Бози гирдам ба қиссаи духтар
باز گردم به قصه دختر
Ки шудаш хӯни зи интизори ҷигар
که شدش خون ز انتظار جگر
Ёри хуфта ба хоб ва ӯ бедор
یار خفته به خواب و او بیدار
Чун шавад аз висоли бархӯрдор
چون شود از وصال برخوردار
Дояро гуфт хоб ӯ бигушоӣ
دایه را گفت خواب او بگشای
Занги ҳурмони з хотирам бизадой
زنگ حرمان ز خاطرم بزدای
Хуфтаи мурдаи сету ишқ бо мурда
خفته مرده ست و عشق با مرده
Нест ҷузи кори ҷони афсурда
نیست جز کار جان افسرده
Чашм ӯ фориғ аз киришмаи ноз
چشم او فارغ از کرشمه ناز
Гӯш ӯ бе хабари зи арзи ниёз
گوش او بی خبر ز عرض نیاز
На забонаш ба нутқи гавҳари рез
نه زبانش به نطق گوهر ریز
На даҳонаш зи хандаи шӯрангез
نه دهانش ز خنده شورانگیز
Қомат ӯ ки сарв озод аст
قامت او که سرو آزاد است
Бар замини ҳамчуи сояи афтодаи сет
بر زمین همچو سایه افتاده ست
Ман азин сояи соя дор шудам
من ازین سایه سایه دار شدم
Бехуру хоби соя вор шудам
بی خور و خواب سایه وار شدم
Кор бо сояи кас насохта аст
کار با سایه کس نساخته است
Ишқ бо сояи кас набохта аст
عشق با سایه کس نباخته است
Дояи лаб дар фусуни бҷнбонид
دایه لب در فسون بجنبانید
Ҳол ӯ аз фусуни бгрдонид
حال او از فسون بگردانید
Хоб ӯ шуд бадал ба бедорӣ
خواب او شد بدل به بیداری
Мастиаш мунқалиб ба ҳушёрӣ
مستی اش منقلب به هشیاری
Сарви озодаш аз замин бархест
سرو آزادش از زمین برخاست
Чун чамани саҳни хонаро орост
چون چمن صحن خانه را آراست
Лаби лаълаши кушоди бор дигар
لب لعلش گشاد بار دگر
Қуфли марҷони зи ҳуққаи гавҳар
قفل مرجان ز حقه گوهر
Кард чашмаш ба рӯй мардуми боз
کرد چشمش به روی مردم باز
Дар раҳмат ки карда буд фароз
در رحمت که کرده بود فراز
Хона Эй дид ҳамчуи қасри биҳишт
خانه ای دید همچو قصر بهشت
Пасу пешаш батон ҳури сиришт
پس و پیشش بتان حور سرشت
Дар майонишон яке ба маснади ноз
در میانشان یکی به مسند ناز
Хуш нишаста зи дигарон мумтоз
خوش نشسته ز دیگران ممتاز
Аз ҳама дар ҷалолу ҷоҳи фара
از همه در جلال و جاه فره
Вази ҳама дар ҷамолу хӯбӣ ба
وز همه در جمال و خوبی به
Ҳамаи пешаш ба хизмати устода
همه پیشش به خدمت استاده
Дод хдмтгзориш дода
داد خدمتگذاریش داده
Ваов нишаста ба хуррамӣу хушӣ
واو نشسته به خرمی و خوشی
Чашм ва дил карда вақф бар ҳабашӣ
چشم و دل کرده وقف بر حبشی
Ҳабашӣ низ рӯй ӯ ме дид
حبشی نیز روی او می دید
Дмбдми чашми худ ҳаме молида
دمبدم چشم خود همی مالید
Кони мабодои хаёлу хоб буд
کان مبادا خیال و خواب بود
Оби пиндораду сароб буд
آب پندارد و سراب بود
То дами субҳ дар кашокаш буд
تا دم صبح در کشاکش بود
Гоҳи хуш буду гоҳи нохуш буд
گاه خوش بود و گاه ناخوش بود
Хушяши онкӣ дар чунон ҷое
خوشیش آنکه در چنان جایی
Фориғ аз ваҳшатӣу ғавғое
فارغ از وحشتی و غوغایی
Дид чизе ки ҳеҷ чашм надид
دید چیزی که هیچ چشم ندید
Ҳеҷ гӯшии ҳадис он нишнид
هیچ گوشی حدیث آن نشنید
Балки бар хотир касе нагузашт
بلکه بر خاطر کسی نگذشت
Дар дили ҳеҷ офарӣда нагашт
در دل هیچ آفریده نگشت
Нохушии онкии он ҷамолу висол
ناخوشی آنکه آن جمال و وصال
Буд дар маърази фаноу завол
بود در معرض فنا و زوال
Дидкони роҳатӣ ки рӯй намӯд
دیدکان راحتی که روی نمود
Беғам ва меҳнатӣ нахоҳад буд
بی غم و محنتی نخواهد بود
Ореи ореи дарин сарои сипанҷ
آری آری درین سرای سپنج
Бо ҳам омехтааст роҳату ранҷ
با هم آمیخته است راحت و رنج
Мурғи зирак чу дар замин бинад
مرغ زیرک چو در زمین بیند
Донаро дом дар камӣн бинад
دانه را دام در کمین بیند
Як замонӣ ба ҳзм кор кунад
یک زمانی به حزم کار کند
Сабр аз дона ихтиёр кунад
صبر از دانه اختیار کند
То дигар мурғакони ғифлати кеш
تا دگر مرغکان غفلت کیش
Сӯии донаи раванд аз ваии пеш
سوی دانه روند از وی پیش
Гар наёяд газандашон аз дом
گر نیاید گزندشان از دام
Кунад ӯ низ сӯии донаи хиром
کند او نیز سوی دانه خرام
Вар расадашон зи донаи ранҷу малол
ور رسدشان ز دانه رنج و ملال
Рӯ наад дар гурези фориғи бол
رو نهد در گریز فارغ بال
Мо дарин домгоҳи хунхора
ما درین دامگاه خونخواره
Кам азон мурғакем сад бора
کم ازان مرغکیم صد باره
Ҳеҷ аз осеб дом наҳаросем
هیچ از آسیب دام نهراسیم
Балки донаи з дом нашносем
بلکه دانه ز دام نشناسیم
Доми байнам ва дона пиндорем
دام بینم و دانه پنداریم
Домро ҷуз фасона нишморем
دام را جز فسانه نشماریم
Вар бигӯед касе ки он дом аст
ور بگوید کسی که آن دام است
Доми баҳри азоб ва Илом аст
دام بهر عذاب و ایلام است
Бар ғараз гардад он сухани мҳмўл
بر غرض گردد آن سخن محمول
Нашавад баҳраи вари зи ҳасани қабул
نشود بهره ور ز حسن قبول
Нест ин қиссаҳои қуръонӣ
نیست این قصه های قرآنی
Ки зи пешинёни ҳамеи хуоне
که ز پیشینیان همی خوانی
Ки фалони қавм дар фалони айём
که فلان قوم در فلان ایام
намезаданд аз пайамоне гом
می زدند از پی امانی گام
Онамоне ки ком эшон шуд
آن امانی که کام ایشان شد
Охроломри дом эшон шуд
آخرالامر دام ایشان شد
Ҷузи паии онкии фаҳмгар дорӣ
جز پی آنکه فهم گر داری
Ҳиссаи худ з қисса бурдорӣ
حصه خود ز قصه برداری
На ки онро фасонае хуоне
نه که آن را فسانه ای خوانی
Дар раёсати баҳонае доне
در ریاست بهانه ای دانی
Ҳамчуи он кофарони пешина
همچو آن کافران پیشینه
Ки пар аз кӣна будашон сина
که پر از کینه بودشان سینه
Аз набии қиссаҳо чу бшнФтнд
از نبی قصه ها چو بشنفتند
Аз тънт ба якдигар гуфтанд
از تعنت به یکدیگر گفتند
На зи ахбор ростинаст ин
نه ز اخبار راستین است این
Бали асотир аввалинаст ин
بل اساطیر اولین است این
Ту ҳам ин қиссаҳо чу май шинавӣ
تو هم این قصه ها چو می شنوی
Ба забони хуш ба он ҳамеи гаравӣ
به زبان خوش به آن همی گروی
Лек ҳолат буд мкзб гуфт
لیک حالت بود مکذب گفت
Ошкорат буд хилоф наҳуфт
آشکارت بود خلاف نهفت
Гар туро сари он яқин будӣ
گر تو را سر آن یقین بودی
Кору бори ту кӣ чунин будӣ
کار و بار تو کی چنین بودی
Нагузаштӣ зи донишу хабарат
نگذشتی ز دانش و خبرت
Барграфтӣ зи дигарон ибрат
برگرفتی ز دیگران عبرت
Ҳар ки гуяд туро ки маълум аст
هر که گوید تو را که معلوم است
Ки фулонии таом масмӯм аст
که فلانی طعام مسموم است
Лек азон мехӯрд ба ҳирсу шара
لیک ازان می خورد به حرص و شره
Гуфт ӯро дурӯғи дону таба
گفت او را دروغ دان و تبه
намекунад ҳила то азон бабрад
می کند حیله تا ازان ببرد
Тамаъи халқро ва худ бихӯрад
طمع خلق را و خود بخورد