Он зулф нигар бидон парешоне

آن زلف نگر بدان پریشانی

Ваон рӯй нигар бидон дурахшоне

وان روی نگر بدان درخشانی

Зулфӣ ки чу гирд гул барафшонад

زلفی که چو گرد گل برافشاند

Ту дасти зҷон ва дил барафшонӣ

تو دست زجان و دل برافشانی

Рўӣӣ ки крокнд ки аз давраш

روئی که کراکند که از دورش

Май бинӣ ва ваон икоди михўонӣ

می بینی و وان یکاد میخوانی

Ҳасании бкмол эй дареғ ар буд

حسنی بکمال ای دریغ ار بود

Хуии хушу зарраи мусулмонӣ

خوی خوش و ذره مسلمانی

ӯ гуяд ҷон , бабри фидои ту

او گوید جان، ببر فدای تو

Ман гӯям бӯса , ҳони гронҷонӣ

من گویم بوسه، هان گرانجانی

Охир бишнос вақт ҳар корӣ

آخر بشناس وقت هر کاری

Ёрб ки ту ӣнқадар намайдонӣ

یارب که تو اینقدر نمیدانی

Гртн бизанам ки ин чаҳ , зебо нест

گرتن بزنم که این چه، زیبا نیست

Вар дам назанам ки ҳам схндонӣ

ور دم نزنم که هم سخندانی

эй рӯзи висоли ту шитобанда

ای روز وصال تو شتابنده

Шабҳои фироқи ту зимистонӣ

شبهای فراق تو زمستانی

Гуфтӣ зи ту ҷон ва аз лабами бӯсӣ

گفتی ز تو جان و از لبم بوسی

Инсофи ҳарифи оби дандонӣ

انصاف حریف آب دندانی

Гар ҷони бабрии зи ман раво дорам

گر جان ببری ز من روا دارم

Онӣ ки марои ту ҷону ҷононе

آنی که مرا تو جان و جانانی

Ман аз ту бхўни дидаи гирёнам

من از تو بخون دیده گریانم

Судам чаҳ азин ки моҳи хандонӣ

سودم چه ازین که ماه خندانی

Ишқу рухи ту чу булбуласту гул

عشق و رخ تو چو بلبل است و گل

Ғам бо дили ман чу буму вайронӣ

غم با دل من چو بوم و ویرانی

Дар чашми умеди ман шикастии хор

در چشم امید من شکستی خار

Пас ман чаканам ки ту гулистонӣ

پس من چکنم که تو گلستانی

Дурустии аҳди баси камони сахтӣ

درستی عهد بس کمان سختی

Дар танагии ху фарох майдонӣ

در تنگی خو فراخ میدانی

Рӯем зи ғамати брнг ки гаштаст

رویم ز غمت برنگ که گشتست

Бар ман бадви ҷӯ ки сарви бастоне

بر من بدو جو که سرو بستانی

Рўӣӣ ки ҷаҳони ҳама бадв дидам

روئی که جهان همه بدو دیدم

Беҷурм чаро з ман бигардоне

بی جرم چرا ز من بگردانی

Субҳони аллоҳи ббхти кӯри мо

سبحان الله ببخت کور ما

Чўнонкаҳ нахостем чуноне

چونانکه نخواستیم چونانی

Бар ман мутағаййир аз чаҳ рӯи гаштӣ

بر من متغیر از چه رو گشتی

Ту ҳам бадали қавоми дайни Монӣ

تو هم بدل قوام دین مانی

Ҳурӣ ки нбиндши ҷаҳон монанд

حری که نبیندش جهان مانند

Садрӣ ки нёрдши фалаки сонӣ

صدری که نیاردش فلک ثانی

эй маркази ҷӯаду олами маънӣ

ای مرکز جود و عالم معنی

Ваии сӯрати лутфу фари яздоне

وی صورت لطف و فر یزدانی

Дар бурҷи шарафи ҳазор хуршедӣ

در برج شرف هزار خورشیدی

Бар шохи карами ҳазор дастоне

بر شاخ کرم هزار دستانی

Аз ҳукми варои сайри гардунӣ

از حکم ورای سیر گردونی

Дар қадари фарози авҷи кайвонӣ

در قدر فراز اوج کیوانی

Осори хасоили ту қуддусӣ

آثار خصایل تو قدوسی

Ахлоқи шамоили ту рӯҳонӣ

اخلاق شمایل تو روحانی

Аз рӯй камоли ҷавҳари ақлӣ

از روی کمال جوهر عقلی

Вази роҳи ниҳоди олами ҷонӣ

وز راه نهاد عالم جانی

Як соъати харҷи ҷӯад ту набӯд

یک ساعت خرج جود تو نبود

Маҷмӯи ҷаҳони наботӣу конӣ

مجموع جهان نباتی و کانی

Лафзаст мурувват ва ту мъноӣӣ

لفظست مروت و تو معنائی

Даъвӣаст бузургӣ ва ту бурҳонӣ

دعویست بزرگی و تو برهانی

Ҳам чашму чароғи хонаи соид

هم چشم و چراغ خانه صاعد

Ҳам пушту паноҳи оли нӯъмонӣ

هم پشت و پناه آل نعمانی

Дар илм чу бар даври поёбӣ

در علم چو بر دور پایابی

Дар ҳалам чу кӯҳи собити арконе

در حلم چو کوه ثابت ارکانی

На дар ту кдўртисти таркибӣ

نه در تو کدورتیست ترکیبی

На дар ту ксоФтисти ҷисмонӣ

نه در تو کثافتیست جسمانی

Аз неъмати тест ҳар шубони рӯзӣ

از نعمت تست هر شبان روزی

Даранд ҳазор хонаи меҳмонӣ

در اند هزار خانه مهمانی

Бо ин ҳамаи мансаби ин тавозуъи байн

با این همه منصب این تواضع بین

Набӯд зи газофи файзи раббонӣ

نبود ز گزاف فیض ربانی

Сӯсан агар аз мдиҳти андешад

سوسن اگر از مدیحت اندیشد

Ёбад зи ҳавоси нутқи сҳбонӣ

یابد ز حواس نطق سحبانی

Гар хашми ту бар фалак занад шуъла

گر خشم تو بر فلک زند شعله

Гардад барраи сипеҳри барӣоне

گردد بره سپهر بریانی

Вари адли ту бар фалак занад бонгӣ

ور عدل تو بر فلک زند بانگی

Маҳтоб кунад зи бими каттонӣ

مهتاب کند ز بیم کتانی

Вақте ки ту зин азм барбандӣ

وقتی که تو زین عزم بربندی

Мансӯб шавад фалаки бкслонӣ

منسوب شود فلک بکسلانی

Ҷоӣӣ ки латофат ту тирёкаст

جائی که لطافت تو تریاکست

Аз заҳр чаҳ ояд ? оби ҳайвонӣ

از زهر چه آید؟ آب حیوانی

Чун дасти ту дар сахои зарафшонад

چون دست تو در سخا زرافشاند

На боди хазон на абри Нитсаоне

نه باد خزان نه ابر نیسانی

Аз баҳри салоҳи олами боло

از بهر صلاح عالم بالا

Гар барнигарӣ бсқФи айвонӣ

گر بر نگری بسقف ایوانی

Хуршед барӣ шавад зи ғаммозӣ

خورشید بری شود ز غمازی

Миррӣх ҳазар кунад зи фаттонӣ

مریخ حذر کند ز فتانی

Бадхоҳи ту ҳар ки ҳаст гўмибош

بدخواه تو هر که هست گومیباش

Биллоҳ ки кам аз сегӣаст кҳдонӣ

بالله که کم از سگی است کهدانی

Боданд ҳамаи фидои ту як як

بادند همه فدای تو یک یک

Гарчи накунанд саги бқрбонӣ

گرچه نکنند سگ بقربانی

эй хоҷаи хоҷагони алии алотлоқ

ای خواجه خواجگان علی الاطلاق

Бар ҷумлаи ироқӣу хуросонӣ

بر جمله عراقی و خراسانی

Додам бидиҳ аз ту дод мехоҳам

دادم بده از تو داد میخواهم

Зеро ки бар аҳли илми султонӣ

زیرا که بر اهل علم سلطانی

То чанд қафо хӯрам заҳри нокас

تا چند قفا خورم زهر ناکس

Охир на ту ҳокими сипоҳоне

آخر نه تو حاکم سپاهانی

То чанд бпиши таънаи хомӯшӣ

تا چند بپیش طعنه خاموشی

То чанд бзири путки санадоне

تا چند بزیر پتک سندانی

Бар ман чу ту сар гарон кунӣ лошк

بر من چو تو سر گران کنی لاشک

Афсӯс кунандам инсӣу ҷонӣ

افسوس کنندم انسی و جانی

Мргисти маро ки ҳар касами пурсад

مرگیست مرا که هر کسم پرسد

Кохри ту чаро ҳарифи ҳарамоне

کآخر تو چرا حریف حرمانی

На бо худ азоФтӣ тавонам кард

نه با خود اضافتی توانم کرد

Каз ман халалӣ фитод туғёнӣ

کز من خللی فتاد طغیانی

На бар карамати ҳавола шояд кард

نه بر کرمت حواله شاید کرد

Конҷо сабабӣ бирафт саҳвоне

کانجا سببی برفت سهوانی

На рӯй сухан на барги хомӯшӣ

نه روی سخن نه برگ خاموشی

Масдӯд шудаи тариқи ақлонӣ

مسدود شده طریق عقلانی

Бар мард чу рӯзгор шуд тира

بر مرد چو روزگار شد تیره

Онҷо ноед бакори луқмонӣ

آنجا ناید بکار لقمانی

Тадбири салоҳи кор ман саҳласт

تدبیر صلاح کار من سهلست

Доне чаҳ кунӣ ? сиррӣ биҷунбоне

دانی چه کنی؟ سری بجنبانی

Бад ном макун маро ки зишт ояд

بد نام مکن مرا که زشت آید

Бар дӯши малики радои шайтонӣ

بر دوش ملک ردای شیطانی

Гар бе гунаҳами ту марди инсофӣ

گر بی گنهم تو مرد انصافی

Вар бо гунаҳами ту аҳли эҳсонӣ

ور با گنهم تو اهل احسانی

Доне ки марои зи рӯзгори ту

دانی که مرا ز روزگار تو

Андеша набӯд ин парешоне

اندیشه نبود این پریشانی

Гар аз ту касе алии алмисли пурсад

گر از تو کسی علی المثل پرسد

Аз роҳи фузули табъи инсонӣ

از راه فضول طبع انسانی

Гуяд ки фалон чаҳ ҷурм кард охир

گوید که فلان چه جرم کرد آخر

Каз назд худаш бқҳр меронӣ

کز نزد خودش بقهر میرانی

Охири бачаи ҳарф бар наҳй ангушт

آخر بچه حرف بر نهی انگشت

Тарсам ки дарин « азин » ҷавоби дармонӣ

ترسم که درین «ازین» جواب درمانی

зи аввали з чаҳ бе савобиқи хизмат

ز اول ز چه بی سوابق خدمت

Будем бидон каромати арзонӣ

بودیم بدان کرامت ارزانی

Вонгаҳи з чаҳ бе шўоиби тӯҳмат

وانگه ز چه بی شوایب تهمت

Монадем дарин мақоми ҳайронӣ

ماندیم درین مقام حیرانی

Гар аҳли ним чароам прўрдӣ

گر اهل نیم چرام پروردی

Вар аҳл бидам чаро пушаймонӣ

ور اهل بدم چرا پشیمانی

Воҷиб накунад зи бех бар кандан

واجب نکند ز بیخ بر کندن

Шохӣ ки бадаст хеш бинишонӣ

شاخی که بدست خویش بنشانی

Ингор ки ман худ аз дар инам

انگار که من خود از در اینم

Инсоф бидиҳ ту лоиқи онӣ ?

انصاف بده تو لایق آنی؟

Ман худ кӣму змн чаҳ меояд

من خود کیم و زمن چه میآید

То хотир худ бидон биринҷоне

تا خاطر خود بدان برنجانی

Худ гир ки ман ҷиноятӣ кардам

خود گیر که من جنایتی کردم

ё аз сари қасд ё зи нодонӣ

یا از سر قصد یا ز نادانی

Маъсӯм наянд одамӣ аз саҳв

معصوم نیند آدمی از سهو

Бо онкӣ нарафт ва ҳам ту майдонӣ

با آنکه نرفت و هم تو میدانی

Дар ҳаламу карам чаҳ Фоидт бошад

در حلم و کرم چه فایدت باشد

Гар худ набӯд ҷинояти ҷонӣ

گر خود نبود جنایت جانی

Вари бози нмитўонмш додан

ور باز نمیتوانمش دادن

Симӣ ки ббрдм аз ту пинҳонӣ

سیمی که ببردم از تو پنهانی

Умрӣ ки бхрҷ мдҳтт кардам

عمری که بخرج مدحتت کردم

Ту низаш боз дод натавонӣ

تو نیزش باز داد نتوانی

Абрӯии турои гиреҳ наме зебад

ابروی ترا گره نمی زیبد

Бигушоӣ пас ин гиреҳи зи пешонӣ

بگشای پس این گره ز پیشانی

Аз давлати ту бсоксон ҳастанд

از دولت تو بساکسان هستند

Дар ҳишмату неъмату тани осонӣ

در حشمت و نعمت و تن آسانی

Айбаст каз он миёна ман бошам

عیبست کز آن میانه من باشم

Бо ин ҳамаи ранҷу нобасомонӣ

با این همه رنج و نابسامانی

Валлоҳ ки муборакам дарон хизмат

والله که مبارکم دران خدمت

Донеи ту ки нест лофу ломонӣ

دانی تو که نیست لاف و لامانی

Зоўл ки расидаам бдинҳзрт

زاول که رسیده ام بدینحضرت

Аз баҳри маросими санои хуоне

از بهر مراسم ثنا خوانی

Ҳар чанд ки буд бар фалаки ҷоҳат

هر چند که بود بر فلک جاهت

Имрӯз бибин ҳазор чандоне

امروز ببین هزار چندانی

На ҳар ки ҷнибтии хиради тозӣ

نه هر که جنیبتی خرد تازی

Берун кунад аз тавилаи полонӣ

بیرون کند از طویله پالانی

Гар атлас зинатаст ксўтро

گر اطلس زینتست کسوترا

Пашмина накӯаст рӯзи боронӣ

پشمینه نکوست روز بارانی

Ман гарчи ним сазои истифо

من گرچه نیم سزای استیفا

Донам бипасандем бдрбонӣ

دانم بپسندیم بدربانی

Фии алҷмлаҳ ризоат гашта мақсӯдам

فی الجمله رضات گشته مقصودم

Бе мултамисоти обӣу ноне

بی ملتمسات آبی و نانی

Неи неи бхдо агар амал ҷӯям

نی نی بخدا اگر عمل جویم

Инам ҳам аз аҳмақӣу нодонӣ

اینم هم از احمقی و نادانی

Гар рои ъноитисти бурҳони бас

گر رای عنایتیست برهان بس

То бӯ кам азин шмотаҳи бурҳонӣ

تا بو کم ازین شماته برهانی

Вари қасди ъқўбтисти фармони даҳ

ور قصد عقوبتیست فرمان ده

На Подшаҳии бтизи фурмоне ?

نه پادشهی بتیز فرمانی؟

Зини пас на агар аноятии байнам

زین پس نه اگر عنایتی بینم

Лои шаки манаму Асоӣу анбонӣ

لا شک منم و عصای و انبانی

Ҳар чанд саҳеҳ лафз анбонаст

هر چند صحیح لفظ انبانست

Лекин бзрўраҳ гуфта шуд бонӣ

لیکن بضرورة گفته شد بانی

То гардад шаби зчрхи рӯзафзӯн

تا گردد شب زچرخ روزافزون

Чун гардад офтоби мизоне

چون گردد آفتاب میزانی

То зид фано бақост дар олам

تا ضد فنا بقاست در عالم

Ту боқии мони зи олами фонӣ

تو باقی مان ز عالم فانی

Умри ту зи умри Нӯҳи афзӯни бод

عمر تو ز عمر نوح افزون باد

Дар давлату маликати сулаймонӣ

در دولت و ملکت سلیمانی

Тозаи бсхоти шохи доноӣӣ

تازه بسخات شاخ دانائی

Зиндаи ббқоти рӯҳи инсонӣ

زنده ببقات روح انسانی