Чун аз нафаси хазони дарахтон
چون از نفس خزان درختان
Гаштанд ба бод дода рухатон
گشتند به باد داده رختان
Аз халъати сабзи ъўри монданд
از خلعت سبز عور ماندند
Вази баргу баҳори даври монданд
وز برگ و بهار دور ماندند
Гулзори з ҳар гулу гиёҳӣ
گلزار ز هر گل و گیاهی
Шуд рангразонаи коргоҳӣ
شد رنگرزانه کارگاهی
Бинмуд ҳазор ранг бе қил
بنمود هزار رنگ بی قیل
Саббоғи фалаки зи як хами нил
صباغ فلک ز یک خم نیل
Товуси дарахти пари биндохт
طاووس درخت پر بینداخت
Султони чамани сипари биндохт
سلطان چمن سپر بینداخت
Аз панҷараҳои лоҷувардӣ
از پنجره های لاجوردی
Кам шуд сияҳӣ фузуд зардӣ
کم شد سیهی فزود زردی
Бустони зи ҳавои сарди бФсрд
بستان ز هوای سرد بفسرد
Таби ларзаи зи рухи тароваташи барад
تب لرزه ز رخ طراوتش برد
Гирдоби шимур дар он алилӣ
گرداب شمر در آن علیلی
Қорўраҳи намоеу далелӣ
قاروره نمایی و دلیلی
Шуд ҳар шохии зи барг ва бар пок
شد هر شاخی ز برگ و بر پاک
Бар дӯши дарахти мори заҳҳок
بر دوش درخت مار ضحاک
Аз хӯн хӯрдани анори хандон
از خون خوردن انار خندان
Олӯда ба хӯн намӯд дандон
آلوده به خون نمود دندان
Ба гашт чу ошиқии Рахши зард
به گشت چو عاشقی رخش زرد
Аз дард нишаста бар Рахши гирд
از درد نشسته بر رخش گرد
Норанҷ ба шохи пеши бино
نارنج به شاخ پیش بینا
Гӯии зару сўлҷони мино
گوی زر و صولجان مینا
Унноби зи барги зарди пайдо
عناب ز برگ زرد پیدا
Ашку рухи ошиқони шайдо
اشک و رخ عاشقان شیدا
Руз карда гуҳии зи шохи ангур
رز کرده گهی ز شاخ انگور
Ақд дар нобу соиди ҳур
عقد در ناب و ساعد حور
Гоҳ аз сари дори торами ток
گاه از سر دار طارم تاک
Овехтаи зангён бе бок
آویخته زنگیان بی باک
Гуҳ дода ба дасти дстбўсон
گه داده به دست دستبوسان
Рангини ангушти наварӯсон
رنگین انگشت نوعروسان
Амрўд ба шох худ нишаста
امرود به شاخ خود نشسته
Бар дастаи авди гӯшаи баста
بر دسته عود گوشه بسته
Бодом ба ибрати истода
بادام به عبرت ایستاده
Сад чашм ба ҳар тарафи ниҳода
صد چشم به هر طرف نهاده
Боғии тиҳӣ аз гулу шукуфа
باغی تهی از گل و شکوفه
Бағдоди бадал шуда ба Кӯфа
بغداد بدل شده به کوفه
Бағдод ба Кӯфагии нишонманд
بغداد به کوفگی نشانمند
Бо кргс ва кўФ гашта хурсанд
با کرگس و کوف گشته خرسند
Дар зовияи заволи ёбӣ
در زاویه زوال یابی
Олами зи хазони бад-ӣни харобӣ
عالم ز خزان بدین خرابی
Ваон ғайрати глрхони Бағдод
وان غیرت گلرخان بغداد
Яъне Лайлии гулии чамани зод
یعنی لیلی گلی چمن زاد
Афтод ба хори хори мурдан
افتاد به خار خار مردن
Тан биниҳода ба ҷони супурдан
تن بنهاده به جان سپردن
Гирён шуд к-эии сутӯдаи модар
گریان شد کای ستوده مادر
Покизаи фарроши поки чодар
پاکیزه فراش پاک چادر
эй Марями маҳди мҳрҷўиӣ
ای مریم مهد مهرجویی
Билқиси сабои никхўиӣ
بلقیس سبای نیکخویی
Як лаҳза ба меҳр бош моил
یک لحظه به مهر باش مایل
Кун даст ба гарданами ҳамоил
کن دست به گردنم حمایل
Рӯй шафқати буна ба рӯем
روی شفقت بنه به رویم
Бигушо назари карам ба сӯем
بگشا نظر کرم به سویم
Зини пеш з гуфту гӯии мардум
زین پیش ز گفت و گوی مردم
Бар ман номади туро тараҳҳум
بر من نامد تو را ترحم
Нагузоштем ба дӯсти пайванд
نگذاشتیم به دوست پیوند
То фурқати вай ба маргами афканд
تا فرقت وی به مرگم افکند
Мард ӯ зи ғами фироқ ва ман низ
مرد او ز غم فراق و من نیز
Дил биниҳодам ба маргу тан низ
دل بنهادم به مرگ و تن نیز
Рӯзам бе ӯ ба шаби расида
روزم بی او به شب رسیده
Ҷонами маҳмил ба лаб кашида
جانم محمل به لب کشیده
Маҳмил чу бибандад аз лабами ҳам
محمل چو ببندد از لبم هم
Баҳрам фиканӣ бисоти мотам
بهرم فکنی بساط ماتم
Байни ғарқа ба хӯни нишеманам ро
بین غرقه به خون نشیمنم را
Вази сайл мижа башу танам ро
وز سیل مژه بشو تنم را
Аз халъати исматам кафан кун
از خلعت عصمتم کفن کن
Рангаши зи сиришки лаъл ман кун
رنگش ز سرشک لعل من کن
Зон ранг бубахш рӯ сифедем
زان رنگ ببخش رو سفیدیم
Конаст аломат шаҳидем
کانست علامت شهیدیم
Аз оташи синаи миҷмарами соз
از آتش سینه مجمرم ساز
Вази дӯди ҷигари муаттарами соз
وز دود جگر معطرم ساز
Бар банди ъсобаҳи ниёзам
بر بند عصابه نیازم
Зон соз ба ишқи сарфарозам
زان ساز به عشق سرفرازم
Бар рухи доғами зи дӯди ғами каш
بر رخ داغم ز دود غم کش
Зон нили саодатами рақами каш
زان نیل سعادتم رقم کش
Ёди ори ҳарифи мқблм ро
یاد آر حریف مقبلم را
Воростаҳи сози маҳмилам ро
وآراسته ساز محملم را
Рӯй сафарам ба хок ӯ кун
روی سفرم به خاک او کن
Ҷоем ба мазори пок ӯ кун
جایم به مزار پاک او کن
Бишкоф замин ба зери поиш
بشکاف زمین به زیر پایش
Зани ҳуфра ба қабри длгшоиш
زن حفره به قبر دلگشایش
На бар кафи пой ӯ сари ман
نه بر کف پای او سر من
Соз аз кафи поиши афсари ман
ساز از کف پایش افسر من
То ҳашар ки дар вафоаши хезам
تا حشر که در وفاش خیزم
Осӯдаи зи хоки поши хезам
آسوده ز خاک پاش خیزم
Модар чу шунид орзӯяш
مادر چو شنید آرزویش
Аз дарди ниҳоди рӯ ба рӯйиш
از درد نهاد رو به رویش
Бигирист ки эй хуҷастаи фарзанд
بگریست که ای خجسته فرزند
Вази суҳбати ман гусастаи пайванд
وز صحبت من گسسته پیوند
Зини пеш агар на бар муродат
زین پیش اگر نه بر مرادت
Рафтам дил азон ҳазин мабодат
رفتم دل ازان حزین مبادت
Он рӯз набӯд бе ғуборӣ
آن روز نبود بی غباری
Дар кори ту ҳеҷам ихтиёрӣ
در کار تو هیچم اختیاری
Вомрўз ки бошад ихтиёрам
وامروز که باشد اختیارم
Мақсӯди туро ба ҷон барорам
مقصود تو را به جان برآرم
Лайлӣ чу муроди худ раво дид
لیلی چو مراد خود روا دید
Аз завқ чу тоза гул бихандед
از ذوق چو تازه گل بخندید
Рӯи сӯии диёри ёри дерин
رو سوی دیار یار دیرین
Ифшоанд ба хандаи ҷони ширин
افشاند به خنده جان شیرین
Модар медид ҷонфишоняш
مادر می دید جانفشانیش
Май сӯхти зи ҳасрати ҷавоняш
می سوخت ز حسرت جوانیش
намекунад зи сар ба панҷаҳои мӯӣ
می کند ز سر به پنجه های موی
Май кӯфт ба кафи тпончаҳ бар рӯй
می کوفت به کف طپانچه بر روی
Рӯй аз нохун харош ме кард
روی از ناخن خراش می کرد
Нохуни нохун тарош ме кард
ناخن ناخن تراش می کرد
Аз оҳ ба сина чок ме зад
از آه به سینه چاک می زد
Бар хеш дар ҳалок ме зад
بر خویش در هلاک می زد
Дастӣ наниҳод бар дили хеш
دستی ننهاد بر دل خویش
Ҷузи вақти тпонҷаҳ бар дили риш
جز وقت طپانجه بر دل ریش
Бар дили кафи роҳаташи ҳамин буд
بر دل کف راحتش همین بود
Таскини ҷароҳаташи ҳамин буд
تسکین جراحتش همین بود
Дил чун зи тпончаҳи гаштяши танг
دل چون ز طپانچه گشتیش تنگ
Бар сина ба дарди кӯфтии санг
بر سینه به درد کوفتی سنگ
Дар санг задан чу гарми гаштӣ
در سنگ زدن چو گرم گشتی
Санг аз гармяши нарми гаштӣ
سنگ از گرمیش نرم گشتی
Чун барад ба сар ба гиряу сӯз
چون برد به سر به گریه و سوز
Рӯзӣ ки мабод кас бидон рӯз
روزی که مباد کس بدان روز
Оҳанг ба соз рафтанаш кард
آهنگ به ساز رفتنش کرد
Тартиби ҷҳоз рафтанаш кард
ترتیب جهاز رفتنش کرد
Зон беш ки хостии дил ӯ
زان بیش که خواستی دل او
Оростаи сохт маҳмил ӯ
آراسته ساخت محمل او
Бар маҳмил ӯ чу нахли бастанд
بر محمل او چو نخل بستند
Аз шохи хазони варақи шикастанд
از شاخ خزان ورق شکستند
Яъне ки гулии бад-ӣни латифӣ
یعنی که گلی بدین لطیفی
Шуд раҳзанаши офати хриФӣ
شد رهزنش آفت خریفی
Нагузашта ҳануз навбаҳораш
نگذشته هنوز نوبهارش
Дар ҷони з хазон халид хораш
در جان ز خزان خلید خارش
ӯ хуфта ба ҳўдҷи арӯсӣ
او خفته به هودج عروسی
Модар ба раҳаш ба хокбўсӣ
مادر به رهش به خاکبوسی
ӯ рафта ба дӯши меҳрбонон
او رفته به دوش مهربانان
Модари зи ақаби сиришки ронон
مادر ز عقب سرشک رانان
ӯ ронда ба васли дӯсти маҳмил
او رانده به وصل دوست محمل
Модари зи фироқи санг бар дил
مادر ز فراق سنگ بر دل
Бурдандаш азон қабӣлаи берун
بردندش ازان قبیله بیرون
Яксар ба ҳзираҳи гоҳи маҷнӯн
یکسر به حظیره گاه مجنون
Хокаш ба ҷавор дӯст канданд
خاکش به جوار دوست کندند
Дар хок чу гавҳараш фиканданд
در خاک چو گوهرش فکندند
Паҳлавии ҳам он ду гавҳари пок
پهلوی هم آن دو گوهر پاک
Хуфтанд фарози бистари хок
خفتند فراز بستر خاک
Шуд равзаи он ду куштаи ғам
شد روضه آن دو کشته غم
Сари манзили ошиқони олам
سر منزل عاشقان عالم
Борони карами нисорашони бод
باران کرم نثارشان باد
Сарсабз кун мазорашони бод
سرسبز کن مزارشان باد
Эшон бастанди рахти азин ҳӣ
ایشان بستند رخت ازین حی
Мо низ равонаем дар пай
ما نیز روانه ایم در پی
Ҳар дам ҳавасӣ нишоед ӣнҷо
هر دم هوسی نشاید اینجا
Ҷовид касе напояд ӣнҷо
جاوید کسی نپاید اینجا
Гардун ки ба ишваи ҷони стонист
گردون که به عشوه جان ستانیست
Зиҳ карда ба қасди мо кмонист
زه کرده به قصد ما کمانیست
Зон пеши казин камони кин туз
زان پیش کزین کمان کین توز
Бар сина хӯрем тири длдўз
بر سینه خوریم تیر دلدوز
Он ба ки ба гӯша Эй нишинем
آن به که به گوشه ای نشینیم
Зини мазраъаи хӯшае бчпиним
زین مزرعه خوشه ای بچپینیم
Зон хӯша кунам тӯшаи хеш
زان خوشه کنم توشه خویش
Гирем раҳи наҷот дар пеш
گیریم ره نجات در پیش
Аз ҳастӣ худ наҷот ёбем
از هستی خود نجات یابیم
Вази умри абад ҳаёт ёбем
وز عمر ابد حیات یابیم
Умрӣ ки дарин ҳаёт фонӣаст
عمری که درین حیات فانیست
Барқии з саҳоб зиндагонӣаст
برقی ز سحاب زندگانیست
Дар барқи варақ кушод натавон
در برق ورق گشاد نتوان
Бар нури вай эътимод натавон
بر نور وی اعتماد نتوان
Нури азалу абад талаб кун
نور ازل و ابد طلب کن
Онро чу бёФтӣ тараб кун
آن را چو بیافتی طرب کن
Он нури наҳуфта дар гул туаст
آن نور نهفته در گل توست
Тобандаи зи машриқ дил туаст
تابنده ز مشرق دل توست
Дилро ба хаёли гули мёроӣ
دل را به خیال گل میارای
Венаи равзанаро ба гули миндоӣ
وین روزنه را به گل میندای
Чун равзанаро ба гул бибастӣ
چون روزنه را به گل ببستی
Дар зулмати об ва гул нишастӣ
در ظلمت آب و گل نشستی
Шуд нури ту зини ҳиҷоби мастур
شد نور تو زین حجاب مستور
Худ гӯ ки чаҳ баҳраи ёбӣ аз нур
خود گو که چه بهره یابی از نور
эй нури азал дар орзӯят
ای نور ازل در آرزویت
Аз зулматён битоб рӯят
از ظلمتیان بتاب رویت
Зулмат ки ҳиҷоб нур бошад
ظلمت که حجاب نور باشد
Он ба ки зи дида давр бошад
آن به که ز دیده دور باشد
Хуши онкии шӯии зи пой то фарқ
خوش آنکه شوی ز پای تا فرق
Чун зарра дар офтоби худ ғарқ
چون ذره در آفتاب خود غرق
Ҳар чанд нишони хеши ҷӯӣ
هر چند نشان خویش جویی
Кам ёбӣ агар чаҳ беш ҷӯӣ
کم یابی اگر چه بیش جویی
Дилгарми шӯй ба офтобӣ
دلگرم شوی به آفتابی
Худро ҳамаи офтоби ёбӣ
خود را همه آفتاب یابی
Бебаррагӣ ту шавад ҳамаи барг
بی برگی تو شود همه برگ
Эмини гардии зи офати марг
ایمن گردی ز آفت مرگ
Ҷое дили ту мақом гирад
جایی دل تو مقام گیرد
Конҷои ҷузи марг кас намирад
کانجا جز مرگ کس نمیرد
Инаст ҳаёти ҷовдонӣ
اینست حیات جاودانی
Рамзии гуфтем агар бадоне
رمزی گفتیم اگر بدانی