Чу колоро шавад ҷӯянда бисёр
چو کالا را شود جوینده بسیار
Фузун гардад бидон майли харидор
فزون گردد بدان میل خریدار
Чу як ошиқ буд мафтӯни ёрӣ
چو یک عاشق بود مفتون یاری
Буд бар ишқи ошиқро қарорӣ
بود بر عشق عاشق را قراری
Занад сари оташи савдояш аз дил
زند سر آتش سودایش از دل
Чу бинад дайгариро дар муқобил
چو بیند دیگری را در مقابل
Чу шуд ҳоли з Юсуф гаштагон лол
چو شد حال ز یوسف گشتگان لال
Ҷамоли Юсуфиро шоҳиди ҳол
جمال یوسفی را شاهد حال
Зулайхоро азон шурӣ дигар шуд
زلیخا را ازان شوری دگر شد
Ба Юсуфи майли ҷонаш бештар шуд
به یوسف میل جانش بیشتر شد
Бадишон гуфт Юсуфро чу дидед
بدیشان گفت یوسف را چو دیدید
зи теғи меҳр ӯ кафҳо буридед
ز تیغ مهر او کفها بریدید
Агар дар ишқ вай маъзӯрем ҳаст
اگر در عشق وی معذوریم هست
Бидоред аз маломат гӯйем даст
بدارید از ملامت گوییم دست
Чу ёрон аз дар ёрӣ даройед
چو یاران از در یاری درآیید
Дарин корам мададгорӣ намоед
درین کارم مددگاری نمایید
Ҳамаи чанги муҳаббат соз карданд
همه چنگ محبت ساز کردند
Навой маъзират оғоз карданд
نوای معذرت آغاز کردند
Ки Юсуфи хусрави иқлӣм ҷон аст
که یوسف خسرو اقلیم جان است
Бар он иқлӣми ҳукм ӯ равон аст
بر آن اقلیم حکم او روان است
Ба дидораш киро оҳанг бошад
به دیدارش که را آهنگ باشد
Ки надиҳади дил агар худ санг бошад
که ندهد دل اگر خود سنگ باشد
Ғамашгар моя ранҷурӣ туаст
غمش گر مایه رنجوری توست
Ҷамолаши ҳуҷҷат маъзӯрӣ туаст
جمالش حجت معذوری توست
Ба зери чархи кас пайдо нагардад
به زیر چرخ کس پیدا نگردد
Ки рӯйиш бинад ва шайдо нагардад
که رویش بیند و شیدا نگردد
Шудӣ ошиқ маломат нест бар ту
شدی عاشق ملامت نیست بر تو
Дарин савдо ғаромат нест бар ту
درین سودا غرامت نیست بر تو
Фалаки гирди ҷаҳон бисёр гардид
فلک گرد جهان بسیار گردید
Бад-ӣни шойистагии маъшӯқ кам дид
بدین شایستگی معشوق کم دید
Дили сангин ба меҳрати нарми бодаш
دل سنگین به مهرت نرم بادش
Вази ин номеҳрбонии шарми бодаш
وز این نامهربانی شرم بادش
Вази он пас рӯй сӯй Юсуф ниҳоданд
وز آن پس روی سوی یوسف نهادند
Суханро дар насиҳат дод доданд
سخن را در نصیحت داد دادند
Бадв гуфтанд к-эии умри гиромӣ
بدو گفتند کای عمر گرامی
Даридаи перҳан дар никномӣ
دریده پیرهن در نیکنامی
Дарин бустон ки гул бо хор ҷуфт аст
درین بستان که گل با خار جفت است
Гул бе хорчўни ту кам шигифтаи сет
گل بی خارچون تو کم شگفته ست
Дарин дарё ки на чархиши садаф ҳост
درین دریا که نه چرخش صدف هاست
Ба ту ин чори гавҳарро шрФҳост
به تو این چار گوهر را شرفهاست
Макун пояи баландии мояи хеш
مکن پایه بلندی مایه خویش
Фрўдои андакӣ аз пояи хеш
فرودا اندکی از پایه خویش
Зулайхо хок шуд дар роҳат эй пок
زلیخا خاک شد در راهت ای پاک
Ҳамеи каши гуҳи гуҳии доман бар ин хок
همی کش گه گهی دامن بر این خاک
Чаҳ кам гардад зи ту эй покдоман
چه کم گردد ز تو ای پاکدامن
Агар гуҳи гуҳи кашӣ бар хоки доман
اگر گه گه کشی بر خاک دامن
Ба дафъи ҳоҷаташи ҳуҷҷат раҳо кун
به دفع حاجتش حجت رها کن
зи ту чун ҳоҷатӣ хоҳад раво кун
ز تو چون حاجتی خواهد روا کن
Ба бе ҳоҷати турогар ҳоҷатӣ ҳаст
به بی حاجت تو را گر حاجتی هست
Макаш аз ҳоҷати ҳоҷтўрони даст
مکش از حاجت حاجتوران دست
Макун чун дошт ҳақи хизматати гӯш
مکن چون داشت حق خدمتت گوش
Ҳуқуқи хизмати вайро фаромӯш
حقوق خدمت وی را فراموش
Ниёз ӯ нигари ваз ҳад мабар ноз
نیاز او نگر وز حد مبر ناز
Азон тарсим эй нахли сарафроз
ازان ترسیم ای نخل سرافراز
Ки чун набӯд туро ҷузи саркашии кор
که چون نبود تو را جز سرکشی کار
Наёрад саркашии ҷузи нохушии бор
نیارد سرکشی جز ناخوشی بار
Фурӯ шавед зи дили меҳри ҷамолат
فرو شوید ز دل مهر جمالت
Кунад дасти ҷафояши поймолат
کند دست جفایش پایمالت
Ҳазар кун зонка чун музтар шавад дӯст
حذر کن زانکه چون مضطر شود دوست
Ба хории дӯстро аз сар кашад пӯст
به خواری دوست را از سر کشد پوست
Чу аз лаб бугзарад сайли хатарманд
چو از لب بگذرد سیل خطرمند
Наад модар ба зери пои фарзанд
نهد مادر به زیر پای فرزند
Диҳад ҳар лаҳзаи таҳдидат ба зиндон
دهد هر لحظه تهدیدت به زندان
Ки ҳаст оромгоҳи нописандон
که هست آرامگاه ناپسندان
Чу гӯри зулми ҷӯёни тирау танг
چو گور ظلم جویان تیره و تنگ
Гурезони зиндагон аз вай ба фарсанг
گریزان زندگان از وی به فرسنگ
Дар ӯ зиқи алнФс ҳар зиндае ро
در او ضیق النفس هر زنده ای را
Нишеман ҳар ба марги арзандае ро
نشیمن هر به مرگ ارزنده ای را
Дар ӯ накушода дасти сунъи устод
در او نگشاده دست صنع استاد
На роҳи равшанӣ на манфази бод
نه راه روشنی نه منفذ باد
Ҳавояши мояи бахш ҳар вабое
هوایش مایه بخش هر وبایی
Заминаши киштзор ҳар балое
زمینش کشتزار هر بلایی
Дараш баста ба қуфли ноумедӣ
درش بسته به قفل ناامیدی
Надидаи ғарраи субҳаши сифедӣ
ندیده غره صبحش سفیدی
Сиёҳу танг чун қорўраҳи қӣр
سیاه و تنگ چون قاروره قیر
Матоъи сокинонаши ғулу занҷир
متاع ساکنانش غل و زنجیر
Ҳама бар суфра беобу ноне
همه بر سفره بی آب و نانی
Нишаста сайр лек аз зиндагонӣ
نشسته سیر لیک از زندگانی
Муваккили схтрўиӣ чанд бар вай
موکل سخترویی چند بر وی
Муҷовири тлхгўиӣ чанд дар вай
مجاور تلخگویی چند در وی
Дар абрӯи чини паии озори мардум
در ابرو چین پی آزار مردم
з ҳар чини сад гиреҳ дар кори мардум
ز هر چین صد گره در کار مردم
Зада оташ ба олами хуии эшон
زده آتش به عالم خوی ایشان
Сиёҳ аз дӯди оташ рӯй эшон
سیاه از دود آتش روی ایشان
Куҷо шояд чунин мҳнтсроиӣ
کجا شاید چنین محنتسرایی
Ки бошад ҷой чун ту дилрабое
که باشد جای چون تو دلربایی
Худоро бар вуҷӯди худ бибахшоӣ
خدا را بر وجود خود ببخشای
Ба рӯй ӯ дар мақсӯд бигушоӣ
به روی او در مقصود بگشای
Қалами сони сар нааш бар хати таслим
قلم سان سر نهش بر خط تسلیم
Бишӯй аз лавҳи хотири нуқтаи бим
بشوی از لوح خاطر نقطه بیم
Вагар бошад туро аз ваии малолӣ
وگر باشد تو را از وی ملالی
Ки чандонаш наме бинии ҷамолӣ
که چندانش نمی بینی جمالی
Чу зу эмини шӯии дмсоз мо бош
چو زو ایمن شوی دمساز ما باش
Наоне ҳамдаму ҳамроз мо бош
نهانی همدم و همراز ما باش
Ки мо ҳар як ба хӯбӣ бе назирем
که ما هر یک به خوبی بی نظیریم
Сипеҳри ҳасанро моҳ мунирем
سپهر حسن را ماه منیریم
Чу бигушоӣем лабҳои шкрхо
چو بگشاییم لبهای شکرخا
зи хиҷлати лаби фурӯи бандади Зулайхо
ز خجلت لب فرو بندد زلیخا
Чунин ширину шкрхо ки моием
چنین شیرین و شکرخا که ماییم
Зулайхоро чаҳ қадари онҷо ки моием
زلیخا را چه قدر آنجا که ماییم
Чу Юсуф гӯш кард аФсўнгришон
چو یوسف گوش کرد افسونگریشان
Паии коми Зулайхои ёваришон
پی کام زلیخا یاوریشان
Гузаштан аз раҳи дайну хирад низ
گذشتن از ره دین و خرد نیز
На танҳо баҳри вай аз баҳри худ низ
نه تنها بهر وی از بهر خود نیز
Парешон шуд з гуфту гӯии эшон
پریشان شد ز گفت و گوی ایشان
Бгрдонид рӯй аз рӯй эшон
بگردانید روی از روی ایشان
Ба ҳақи бардошти кафи баҳри муноҷот
به حق برداشت کف بهر مناجات
Ки эй ҳоҷати равои аҳли ҳоҷот
که ای حاجت روای اهل حاجات
Паноҳи парда исмат нишинон
پناه پرده عصمت نشینان
Аниси хилват азлат гузинон
انیس خلوت عزلت گزینان
Чароғи давлат ҳар бе газандӣ
چراغ دولت هر بی گزندی
Ҳисори офат ҳар нописандӣ
حصار آفت هر ناپسندی
Аҷаб дармондаам дар кори ӣнон
عجب درمانده ام در کار اینان
Марои зиндон ба аз дидори ӣнон
مرا زندان به از دیدار اینان
Ба ар сад сол дар зиндон нишинам
به ار صد سال در زندان نشینم
Ки икдми талъати ӣнони бубинам
که یکدم طلعت اینان ببینم
Ба номаҳрами назари дилро кунад кӯр
به نامحرم نظر دل را کند کور
зи давлати хонаи қурби афканди давр
ز دولت خانه قرب افکند دور
Агар ту макри ин мкоргон ро
اگر تو مکر این مکارگان را
зи кӯии ақлу дайни оворагон ро
ز کوی عقل و دین آوارگان را
Ки омад танг азишон ҷой бар ман
که آمد تنگ ازیشان جای بر من
Нигарадоне зи ман эй вой бар ман
نگردانی ز من ای وای بر من
Чу зиндони хости Юсуф аз худованд
چو زندان خواست یوسف از خداوند
Дуоӣ ӯ ба зиндони сохташ банд
دعای او به زندان ساختش بند
Агар будӣ зи фазлаши ъоФитхўоаҳ
اگر بودی ز فضلش عافیتخواه
Сӯии зиндон қазо нанамудяш роҳ
سوی زندان قضا ننمودیش راه
Брстии зи офати он нописандон
برستی ز آفت آن ناپسندان
Дилии фориғи зи меҳнатҳои зиндон
دلی فارغ ز محنت های زندان