Ҳар куҷои астизаҳ ӣ буд ва набӯд
هر کجا استیزه ی بود و نبود
Кас надонад сари ин чархи кабӯд
کس نداند سر این چرخ کبود
Ҳар куҷо марг оварад пайғом зист
هر کجا مرگ آورد پیغام زیست
Аихўши онмрдӣ ки донад марг чист
ایخوش آنمردی که داند مرگ چیست
Ҳар куҷо монанди боди арзони ҳаёт
هر کجا مانند باد ارزان حیات
Бесабот ва бо таманнои сабот
بی ثبات و با تمنای ثبات
Чашми ман сад олами шаш рӯза дид
چشم من صد عالم شش روزه دید
То ҳади ин коинот омад падед
تا حد این کائنات آمد پدید
Ҳар ҷаҳонро моҳу парвинӣ дигар
هر جهان را ماه و پروینی دگر
Зиндагиро расму ойинӣ дигар
زندگی را رسم و آئینی دگر
Вақт ҳар олами равон монанди зу
وقت هر عالم روان مانند زو
Дайри ёзи ӣнҷоу онҷои тунди рӯ
دیر یاز اینجا و آنجا تند رو
Соли мо ӣнҷои маии онҷои дамӣ
سال ما اینجا مهی آنجا دمی
Беш ин олам ба он олами камӣ
بیش این عالم به آن عالم کمی
Ақли мо андари ҷаҳонии зуфунун
عقل ما اندر جهانی ذوفنون
Дар ҷаҳони дайгарии хору забун
در جهان دیگری خوار و زبون
Бар суғури ин ҷаҳон чун ва чанд
بر ثغور این جهان چون و چند
Буд мардӣ бо садои дардманд
بود مردی با صدای دردمند
Дида ӯ аз уқобони тез тар
دیدهٔ او از عقابان تیز تر
Талъат ӯ шоҳиди сӯзи ҷигар
طلعت او شاهد سوز جگر
Дмбдми сӯзи дарун ӯ фузуд
دمبدم سوز درون او فزود
Бар лабаши байтӣ ки сад бориши сурӯд
بر لبش بیتی که صد بارش سرود
« на ҷбрилӣ на Фирдавсӣ на ҳурии неи худовандӣ
«نه جبریلی نه فردوسی نه حوری نی خداوندی
Кафи хокӣ ки мисўзди зи ҷони орзӯмандӣ »
کف خاکی که میسوزد ز جان آرزومندی»
Ман ба рӯмӣ гуфтам ин девона кист
من به رومی گفتم این دیوانه کیست
Гуфт « ин фарзонаи алмонўии сет
گفت« این فرزانهٔ المانوی ست
Дар миёни ин ду олам ҷой ӯст
در میان این دو عالم جای اوست
Нағмаи деринаи андар ноӣ ӯст
نغمهٔ دیرینه اندر نای اوست
Бози ин ҳаллоҷ бедору расан
باز این حلاج بی دار و رسن
Навъ дигар гуфта он ҳарфи куҳан
نوع دیگر گفته آن حرف کهن
Ҳарф ӯ бебоку афкораши азим
حرف او بی باک و افکارش عظیم
Ғарбён аз теғи гуфтораши ду ним
غربیان از تیغ گفتارش دو نیم
Ҳамнишин бар ҷазба ӯ паии набард
همنشین بر جذبه او پی نبرد
Бандаи маҷзӯбро маҷнӯни шимурд
بندهٔ مجذوب را مجنون شمرد
Оқилон аз ишқу мастӣ бе насиб
عاقلان از عشق و مستی بی نصیب
Набз ӯ доданд дар дасти табиб
نبض او دادند در دست طبیب
Бо пизишкон чист ғайр аз риюу ранг
با پزشکان چیست غیر از ریو و رنگ
Вои маҷзӯбӣ ки зоди андари фаранг
وای مجذوبی که زاد اندر فرنگ
Ибни сино бар баёзии дил наад
ابن سینا بر بیاضی دل نهد
Раг занад ё ҳуби хоб овар диҳад
رگ زند یا حب خواب آور دهد
Буд ҳаллоҷӣ ба шаҳри худ ғариб
بود حلاجی به شهر خود غریب
Ҷони зи муллои бараду кишт ӯро табиб
جان ز ملا برد و کشت او را طبیب
Марди раҳ доне набӯд андари фаранг
مرد ره دانی نبود اندر فرنگ
Пас фузун шуд нағмааш аз тори чанг
پس فزون شد نغمه اش از تار چنگ
Роҳравро каси нишон аз раҳи надод
راهرو را کس نشان از ره نداد
Сад халал дар воридот ӯ фитод
صد خلل در واردات او فتاد
Нақд буду каси айёр ӯро накард
نقد بود و کس عیار او را نکرد
Кордонии марди кор ӯро накард
کاردانی مرد کار او را نکرد
Ошиқӣ дар оҳи худ гум гашта ӣӣ
عاشقی در آه خود گم گشته ئی
Соликӣ дар роҳи худ гум гашта ӣӣ
سالکی در راه خود گم گشته ئی
Мастӣ ӯ ҳар зҷоҷиро шикаст
مستی او هر زجاجی را شکست
Аз худо бибаред ва ҳам аз худ гусаст
از خدا ببرید و هم از خود گسست
Хост то бинад ба чашми зоҳирӣ
خواست تا بیند به چشم ظاهری
Ихтилоти қоҳирӣ бо дилбарӣ
اختلاط قاهری با دلبری
Хост то аз об ва гул ояд бурун
خواست تا از آب و گل آید برون
Хӯшаи ӣӣ каз кишт дил ояд бурун
خوشه ئی کز کشت دل آید برون
Ончӣ ӯ ҷӯяд мақом кибриёст
آنچه او جوید مقام کبریاست
Ин мақом аз ақл ва ҳикмат моварост
این مقام از عقل و حکمت ماوراست
Зиндагии шарҳи ашорот худӣ аст
زندگی شرح اشارات خودی است
Лоу ало аз мақомот худӣ аст
لا و الا از مقامات خودی است
ӯ ба лои дармонд ва то ало нарафт
او به لا درماند و تا الا نرفت
Аз мақоми абда бегона рафт
از مقام عبده بیگانه رفت
Бо таҷаллии ҳамканор ва бе хабар
با تجلی همکنار و بی خبر
Давртар чун мива аз бехи шаҷар
دور تر چون میوه از بیخ شجر
Чашм ӯ ҷузи руят одам нахост
چشم او جز رؤیت آدم نخواست
Наъра бибоконаҳ зад « одам куҷост »
نعره بیباکانه زد «آدم کجاست»
қ
ق
Варна ӯ аз хокёни безор буд
ورنه او از خاکیان بیزار بود
Мисли Мӯсои толиби дидор буд
مثل موسی طالب دیدار بود
Кош будӣ дар замони Аҳмадӣ
کاش بودی در زمان احمدی
То раседӣ бар сарвари сармадӣ
تا رسیدی بر سرور سرمدی
Ақл ӯ бо хештан дар гуфтугӯаст
عقل او با خویشتن در گفتگوست
Ту раҳи худ рӯ ки роҳ худ накӯаст
تو ره خود رو که راه خود نکوست
Пеш на гомӣ ки омад он мақом
پیش نه گامی که آمد آن مقام
Кондрў беҳарф май раведи калом »
کاندرو بی حرف می روید کلام»