Гуфт ҳикматро худои хайри касӣр
گفت حکمت را خدا خیر کثیر
Ҳар куҷои ин хайрро бинӣ бигир
هر کجا این خیر را بینی بگیر
Илми ҳарфу савтро шҳпр диҳад
علم حرف و صوت را شهپر دهد
Покии гавҳар ба но гавҳар диҳад
پاکی گوهر به نا گوهر دهد
Илмро бар авҷ афлокаст раҳ
علم را بر اوج افلاک است ره
То зи чашми меҳр бар кунадад нигаҳ
تا ز چشم مهر بر کندد نگه
Нусха ӯ нусхаи тафсири кул
نسخهٔ او نسخهٔ تفسیر کل
Бастаи тадбир ӯ тақдири кул
بستهٔ تدبیر او تقدیر کل
Даштро гуяд ҳубобии даҳ , диҳад
دشت را گوید حبابی ده ، دهد
Баҳрро гуяд саробии даҳ , диҳад
بحر را گوید سرابی ده ، دهد
Чашм ӯ бар воридоти коинот
چشم او بر واردات کائنات
То бибинад муҳкамоти коинот
تا ببیند محکمات کائنات
Дил агар бандад ба ҳақ пайғамбарӣ аст
دل اگر بندد به حق پیغمبری است
Вари зи ҳақ бегона гардад кофарӣ аст
ور ز حق بیگانه گردد کافری است
Илмро бе сӯзи дили хуоне шар аст
علم را بی سوز دل خوانی شر است
Нур ӯ торикии баҳр ва бар аст
نور او تاریکی بحر و بر است
Олимӣ аз ғоз ӯ кӯру кабӯд
عالمی از غاز او کور و کبود
Фрўдинши барг рез ҳаст ва буд
فرودینش برگ ریز هست و بود
Баҳру дашту кӯҳсору боғу роғ
بحر و دشت و کوهسار و باغ و راغ
Аз Бами тайёра ӯ доғи доғ
از بم طیارهٔ او داغ داغ
Синаи афрангро норай азуаст
سینه افرنگ را ناری ازوست
Лиззати шбхўн ва илғорӣ азуаст
لذت شبخون و یلغاری ازوست
Сайр вожўнӣ диҳад айём ро
سیر واژونی دهد ایام را
Май баради сармояи ақвом ро
می برد سرمایهٔ اقوام را
Қӯташи Иблисро ёрӣ шавад
قوتش ابلیس را یاری شود
Нур , нор аз суҳбат норай шавад
نور ، نار از صحبت ناری شود
Куштани Иблиси корӣ мушкил аст
کشتن ابلیس کاری مشکل است
Зонка ӯ гуми андари аъмоқ дил аст
زانکه او گم اندر اعماق دل است
Хуштар он бошад мусулмонаш кунӣ
خوشتر آن باشد مسلمانش کنی
Куштаи шамшер қуръонаш кунӣ
کشتهٔ شمشیر قرآنش کنی
Аз ҷалол бе ҷамолии аломон
از جلال بی جمالی الامان
Аз фироқ бе висолии аломон
از فراق بی وصالی الامان
Илм беишқаст аз тоғӯтён
علم بی عشق است از طاغوتیان
Илм бо ишқаст аз лоҳутён
علم با عشق است از لاهوتیان
Бе муҳаббати илму ҳикмати мурдаи ӣӣ
بی محبت علم و حکمت مرده ئی
Ақли тирӣ бар ҳадафи нохӯрдаи ӣӣ
عقل تیری بر هدف ناخورده ئی
Кӯрро бинанда аз дидор кун
کور را بیننده از دیدار کن
Бўлҳбро ҳайдар каррор кун
بولهب را حیدر کرار کن
Зинда равад
زنده رود
Муҳкамоташи вонамӯдӣ аз китоб
محکماتش وانمودی از کتاب
Ҳаст он олам ҳануз андари ҳиҷоб
هست آن عالم هنوز اندر حجاب
Пардаро аз чеҳра накушояд чаро
پرده را از چهره نگشاید چرا
Аз замири мо бурун ноед чаро
از ضمیر ما برون ناید چرا
Пеши мо як олами фарсӯдаи ист
پیش ما یک عالم فرسوده ایست
Миллати андари хок ӯ осӯдаи ист
ملت اندر خاک او آسوده ایست
Рафт сӯзи синаи тотор ва кард
رفت سوز سینهٔ تاتار و کرد
ё мусулмони мард ё қуръон бамурд
یا مسلمان مرد یا قرآن بمرد
Саиди ҳалими пошо
سعید حلیم پاشا
Дайни ҳақ аз кофарии расво тар аст
دین حق از کافری رسوا تر است
Зонка муллои муъмини кофар гар аст
زانکه ملا مؤمن کافر گر است
Шабнами мо дар нигоҳи мо ӣам аст
شبنم ما در نگاه ما یم است
Аз нигоҳ ӯ ӣам мо шабнам аст
از نگاه او یم ما شبنم است
Аз шгрФиҳои он қуръони фуруш
از شگرفیهای آن قرآن فروش
Дидаам рӯҳи аломинро дар хурӯш
دیده ام روح الامین را در خروش
Зонсўии гардуни дилаши бегонаи ӣӣ
زانسوی گردون دلش بیگانه ئی
Назд ӯам алкитоби афсонаи ӣӣ
نزد او ام الکتاب افسانه ئی
Бенасиб аз ҳикмати дайни набӣ
بی نصیب از حکمت دین نبی
Осмонаши тира аз бе кавкабӣ
آسمانش تیره از بی کوکبی
Кам нигоҳу кӯри завқу ҳарзаи гирд
کم نگاه و کور ذوق و هرزه گرد
Миллат аз қолу ақўлши фарди фард
ملت از قال و اقولش فرد فرد
Мактабу муллоу асрори китоб
مکتب و ملا و اسرار کتاب
Кӯри модари зоду нури офтоб
کور مادر زاد و نور آفتاب
Дайни кофари фикру тадбири ҷиҳод
دین کافر فکر و تدبیر جهاد
Дайни муллои фии сиблати аллоҳи фасод
دین ملا فی سبیل الله فساد
Марди ҳақи ҷони ҷаҳони чори сӯй
مرد حق جان جهان چار سوی
Он бхлўти рафтаро аз ман бигӯӣ
آن بخلوت رفته را از من بگوی
эй зи афкори ту муъминро ҳаёт
ای ز افکار تو مؤمن را حیات
Аз нафасҳои ту миллатро сабот
از نفسهای تو ملت را ثبات
Ҳифзи қуръони азими ойини тест
حفظ قرآن عظیم آئین تست
Ҳарфи ҳақро фоши гуфтани дайни тест
حرف حق را فاش گفتن دین تست
Ту климӣ чанд бошӣ сарнигӯн
تو کلیمی چند باشی سرنگون
Дасти хеш аз остиновар бурун
دست خویش از آستین آور برون
Сари гузашти миллат Байзо бигӯӣ
سر گذشت ملت بیضا بگوی
Бо ғизол аз вусъат саҳро бигӯӣ
با غزال از وسعت صحرا بگوی
Фитрати ту мстнир аз Мустафо аст
فطرت تو مستنیر از مصطفی است
Бози гӯи охири мақом мо куҷост
باز گو آخر مقام ما کجاست
Марди ҳақ аз кас нагирад рангу бӯ
مرد حق از کس نگیرد رنگ و بو
Марди ҳақ аз ҳақи пазиради рангу бӯ
مرد حق از حق پذیرد رنگ و بو
Ҳар замони андари таниши ҷонӣ дигар
هر زمان اندر تنش جانی دگر
Ҳар замон ӯро чу ҳақи шоне дигар
هر زمان او را چو حق شانی دگر
Розҳо бо марди муъмини бози гӯй
رازها با مرد مؤمن باز گوی
Шарҳи рамз « кули явм » бози гӯй
شرح رمز «کل یوم» باز گوی
Ҷузи ҳарам манзил надорад корвон
جز حرم منزل ندارد کاروان
Ғайри ҳақ дар дил надорад корвон
غیر حق در دل ندارد کاروان
Ман намегӯям ки роҳаш дигар аст
من نمی گویم که راهش دیگر است
Корвони дигари нигоҳаш дигар аст
کاروان دیگر نگاهش دیگر است
афғонӣ
افغانی
Аз ҳадиси Мустафои дории насиб
از حدیث مصطفی داری نصیب
Дайни ҳақи андар ҷаҳон омад ғариб
دین حق اندر جهان آمد غریب
Бо ту гӯям маънии ин ҳарфи бикр
با تو گویم معنی این حرف بکر
Ғурбат дайн нест фақри аҳли зикр
غربت دین نیست فقر اهل ذکر
Баҳри он мардӣ ки соҳиб ҷустуҷӯаст
بهر آن مردی که صاحب جستجوست
Ғурбати дайни нудрат оёт ӯст
غربت دین ندرت آیات اوست
Ғурбати дайн ҳар замони навъ дигар
غربت دین هر زمان نوع دگر
Нуктаро дарёб агар дории назар
نکته را دریاب اگر داری نظر
Дил ба оёти мубин дигар бабанд
دل به آیات مبین دیگر ببند
То бигирӣ асри навро дар каманд
تا بگیری عصر نو را در کمند
Кас намедонад зи асрори китоб
کس نمی داند ز اسرار کتاب
Шарқёни ҳам ғарбён дар печу тоб
شرقیان هم غربیان در پیچ و تاب
Рӯсён нақш навай андохтанд
روسیان نقش نوی انداختند
Обу нони бурданду дайн дар бохтанд
آب و نان بردند و دین در باختند
Ҳақ бибин ҳақи гӯйу ғайр аз ҳақи мҷўӣ
حق ببین حق گوی و غیر از حق مجوی
Як ду ҳарф аз ман ба он миллат бигӯӣ
یک دو حرف از من به آن ملت بگوی