Гавҳари каши ин алоқа дар
گوهر کش این علاقه در
Зон дар кунад ин алоқаро пар
زان در کند این علاقه را پر
Кони ҳўдҷии мароҳили ноз
کان هودجی مراحل ناز
Ваон ҳиҷлагии имории роз
وان حجلگی عماری راز
Оҳӯии шикоргири шерон
آهوی شکارگیر شیران
Тороҷгари дили дайрон
تاراجگر دل دیران
Маҷнӯн кун зиракони доно
مجنون کن زیرکان دانا
Осеби тавон сад тавоно
آسیب توان صد توانا
Чун борагӣ аз ҳарам бурун ронад
چون بارگی از حرم برون راند
Ҳодӣ ба ҳаддигарӣ фусун хонд
حادی به حدی گری فسون خواند
Ҳар каъба рӯй ба қасди манзил
هر کعبه روی به قصد منزل
намеронад ба сад шитоби маҳмил
می راند به صد شتاب محمل
Аз ҳии сқиФи нозанинӣ
از حی ثقیف نازنینی
Хуршеди рухии қамари ҷабинӣ
خورشید رخی قمر جبینی
Бар даври Рахши хати мънбр
بر دور رخش خط معنبر
Бар моҳи зи шаки бастаи чанбар
بر ماه ز شک بسته چنبر
Дар хотами меҳтаряши ангушт
در خاتم مهتریش انگشت
Сардори қабӣлаи пушт бар пушт
سردار قبیله پشت بر پشت
Осори Ганаяш аз ҳади афзӯн
آثار غنایش از حد افزون
Неи кӯҳи азуи тиҳӣ на ҳомӯн
نی کوه ازو تهی نه هامون
Он кӣсаи тиҳии зи ганҷи пошяш
آن کیسه تهی ز گنج پاشیش
Венаи пари зи ҳавошӣу мўошиш
وین پر ز حواشی و مواشیش
Бо маҳмил ӯ муқобил афтод
با محمل او مقابل افتاد
Зон ҷои ҳавасяш дар дил афтод
زان جا هوسیش در دل افتاد
Бар пардаи маҳмилаш назар дошт
بر پرده محملش نظر داشت
Бодии бўзиду пардаи бардошт
بادی بوزید و پرده برداشت
Дар парда чаҳ дид офтобӣ
در پرده چه دید آفتابی
Бал каз Рахши офтоби тобӣ
بل کز رخش آفتاب تابی
Зулфин ниҳода бар биногваш
زلفین نهاده بر بناگوش
Карда шабу рӯзро ҳам оғӯш
کرده شب و روز را هم آغوش
Абрӯаши паии ҳазор саркаш
ابروش پی هزار سرکش
Андохта наълҳо дар таш
انداخته نعل ها در تش
Чашмаш ба нигоҳи ҷовдона
چشمش به نگاه جاودانه
Найранги фиреби ҷовдона
نیرنگ فریب جاودانه
Нӯшин даҳанаш чу гашта хандон
نوشین دهنش چو گشته خندان
Бигушодаи гиреҳи зи ҷон ба дандон
بگشاده گره ز جان به دندان
Шастаи зқнш ба оби ғабғаб
شسته ذقنش به آب غبغب
Лавҳи адаби ду сад мؤдб
لوح ادب دو صد مؤدب
Чун дид зи парда рӯй он моҳ
چون دید ز پرده روی آن ماه
Рафт огаҳяши зи ҷони огоҳ
رفت آگهیش ز جان آگاه
Шуд мурғи дилаши шикории ишқ
شد مرغ دلش شکاری عشق
Ва афтодаи зи захми кории ишқ
و افتاده ز زخم کاری عشق
Бечора шудаи зи ъшқбозӣ
بیچاره شده ز عشقبازی
Дарбасти миён ба чора созӣ
دربست میان به چاره سازی
Чун буд зи чораи рой ӯ суст
چون بود ز چاره رای او سست
Дар чорагарӣ мёнчиии ҷуст
در چاره گری میانچیی جست
Ҳар чанд ки мард чора донад
هر چند که مرد چاره داند
Кӣ чораи кор худ тавонад
کی چاره کار خود تواند
Давраст ба пеши дониши андеш
دور است به پیش دانش اندیش
Аз корди тароши дастаи хеш
از کارد تراش دسته خویش
Даллола кунад ба чоплусӣ
دلاله کند به چاپلوسی
Оростаи маҷлиси арӯсӣ
آراسته مجلس عروسی
Гар вай набӯд куҷо шавад шод
گر وی نبود کجا شود شاد
Аз васли арӯси ҷони домод
از وصل عروس جان داماد
Оварад ба дасти кордонӣ
آورد به دست کاردانی
Афсуни сухании фасонаи хуоне
افسون سخنی فسانه خوانی
Перӣ ки ба нуктаҳои дилкаш
پیری که به نکته های دلکش
Додӣ сулҳи обро ба оташ
دادی صلح آب را به آتش
Пеши падар ваяш фиристод
پیش پدر ویش فرستاد
Даъвӣ ҳо карду ваъда ҳо дод
دعوی ها کرد و وعده ها داد
Гуфто ба насаби бузургворам
گفتا به نسب بزرگوارم
Чун ту насаб бузург дорам
چون تو نسب بزرگ دارم
Дар ҷоҳу ҷамоли кас чу ман нест
در جاه و جمال کس چو من نیست
Дар молу маноли кас чу ман нест
در مال و منال کس چو من نیست
Ҳар чиз талаб кунӣ биорам
هر چیز طلب کنی بیارم
Дар пои ту резам ончӣ дорам
در پای تو ریزم آنچه دارم
Водии водии зи мяш то буз
وادی وادی ز میش تا بز
Бо чӯпонони роди грбз
با چوپانان راد گربز
Аз уштуру асби гилаи гила
از اشتر و اسب گله گله
Ходими нару модаи як маҳалла
خادم نر و ماده یک محله
Симу зарӣ аз шумурдани афзӯн
سیم و زری از شمردن افزون
Вази каффаи вазн низ берун
وز کفه وزن نیز بیرون
Мамлуки туами фасонаи кӯтоҳ
مملوک توام فسانه کوتاه
Алъбду молаи лмўлоаҳ
العبد و ماله لمولاه
Ҳастам ба қабули бандагии банд
هستم به قبول بندگی بند
Домоди ним туроу фарзанд
داماد نیم تو را و فرزند
Гар зонка кунӣ қабули худ хуш
گر زانکه کنی قبول خود خوش
Як хуш чаҳ сухан буд ки сад хуш
یک خوش چه سخن بود که صد خوش
Вар не натавон ба зар кашӣдан
ور نی نتوان به زر کشیدن
Як зарраи қабули дил харидан
یک ذره قبول دل خریدن
Чун шуд падараш з хон он пер
چون شد پدرش ز خوان آن پیر
Зини туъмаи поки чошнии гир
زین طعمه پاک چاشنی گیر
Он тозаи ҷавон писандаш афтод
آن تازه جوان پسندش افتاد
Бетобу гиреҳ ба бандаш афтод
بی تاب و گره به بندش افتاد
Гуфто ки ҷамол ӯ надида
گفتا که جمال او ندیده
Фарзанд манасту нури дида
فرزند من است و نور دیده
Шуд хотир бе қарори сокин
شد خاطر بی قرار ساکن
Бар додан ин муроди лекин
بر دادن این مراد لیکن
Бо онкии халал пазир набӯд
با آنکه خلل پذیر نبود
Аз машваратӣ гзир набӯд
از مشورتی گزیر نبود
Рафт ва талабед модараш ро
رفت و طلبید مادرش را
Он қадршиноси гавҳараш ро
آن قدرشناس گوهرش را
Бо ӯ з дигар касони ягона
با او ز دگر کسان یگانه
Ин рози ниҳод дар миёна
این راز نهاد در میانه
ӯ низ ба ин сухан ризо дод
او نیز به این سخن رضا داد
Венаи доъияро ба сина ҷо дод
وین داعیه را به سینه جا داد
Гуфто ки муносибасту лоиқ
گفتا که مناسب است و لایق
Ин кор ба ҳол ҳар ду ошиқ
این کار به حال هر دو عاشق
Лайлӣ чу ба ин шавад ҳам оғӯш
لیلی چو به این شود هم آغوش
Аз ёр куҳан кунад фаромӯш
از یار کهن کند فراموش
Маҷнӯн чу азин хабари баради буи
مجنون چو ازین خبر برد بوی
Дар орзӯӣ дигар кунад рӯй
در آرزوی دگر کند روی
Мо ҳам барраем дар миёна
ما هم برهیم در میانه
Аз гуфт ва шунид ин фасона
از گفت و شنید این فسانه
Лекин чу ба Лайлии ин сухан гуфт
لیکن چو به لیلی این سخن گفت
зи андешаи дилаш чу зулфаш ошуфт
ز اندیشه دلش چو زلفش آشفت
Аз шуълаи ин ғамаши ҷигари сӯхт
از شعله این غمش جگر سوخت
Ранги саманаш чу лола афрӯхт
رنگ سمنش چو لاله افروخت
Барги гулаш аз гулоб тар шуд
برگ گلش از گلاب تر شد
Ҷайбаши зи сиришки пар гуҳар шуд
جیبش ز سرشک پر گهر شد
Домани зи хаёл худ барафшонад
دامن ز خیال خود برافشاند
Саргашта ба ҳоли худ фурӯ монад
سرگشته به حال خود فرو ماند
Неи тоби хилофи рои модар
نی تاب خلاف رای مادر
Берун шудан аз ризои модар
بیرون شدن از رضای مادر
Неи тоқати тарки ёри дерин
نی طاقت ترک یار دیرین
Сар тофтан аз қарори дерин
سر تافتن از قرار دیرین
Духтар ки буд ба пардаи шарм
دختر که بود به پرده شرم
Сероби гулаши зи оби озарм
سیراب گلش ز آب آزرم
Бо модар ва бо падар чаҳ гуяд
با مادر و با پدر چه گوید
Беруни зи ризоишон чаҳ ҷӯяд
بیرون ز رضایشان چه جوید
Лайлӣ ки дарин ҳадиси ҷонкоҳ
لیلی که درین حدیث جانکاه
Май барад ба сар ба гиряу оҳ
می برد به سر به گریه و آه
Накушод даҳон ба чора кӯшӣ
نگشاد دهان به چاره کوشی
Гуфтанд ризост ин хамӯшӣ
گفتند رضاست این خموشی
Доданд ба хостгори пайғом
دادند به خواستگار پیغام
То дар паии ин ғараз занад гом
تا در پی این غرض زند گام
Дилдода чу ин паём бишунид
دلداده چو این پیام بشنید
Кори ду ҷаҳон ба ком худ дид
کار دو جهان به کام خود دید
Суди афсари фахр бар сурайё
سود افسر فخر بر ثریا
Будаш ҳамаи корҳо муҳайё
بودش همه کارها مهیا
Чун чеҳраи худ арӯси ховар
چون چهره خود عروس خاور
Пӯшед ба турраи мънбр
پوشید به طره معنبر
Гардун ба сапанд миҷмар афрӯхт
گردون به سپند مجمر افروخت
Маҷлис ба чароғ ма барафрӯхт
مجلس به چراغ مه برافروخت
Ороиши маҷлис тараб кард
آرایش مجلس طرب کرد
Ашрофи қабӣларо талаб кард
اشراف قبیله را طلب کرد
Ҳар як ба мақом худ нишастанд
هر یک به مقام خود نشستند
Маро ба ситораи ақди бастанд
مه را به ستاره عقد بستند
Борони зи паии нисори он ақд
باران ز پی نثار آن عقد
Чандини тибқ аз зару гуҳари нақд
چندین طبق از زر و گهر نقد
Қавмӣ ба нисори зарфишонӣ
قومی به نثار زرفشانی
Ҷамъӣ ба шумори зари сетоне
جمعی به شمار زر ستانی
Кафҳои тавонгарон дирами рез
کف های توانگران درم ریز
Домони тиҳии кафони дирами хез
دامان تهی کفان درم خیز
Он барда ба зари даҳ диҳии мушт
آن برده به زر ده دهی مشت
Вена карда қурозаи чини даҳ ангушт
وین کرده قراضه چین ده انگشت
Халқии ҳамаи шоди ғайри Лайлӣ
خلقی همه شاد غیر لیلی
Хандон ба муроди ғайри Лайлӣ
خندان به مراد غیر لیلی
Домод чу дид кони нўолаҳ
داماد چو دید کان نواله
Карданд ба ком ӯ ҳавола
کردند به کام او حواله
Шуд хуши каш азон ҳавола баҳр аст
شد خوش کش ازان حواله بهر است
Ғофил ки дар он ниҳон чаҳ заҳр аст
غافل که در آن نهان چه زهر است
Мурғӣ биппаред аз ошиёна
مرغی بپرید از آشیانه
Бинишаст ба хоки баҳри дона
بنشست به خاک بهر دانه
Дид омадаи донае падедор
دید آمده دانه ای پدیدار
Чун барад ба сӯии донаи минқор
چون برد به سوی دانه منقار
Аз пардаи хок дом бурҷаст
از پرده خاک دام برجست
Вази ҳалқаи танги ҳалқ ӯ баст
وز حلقه تنگ حلق او بست
Чун аз шаб ақд рафт икчнд
چون از شب عقد رفت یکچند
Бо ҷону дилии баси орзӯманд
با جان و دلی بس آرزومند
Омад паии он маи ҳисорӣ
آمد پی آن مه حصاری
Ороста чун фалаки иморӣ
آراسته چون فلک عماری
Барадаши сӯии хона бо сад эъзоз
بردش سوی خانه با صد اعزاز
Бинишонад ба садри ҳиҷлаи ноз
بنشاند به صدر حجله ناز
Лайлӣ ба ҳазор ъзу тамкин
لیلی به هزار عز و تمکین
Дар маснад ноз ёфт таскин
در مسند ناز یافت تسکین
Оварад чу моҳ дар замини рӯ
آورد چو ماه در زمین رو
Накушод гиреҳи зи тоқи абрӯ
نگشاد گره ز طاق ابرو
Аз ханда бибаст дарҷи гавҳар
از خنده ببست درج گوهر
Вази гиряи кушодаи лؤлўӣ тар
وز گریه گشاده لؤلوی تر
Ваон ташнаи ҷигари ситода аз давр
وان تشنه جگر ستاده از دور
Бар оби назари ниҳода аз давр
بر آب نظر نهاده از دور
Не сабр кашӣдан туфу тоб
نی صبر کشیدن تف و تاب
Неи рухсати гирди гаштани об
نی رخصت گرد گشتن آب
Рӯзии ду се чун ба сабр бинишаст
روزی دو سه چون به صبر بنشست
Шавқ омаду пушт сабр бишикаст
شوق آمد و پشت صبر بشکست
Шуд ҳамбар нахли ростинаш
شد همبر نخل راستینش
Зад дасти ҳавас дар остинаш
زد دست هوس در آستینش
Зад бонг ки хез ва давр биншин
زد بانگ که خیز و دور بنشین
Зини тозаи рутаб сабур биншин
زین تازه رطب صبور بنشین
Зини нахл касе рутаб начида сет
زین نخل کسی رطب نچیده ست
Чидан чаҳ сухани рутаби надидаи сет
چیدن چه سخن رطب ندیده ست
Хуш нест зи ношикастаи шохӣ
خوش نیست ز ناشکسته شاخی
Майдони ҳаваси бад-ӣни фарохӣ
میدان هوس بدین فراخی
Он кас ки фигор хор ӯем
آن کس که فگار خار اویم
Длхстаҳ дар интизор ӯем
دلخسته در انتظار اویم
Сабру дилу дайни фидоӣ ман кард
صبر و دل و دین فدای من کرد
Ҷонро ҳадафи балоӣ ман кард
جان را هدف بلای من کرد
Дар бодия аз манаст дилтанг
در بادیه از من است دلتنگ
Дар кӯҳи з ман занад ба дили санг
در کوه ز من زند به دل سنگ
Оҳӯ ба хаёл ман чароанд
آهو به خیال من چراند
Ҷома ба ҳавоӣ ман даранд
جامه به هوای من دراند
Аз заҳри фироқи ман ҷигари пок
از زهر فراق من جگر پاک
Аз ашки гавазни ҷустаи тирёк
از اشک گوزن جسته تریاک
Аз ман нафасии набӯдаи ғофил
از من نفسی نبوده غافل
Вази ман ба касе нагашта моил
وز من به کسی نگشته مایل
Як бори надида сайр рӯем
یک بار ندیده سیر رویم
Гомӣ назада далер сӯем
گامی نزده دلیر سویم
Розӣаст ба соя эй зи сарвам
راضیست به سایه ای ز سروم
Хурсанд ба парӣ аз тзрўм
خرسند به پری از تذروم
Зон сояи нкрдмши сарафроз
زان سایه نکردمش سرافراز
Венаи пари сӯй ӯ накард парвоз
وین پر سوی او نکرد پرواز
Паймон вафоӣ ӯст тавқам
پیمان وفای اوست طوقم
Ғолиб ба лақоӣ ӯст шавқам
غالب به لقای اوست شوقم
Чун бо дгарии дароварами сар
چون با دگری درآورم سر
Вази васл касе дигар хӯрам бар
وز وصل کسی دگر خورم بر
Дар ҳолат ӯ ва ман назар кун
در حالت او و من نظر کن
Венаи васвасаро зи дил ба дар кун
وین وسوسه را ز دل به در کن
Мағрур машав ба ҳишмати хеш
مغرور مشو به حشمت خویش
Май дори нигоҳи иззати хеш
می دار نگاه عزت خویش
Савганд ба сунъи сонеъи пок
سوگند به صنع صانع پاک
ӯъҷубанигор таҳтаи хок
اعجوبه نگار تخته خاک
Кати бор дигар агар бубинам
کت بار دگر اگر ببینم
Даст оварда ба остинам
دست آورده به آستینم
Бар рӯй ту остин фишонам
بر روی تو آستین فشانم
Бар фарқи ту теғ кин баронам
بر فرق تو تیغ کین برانم
Бар кини ту гар набошадам даст
بر کین تو گر نباشدم دست
Худ даст ба куштан худам ҳаст
خود دست به کشتن خودم هست
Худро бикашам ба теғи бедод
خود را بکشم به تیغ بیداد
Вази дасти ҷеффоти гирдами озод
وز دست جفات گردم آزاد
Бечора чу ин ваъиду савганд
بیچاره چو این وعید و سوگند
Бишунид азон лаби шикарханд
بشنید ازان لب شکرخند
Донист ки пой саъй кунад аст
دانست که پای سعی کند است
Ваон ноқа безимом тунд аст
وان ناقه بی زمام تند است
Чун буд ба дом ӯ гирифтор
چون بود به دام او گرفتار
Вази бими мФорқти дили аФгор
وز بیم مفارقت دل افگار
Ночор ба дарду доғ ӯ сохт
ناچار به درد و داغ او ساخت
Бо буии гулии зи боғ ӯ сохт
با بوی گلی ز باغ او ساخت
Ҳар лаҳзаи зи васли фурқат омез
هر لحظه ز وصل فرقت آمیز
Вази роҳатҳои меҳнати ангез
وز راحت های محنت انگیز
Бехи амлиш канда ме шуд
بیخ املیش کنده می شد
Сад раҳ май мард ва зинда ме шавад
صد ره می مرد و زنده می شود
То буд ҳамеша кораши ин буд
تا بود همیشه کارش این بود
Сармояи рӯзгораши ин буд
سرمایه روزگارش این بود
Ваон рӯз ки марди ҳам бар ин мард
وان روز که مرد هم بر این مرد
Зоди раҳи он ҷаҳони ҳамин барад
زاد ره آن جهان همین برد