Роҳибии роҳ беғубор гирифт
راهبی راه بی غبار گرفت
Домани кӯҳу кунҷ ғор гирифт
دامن کوه و کنج غار گرفت
Нгшодши гиреҳи зи ҳеҷ гуруҳ
نگشادش گره ز هیچ گروه
Аз қаноати ниҳоди пушт ба кӯҳ
از قناعت نهاد پشت به کوه
Мардро кӯҳи хуши ҳам оўозист
مرد را کوه خوش هم آوازیست
Пари дилу бурдбори ҳмрозист
پر دل و بردبار همرازیست
Теғи тезаш агар ниҳанд ба сар
تیغ تیزش اگر نهند به سر
Наниҳад пои зи ҷои хеши бадар
ننهد پا ز جای خویش بدر
Нақди кони баста бар камари доим
نقد کان بسته بر کمر دایم
Дар мақоми карам буд қоим
در مقام کرم بود قایم
Ҳамчуи аўтоди баси қавӣ ҳол аст
همچو اوتاد بس قوی حال است
Рӯзу шаби мустақар абдол аст
روز و شب مستقر ابدال است
Ҳақи таъолӣ ки кард халқи ҷибол
حق تعالی که کرد خلق جبال
Паии изҳори кибриёу ҷалол
پی اظهار کبریا و جلال
Қоли фӣҳо ҳудоу аршодо
قال فیها هدی و ارشادا
Ва ҷълнои алҷболи аўтодо
و جعلنا الجبال اوتادا
Роҳиби алқсаҳ ба кӯҳи фишурд
راهب القصه به کوه فشرد
Нақди авқоти худ ба кӯҳи супурд
نقد اوقات خود به کوه سپرد
Наниҳодӣ зи кӯҳи беруни пой
ننهادی ز کوه بیرون پای
Балки будӣ чу кӯҳи по бар ҷой
بلکه بودی چو کوه پا بر جای
Рӯзӣ аз сўби шаҳри арсаи дашт
روزی از صوب شهر عرصه دشت
Рози ҷӯӣ ба сӯии кӯҳи гузашт
راز جویی به سوی کوه گذشت
Гуфт к-эии кони ҳаламу кӯҳи шиква
گفت کای کان حلم و کوه شکوه
Чанд бошӣ чу кони ниҳон дар кӯҳ
چند باشی چو کان نهان در کوه
Қадам аз кони хеши берун на
قدم از کان خویش بیرون نه
Гавҳари хешро ривоҷии даҳ
گوهر خویش را رواجی ده
То гуҳар ҷой карда дар кон аст
تا گهر جای کرده در کان است
Қимат ӯ зи халқ пинҳон аст
قیمت او ز خلق پنهان است
Чун зи кони ҷилва гар шавад ба дукон
چون ز کان جلوه گر شود به دکان
Қимат ӯ шавад ба шаҳри аён
قیمت او شود به شهر عیان
Гуфт дорам кашида танг ба бар
گفت دارم کشیده تنگ به بر
Сгкии хеш аз паланги бтар
سگکی خویش از پلنگ بتر
Нои муаллими сегӣ ки рӯзи шикор
نا معلم سگی که روز شکار
Кунад аз баҳри хеши варзишкор
کند از بهر خویش ورزشکار
намекунад пӯст аз вФокишон
می کند پوست از وفاکیشان
Май дарди пӯстин даравишон
می درد پوستین درویشان
Кардаам банд дар бен ғораш
کرده ام بند در بن غارش
То раҳад олимии зи озораш
تا رهد عالمی ز آزارش
Хӯрд ин саг ба кӯҳи захми паланг
خورد این سگ به کوه زخم پلنگ
Ба ки орад ба захми халқи оҳанг
به که آرد به زخم خلق آهنگ
Нест андари усӯли диндорӣ
نیست اندر اصول دینداری
Ҳеҷ бадтари зи мардуми озорӣ
هیچ بدتر ز مردم آزاری
Бошад озори халқи ғами Фрсўд
باشد آزار خلق غم فرسود
Хору хошоки киштзори вуҷӯд
خار و خاشاک کشتزار وجود
Поки шӯи поки кини хасу хошок
پاک شو پاک کین خس و خاشاک
Ндмди ҷузи зи тинати нопок
ندمد جز ز طینت ناپاک
Гуфт бо саг касе ки эй зи ҷаҳон
گفت با سگ کسی که ای ز جهان
Гашта қонеъ ба як ду луқмаи нон
گشته قانع به یک دو لقمه نان
Хайру шари ҷаҳони шинохта Эй
خیر و شر جهان شناخته ای
Бо баду неки халқи сохта Эй
با بد و نیک خلق ساخته ای
Ба чаҳ хислати ҳромзодаҳи ту ро
به چه خصلت حرامزاده تو را
намешавад аз ҳлолзодаҳи ҷудо
می شود از حلالزاده جدا
Гуфт чун дар раҳем пеш ояд
گفت چون در رهیم پیش آید
Бе сабаби даст ҷавр бигушоед
بی سبب دست جور بگشاید
Аз чапу рости чӯб ва санг кунад
از چپ و راست چوب و سنگ کند
Гуҳ ба чӯбами гуҳӣ ба санг занад
گه به چوبم گهی به سنگ زند
эй ки ҳиммат ба сӯии он дорӣ
ای که همت به سوی آن داری
Ки шӯии шуҳра дар накукорӣ
که شوی شهره در نکوکاری
Ғайр азинт мабод андеша
غیر ازینت مباد اندیشه
Ки кам озорят шавад пеша
که کم آزاریت شود پیشه
На кам озоре бидон ойин
نه کم آزاریی بدان آیین
Ки ба беғайритӣ кашад дар дайн
که به بی غیرتی کشد در دین
Ҳукми халлоқро наҳй як сӯй
حکم خلاق را نهی یک سوی
Ба ризои хилоиқи оре рӯй
به رضای خلایق آری روی
Шӯии андари ҷаридаи ашрор
شوی اندر جریده اشرار
Банда розӣ кунад худои озор
بنده راضی کند خدا آزار
Бал кам озореи табиати кӯб
بل کم آزاریی طبیعت کوب
Ба хиради нек ва дар шариъати хуб
به خرد نیک و در شریعت خوب
Агар озори вар кам озорист
اگر آزار ور کم آزاریست
Чун ба вифқ шариъат борӣаст
چون به وفق شریعت باریست
Бирасонад ба ганҷи умедат
برساند به گنج امیدت
Барраанд зи ранҷи ҷовидат
برهاند ز رنج جاویدت
Вар набошад ба вифқи шаръи худоӣ
ور نباشد به وفق شرع خدای
Бошад анда физойу меҳнати зой
باشد انده فزای و محنت زای
Андҳии мӯҷиб ҳазор надам
اندهی موجب هزار ندم
Меҳнатии мусмири ҳазор ?илам
محنتی مثمر هزار الم