Дарин муқарнаси зангори хӯрдаи дӯд андӯд

درین مقرنس زنگار خورده دود اندود

Марои бкоми бидонадяш чанд бояд буд

مرا به کام بداندیش چند باید بود

Боаҳи изоин қафаси обгуни брорми гирд

به آه ازاین قفس آبگون برآرم گرد

Бошак аз йени караи оташини брорми дӯд

به اشک از ین کره آتشین برآرم دود

Бмнҷниқи блопшти айш ман бишикаст

به منجنیق بلا پشت عیش من بشکست

Бдосғолаҳи ғами кишти умри ман бадрӯд

به داسغاله غم کشت عمر من بدرود

Намонад тирӣ дар таркиши қазо ки фалак

نماند تیری در ترکش قضا که فلک

Сӯии дилами басари ангушт имтиҳон нагушӯд

سوی دلم به سر انگشت امتحان نگشود

Чу хорпуштии гаштами зтири озораш

چو خارپشتی گشتم ز تیر آزارش

Ки мӯии бртни сабрами зи тир ӯ бшхўд

که موی بر تن صبرم ز تیر او بشخود

Ҳама бипечам чун мори крззхми дурушт

همه بپیچم چون مارِ کر ز زخم درشت

Заняши гждми кӯр аз даруни тоси кабӯд

ز نیش گژدم کور از درون طاس کبود

Расед умри бпоёну турфаи алъайнӣ

رسید عمر به پایان و طرفة العینی

На бахт шуд бедор ва на чашм фитна ғунуд

نه بخت شد بیدار و نه چشم فتنه غنود

На пои ҳиммати ман арсаи умеди супурд

نه پای همت من عرصه امید سپرد

На даст наҳиммат ман домани муроди бсўд

نه دست نهمت من دامن مراد بسود

Бар ғами ҳосиду бади хоҳи пеши душману дӯст

بر غم حاسد و بدخواه پیش دشمن و دوست

Чу субҳ чанд занами хндҳоӣ хӯн олуд

چو صبح چند زنم خندهای خون آلود

Чу ном ва нанг фазояд анонаам ва на нанг

چو نام و ننگ فزاید عَنا نه نام و نه ننگ

Чу зод буд намояди ҷафо на зод ва на буд

چو زاد بود نماید جفا نه زاد و نه بود

Чу нест ҳеҷ мумайизи қусӯри ақл чаҳ нақс

چو نیست هیچ ممیز قصور عقل چه نقص

Чу нест ҳеҷ схндони вуфӯри фазл чаҳ суд

چو نیست هیچ سخندان وفور فضل چه سود

Збси тарокуми эҳдос дар сарои вуҷӯд

ز بس تراکم احداث در سرای وجود

Биҷузи бктми адам дар нмитўон осуд

بجز به کَتم عدم در نمیتوان آسود

зи нури ақли марои чашм бахт шуд тира

ز نور عقل مرا چشم بخت شد تیره

Ки ҷурми шамъи ҳам аз нури ӣли фурӯи полўддл

که جرم شمع هم از نور دل فرو پالود

Бензади ман бихари шери хўштрост азон

به نزد من به خر شیر خوشتراست ازان

Ки хӯни оҳӯи всри гини гулӯ бояд буд

که خون آهو و سرگین گاو باید بود

БоФтоби сари ман агар фурӯд ояд

به آفتاب سر من اگر فرود آید

Бад-ӣни серум ки зи гарданаши дррбоими зуд

بدین سرم که ز گردنش درربایم زود

Марои заҳр чаҳ буд мрдрои забону длист

مرا ز هرچه بود مرد را زبان و دلیست

Казин дўлоФи бузургии ҳмитўони паймӯд

کزین دو لاف بزرگی همی توان پیمود

На вақти ҳурмони он ҳеҷ род ва абад гуфт

نه وقت حرمان آن هیچ راد را بد گفت

На гоҳи бахшиши ин ҳеҷ сифларо бстўд

نه گاه بخشش این هیچ سفله را بستود

Бҳсни тадбир аз маи клФи тавонам барад

به حسن تدبیر از مه کلف توانم برد

Нмитўонм аз теғи бахт занг задуд

نمی‌توانم از تیغ بخت زنگ زدود

Зтиғи гавҳари дори арнём фар сояд

ز تیغ گوهردار ار نیام فرساید

Марои зтиғи забони ин ниёами тани Фрсўд

مرا ز تیغ زبان این نیام تن فرسود

Саломатаст садафро миёни ғӯтаи баҳр

سلامتست صدف را میان غوطه بحر

Збизбонӣу гӯш аз балоӣ гуфту шунӯд

ز بیزبانی و گوش از بلای گفت و شنود

Марои хдоитъолии азиз арзӣ дод

مرا خدای تعالی عزیز عرضی داد

Ки ҷузи бъзи қаноати нмишўди хўшнўд

که جز به عز قناعت نمیشود خوشنود

Ҳамеи гурезам аз инқўм чун парии зоҳн

همی گریزم از ینقوم چون پری زآهن

Ки мигризнд аз ман чўдиў аз қул аъўз

که میگریزند از من چو دیو از قل اعوذ

Муҳамад эй сираи марди обхўоаҳ ва даст бишӯй

محمد ای سره مرد آبخواه و دست بشوی

Ки рӯй фазли сияҳи кишту кори ҷӯади ббўд

که روی فضل سیه کشت و کار جود ببود

Чаҳ буд бо ман аҳли замонаро ки маро

چه بود با من اهل زمانه را که مرا

На ҳечкас бахшед ва на ҳечкас бхшўд

نه هیچکس بخشید و نه هیچکس بخشود

Гуҳии зи давлат бесабаб шавам маҳрӯм

گهی ز دولت بی سبب شوم محروم

Гуҳии бқбзаҳи ин бегунаҳ шавам махӯз

گهی به قبضه این بی گنه شوم مأخوذ

Чу карами пелаи змни атласӣ тамаъ доранд

چو کرم پیله ز من اطلسی طمع دارند

Агар диҳанд бъмрими ним баррагии туад

اگر دهند به عمریم نیم برگی تود

Брнку буи чу нрмоди гони ннозм азон

برنک و بوی چو نرماد گان ننازم ازان

Ки ман нҳнки дмонми плнк хашм олуд

که من نهنک دمانم پلنک خشم آلود

БоФтобу Уторид чаҳ илтифот кунам

به آفتاب و عطارد چه التفات کنم

Гуҳӣ ки теғу қалами кор боядам фармуд

گهی که تیغ و قلم کار بایدم فرمود

Ҳасуд кӯ шуд то фазли ман бипушад лек

حسود کو شد تا فضل من بپوشد لیک

Куҷо тавонад хуршедро бгл андӯд

کجا تواند خورشید را به گل اندود

Бади анхдоӣ ки бар хон подшоҳӣ ӯ

بدان خدای که بر خوان پادشاهی او

Бенем пашша расад косаи сари намруд

به نیم پشه رسد کاسه سر نمرود

Ки назд ҳиммати ман бас тафовутӣ накунад

که نزد همت من بس تفاوتی نکند

Аз ончӣ бмн дод ёзмн бар буд

از آنچه به من داد یا ز من بربود

На хок нестем зи оташи ғурури бкост

نه خاک نیستیم ز آتش غرور بکاست

На об ҳастӣ дар боди нихватами афзуд

نه آب هستی در باد نخوتم افزود

Марои тавозуъи табъӣ азиз омад лек

مرا تواضع طبعی عزیز آمد لیک

Мазаллатаст тавозуъи бензад сифла намӯд

مذلتست تواضع به نزد سفله نمود

На аз тавозуъ бошад забуни дун бӯдан

نه از تواضع باشد زبون دون بودن

На ҳалам бошад хӯрдани қФози дасти ҷуҳуд

نه حلم باشد خوردن قفا ز دست جهود

Агар ҳикояти масъӯди саъду қалъа ноӣ

اگر حکایت مسعود سعد و قلعه نای

Шунида ки дар он буд солҳо махӯз

شنیده که در آن بود سالها مأخوذ

Бичишам ақл назар кун Аё писандида

به چشم عقل نظر کن ایا پسندیده

Замона қалъа наисту модари он масъӯд

زمانه قلعه نای است و مادر آن مسعود