Надонад ошиқи бедили қаноат

نداند عاشق بیدل قناعت

Фазояд ҳирси ваии соъат ба соъат

فزاید حرص وی ساعت به ساعت

Ду дам набӯд ба як матлӯбаши ором

دو دم نبود به یک مطلوبش آرام

Ба ҳар дам дар талаби бартар наад гом

به هر دم در طلب برتر نهد گام

Чу ёбад буи гул хоҳад ки бинад

چو یابد بوی گل خواهد که بیند

Чу бинад рӯй гул хоҳад ки чӣанд

چو بیند روی گل خواهد که چیند

Зулайхо кард баъд аз раҳи нишинӣ

زلیخا کرد بعد از ره نشینی

Ҳавои давлати дидори бинӣ

هوای دولت دیدار بینی

Шабии сари пеши он бут бар замини суд

شبی سر پیش آن بت بر زمین سود

Ки умрӣ дар парастиши кораши ин буд

که عمری در پرستش کارش این بود

Бигуфт эй қиблаи ҷонами ҷамолат

بگفت ای قبله جانم جمالت

Сари ман дар ибодати поймолат

سر من در عبادت پایمالت

Туро умрӣаст каз ҷон май пурситам

تو را عمریست کز جان می پرستم

Бурун шуд гавҳари дониши зи дастам

برون شد گوهر دانش ز دستم

Ба чашм худ бибин расвоӣам ро

به چشم خود ببین رسواییم را

Ба чашмами бози даҳ бенаӣам ро

به چشمم باز ده بیناییم را

зи Юсуф чанд бошам мондаи маҳҷӯр

ز یوسف چند باشم مانده مهجور

Бидиҳ чашмӣ ки рӯйиши байнам аз давр

بده چشمی که رویش بینم از دور

Маро дар ҳеҷ вақтеу мақомӣ

مرا در هیچ وقتی و مقامی

Ба ҷузи дидор Юсуф нест комӣ

به جز دیدار یوسف نیست کامی

Бидиҳ коми марогар май туоне

بده کام مرا گر می توانی

Чу додӣ коми ман дигари ту доне

چو دادی کام من دیگر تو دانی

Дар ин ҷон сахтем мапаснд чандин

در این جان سختیم مپسند چندین

Бад-ӣн бадбахтем мапаснд чандин

بدین بدبختیم مپسند چندین

Чаҳ умраст ин ки нобӯдан азин ба

چه عمر است این که نابودن ازین به

Раҳи нобӯд паймудан азин ба

ره نابود پیمودن ازین به

Ҳаме гуфт ин ва бар сар хок ме кард

همی گفت این و بر سر خاک می کرد

зи гиряи хокро намнок ме кард

ز گریه خاک را نمناک می کرد

Чу шоҳи хур ба тахт ховар омад

چو شاه خور به تخت خاور آمد

Сҳили аблақи Юсуфи баромад

صهیل ابلق یوسف برآمد

Бурун омад Зулайхо чун гадоӣ

برون آمد زلیخا چون گدایی

Гирифт аз роҳи Юсуфи тангное

گرفت از راه یوسف تنگنایی

Ба расм додхоҳон дод бардошт

به رسم دادخواهان داد برداشت

зи дили нолаи зи ҷони фарёди бардошт

ز دل ناله ز جان فریاد برداشت

зи бас бар осмон мешуд з ҳар сӯй

ز بس بر آسمان می شد ز هر سوی

Нафирии човашон « трқўо » гӯй

نفیری چاوشان «طرقوا» گوی

зи бас бар гӯшҳо мезад з ҳар ҷой

ز بس بر گوشها می زد ز هر جای

Сҳили мураккабони роҳи паймоӣ

صهیل مرکبان راه پیمای

Кас аз ғавғо ба ҳол ӯ науфтод

کس از غوغا به حال او نیفتاد

Ба ҳоле шуд ки ӯро каси мубиноад

به حالی شد که او را کس مبیناد

зи навмидии дилии сад пора гашта

ز نومیدی دلی صد پاره گشته

зи кӯии хуррамӣ овора гашта

ز کوی خرمی آواره گشته

зи дарди дил фиғон мекард ва ме рафт

ز درد دل فغان می کرد و می رفت

зи оҳ оташфишон мекард ва ме рафт

ز آه آتشفشان می کرد و می رفت

Ба мҳнтхонаҳи худ чун пай оварад

به محنتخانه خود چون پی آورد

Ду сад шуъла ба як мушт не оварад

دو صد شعله به یک مشت نی آورد

Ба пеш оварад он сангини санам ро

به پیش آورد آن سنگین صنم را

Забон бикшод таскини ?илам ро

زبان بگشاد تسکین الم را

Ки эй санги сабуии ъзу ҷоҳам

که ای سنگ سبوی عز و جاهم

Ба ҳар роҳӣ ки бошам санги роҳам

به هر راهی که باشم سنگ راهم

Шуд аз ту роҳи бахтами танг бар дил

شد از تو راه بختم تنگ بر دل

Сазадгар аз ту кӯбами санг бар дил

سزد گر از تو کوبم سنگ بر دل

Ба пеш рӯй ту чун саҷдаи барадам

به پیش روی تو چون سجده بردم

Ба сари роҳи ваболи худ супурдам

به سر راه وبال خود سپردم

Ба гиря аз ту ҳар комӣ ки ҷустам

به گریه از تو هر کامی که جستم

зи ком ҳар ду олами дасти шастам

ز کام هر دو عالم دست شستم

Ту сангӣ хоҳам аз нанги ту растан

تو سنگی خواهم از ننگ تو رستن

Ба сангии гавҳари қудрат шикастан

به سنگی گوهر قدرت شکستن

Бигуфт ин пас ба захми санги хора

بگفت این پس به زخم سنگ خاره

Халили осо шикастани пораи пора

خلیل آسا شکستن پاره پاره

Чу бишикасташ ба чолокӣу чустӣ

چو بشکستش به چالاکی و چستی

Ба кораш зон шикаст омад дурустӣ

به کارش زان شکست آمد درستی

зи шуғли бут шикастан чун бипардохт

ز شغل بت شکستن چون بپرداخت

Ба оби чашму хӯни дили вузӯи сохт

به آب چشم و خون دل وضو ساخت

Тазаррӯъ карду рӯ бар хок молида

تضرع کرد و رو بر خاک مالید

Ба даргоҳи худоӣ пок нолид

به درگاه خدای پاک نالید

Ки эй ишқи туро аз зери дастон

که ای عشق تو را از زیر دستان

Батону бутгарон ва бут прессатон

بتان و بتگران و بت پرستان

Агар на акси ту бар бут фитодӣ

اگر نه عکس تو بر بت فتادی

Ба пеши бут касе кӣ сар наҳодӣ

به پیش بت کسی کی سر نهادی

Дили бутгар ба меҳри худ харошӣ

دل بتگر به مهر خود خراشی

Вази оташи афканӣ бар бути тарошӣ

وز آتش افکنی بر بت تراشی

Касе дар пеши бути афтода паст аст

کسی در پیش بت افتاده پست است

Ки гуяд бути парасти эзад параст аст

که گوید بت پرست ایزد پرست است

Агар рӯ дар бут оварадам худоё

اگر رو در بت آوردم خدایا

Бар он бар худ ҷафо кардам худоё

بر آن بر خود جفا کردم خدایا

Ба лутфи худ ҷафоӣ ман биёмурз

به لطف خود جفای من بیامرز

Хато кардам ?хитой ман биёмурз

خطا کردم خطای من بیامرز

зи баси роҳи хатои паймое аз ман

ز بس راه خطا پیمایی از من

Стондии гавҳари бенаӣ аз ман

ستاندی گوهر بینایی از من

Чу он гирди хато аз ман фишондӣ

چو آن گرد خطا از من فشاندی

Ба ман даҳ бози онч аз ман стондӣ

به من ده باز آنچ از من ستاندی

Буд дили фориғ аз доғи таъассуф

بود دل فارغ از داغ تأسف

Бичинам лолае аз боғи Юсуф

بچینم لاله ای از باغ یوسف

Чу баргашт аз раҳи он бар Мисрёни шоҳ

چو برگشت از ره آن بر مصریان شاه

Гирифт афғони кунони бозаши сари роҳ

گرفت افغان کنان بازش سر راه

Ки ?покаи он ки шаҳро сохт банда

که پاکا آن که شه را ساخت بنده

зи зл ва аҷз кардаш сарфиканда

ز ذل و عجز کردش سرفکنده

Ба фарқи бандаи мискини муҳтоҷ

به فرق بنده مسکین محتاج

Ниҳод аз ъзу ҷоҳи хусравии тоҷ

نهاد از عز و جاه خسروی تاج

Чу ҷо кард ин сухан дар гӯши Юсуф

چو جا کرد این سخن در گوش یوسف

Бирафт аз ҳайбати он ҳуши Юсуф

برفت از هیبت آن هوش یوسف

Ба ҳоҷиб гуфт ин тасбеҳ хон ро

به حاجب گفت این تسبیح خوان را

Ки барад аз ҷони ман тоб ва тавон ро

که برد از جان من تاب و توان را

Ба хлўтхонаҳи хоси ман овар

به خلوتخانه خاص من آور

Ба ҷавлонгоҳи ихлоси ман овар

به جولانگاه اخلاص من آور

Ки то як шама аз ҳолаш бипурсам

که تا یک شمه از حالش بپرسم

Вази ин идбор ва иқболаш бипурсам

وز این ادبار و اقبالش بپرسم

Казон тасбеҳ чун шӯр ва шағаб кард

کزان تسبیح چون شور و شغب کرد

Аҷаб мондам ки таъсирӣ аҷаб кард

عجب ماندم که تأثیری عجب کرد

Гараш дардӣ на домангир бошад

گرش دردی نه دامنگیر باشد

Каломашро кӣ ин таъсир бошад

کلامش را کی این تأثیر باشد

Ду сад ҷони хоки дрёбндаҳи шоҳӣ

دو صد جان خاک دریابنده شاهی

Ки дарёбад ба оҳӣ ё нигоҳӣ

که دریابد به آهی یا نگاهی

Фурӯғи сидқи содиқи додхоҳон

فروغ صدق صادق دادخواهان

Музаввари қисса гум карда роҳон

مزور قصه گم کرده راهان

Шавад мари субҳи содиқро тбошир

شود مر صبح صادق را تباشیر

Мзўрро диҳад подоши тазвир

مزوررا دهد پاداش تزویر

На чун шоҳони даври ин замона

نه چون شاهان دور این زمانه

Ки май ҷӯянди баҳри зари баҳона

که می جویند بهر زر بهانه

з ҳар золим ки як динор ранг аст

ز هر ظالم که یک دینار رنگ است

Вагар зу дасти сад каси зер санг аст

وگر زو دست صد کس زیر سنگ است

зи динори зараши сад срхрўиист

ز دینار زرش صد سرخروییست

Тазаллум кардан аз вай ҳарза гӯйӣаст

تظلم کردن از وی هرزه گوییست