Биё гӯям барояти достонӣ

بیا گویم برایت داستانی

Ки то таъсири чодарро бадоне

که تا تأثیرِ چادر را بدانی

Дар айёмӣ ки соф ва сода будам

در ایّامی که صاف و ساده بودم

Дами крёс дар устода будам

دَمِ کِریاسِ در اِستاده بودم

Занӣ бигузашт аз онҷо бо хашу Фш

زنی بگذشت از آنجا با خِش و فِش

Марои арақ алнсо омад ба ҷунбиш

مرا عِرقُ النِّسا آمد به جنبش

зи зер печа дидам ғабғабаш ро

ز زیرِ پیچه دیدم غبغبش را

Камӣ аз чона қадре аз лабаш ро

کمی از چانه قدری از لبش را

Чунон каз гӯшаи абри сияҳи фом

چنان کز گوشهٔ ابرِ سیه‌فام

Кунад як қитъа аз маи арзи андом

کند یک قطعه از مَه عرضِ اندام

Шудам назд вай ва кардам саломӣ

شدم نزدِ وی و کردم سلامی

Ки дорам бо ту аз ҷое паёмӣ

که دارم با تو از جایی پیامی

Прирўи зини сухан қадре дўдл зист

پری‌رو زین سخن قدری دودل زیست

Ки пайғомовару пайғом даҳ кист

که پیغام‌آور و پیغام‌دِه کیست

Бадв гуфтам ки андари шореъи ом

بدو گفتم که اندر شارع عام

Муносиб нест шарҳу басти пайғом

مناسب نیست شرح و بسطِ پیغام

Ту доне ҳар мақолиро мқомист

تو دانی هر مقالی را مقامیست

Барои ҳар паёмии аҳтромист

برای هر پیامی احترامیست

Қадам бигзор дар долони хона

قدم بگذار در دالانِ خانه

Ба рақси ор аз шаафи бунёни хона

به رقص آر از شعف بنیانِ خانه

Парӣ вааш рафт то гуяд чаҳ ва чун

پری‌وَش رفت تا گوید چه و چون

Маниши бастами забон бо макру афсун

منش بستم زبان با مکر و افسون

Симоҷат кардам ва исрор кардам

سماجت کردم و اِصرار کردم

Бифармоедро такрор кардам

بفرمایید را تکرار کردم

Ба дастовези он пайғоми воҳӣ

به دستاویزِ آن پیغامِ واهی

Ба долони брдмш хоҳӣ нахоҳӣ

به دالان بُردَمَش خواهی نخواهی

Чу дар долон ҳам омад шуд фузун буд

چو در دالان هم آمد شد فزون بود

Утоқи ҷанби долони брдмши зуд

اُتاقِ جنبِ دالان بردمش زود

Нишаст онҷо ба сад нозу чаму хам

نشست آنجا به صد ناز و چم و خم

Гирифта рӯй худро сахти муҳкам

گرفته رویِ خود را سخت محکم

Шигифти афсонае оғоз кардам

شگفت افسانه‌ای آغاز کردم

Дар суҳбат ба рӯйиш боз кардам

درِ صحبت به رویَش باز کردم

Гуҳӣ аз зан сухан кардам гуҳ аз мард

گهی از زن سخن کردم گه از مرد

Гуҳии кони зан ба марди худ чҳо кард

گهی کان زن به مردِ خود چه‌ها کرد

Суханро гуҳи з хусрав додам ойин

سخن را گه ز خسرو دادم آیین

Гуҳӣ аз бевафоеҳои ширин

گهی از بی‌وفایی‌هایِ شیرین

Гуҳ аз Олмон бирав хондам гуҳ аз рӯм

گه از آلمان بَرو خواندم گه از روم

Вале матлаб аз аввал буд маълум

ولی مطلب از اوّل بود معلوم

Марои дил дар ҳавоӣ ҷустани ком

مرا دل در هوایِ جستنِ کام

Парии рӯ дар хаёли шарҳи пайғом

پری‌رو در خیالِ شرحِ پیغام

Ба нармӣ гуфтамаш к-эии ёри дмсоз

به نرمی گفتمش کای یارِ دمساز

Биёи ин печаро аз рухи барандоз

بیا این پیچه را از رخ برانداز

Чаро бояд ту рӯй аз ман бапушӣ

چرا باید تو روی از من بپوشی

Магари ман гурба мебошам ту мӯшӣ

مگر من گربه می‌باشم تو موشی؟

Ман ва ту ҳар ду инсонем охир

من و تو هر دو انسانیم آخِر

Ба хилқат ҳар ду яксонем охир

به خلقت هر دو یکسانیم آخِر

Бигӯ , бишинав , бибин , бархез , биншин

بگو، بشنو، ببین، برخیز، بنشین

Ту ҳам мисли манӣ эй ҷони ширин

تو هم مثلِ منی ای جان شیرین

Турои кон рӯй зебо офариданд

تو را کان رویِ زیبا آفریدند

Барои дида мо офариданд

برایِ دیدۀ ما آفریدند

Ба боғ ҷон раёҳинанд нисвон

به باغِ جان ریاحینند نِسوان

Ба ҷои вирд ва насринанд нисвон

به جایِ ورد و نسرینند نِسوان

Чаҳ кам гардад зи лутфи оризи гул

چه کم گردد ز لطفِ عارضِ گل

Ки бар вай бингарад бечораи булбул

که بر وی بنگرد بیچاره بلبل

Куҷои ширинӣ аз шукр шавад давр

کجا شیرینی از شِکَّر شود دور

Пурдгар давр ӯ сад бори занбӯр

پَرَد گر دورِ او صد بار زنبور

Чаҳ беш ва кам шавад аз партави шамъ

چه بیش و کم شود از پرتوِ شمع

Ки бар як шахси тобад ё ба як ҷамъ

که بر یک شخص تابد یا به یک جمع

Агар парвонае бар гул нишинад

اگر پروانه‌ای بر گُل نشیند

Гул аз парвона осебӣ набинад

گُل از پروانه آسیبی نبیند

Парии рӯи зини сухан беҳад барошуфт

پری‌رو زین سخن بی‌حد برآشفت

Зҷо бурҷаст ва бо тундӣ ба ман гуфт :

ز جا برجَست و با تندی به من گفت:

Ки ман сӯрат ба номаҳрам кунам боз ?

که من صورت به نامحرم کنم باز؟

Бирав ин ҳарфҳоро давр андоз

بُرو این حرف‌ها را دور انداز

Чаҳ лутиҳо дар ин шаҳранд воаи воа !

چه لوطی‌ها در این شهرند واه واه!

Худоё давр кун аллоҳи аллоҳ !

خدایا دور کن الله الله!

Ба ман гуяд ки чодари вокн аз сар

به من گوید که چادر واکُن از سر

Чаҳ пар рӯйаст ин аллоҳи Акбар

چه پررویست این الله اکبر

Ҷаҳаннами шӯи магари ман ҷндаҳ бошам

جهنم شو مگر من جنده باشم

Ки пеши ғайр берӯбанда бошам !

که پیشِ غیر بی‌روبَندهِ باشم!

Аз ин бозии ҳамин буд орзӯят

از این بازی همین بود آرزویت

Ки рӯй ман бибинӣ , туф ба рӯят !

که رویِ من ببینی، تف به رویت!

Илоҳӣ ман набинам хайри шавҳар

الهی من نبینم خیرِ شوهر

Агар рӯи вокнм бар ғайри шавҳар

اگر رو واکنم بر غیرِ شوهر

Бирав гуми шӯи аҷаб бечашму рӯе

برو گم شو عجب بی‌چشم و رویی

Чаҳ рӯи дорӣ ки бо ман ҳамчуи гӯйӣ

چه رو داری که با من همچو گویی

Бародари шавҳари ман орзӯ дошт

برادرشوهرِ من آرزو داشت

Ки рӯемро бибинад шавам нагузошт

که رویم را ببیند شوم نگذاشت

Ман аз занҳои тҳронӣ набошам

من از زن‌هایِ طهرانی نباشم

Аз онҳое ки майдонӣ набошам

از آنهایی که می‌دانی نباشم

Бирав ин дом бар мурғ дигар на

برو این دام بر مرغِ دگر نه

Насиҳатро ба модари хоҳарати даҳ

نصیحت را به مادر خواهرت ده

Чу анқоро баландаст ошиёна

چو عَنقا را بلند است آشیانه

Қаноат кун ба тухми мурғи хона

قناعت کن به تخمِ مرغِ خانه

Кунигар қитъаи қитъаи бандам аз банд

کُنی گر قطعه قطعه بندم از بند

Науфтад рӯй ман беруни зи рўбнд

نیفتد روی من بیرون ز روبند

Чаро як зарра дар чашмат ҳаё нест

چرا یک ذرّه در چشمت حیا نیست

Ба сахтӣ мисли рӯяти санг по нест

به سختی مثل رویت سنگِ پا نیست

Чаҳ мегӯйӣ магар девона ҳастӣ

چه می‌گویی مگر دیوانه هستی

Гумон дорам арақ хӯрдӣу мастӣ

گمان دارم عرق خوردی و مستی

Аҷаби гири харии афтодами имрӯз

عجب گیرِ خری افتادم امروز

Ба чанги алприи афтодами имрӯз

به چنگِ اَلپَری افتادم امروز

Аҷаби баргаштаи авзоъи замона

عجب برگشته اوضاعِ زمانه

Намонда аз мусулмонии нишона

نمانده از مسلمانی نشانه

Намайдонӣ назар бозӣ гуноҳаст

نمی‌دانی نظربازی گناه است

зи мо то қабри чори ангушт роҳ аст

ز ما تا قبر چار انگشت راه است

Ту май гӯйии қиёмат ҳам шулӯғаст ?

تو می‌گویی قیامت هم شلوغ است؟

Тамоми ҳарфи муллоҳо дурӯғаст ?

تمامِ حرف مُلّاها دروغ است؟

Тамоми муҷтаҳидҳо ҳарф муфтанд ?

تمامِ مجتهدها حرفِ مُفتند؟

Ҳама беғайрат ва гардан кулуфтанд ?

همه بی‌غیرت و گردن‌کُلُفتند؟

Бирав як рӯз биншин пои минбар

برو یک روز بنشین پایِ مِنبَر

Масоил бишинав аз муллои минбар

مسائل بشنو از مُلّای مِنبَر

Шаби аввал ки мотҳтти даройад

شبِ اوّل که ماتحتت درآید

Ба болинати накир ва мункир ояд

به بالینت نکیر و منکر آید

Чунон кӯбад ба мағзати тӯии марқад

چنان کوبد به مغزت تویِ مَرقَد

Ки миринӣ ба санг рӯй марқад !

که می‌رینی به سنگِ رویِ مرقد!

Ғарази он қадар гуфт аз дайну имон

غرض آن‌قدر گفت از دین و ایمان

Ки аз гуҳ хӯрданами гаштами пушаймон

که از گُه خوردنم گشتم پشیمان

Чу ин дидам лаб аз гуфтори бастам

چو این دیدم لب از گفتار بستم

Нишондами боз ва паҳлуяш нишастам

نشاندم باز و پهلویش نشستم

Гушӯдам лаб ба арз бе гуноҳӣ

گشودم لب به عرضِ بی‌گناهی

Намудем аз хатоҳо узри хоҳӣ

نمودم از خطاها عذرخواهی

Мукаррар гуфтамаш бо маду ташдид

مکرّر گفتمش با مدّ و تشدید

Ки гуҳ хӯрдам , ғалат кардам , бубахшед !

که گُه خوردم، غلط کردم، ببخشید!

Ду зарф оҷил оварадам зи толор

دو ظرف آجیل آوردم ز تالار

Хӯронадам як ду бодомаш ба исрор

خوراندم یک دو بادامش به اصرار

Дубораи оҳанашро нарм кардам

دوباره آهنش را نرم کردم

Сарашро рафтаи рафта гарм кардам

سرش را رفته رفته گرم کردم

Дигар исми ҳиҷоби Аслан набардам

دگر اسمِ حجاب اصلاً نبردم

Вале оҳистаи бозуяши фишурдам

ولی آهسته بازویش فشردم

Яқинам буд каз рафтори ин бор

یقینم بود کز رفتارِ این بار

Буғуррад ҳамчуи шери мода дар ғор

بِغُرَّد همچو شیرِ ماده در غار

Ҷаҳд бар рӯйу манкӯбами намояд

جَهَد بر روی و منکوبم نماید

Ба зери хеши каси кӯбами намояд

به زیرِ خویش کُس‌کوبم نماید

Бигирад сахту печад хояам ро

بگیرد سخت و پیچد خایه‌ام را

Лаб бом оварад ҳамсояам ро

لبِ بام آورد همسایه‌ام را

Сару корам дигар бо линга кафшаст

سر و کارم دگر با لنگه‌کفش است

Танам аз лингаи кафш инак бунафшаст

تنم از لنگه کفش اینک بنفش است

Вале дидам ба акси он моҳи рухсор

ولی دیدم به عکس آن ماه‌رخسار

Тҳошӣ мекунад , аммо на бисёр

تحاشی می‌کند، امّا نه بسیار

Тағайюр мекунад , аммо ба гармӣ

تغیّر می‌کند، امّا به گرمی

Тшдд мекунад , лекин ба нармӣ

تشدّد می‌کند، لیکِن به نرمی

Аз он ҷӯш ва тағайюрҳо ки дидам

از آن جوش و تغیُّرها که دیدم

Ба « оқил бош » ва « одами шӯ » расидам

به «عاقل باش» و «آدم شو» رسیدم

Шуд он дашномҳои сахти сангин

شد آن دشنام‌هایِ سختِ سنگین

Мубаддил бар ҷавон ором биншин !

مبدَّل بر «جوان آرام بنشین!»

Чу дидам хайри банд лиФаҳ сустаст

چو دیدم خیر بندِ لیفه سست است

Ба дил гуфтам ки кор мо дурустаст

به دل گفتم که کار ما درست است

Кушодами даст бар он ёри зебо

گشادم دست بر آن یارِ زیبا

Чу мулло бар палави муъмин ба ҳалво

چو مُلّا بر پلو، مؤمن به حلوا

Чу гули аФкндмш бар рӯй қолӣ

چو گُل افکندمش بر رویِ قالی

Давидами зии асоФл аз аъолӣ

دویدم زی اَسافِل از اَعالی

Чунон аз ҳавли гаштами дасти поча

چنان از هول گشتم دست‌پاچه

Ки дастам рафт аз почин ба поча

که دستم رفت از پاچین به پاچه

Аз ӯ ҷФтк задан аз ман тапидан

از او جفتک زدن از من تپیدن

Аз ӯ пари гуфтан аз ман кам шунидан

از او پُر گفتن از من کم شنیدن

Ду даст ӯ ҳама бар печааш буд

دو دستِ او همه بر پیچه‌اش بود

Ду дасти банда дар моҳичааш буд

دو دستِ بنده در ماهیچه‌اش بود

Бадв гуфтам ту сӯратро накӯи гир

بدو گفتم تو صورت را نکو گیر

Ки ман сӯрати даҳуми кори худ аз зер

که من صورت دهم کارِ خود از زیر

Ба заҳмати ҷўФи лангаш ҷо намудем

به زحمت جوفِ لنگش جا نمودم

Дар раҳмат ба рӯй худ гушӯдам

درِ رحمت به رویِ خود گشودم

Касе чун ғунча дидам нави шукуфта

کُسی چون غنچه دیدم نوشکفته

Гулӣ чун наргис аммо ним хуфта

گلی چون نرگس اما نیم خفته

Бурунаши лимуии хуши буии Широз

برونش لیمویِ خوش‌بویِ شیراز

Даруни хурмои шаҳдолӯди Аҳвоз

دَرون خرمایِ شهدآلودِ اهواز

Касе башшоштар аз рӯй муъмин

کُسی بَشّاش‌تر از روی مؤمن

Муназзаҳтар зи халқу хуии муъмин

منزَّه‌تر ز خُلق و خوی مؤمن

Касе ҳаргизи надида рӯй нура

کُسی هرگز ندیده رویِ نوره

Даҳани пар об кун монанди ғӯра

دهن پرآب کُن مانندِ غوره

Касе бар акси касҳои дигар танг

کُسی برعکسِ کُس‌های دگر تنگ

Ки бо кирми з танагӣ мекунад ҷанг

که با کیرم ز تنگی می‌کند جنگ

Ба зарбу зӯр бар вай банд кардам

به ضرب و زور بر وی بند کردم

Ҷимоъӣ чун набот ва қанд кардам

جِماعی چون نبات و قند کردم

Сараш чун рафт хонум низ во дод

سرش چون رفت خانم نیز وا داد

Тамомашро чу дил дар сина ҷо дод

تمامش را چو دل در سینه جا داد

Балии кирсту чиз хуш хӯрокаст

بلی کیر است و چیز خوش‌خوراک است

Зъшқ ӯст кин кас сина чокаст

ز عشقِ اوست کاین کُس سینه‌چاک است

Вале чун исмати андари чеҳрааш буд

ولی چون عصمت اندر چهره‌اش بود

Аз аввал то ба охир чеҳра нагушӯд

از اوّل تا به آخِر چهره نگشود

Ду дастии печа бар рух дошт муҳкам

دو دستی پیچه بر رخ داشت محکم

Ки чизе ноед аз мастуряш кам

که چیزی ناید از مستوری‌اش کَم

Чу хӯрдам сайр аз он ширини кулуча

چو خوردم سیر از آن شیرین کلوچه

Ҳаромат бод гуфт ва зад ба кӯча

«حرامت باد» گفت و زد به کوچه