Сабзаи нигари тоза ба бори омада

سبزه نگر تازه به بار آمده

Софӣу пайваста ва равған зада

صافی و پیوسته و روغن زده

Срсраҳи фасли баҳорон буд

سُرسُرۀ فصلِ بهاران بُوَد

Вази паии сар хӯрдани ёрон буд

وز پی سُر خوردنِ یاران بُوَد

Ҳамчуи ду парвонаи хуши болу пар

همچو دو پروانۀ خوش بال و پر

Дода Аннан бар кафи боди саҳар

داده عِنان بر کفِ بادِ سحر

Даст ба ҳам дода бар он сар хӯрем

دست به هم داده بر آن سُر خوریم

Гоҳ ба ҳам гоҳи з ҳам бигузарем

گاه به هم گاه ز هم بگذریم

Балки зи аҷроми замин рад шавем

بلکه ز اجرامِ زمین رد شویم

Ҳар ду яке рӯҳ муҷаррад шавем

هر دو یکی روحِ مجرَّد شویم

Сайр намоем дар офоқи нур

سیر نماییم در آفاقِ نور

Аз назари мардуми хокӣ ба давр

از نظرِ مردمِ خاکی به دور

Бош ту чун гурба ва ман мӯши ту

باش تو چون گربه و من موشِ تو

Мӯши гирифтор дар оғӯши ту

موشِ گرفتار در آغوشِ تو

Гурбаи сифати врҷаҳ ва газам бигир

گربه صفت وَرجَه و گازَم بگیر

Вели даҳ ва пуртем кун ва бозам бигир

وِل ده و پَرتَم کن و بازم بگیر

Тифли шӯ ва хусб ба домони ман

طفل شو و خُسب به دامانِ من

Шер бануш аз сари пистони ман

شیر بنوش از سرِ پستانِ من

Аз сари зулфами талаб машк кун

از سرِ زلفم طلبِ مُشک کن

Бо нафаси ман арақат хушк кун

با نَفَسِ من عَرَقت خُشک کن

Врҷаҳ ва шодӣ кун ва башикан бизан

ورجَه و شادی کن و بشکن بزن

Гул бикун аз шоха ва бар ман бизан

گُل بِکن از شاخه و بر من بزن

Даст бикаш бар шиками софи ман

دست بکش بر شکمِ صافِ من

Бӯса бизан бар даҳани нофи ман

بوسه بزن بر دهنِ نافِ من

Моч кун аз синаи симини ман

ماچ کن از سینۀ سیمینِ من

Газ бигир аз лаби ширини ман

گاز بگیر از لبِ شیرینِ من

Ҳамчуи кулам бӯ кун ва чун мл бануш

همچو کَلم بو کن و چون مُل بنوش

Бификан ва лухтам кун ва бозам бапуш

بفکن و لُختم کُن و بازم بپوش

Ғунчаи сифат ханда куну бози шӯ

غنچه صفت خنده کن و باز شو

Ишваи шӯу ғамзаи шӯу нози шӯ

عشوه شو و غمزه شو و ناز شو

Қлқлкм май даҳ ва ншкон бигир

قِلقِلَکَم می‌ده و نِشکان بگیر

Ман чаҳ бигӯям чаҳ бикун , ҷон бигир !

من چه بگویم چه بکن، جان بگیر!

Гуфт ва дигар бора талаб кард бӯс

گفت و دگر باره طلب کرد بوس

Боз шуд он чеҳраи хандони абус

باز شد آن چهرۀ خندان عَبوس

Аз ғазаби афканда бар абрӯи гиреҳ

از غضب افکنده بر ابرو گِرِه

Аз паии пайкор камон карда зиҳ

از پیِ پیکار کمان کرده زه

Хост чу бо Зуҳра кунад гуфтугӯ

خواست چو با زُهره کند گفتگو

Рӯй ҳам афтод ду мижгон ӯ

رویِ هم افتاد دو مژگانِ او

Хуфтани мижгонаш на аз ноз буд

خفتنِ مژگانش نه از ناز بود

Балки дар он хуфтагии як роз буд

بلکه در آن خفتگی یک راز بود

Амр табиӣаст ки дар байни роҳ

امر طبیعی است که در بینِ راه

Чун бирасад марди лаби партгоҳ

چون برسد مرد لبِ پرتگاه

Хоҳад аз ин сӯ чу ба он сӯи ҷаҳд

خواهد از این سو چو به آن سو جهد

Чашми худ аз воҳима бар ҳам наад

چشمِ خود از واهمه بر هم نِهَد

Тозаи ҷавони оқибати андеш буд

تازه جوان عاقبت اندیش بود

Бо хабар аз оқибати хеш буд

با خبر از عاقبتِ خویش بود

Дид раседаст лаби партгоҳ

دید رسیدست لبِ پرتگاه

Воҳима аз чашм бибаст аз нигоҳ

واهمه از چشم ببست از نگاه

Оҳ чаҳ хуи хлб маҳибӣаст ишқ !

آه چه خو خلبِ مَهیبی است عشق!

Мӯҳликаи пари з наҳифӣаст ишқ

مهلکۀ پر ز نهیبی است عشق

Кист ки бо ишқи бчўшди ҳаме

کیست که با عشق بچوشد همی

Вази ду ҷаҳони дидаи напушади ҳаме

وز دو جهان دیده نپوشد همی

Борӣ аз он бӯсаи ҷавони далер

باری از آن بوسه جوانِ دِلیر

Воҳима бигирифту сроФкнди зер

واهمه بگرفت و سرافکند زیر

Гуфт ки эй нусхаи бадал аз парӣ

گفت که ای نسخه بَدَل از پَری

Ҷилди сеюм аз қамару муштарӣ

جلدِ سوم از قمر و مشتَری

Атфи баён аз гулу сарву саман

عطفِ بیان از گل و سرو و سَمَن

Ҷумлаи таъкӣди зи боғу чаман

جملۀ تأکید ز باغ و چمن

Донамат аз ҷинси башари бартарӣ

دانَمت از جنس بشر برتری

Лек надонам башарӣ ё парӣ ?

لیک ندانم بشری یا پری؟

Ишва аз ин беш ба корам макун

عشوه از این بیش به کارم مکن

Сарфи масоъӣ ба шикорам макун

صرف مساعی به شکارم مکن

Бар лабами он қадр талангур мазан

بر لبم آنقدر تَلَنگُر مزن

Ҷоаш бимонад ба лабам , пар мазан

جاش بماند به لبم، پُر مزن

Шӯх машав , шӯъбада бозӣ макун

شوخ مشو، شُعبَده بازی مکن

Пеши мёи даст дарозӣ макун

پیش میا دست درازی مکن

Даст мазан то нашавад зинҳор

دست مزن تا نشود زینهار

Оризи ман лолаи сифати доғдор

عارضِ من لاله صفت داغدار

Гар асарӣ монад аз ангушти ту

گر اثری مانَد از انگشتِ تو

Боз шавад мушти ману мушти ту

باز شود مشتِ من و مشتِ تو

Узр чаҳ орад ба касон рӯй ман

عذر چه آرد به کسان رویِ من

Як манаму чашми ҳамаи сӯии ман

یک منم و چشمِ همه سویِ من

Зуҳр ки дар хонаи нуҳуми пои худ

ظهر که در خانه نهم پای خود

Бигузарам аз мавқифи лолои худ

بگذرم از موقفِ لالای خود

Он ки қадаши чифта чу шамшер шуд

آن که قدش چِفته چو شمشیر شد

То қади ман росттар аз тир шуд

تا قدِ من راست تر از تیر شد

Бинад агар дар рухи ман лакка Эй

بیند اگر در رخِ من لکّه‌ای

Бешак аз он лакка хӯрд якка Эй

بی شک از آن لکّه خورد یکّه‌ای

То дили шаби ғурғур ва ғавғо кунад

تا دلِ شب غُرغُر و غوغا کند

Муғтанамам созад ва расво кунад

مُغتَنَمَم سازد و رُسوا کند

Халқ чаҳ донанд ки ин доғ чист

خلق چه دانند که این داغ چیست

Бар рухи ман доғи ту ё доғ кист

بر رخ من داغِ تو یا داغِ کیست

Кист ки ин зулм ба ман карда аст

کیست که این ظلم به من کرده است

Марди баради тӯҳмат ва зан карда аст

مرد بَرَد تهمت و زن کرده است

Шаҳди лаби ман нмкидаҳаст кас

شهد لبِ من نَمَکیده است کس

Дар қурӯқи ман нчридаҳаст кас

در قُرُقِ من نَچَریده است کس

Ҳеҷ хаёлӣ назада роҳи ман

هیچ خیالی نزده راهِ من

Бадарғаи кас нашудаи оҳи ман

بَدرَقه کس نشده آهِ من

Зоғчаҳи каси нншстм ба бом

زاغچه کس ننشستم به بام

Бод ба гӯшам нарсонда паём

باد به گوشم نرسانده پیام

Сайри надидаи назарӣ дар рухам

سیر ندیده نظری در رُخَم

Шод нагашта дилӣ аз посухам

شاد نگشته دلی از پاسُخَم

Ҳеҷ парешон нашудаи хоби ман

هیچ پریشان نشده خواب من

Абри надидаи шаби маҳтоби ман

ابر ندیده شبِ مهتابِ من

Оина ман напазируфта ранг

آینۀ من نپذیرفته رنگ

Пой наботам нарасида ба санг

پایِ نَباتم نرسیده به سنگ

Хӯрдаам аз хуби рухони мушт ҳо

خورده‌ام از خوب رُخان مشت‌ها

Сӯзани ншкони зи сари ангушт ҳо

سوزنِ نِشکان ز سر انگشت‌ها

Хуби рухони хуши Рӯшони хайли хайл

خوب رُخان خوش روشان خیل خیل

Сӯй ман оянд ҳамаи ҳамчуи сайл

سویِ من آیند همه همچو سیل

Аср гузар кун тарафи лолаи зор

عصر گذر کن طَرَفِ لاله زار

Сарви қадони байни ҳамаи лолаи изор

سرو قدان بین همه لاله عِذار

Ҳар зану мардӣ ки ба ман бингарад

هر زن و مردی که به من بنگرد

Як қадам аз паҳлавӣ ман нагзарад

یک قدم از پهلوی من نگذرد

Ишва кунон бугзарад аз сӯии ман

عشوه کنان بگذرد از سویِ من

То занад оринҷ ба бозуии ман

تا زند آرنج به بازویِ من

Гарчи ҷавонами ману соҳиби ҷамол

گرچه جوانم من و صاحب جَمال

Меҳр батонро накунам эҳтимол

مهر بتان را نکنم احتمال

Зан накунад дар дили ҷангии мақом

زن نکند در دل جنگی مقام

Ишқ занонаст ба ҷангии ҳаром

عشقِ زنان است به جنگی حرام

Ошиқӣу марди сипоҳии куҷо

عاشقی و مردِ سَپاهی کجا

Додани дили дасти муноҳии куҷо ?

دادنِ دل دست مناهی کجا؟

Ҷойгаҳи ман шудаи қалби сипоҳ

جایگهِ من شده قلبِ سپاه

Қалби занонро накунам ҷойгоҳ

قلبِ زنان را نکنم جایگاه

Мардум беаслаҳа чун гӯсфанд

مردمِ بی اسلحه چون گوسفند

Дар қурӯқи ғайрати мо май чаранд

در قُرُقِ غیرتِ ما می‌چَرَند

Гург шиносем ва шубонем мо

گرگ شناسیم و شبانیم ما

Ҳофиз номӯс касонем мо

حافظِ ناموسِ کسانیم ما

То ки бар ин гила бузургӣ кунем

تا که بر این گلّه بزرگی کنیم

Нест сазовор ки гиреҳгӣ кунем

نیست سَزاوار که گُرگی کنیم

Хӯн ки чакад баҳри ватан рӯй хок

خون که چَکَد بهرِ وطن رویِ خاک

Ҳайф буд гар набӯд хӯни пок

حیف بُوَد گر نبُوَد خونِ پاک

Қалб сипоҳаст чу мأўои ман

قلبِ سپاه است چو مأوایِ من

Қалби фалон зан нашавад ҷои ман

قلبِ فلان زن نشود جایِ من

Макри занон хондаам андари румон

مکرِ زنان خوانده‌ام اندر رُمان

Ишқи занон дидаам аз ин ва он

عشقِ زنان دیده‌ام از این و آن

Дида ва дониста науфтам ба чоҳ

دیده و دانسته نیفتم به چاه

Каҷ накунам пои худ аз шоҳроҳ

کج نکنم پای خود از شاهراه

Шоҳ парастӣаст ҳамаи дайни ман

شاه پرستی است همه دینِ من

Ҳуби ватани пешау ойини ман

حُبِّ وطن پیشه و آیین‌ِ من

Бинад агар ҳазрати ашрафи маро

بیند اگر حضرتِ اشرف مرا

Ояд ва берун кунад аз сафи маро

آید و بیرون کند از صف مرا

Гар шунӯди шоҳ ғазаб ме кунад

گر شنود شاه غضب می‌کند

Беадабонро шаҳ адаб ме кунад

بی ادبان را شه ادب می‌کند

Ҳар чаҳ миёни ман ва ту бугзарад

هر چه میانِ من و تو بگذرد

Бод бар шоҳи хабар май барад

باد برِ شاه خبر می‌برد

Бод бар шоҳи барад аз ҳаво

باد بر شاه بَرَد از هوا

Кӯҳ бигӯед ба забони садо

کوه بگوید به زبانِ صَدا

Бар сари мо фикрӣ агар раҳ кунад

بر سرِ ما فکری اگر ره کند

Хилқати он фикр , худ шаҳ кунад

خلقتِ آن فکر، خودِ شه کند

Фурм низомаст чу дар бар маро

فُرمِ نظام است چو در بر مرا

Суҳбат зан нест муяссари маро

صحبتِ زن نیست مُیَسَّر مرا

Баъд ки оем ба либоси сўил

بعد که آیم به لباسِ سِویل

Аз ту тҳошӣ накунам бе далел

از تو تَحاشی نکنم بی دلیل

Нози нёмўзи ту сарбоз ро

ناز نیاموز تو سرباز را

Баҳри худ андӯхта кун ноз ро

بهرِ خود اندوخته کن ناز را

Хез ва бирав даст бидор аз серум

خیز و برو دست بدار از سرم

Низ мабар даст ба поини терм !

نیز مَبَر دست به پایین ترم!

Зуҳра ки дар мавқеи гуфтор ӯ

زُهره که در موقعِ گفتارِ او

Буд фано дар лаби гулнор ӯ ,

بود فنا در لبِ گلنارِ او،

Монда дар ӯ хира чу сӯратгарӣ

مانده در او خیره چو صورتگری

Дар қалами сӯрати бӯҳт оварӣ

در قلمِ صورتِ بُهت آوری

ё чу касе ҳеҷ надидаи тзрў

یا چو کسی هیچ ندیده تَذَرْو

Дидаи тзрўӣ ба сари шохи сарв

دیده تَذَروی به سرِ شاخِ سرو

Дид чу инкори манӯчеҳр ро

دید چو انکارِ منوچهر را

Кард фузун дар талабаши меҳр ро

کرد فزون در طلبش مهر را

Панҷа ишқасту қавии панҷаи ист

پنجهٔ عشقست و قوی پنجه ایست

Кист каз ин панҷа дар ашкнҷаҳ нест

کیست کز این پنجه در اشکنجه نیست

Манъ батон ишқи фузун тар кунад

منع بُتان عشق فزون تر کند

Ноз , дили хӯн шудаи хӯн тар кунад

ناز، دلِ خون شده خون تر کند

Ҳар чаҳ ба он дайр буд дасти рас

هر چه به آن دیر بود دست رس

Беш буд толиби онро ҳавас

بیش بُوَد طالبِ آن را هوس

Ҳарчӣ ки таҳсили ваии осон буд

هرچه که تحصیلِ وی آسان بُوَد

Қадар каму қиматаши арзон буд

قدر کم و قیمتش ارزان بُوَد

Лаъли ҳамон санг буд лек сурх

لعل همان سنگ بُوَد لیک سرخ

Ҳаст басои санг чу ӯ неки сурх

هست بسا سنگ چو او نیک سرخ

Лаъли зи маъдан чу кам ояд ба дар

لعل ز معدن چو کم آید به دَر

Лоҷарам аз санги гарони санг тар

لاجَرم از سنگ گران سنگ‌تر

Гар радиоам низ фаровони бадӣ

گر رادیوم نیز فراوان بُدی

Қимати аҳҷори биёбони бадӣ

قیمت اَحجارِ بیابان بُدی

Алғрзи он анҷумани орои ишқ

الغرض آن انجمن آرایِ عشق

Моҳии мустағриқи дарёии ишқ

ماهی مستغرِق دریایِ عشق

Оташи меҳри абади андӯхта

آتشِ مِهرِ ابد اندوخته

Дар шарари оташи худ сӯхта

در شررِ آتشِ خود سوخته

Гарчи аз ӯ оят ҳурмон шунид

گرچه از او آیتِ حِرمان شنید

Беш шудаш ҳирс ва фузун шуд умед

بیش شدش حرص و فزون شد اُمید

Гуфт ҷавон ҳар чаҳ буд сода тар

گفت جوان هر چه بُوَد ساده تر

Ҳаст ба дил бохтани омода тар

هست به دل باختن آماده تر

Мурғ рамида нашавад зуди ром

مرغِ رمیده نشود زود رام

Дом надидааст ки уфтад ба дом

دام ندیده است که افتد به دام

Ҷусти зи ҷо бо қад чун силсила

جَست ز جا با قدِ چون سلسله

Таънау ташвиқу итобу гила

طعنه و تشویق و عِتاب و گِلِه

Гуфт чаҳ тарсуаст , ҷавонро бибин !

گفت چه ترسوست، جوان را ببین!

Соҳиби шамшеру нишонро бибин !

صاحبِ شمشیر و نشان را ببین!

Он ки зи як зан буд андари гурез

آن که ز یک زن بود اندر گریز

Дар сафи мардон чаҳ кунад ҷусту хез

در صف مردان چه کند جَست و خیز

Марди сипоҳӣ ва ба ин кам дилӣ !

مردِ سپاهی و به این کم دلی!

Бача ба ин ҷоҳилӣу коҳилӣ !

بچّه به این جاهلی و کاهلی!

Бскаҳи ситам бар дил ошиқ кунад

بسکه ستم بر دلِ عاشق کند

Ошиқи бечораи дилаш диқ кунад

عاشقِ بیچاره دلش دق کند

Гарчи ба хӯбии рахт вирд нест

گرچه به خوبّی رُخَت وَرد نیست

Байни ҷавонон чу ту хунсард нест

بینِ جوانان چو تو خونسرد نیست

Марди рашиди ӣнҳама васвос чист

مرد رشید اینهمه وَسواس چیست

Марди рашидӣ , з каст пос чист

مردِ رشیدی، ز کست پاس چیست

Пилк чаро рӯй ҳам андохтӣ

پلک چرا رویِ هم انداختی

Рӯз ба худ баҳр чаҳ шаби сохтӣ ?

روز به خود بهرِ چه شب ساختی؟

Ҷузи ман ва ту ҳеҷ каси ӣнҷо ки нест

جز من و تو هیچ کس اینجا که نیست

Пос ки дорӣу ҳаросат з чист ?

پاسِ که داری و هراست ز چیست؟

Сабзаи ту тарсӣ ки гувоҳӣ диҳад

سبزه تو ترسی که گُواهی دهد

Нома ба арқон сипоҳӣ диҳад

نامه به ارکانِ سپاهی دهد

Сабза ки ҷосус набошад ба боғ

سبزه که جاسوس نباشد به باغ

Додан ропўрт надонад калоғ

دادنِ راپورت نداند کلاغ

Қалъа багӣ нест ки ҷалбат кунад

قلعه بگی نیست که جَلبَت کند

Ҳокими шаръӣ на ки ҳадат занад

حاکم شرعی نه که حَدَّت زند

Нест дар ӣнҷои можрӣ , маҳбасӣ

نیست در اینجا ماژُری، محبَسی

Мансаби ту аз ту нагирад касе

منصبِ تو از تو نگیرد کسی

Биҳдаҳ аз шоҳ матарсон маро

بیهُده از شاه مترسان مرا

Ҷони ман он қадар маранҷон маро

جانِ من آن قدر مرنجان مرا

Дар ту наёбади ғазаби шоҳи роҳ

در تو نیابد غضبِ شاه راه

Ҳеҷ матарс аз ғазаби подшоҳ

هیچ مَتَرس از غضبِ پادشاه

Ишқ фикан дар сари мардуми манам

عشق فکن در سرِ مردم منم

Ишқи туро дар сари шоҳи афканам

عشقِ ترا در سرِ شاه افکنم

Чун гули рухсори ту во ме шавад

چون گلِ رخسارِ تو وا می‌شود

Шоҳи ҳам аз Зуҳра ризо ме шавад

شاه هم از زُهره رضا می‌شود

Ин ҳамаи маҳҷӯб шудан бихўд аст

این همه محجوب شدن بیخود است

Ҳуҷби зи андозаи фузунтар бад аст

حُجب ز اندازه فزون تر بد است

Мард ки дар кор набошад ҷасур

مرد که در کار نباشد جَسور

Давр буд аз ҳамаи лаззот , давр !

دور بُود از همه لذات، دور!

Ҳар ки ниҳанд пои ҷаллодт ба пеш

هر که نهند پایِ جَلادت به پیش

Оқибат аз пеши баради кори хеш

عاقبت از پیش بَرَد کار خویش

Он ки буд шарму ҳаёи раҳбараш

آن که بود شرم و حیا رهبرش

Халқ рубойанд кулоҳ аз сараш

خلق رُبایند کلاه از سرش

Ҳар ки кунад пешаи худро адаб

هر که کند پیشۀ خود را ادب

Дар ҳамаи кор аз ҳама монад ақаб

در همه کار از همه مانَد عقب

Коми талаб , ном талаб ме шавад

کام طلب، نام طلب می‌شود

Шохи гули хушк , хтб ме шавад

شاخِ گُلِ خشک، خَطَب می‌شود

Зиндагии сода дар ин рӯзгор

زندگیِ ساده در این روزگار

Сода машав , ҳеҷ наёяд ба кор !

ساده مشو، هیچ نیاید به کار!

Гар ту ҳам ин қадари шӯии гӯлу хом

گر تو هم این قدر شوی گول و خام

Ҳеҷ тараққӣ накунӣ дар низом

هیچ ترقّی نکنی در نظام

Оташи сурхии ту , хумудат чаро

آتَشِ سرخی تو، خُمُودت چرا

Оби равонии ту , ҷумудат чаро

آبِ روانی تو، جُمُودت چرا

Тозаи ҷавонии ту , ҷавоняти кӯ ?

تازه جوانی تو، جوانیت کو؟

Ид буд , хонаи таконяти кӯ ?

عید بُوَد، خانه تکانیت کو؟

Лаъли турои ҳеҷ ба аз ханда нест

لعلِ ترا هیچ به از خنده نیست

Ахм ба рухсори ту зебанда нест

اخم به رخسارِ تو زیبنده نیست

Гар на паии ишқ ва ҳаво дода анд

گر نه پیِ عشق و هوا داده‌اند

Ин ҳамаи ҳасан аз чаҳ туро додаанд ?

این همه حسن از چه ترا داده‌اند؟

Кони зи паии базл зар омад падед

کان ز پیِ بذلِ زر آمد پدید

Шоха барои самар омад падед

شاخه برای ثمر آمد پدید

Нур фишонӣаст ғараз аз чароғ

نور فشانی است غرض از چراغ

Баҳри тафарруҷ буд ойини боғ

بهر تفرّج بُود آیینِ باغ

Дар смин аз паии тазйин буд

دُرِّ ثمین از پیِ تزیین بُوَد

Духтари бикр аз паии кобӣн буд

دخترِ بکر از پیِ کابین بود

Ғунча ки дар тарафи чаман во шавад

غنچه که در طرف چمن وا شود

наменатавон гуфт ки расво шавад

می نتوان گفت که رسوا شود

Ма ки зи нураши ҳамаро қисматаст

مه که ز نورش همه را قسمتست

наменатавон гуфт ки бе исматаст

می نتوان گفت که بی عصمتست

Ҳасани ту бар ҳади нассоби омада

حسنِ تو بر حدِّ نصاب آمده

Бештар аз ҳаду ҳисоби омада

بیشتر از حدّ و حساب آمده

Ҳайф набошад ту бад-ӣни хату хол

حیف نباشد تو بدین خَطّ و خال

Бар нахурӣ , бар надиҳӣ аз ҷамол

بر نخوری، بر ندهی از جمال

Ишқ ки набӯд ба ту , танҳо гулӣ

عشق که نَبوَد به تو، تنها گلی

Ишқ ки шуд , ҳам гул ва ҳам булбулӣ

عشق که شد، هم گل و هم بلبلی

Зиндагии ишқ аҷаб зиндагӣаст

زندگیِ عشق عجب زندگیست

Зинда ки ошиқ набӯд зинда нест

زنده که عاشق نبُوَد زنده نیست

Ҳасани бало ишқ надорад сафо

حسنِ بِلا عشق ندارد صفا

Лозиму малзуми ҳманди ин ду то

لازم و ملزومِ همند این دو تا

Қадари ҷавонӣ ки ндонӣ бидон

قدرِ جوانی که ندانی بدان

Чанд сабоҳӣ ки ҷавонӣ бидон

چند صباحی که جوانی بدان

Баъд ки риш ту расад то камар

بعد که ریشِ تو رسد تا کمر

Бо ту касе ишқ наварзад дигар

با تو کسی عشق نورزد دگر

Ишқ ба ҳар дил ки кунад интихоб

عشق به هر دل که کند انتخاب

Ҳамчу равад нарм ки дар дидаи хоб

همچو رود نرم که در دیده خواب

Ишқи бад-ӣни мартабаи саҳли алқбўл

عشق بدین مرتبه سهلُ‌القبول

Бар ту гарони омадае бўолФзўл

بر تو گِران آمده ای بوالفضول

Гар ту надории сифати дилбарӣ

گر تو نداری صفتِ دلبری

Марди не эй сафҳае аз мармарӣ

مرد نی‌ای صفحه‌ای از مرمِری

Пардаи наққошии алўонё

پردۀ نقّاشیِ الوانیا

Сохта аз зари бут бе ҷонё

ساخته از زر بُتِ بی جانیا

Аз ту ҳамон чашм шавад баҳраи вар

از تو همان چشم شود بهره ور

Узв дигар баҳра набинад дигар

عضوِ دگر بهره نبیند دگر

Акси ту дар чашми ман афтода аст

عکسِ تو در چَشمِ من افتاده است

Мастии чашми ман аз он бода аст

مستیِ چشم من از آن باده است

Ин ки ту гуфтӣ ки зи Меҳрии барӣ

این که تو گفتی که ز مِهری بَری

Фориғӣ аз расму раҳи дилбарӣ

فارغی از رسم و ره دلبری

Он лаби лаъли ту ҳам андар наҳуфт

آن لبِ لعلِ تو هم اندر نهفت

Васфи туро бо ман ин гӯна гуфт

وصفِ ترا با من این گونه گفت

Гуфт ва нагуфтааст яқинан дурӯғ

گفت و نگفته است یقیناً دروغ

Тоза раседӣ ту ба ҳади булӯғ

تازه رسیدی تو به حدِّ بلوغ

Шохи ту пайванд нахурда ҳануз

شاخ تو پیوند نخورده هنوز

Тӯтии ту қанд нахурда ҳануз

طوطیِ تو قند نخورده هنوز

Ҷамъ нагаштаст ҳануз аз ифоф

جمع نگشته‌ست هنوز از عِفاف

Домани пероҳани ту рӯй ноф

دامنِ پیراهنِ تو رویِ ناف

Васли ту бар шефтагон навбар аст

وصلِ تو بر شیفتگان نوبر است

Навбар ҳар миваи гиромӣ тар аст

نوبر هر میوه گرامی‌تر است

Ман ҳам аз он сӯй ту бишитофтам

من هم از آن سویِ تو بشتافتم

Кошҳби ту тоза нафас ёфтам

کاشهبِ تو تازه نفس یافتم

Аз ту тавон лиззат бисёр барад

از تو توان لذّت بسیار بُرد

Бо ту тавон таҳта зад ва бода хӯрд

با تو توان تخته زد و باده خورد

Бо ту тавон хуби ҳам оғӯш шуд

با تو توان خوب هم آغوش شد

Хуб дар оғӯши ту беҳуш шуд

خوب در آغوشِ تو بی‌هوش شد

намегузарад вақт , ғанимати шумор !

می‌گذرد وقت، غنیمت شمار!

Бар хур аз ин суфра беинтизор !

بر خور از این سفرۀ بی انتظار!

Чун сухани Зуҳра ба ин ҷо расед

چون سخنِ زُهره به این جا رسید

Кори манӯчеҳр ба сахтӣ кашид

کارِ منوچهر به سختی کشید

Дид ба гули рафтаи фурӯи пой ӯ

دید به گِل رفته فرو پای او

Шӯришии афтода бар аъзоӣ ӯ

شورشی افتاده بر اعضای او

Дил ба буриши зер ва зибр ме шавад

دل به برش زیر و زبر می شود

Узв дигар тавр дигар мешавад !

عضو دِگر طَورِ دگر می‌شود!

Гӯйии ҷомӣ дар кашидааст май

گویی جامی در کشیده است می

Нашава шудаи дохили шарёни вай

نشوه شده داخلِ شریانِ وی

ё магар аз рахнаи пероҳанаш

یا مگر از رخنۀ پیراهنش

Мӯрчагон ёфта раҳ бар таниш

مورچِگان یافته ره بر تنش

Рафт аз ин ғуссаи фурӯ дар хаёл

رفت از این غُصّه فرو در خیال

Кин чаҳ хаёласт ва чаҳ тағйири ҳол

کاین چه خیالست و چه تغییرِ حال

Аз чаҳ дилаш дар тапиш афтода аст

از چه دلش در تپش افتاده است

Ҳавсила дар кашмакаш афтода аст

حوصله در کشمکش افتاده است

Гурусна будаш дилу сайраши нигоҳ

گرسنه بودش دل و سیرش نگاه

Зоҳир ӯ маънии хоҳ ва нахоҳ

ظاهرِ او معنی خواه و نخواه

Шарм бар ӯ роҳ нафас ме гирифт

شرم بر او راهِ نَفس می‌گرفت

Ранг ба рух дода ва пас ме гирифт

رنگ به رخ داده و پس می گرفت

Ранг парида агар андари ҳаво

رنگ پریده اگر اندر هوا

Қобили ҳис будӣ ва нашаву намо

قابلِ حسّ بودی و نشو و نما

Зон ҳамаи алвон ки аз он рух парид

زان همه الوان که از آن رخ پرید

Қавс қзҳ мешудӣ он ҷои падед

قوسِ قُزَح می‌شدی آن جا پدید

Хост науфтода ба доми бало

خواست نیفتاده به دامِ بلا

Хезад ва зон варта занад вари ҳло

خیزد و زان ورطه زند ور حلا

Гуфт дариғо ки накарда шикор

گفت دِریغا که نکرده شکار

Ҳеҷ науфтода туфангам ба кор

هیچ نیفتاده تفنگم به کار

Гӯр ва гавазнӣ назада бар замин

گور و گوزنی نزده بر زمین

Кебек наёвихта бар қочи зин

کبک نیاویخته بر قاچِ زین

Соя бирафт ва биппаред офтоб

سایه برفت و بپرید آفتاب

Шуд сари мо гарм чу ин ҷӯии об

شد سرِ ما گرم چو این جویِ آب

Сӯхти зи хуршеди рухи равшанам

سوخت ز خورشید رخِ روشنم

Ғарқ арақ шуд зи ҳарорати танам

غرقِ عرق شد ز حرارت تنم

Хонгёнм нигарон мананд

خانگیانم نگرانِ منند

Чашм ба раҳ мунтазирон мананд

چشم به ره منتظرانِ منند

Суҳбати ишқу ҳаваси имрӯзи бас

صحبتِ عشق و هوس امروز بس

Мунтазиронро ба лаб омад нафас

منتظران را به لب آمد نفس

Ҷумъаи дигари лаби ин санги ҷӯ

جمعۀ دیگر لبِ این سنگِ جو

Боди миёни ман ва ту рондаи вў

باد میانِ من و تو رانده‌وو

Зуҳра чу бишунид навой фироқ

زهره چو بشنید نوایِ فِراق

Тоқаташ аз ғуссау ғами гашти тоқ

طاقتش از غصّه و غم گشت طاق

Дид ки мурғи дили осемаи сар

دید که مرغِ دل آسیمه سر

Дар қафас сина занад болу пар

در قفسِ سینه زند بال و پر

Хоҳад аз он танги макони брҷҳд

خواهد از آن تنگ مکان برجهد

Боли занони сар ба биёбон наад

بال زنان سر به بیابان نهد

Рӯй ҳам афканди ду каф аз асФ

رویِ هم افکند دو کف از اسف

Бози сӯии синаи худ баради каф

باز سویِ سینۀ خود برد کف

Дод бар оромгаҳи дили фишор

داد بر آرامگهِ دل فشار

То накунад мурғи дил аз ваии фирор

تا نکند مرغِ دل از وی فرار

Ашк ба даври мижааш ҳалқаи баст

اشک به دورِ مژه‌اش حلقه بست

Жола ба пероҳан наргис нишаст

ژاله به پیراهنِ نرگس نشست

Гуфт ки оҳ эй писари санги дил

گفت که آه ای پسرِ سنگ دل

эй зи дили санги ту хорои хаҷал

ای ز دلِ سنگِ تو خارا خَجِل

Модари тугар чу ту мноъаҳ буд

مادر تو گر چو تو مَنّاعه بود

Ҳеҷ набӯдӣ ту кунун дар вуҷӯд

هیچ نبودی تو کنون در وجود

эй аҷабо он ки зи зани офарид

ای عجبا آن که ز زن آفرید

Чун зи зани ин гӯна тавонад бурид !

چون ز زن این گونه تواند برید!

Ҳайф буд аз гуҳари поки ту

حیف بُوَد از گهرِ پاکِ تو

Ин ҳамаи худхоҳӣу имсоки ту

این همه خودخواهی و امساکِ تو

Ин чаҳ диласт эй писар бе назир

این چه دلست ای پسرِ بی نظیر

Сахттар аз сангу сияҳтар зи қӣр

سخت تر از سنگ و سیه تر ز قیر

То ба кӣ орм ба ту аҷзу ниёз

تا به کی آرم به تو عجز و نیاز

Вой ки як бӯса ва ин қадари ноз ! ?

وای که یک بوسه و این قدر ناز!؟

Ин ҳамаи ҳам ҷавр ва ситам ме шавад

این همه هم جور و ستم می‌شود

Аз ту зи як бӯса чаҳ кам ме шавад

از تو ز یک بوسه چه کم می‌شود

Гарчи маро бе ту раво ком нест

گرچه مرا بی تو روا کام نیست

Бе ту марои лаҳзае ором нест

بی تو مرا لحظه ای آرام نیست

Гар ту муҳаббат гунаҳ ингоштӣ

گر تو مَحَبَّت گُنَه انگاشتی

Ин ҳамаи ҳасан аз чаҳ нигаҳ доштӣ

این همه حسن از چه نگه داشتی

Кош шавад бо ту ду рӯзии надим

کاش شود با تو دو روزی ندیم

Нойиби ҳам қади ту абдураҳим

نایبِ هم قدِّ تو عبدالرّحیم

Як ду шабӣ бош ба паҳлавӣ ӯ

یک دو شبی باش به پهلویِ او

То ки кунад дар ту асари хуй ӯ

تا که کند در تو اثر خویِ او

То ту биомузӣ аз он хуши хисол

تا تو بیاموزی از آن خوش خِصال

Тарзи назари бозӣу ғанҷу даллол

طرزِ نظر بازی و غنج و دلال

Байн ки худованд чаҳ хубаш намӯд

بین که خداوند چه خوبش نمود

Подшаҳи малик қулӯбаш намӯд

پادشهِ مُلکِ قلوبش نمود

Мактаб ишқаст супурда ба ӯ

مکتبِ عشق است سپرده به او

ӯст ки аз ҷумла батон бардаи гӯ

اوست که از جمله بُتان برده گو

Ончӣ ндонӣ ту азуи ёди гир

آنچه ندانی تو ازو یاد گیر

Машқи накӯи корӣ аз устоди гир

مشقِ نکو کاری از اُستاد گیر

Хуб бибин хуби рухон чун кунанд

خوب ببین خوب رُخان چون کنند

Сайди хавотир ба чаҳ афсун кунанд

صیدِ خَواطِر به چه افسون کنند

Аҳли назари ҷумла дуояш кунанд

اهلِ نظر جمله دعایش کنند

Шефтагони ҷон ба фидояш кунанд

شیفتگان جان به فدایش کنند

Халқ бисӯзанд ба роҳаши сапанд

خلق بسوزند به راهش سپند

То нарасад хуии хушашро газанд

تا نرسد خویِ خوشش را گزند

Ваа чаҳ басои сими руху сими соқ

وه چه بسا سیم رخ و سیم ساق

Баҳри вай аз шӯии гирифтаи талоқ

بهرِ وی از شوی گرفته طلاق

Ин ҳама аз ишқ фаҳҳошӣ макун

این همه از عشق فحاشی مکن

Сафсата ва ъзртрошӣ макун

سفسطه و عذرتراشی مکن

Ҷумъау таътил , шитобат з чист

جمعه و تعطیل، شتابت ز چیست

Бо ҳамаи таъҷили аёбт з чист ?

با همه تعجیل اَیابَت ز چیست؟

Ранҷ чу одат шавад осӯдагӣаст

رنج چو عادت شود آسودگیست

Қайд беолоишӣ олӯдагӣаст

قید بی‌آلایشی آلودگیست

Гар ту нахоҳӣ ки дамади офтоб

گر تو نخواهی که دمد آفتاب

Боз кун он лаъли лабу гӯи мтоб

باز کن آن لعلِ لب و گو متاب

Гар ба рахти меҳри расонади зиён

گر به رُخَت مهر رساند زیان

Доман почин кунамат соябон

دامنِ پاچین کنمت سایبان

Ҷои даҳумати ҳамчуи равон дар танам

جا دهمت همچو روان در تنم

Гирмти андари дили пероҳанам

گیرمت اندر دلِ پیراهنم

Дар шикан зулф наҳант кунам

در شکنِ زلف نهانت کنم

Махфӣу маҳфӯз чу ҷонат кунам

مخفی و محفوظ چو جانت کنم

Дастае аз турраи худ бар чнм

دسته‌ای از طرّهٔ خود بر چِنَم

Бодзнии созаму бодати занам

بادزنی سازم و بادت زنم

Ашки баборам ба рахти он қадар

اشک ببارم به رخت آن قَدَر

То накунад дар ту ҳарорати асар

تا نکند در تو حرارت اثر

Созмт аз чашмаи чашми зулол

سازمت از چشمۀ چَشمِ زُلال

Чолаи лаби чоҳи занахи моли мол

چالۀ لب چاهِ زنخ مال مال

Он ду кабӯтар ки ба шох андаранд

آن دو کبوتر که به شاخ اندرند

Ҳомили тахти ман ном оваранд

حاملِ تختِ منِ نام آورند

Чун сафар ва сайр кунам дар ҳаво

چون سفر و سیر کنم در هوا

Тахти маро ҳамл диҳанд он ду то

تختِ مرا حمل دهند آن دو تا

Пари кашам аз хок ба сӯии сипеҳр

پر کشم از خاک به سویِ سپهر

Тундтар аз тобиши анвори меҳр

تندتر از تابشِ اَنوارِ مهر

Гӯямашон омадаи пар во кунанд

گویمشان آمده پر وا کنند

Бар сари ту соя муҳайё кунанд

بر سرِ تو سایه مُهیّا کنند

Ин ки гуҳ аз шоҳ битарсонем

این که گَه از شاه بترسانیَم

Гуҳи зани мардум ба ғалат хонем

گه زَنِ مردم به غلط خوانیَم

Ҳеҷ ндонӣ ту ки ман кистам

هیچ ندانی تو که من کیستم

Омадаи ин ҷои з пай чистам

آمده این جا ز پیِ چیستم

Ман ки ту бинӣ ба ту дили бохатм

من که تو بینی به تو دل باختم

Рӯй турои қиблаи худ сохтам

رویِ ترا قبلۀ خود ساختم

Ҳиҷла нишин фалаки сеюмам

حجله نشینِ فلکِ سوّمم

Ошиқ ва маъшӯқ кун мардумам

عاشق و معشوق کُنِ مردمم

Шӯр ба зарроти ҷаҳон май даҳум

شور به ذرّاتِ جهان می‌دهم

Ҳасан ба ин , ишқ ба он май даҳум

حسن به این، عشق به آن می‌دهم

Чашм ба ҳар кас ки бидӯзам ҳаме

چشم به هر کس که بدوزم همی

Хирман ҳастяш бисӯзам ҳаме

خرمنِ هستیش بسوزم همی

Ишқи яке беш ва яке кам кунам

عشقِ یکی بیش و یکی کم کنم

Беш ва кам он ду муназзам кунам

بیش و کمِ آن دو مُنَظَّم کنم

Ҳаркии бубинам ба ҷунун ме равад

هرکه ببینم به جنون می‌رود

Дорад аз андоза бурун ме равад

دارد از اندازه برون می‌رود

Ишқи Аннани ҷониб хӯн ме кашад

عشق عنان جانبِ خون می کشد

Кори муҳаббат ба ҷунун ме кашад

کارِ مَحَبَّت به جُنون می‌کشد

Мухтасарии раҳм ба ҳолаш кунам

مختصری رحم به حالش کنم

Роҳи намое ба висолаш кунам

راه نمایی به وِصالش کنم

Чошнӣ хон табиати манам

چاشنی خوانِ طبیعت منم

Зини сабаб аз байни худоёни занам

زین سبب از بین خدایان زنم

Гарчи ҳамаи ишқ буд дайни ман

گرچه همه عشق بود دینِ من

Бод бар ӯ лаънату нафрини ман

باد بر او لعنت و نفرینِ من

Дод ба ман чун ғаму заҳмати зиёд

داد به من چون غم و زحمت زیاد

Қисмат ӯ ҷузи ғам ва заҳмат мабод !

قسمت او جز غم و زحمت مباد!

То буд , афсурдау нокоми бод !

تا بُوَد، افسرده و ناکام باد!

Ишқи хуши оғозу бади анҷоми бод !

عشق خوش آغاز و بد انجام باد!

ё з хушӣ мерад ва ё аз малол

یا ز خوشی میرد و یا از ملال

Ҳеҷ мубиноади рухи эътидол

هیچ مبیناد رُخِ اعتدال

Бод чу атфол ҳамеша аҷул

باد چو اطفال همیشه عَجول

Бе сабабии хуши дил ва бе худ малул

بی سببی خوش دل و بی خود ملول

Хона худоӣ кунад онро ба рӯз

خانه خدایی کند آن را به روز

Ходими мастӣ ба лақаби хонаи сӯз

خادمِ مستی به لقب خانه سوز

Паҳн кунад бистари хобаш ба шом

پهن کند بسترِ خوابش به شام

Ходимае булҳаваси ошуфтаи ном

خادمه‌ای بوالهوس آشفته نام

Боди гирифтор ба лоу нъм

باد گرفتار به لا و نِعَم

Хавфу раҷои чира бар ӯ дам ба дам

خوف و رَجا چیره بر او دم به دم

Сабру шикебеи азуи даври бод

صبر و شکیبایی ازو دور باد

Бо гилау дағдағаи маҳшури бод

با گله و دَغدَغه محشور باد

Он ки худованди худоён буд

آن که خداوند خدایان بُوَد

Холиқи моу ҳамаи кайҳон буд

خالقِ ما و همه کیهان بُوَد

Ишқ чу дар қолаби ман офарид

عشق چو در قالبِ من آفرید

Қолаби ман қолаби зани офарид

قالبِ من قالبِ زن آفرید

Гар ту шӯй бо ман ҷовиди маъа

گر تو شوی با منِ جاوید مَع

Зиндаи ҷовиди шӯии болтбъ

زندۀ جاوید شوی بِالتَّبع

Нест фано чун ба ман андари зи ман

نیست فنا چون به من اندر ز مَن

Зиндаи ҷовиди шӯии ҳамчуи ман

زندۀ جاوید شوی همچو من

Ман на зи ҷинси башарам на парӣ

من نه ز جنسِ بشرم نه پَری

Дорам аз ин ҳар ду гуҳари бартарӣ

دارم از این هر دو گهر برتری

Рабаи навъам ба забони араб

رَبَّهِ نَوعَم به زبانِ عرب

Довари ҳасанам ба лисони адаб

داور حسنم به لِسانِ ادب

Аввали исми ту чу бошад мину

اوّلِ اسمِ تو چو باشد مَنُو

Ҳаст марои хондани минӯи накӯ

هست مرا خواندنِ مینو نِکو

Менавии ишқами ману ишқам фан аст

مینویِ عشقم من و عشقم فن است

Ваон ҳамаи шайдоеу шӯр аз ман аст

وان همه شیدایی و شور از من است

Гар набадӣ мартаъи ман дар фалак

گر نَبُدی مرتعِ من در فلک

Суфра ҳастӣ нашудӣ бо намак

سفرۀ هستی نشدی با نمک

Сар ба сари ишқ ниҳодан хатост

سر به سرِ عشق نهادن خطاست

?алааи ишқ басӣ ноқилост

آلهه عشق بسی ناقُلاست

Ҳукм ба дарвеш ва ба султон кунад

حکم به درویش و به سلطان کند

Ҳарчӣ кунад бо ҳамаи як сон кунад

هرچه کند با همه یک سان کند

Гар ту нхндӣ ба рухами ин сафар

گر تو نخندی به رُخم این سفر

Бар лаби худ ханда набинӣ дигар

بر لبِ خود خنده نبینی دگر

Гарчи ту дар ҳасани амири манӣ

گرچه تو در حسن امیرِ منی

Оқибаи аламри асири манӣ

عاقبه‌الامر اسیرِ منی

?алааи ишқи басӣ зирак аст

آلهۀ عشق بسی زیرک است

Пери хирад дар бар ӯ кӯдак аст

پیرِ خرد در برِ او کودک است

Ҳасани шумо одамиён кам бақост

حسن شما آدمیان کم بقاست

Ишқ буд боқӣ ва боқӣ фаност

عشق بود باقی و باقی فناست

Ҷумлаи ушшоқи мутӣъ ман анд

جملۀ عُشّاق مطیعِ من اند

Мазҳари афкори бадеъ ман анд

مظهرِ افکارِ بدیعِ من اند

Ҳарчӣ латифаст дар ин рӯзгор

هرچه لطیف است در این روزگار

Вончаҳ буд зинату нақш ва нигор

وانچه بود زینت و نقش و نگار

Ончӣ буд ъушрат рӯй замӣ

آنچه بُوَد عشرتِ رویِ زَمی

Вончаҳ аз ӯ Киев кунад одамӣ

وانچه از او کیف کند آدمی

Шеъри хушу савти хуш ва рӯй хуш

شعرِ خوش و صوتِ خوش و رویِ خوش

Сози хушу нози хушу буии хуш

سازِ خوش و نازِ خوش و بویِ خوش

Фикри бадеъи ҳамаи донишварон

فکرِ بدیعِ همه دانشوران

Нағмаи ҷонпарвар ромиши гарон

نغمۀ جان پرورِ رامش گران

Ҷумла бурун ояд аз ин коргоҳ

جمله برون آید از این کارگاه

Каз асари саъй ман уфтад ба роҳ

کز اثرِ سعیِ من افتد به راه

Ҷумлаи зи осори шариф ман анд

جمله ز آثارِ شریفِ من اند

Яксараи маснӯъи зариф ман анд

یکسره مصنوعِ ظریفِ من‌اند

Базри муҳаббатро ман доштам

بذرِ مَحَبَّت را من داشتم

Комдаҳ ва рӯй замин коштам

کامده و رویِ زمین کاشتم

Рӯй заминаст чу конўои ман

روی زمین است چو کانوایِ من

Тарҳ кунам бар Рахши анвоъи фан

طرح کنم بر رخش انواعِ فن

Рӯй замин ҳарчӣ маро банда анд

رویِ زمین هرچه مرا بنده اند

Шоиру наққош ва нависанд ҳ анд

شاعر و نقّاش و نویسند‌‌ه‌اند

Гуҳи роФоӣли гуҳ миклонж оварам

گه رافائل گه میکِلانژ آورم

Гоҳи ҳумири гуҳи ҳрўдти пурварам

گاه هُومر گه هِرُودت پرورم

Гоҳи камоли алмалики орми падед

گاه کمالُ المُلک آرم پدید

Рӯй саноеъ кунам аз ваии сифед

رویِ صنایع کنم از وی سفید

Гоҳи қалам дар кафи даштии даҳум

گاه قلم در کفِ دشتیِ دِهَم

Бар қаламаш рӯй биҳиштии даҳум

بر قلمش رویِ بهشتی دِهَم

Гоҳ ба хайли шуъаро лаҷ кунам

گاه به خیلِ شعرا لج کنم

Хилқати фарзона Эраҷ кунам

خلقتِ فرزانۀ ایرَج کنم

Тори даҳум дар кафи дарвеши хон

تار دهم در کفِ درویش خان

То бидиҳад бар бадани мурдаи ҷон

تا بدهد بر بدنِ مُرده جان

Гоҳи зании ҳамчуи қамари пурварам

گاه زنی همچو قمر پروَرَم

Дар даҳанаши танги шукри пурварам

در دهنش تُنگِ شکر پرورم

Ман клнлро клнл карда ам

من کُلُنِل را کُلُنِل کرده ام

Панҷаи ваии раҳзан дил карда ам

پنجۀ وی رهزنِ دل کرده ام

Номи муҷозяши алӣ нақӣ аст

نام مجازیش عَلیِّ نَقی است

Номи ҳқиқиш абўолмўсқӣ аст

نامِ حقیقیش ابُوالموسِقی است

Диққати комил шуда дар соз ӯ

دقّتِ کامل شده در سازِ او

Бехабарам лек зи овоз ӯ

بی خبرم لیک ز آوازِ او

Пеш худ омӯхта овоз ро

پیشِ خود آموخته آواز را

Лек ман омўхтмши соз ро

لیک من آموختمش ساز را

Ман шудаам моштаҳи хату хол

من شده ام ماشطۀ خَطّ و خال

То ту шудӣ ҳамчуи бадеъи алҷмол

تا تو شدی همچو بَدیعُ الجمال

Ман ба рахти барадам аз оғози даст

من به رُخَت بردم از آغاز دست

То шудам имрӯз ба ту пои баст

تا شدم امروز به تو پای بست

Ман чу ба ҳасани ту набардами ҳасад

من چو به حُسنِ تو نبردم حَسَد

Навбари ҳасани ту ба ман ме расад

نَوبرِ حسنِ تو به من می‌ رسد

Ман чу туро хуб биёростам

من چو ترا خوب بیاراستم

Аз паии ҳаззи дили худ хостам

از پی حَظِّ دلِ خود خواستم

Ман гул рӯй ту намудем падед

من گُلِ روی تو نمودم پدید

Хори ту бар пои худ ман халид

خارِ تو بر پایِ خودِ من خلید

Он ки худованд буд бар сипоҳ

آن که خداوند بُوَد بر سپاه

Бар фалаки панҷумаши оромгоҳ

بر فلکِ پنجمش آرامگاه

Номаши миррӣхи худованди азм

نامش مرّیخ خداوندِ عزم

Кораш парвардани мардони разм

کارش پروردنِ مردانِ رزم

Маъбад ӯ сохта аз санги врўст

معبد او ساخته از سنگ وروست

Тарбияти марди салаҳшӯр аз ӯст

تربیتِ مردِ سلحشور از اوست

Байни худоён ба ҳама ғолиб аст

بینِ خدایان به همه غالب است

Тоъат ӯ бар ҳамаи кас воҷиб аст

طاعت او بر همه کس واجب است

Бо ҳамаи арбоб дар аи ндохтаҳ

با همه ارباب در ا نداخته

Назд ман аммо сипар андохта

نزدِ من اما سپر انداخته

Хаймаи ҷангаш шудаи болини ман

خیمۀ جنگش شده بالینِ من

Маъракааш синаи симини ман

معرکه‌اش سینۀ سیمینِ من

МғФр ӯ ҷоми шароб ман аст

مِغفَرِ او جامِ شرابِ من است

Найза ӯ сихи кабоб ман аст

نیزۀ او سیخِ کبابِ من است

Бар ҳамаи даъвӣ худоӣ кунад

بر همه دعویّ خدایی کند

Вази лаби ман бӯса гадоӣ кунад

وز لبِ من بوسه گدایی کند

Моил беорӣу мастӣ шуда

مایلِ بی عاری و مستی شده

Шахс бидон ҳеманаи дастӣ шуда

شخصِ بدان هَیمَنه دستی شده

Бар лаб ӯ ханда намедид кас

بر لبِ او خنده نمی‌دید کس

Машғалааш хӯрдани хӯн буду бас

مشغله اش خوردنِ خون بود و بس

Оқибати аламр адаб кардамаш

عاقبت الامر ادب کردمش

Муътадилу сулҳ талаб кардамаш

معتدل و صلح طلب کردمش

Сад ман аз ӯ сим ва зар андӯхтам

صد من از او سیم و زر اندوختم

Тоаш камии ошиқии омухтам

تاش کمی عاشقی آموختم

Ҳоли ғуруру ситамаш кам шуда

حال غرور و ستمش کم شده

Мухтасарии мард ки одам шуда

مختصری مَردِ کِه آدم شده

Табли бузургаш ки агар дам задӣ

طبلِ بزرگش که اگر دم زدی

Сулҳи дувалро ҳама бар ҳам задӣ

صلحِ دُوَل را همه بر هم زدی

Гӯшае афтодау ворў шуда

گوشه‌ای افتاده و وارو شده

Мизи ғизо хӯрдани ёрӯ шуда

میزِ غذا خوردنِ یارو شده

Хоҳам агар беш лўндӣ кунам

خواهم اگر بیش لَوَندی کنم

Муфтазеҳаш чун буз қандӣ кунам

مفتضحش چون بُزِ قندی کنم

Масхараи олам боло шавад

مسخرۀ عالم بالا شود

Ҳоҷи зкии хон худоҳо шавад !

حاج زکی خانِ خداها شود!