بشنود، داند کذا

Аз матоъи ҷаҳони кӯру кабӯд

از متاع جهان کور و کبود

Ончӣ бардоштем , ибрат буд

آنچه برداشتیم، عبرت بود

Ҷрмкши макри мор заҳҳок аст

جرمکش مکر مار ضحاک است

Ҳон ки дркосаҳи ҷаҳон хок аст

هان که درکاسه جهان خاک است

Хок хӯрдан набошадат дархур

خاک خوردن نباشدت درخور

Хокат охир хӯрд , ту хок махӯр

خاکت آخر خورد، تو خاک مخور

Хок хӯрдан даҳон ниёзорад

خاک خوردن دهان نیازارد

Тану ҷонро басӣ зиён дорад

تن و جان را بسی زیان دارد

Дорам аз неъмати ҷаҳони ҳақир

دارم از نعمت جهان حقیر

Дил беорзӯу дидаи сайр

دل بی آرزو و دیدهٔ سیر

Шукри ин неъмати фузуни зи қиёс

شکر این نعمت فزون ز قیاس

Карда ҳар мӯии ман , забони сипос

کرده هر موی من، زبان سپاس

Чашми кӯри гадои намак гир аст

چشم کور گدا نمک گیر است

Чашми соҳиби басиратон сайр аст

چشم صاحب بصیرتان سیر است

Соқии рӯзгори гӯли фиреб

ساقی روزگار گول فریب

намезанад бар сароби нақши аҷиб

می زند بر سراب نقش عجیب

Меҳри гардун , чу бенгарӣ , кин аст

مهر گردون، چو بنگری، کین است

Бода заҳрасту коса заррин аст

باده زهر است و کاسه زرّین است

Имтидоди замони ҳазлу муҷоз

امتداد زمان هزل و مجاز

Аждаҳое буд , даҳонаш боз

اژدهایی بود، دهانش باز

наменадорад каронаи бедодаш

می ندارد کرانه بیدادش

Туъма , аз мағзи одамии зодаш

طعمه، از مغز آدمی زادش

Озмудем даҳри пичопич

آزمودیم دهر پیچاپیچ

Мор зҳрогнасту дигари ҳеҷ

مار زهرآگن است و دیگر هیچ

Нақши дунёст бо ?дании табъон

نقش دنیاست با دنی طبعان

Мори рангину кӯдаки нодон

مار رنگین و کودک نادان

Ҳар ки фикри замона созӣ кард

هر که فکر زمانه سازی کرد

Аз ҷаҳолат , ба мор бозӣ кард

از جهالت، به مار بازی کرد

Зуҳди оммаи сет аз ?дании дунё

زهد عامه ست از دنی دنیا

Зуҳди хосса буд зи ғайри худо

زهد خاصه بود ز غیر خدا

Ту ки марди мақоми хосоне

تو که مرد مقام خاصانی

На ки аз зуҳди омма , вои Монӣ

نه که از زهد عامه، وا مانی

Кори осон , гузаштан аз дунёст

کار آسان، گذشتن از دنیاست

Аз сари ҳеҷ метавон бархест

از سر هیچ می توان برخاست

Чист дунё ? хаёли фараҷу шикам

چیست دنیا؟ خیال فرج و شکم

Майли ҷоҳи хасису ҳуби дирам

میل جاه خسیس و حبّ درم

Шикаму фараҷро чаҳ бандаи шӯй ?

شکم و فرج را چه بنده شوی؟

Паии ҷоҳу дирам чаҳ ҳарзаи дуӣ ?

پی جاه و درم چه هرزه دوی؟

Пас умедӣ ба фикри пичопич

پس امیدی به فکر پیچاپیچ

Сӯраташи пуч буду маънии ҳеҷ

صورتش پوچ بود و معنی هیچ

Дил нёсудат , аз таба рое

دل نیاسودت، از تبه رایی

Дар тани осонӣу тани ороӣ

در تن آسانی و تن آرایی

Мард набӯд ба фикри зеби бадан

مرد نبود به فکر زیب بدن

Нури имон басаст зинати тан

نور ایمان بس است زینت تن