Дар он рўзикаҳи бади рӯзи ҷавонӣ
در آن روزیکه بد روز جوانی
Ҷавонӣ чун буд зон сон ки доне
جوانی چون بود زان سان که دانی
Дилам май буд бо дилбар ҳамеша
دلم می بود با دلبر همیشه
Ҳавои шоирӣ дар сар ҳамеша
هوای شاعری در سر همیشه
Ба нақши дилбарон ҳар ҷои амали гӯ
به نقش دلبران هر جا عمل گو
Шудаи чашми ғизолонро ғазали гӯ
شده چشم غزالان را غزل گو
Ба он як гуфта аз ин як шунида
به آن یک گفته از این یک شنیده
Замонии қитъа ва гоҳе қасида
زمانی قطعه و گاهی قصیده
Ба ҷустуҷӯи ниҳода ҳар куҷои рӯ
به جستجو نهاده هر کجا رو
Ҳамеи ҷустами бузургиро , з ҳар сӯ
همی جستم بزرگی را، ز هر سو
Набудам ҳеҷ гуҳи ҷуз бе қарорӣ
نبودم هیچ گه جز بی قراری
Ки ногоҳам аноят кард ёрӣ
که ناگاهم عنایت کرد یاری
Шудам прессону ҷӯён бесару по
شدم پرسان و جویان بی سر و پا
Сӯй мавлоҳамам аддӣн ( ва ) дунё
سوی مولا همام الدین(و) دنیا
Бузургаш ёфтам чун сақфи минӯ
بزرگش یافتم چون سقف مینو
Бузургон гашта як як кучак ӯ
بزرگان گشته یک یک کوچک او
Ба олами солики атвор ӯ буд
به عالم سالک اطوار او بود
Халифаи қосими анвор ӯ буд
خلیفه قاسم انوار او بود
Шудам даргоҳ ӯро бӯса додам
شدم درگاه او را بوسه دادم
Ба хизмат рӯй дар поиши ниҳодам
به خدمت روی در پایش نهادم
Камол ӯ маро афтода нагузошт
کمال او مرا افتاده نگذاشت
Ба лутфи худ маро аз хоки бардошт
به لطف خود مرا از خاک برداشت
Чу андари сӯрати ҳолам назар кард
چو اندر صورت حالم نظر کرد
Маро аз олами маънӣ хабар кард
مرا از عالم معنی خبر کرد
Бигуфт аз шеъри худ чизеи Фрўхўон
بگفت از شعر خود چیزی فروخوان
Ки хоҳӣ шуд сухани гӯйу сухани дон
که خواهی شد سخن گوی و سخن دان
Фурӯ хондам бар он пери доно
فرو خواندم بر آن پیر دانا
Ғазалҳое ки битавон хонд ҳар ҷо
غزلهایی که بتوان خواند هر جا
Чу хондам пешаши он ашъори рангин
چو خواندم پیشش آن اشعار رنگین
Бузургона маро фармуд таҳсин
بزرگانه مرا فرمود تحسین
Бигуфто дар ғазали ҷилдӣу муҳкам
بگفتا در غزل جلدی و محکم
Бирав бархе адо кун маснавии ҳам
برو برخی ادا کن مثنوی هم
Чу ин гуфтан аз он доно шунидам
چو این گفتن از آن دانا شنیدم
зи шодии хештанро во надидам
ز شادی خویشتن را وا ندیدم
Бигуфтам як ду байт аз вазни махзан
بگفتم یک دو بیت از وزن مخزن
Казу , рӯҳи Низомии гашти равшан
کزو، روح نظامی گشت روشن
Шудам бозаш ба маҷлис хондам фош
شدم بازش به مجلس خواندم فاش
Хушаш омад басӣ ва гуфт шобош
خوشش آمد بسی و گفت شاباش
Қабуласт ин мадади бод аз қулӯбаш
قبولست این مدد باد از قلوبش
Бигӯ инро ки хоҳӣ гуфт хубаш
بگو این را که خواهی گفت خوبش
Бигуфтам чанд байтӣ зону айём
بگفتم چند بیتی زان و ایام
Фурӯи кишти оташами бгдоштши хом
فرو کشت آتشم بگداشتش خام
Ба шамъ ман зад аз боди ҳавои пуф
به شمع من زد از باد هوا پف
Фикандаш сияҳи соли андари таваққуф
فکندش سیه سال اندر توقف
зи баъди сӣ ба хотири омадами боз
ز بعد سی به خاطر آمدم باز
Ки бигушоед дар ганҷинаи роз
که بگشاید در گنجینه راز
Хиради нури димоғамро бар афрӯхт
خرد نور دماغم را بر افروخت
зи сари дигари чароғамро бар афрӯхт
ز سر دیگر چراغم را بر افروخت
Бкрдми назмаш ва кардам тамомаш
بکردم نظمش و کردم تمامش
Ниҳодами манбаи атвори номаш
نهادم منبع اطوار نامش
Чу шуд пардохтаи он назм чун дар
چو شد پرداخته آن نظم چون در
Шуд аз овозааш гӯши ҷаҳони пар
شد از آوازه اش گوش جهان پر
Дигар ҳотиф ба гӯшам гуфт бархез
دگر هاتف به گوشم گفت برخیز
Ту шоҳии сози шамшери забони тез
تو شاهی ساز شمشیر زبان تیز
зи ширину зи хусрав ёд кун ёд
ز شیرین و ز خسرو یاد کن یاد
Ҷавобаш ном кун ширину Фарҳод
جوابش نام کن شیرین و فرهاد
Бар мардуми баланди овозаи созиш
بر مردم بلند آوازه سازش
зи нави як бори дигари тозаи созиш
ز نو یک بار دیگر تازه سازش
Бабри саъйӣ ва аз ин назми номӣ
ببر سعیی و از این نظم نامی
Ҷаҳонро равнақии даҳ чун Низомӣ
جهان را رونقی ده چون نظامی
Яке гуфтӣ дигарро кун муҷаллад
یکی گفتی دگر را کن مجلد
Ки хоҳии панҷае бо хумса аш зад
که خواهی پنجه ای با خمسه اش زد
Туро ҳоҷат ба таъриф забон нест
تو را حاجت به تعریف زبان نیست
Ки монандати сухани гӯ дар ҷаҳон нест
که مانندت سخن گو در جهان نیست
Чу аз ҳотиф ба гӯши ин розам омад
چو از هاتف به گوش این رازم آمد
Ҷавонии боз аз дар бозам омад
جوانی باز از در بازم آمد
Ба перони сари раҳ дилбар гирифтам
به پیران سر ره دلبر گرفتم
Ҷавониро дигар аз сар гирифтам
جوانی را دگر از سر گرفتم
Навиштам номаҳо дар ошиқии боз
نوشتم نامه ها در عاشقی باز
Зширин ва зхсрў кардам оғоз
زشیرین و زخسرو کردم آغاز
Ривоят бар ривоят ме навиштам
روایت بر روایت می نوشتم
Заҳри бобӣ ҳикоят ме навиштам
زهر بابی حکایت می نوشتم
Чу дар ширину Фарҳодам назар шуд
چو در شیرین و فرهادم نظر شد
Қалам дар дасти ман чун нешикар шуд
قلم در دست من چون نیشکر شد
Чу ин гуфтани зи ман ёрони шнФтнд
چو این گفتن ز من یاران شنفتند
Змни онро пазируфтанд ва гуфтанд
زمن آن را پذیرفتند و گفتند
Ки бояд кардан ин албти тамомат
که باید کردن این البت تمامت
Каз он олам шавад пар , сят науммат
کز آن عالم شود پر، صیت نامت
Бигуфтам хуш буд лекин ки ин кор
بگفتم خوش بود لیکن که این کار
Лўозмҳош ҳасту шарт бисёр
لوازمهاش هست و شرط بسیار
Яке аҳбаҳ , дувуми ёри мувофиқ
یکی اهبه، دوم یار موافق
Сиўми вақту чаҳоруми ҷои лоиқ
سیوم وقت و چهارم جای لایق
Дигар бо ҳаряк аз инҳо саросар
دگر با هریک از اینها سراسر
Ҳузури хотир ва сад чизи дигар
حضور خاطر و صد چیز دیگر
Бидон таҳқиқи инҳоро ки шак нест
بدان تحقیق اینها را که شک نیست
Валикини бандаро зон ҳеҷ як нест
ولیکن بنده را زان هیچ یک نیست
Ба ҷои ин ки ман шани номи барадам
به جای این که من شان نام بردم
Якояки шарҳи онро бар шимурдам
یکایک شرح آن را بر شمردم
Дарунӣ дорам аз ҷаври забони риш
درونی دارم از جور زبان ریش
Ҳазорон неш аз бегонау хеш
هزاران نیش از بیگانه و خویش
Чу зулфи дилбарони доими парешон
چو زلف دلبران دایم پریشان
Ғами бегонау андӯҳи хуишон
غم بیگانه و اندوه خویشان
Дигар як хонаи пар аз деви мардум
دگر یک خانه پر از دیو مردم
Ба ҷои авд дар ваии дӯди ҳизум
به جای عود در وی دود هیزم
зи дилхоҳами дарави ғамҳои ҷонкоҳ
ز دلخواهم درو غمهای جانکاه
Шаробами хӯни кабобами дили надими оҳ
شرابم خون کبابم دل ندیم آه
зи меҳнатҳо на ором ва на таскин
ز محنتها نه آرام و نه تسکین
Дигар асбоби як як дар хури ин
دگر اسباب یک یک در خور این
Дигар гуфтанд ёронами шикоят
دگر گفتند یارانم شکایت
Макун зеро ки ҳаст инҳо ҳикоят
مکن زیرا که هست اینها حکایت
Бад-ӣнҳо рафтанат душвор бошад
بدینها رفتنت دشوار باشد
Ҳадиси дарди дил бисёр бошад
حدیث درد دل بسیار باشد
Макун аз дарди дил бисёр фарёд
مکن از درد دل بسیار فریاد
Бирав бунёд кун ширину Фарҳод
برو بنیاد کن شیرین و فرهاد
Бигуфтам грмни инҳо май даҳуми шарҳ
بگفتم گرمن اینها می دهم شرح
Ҳадисӣ чанд аз инҳо мекунам тарҳ
حدیثی چند از اینها می کنم طرح
Ки акнӯн табъҳо гашта сети нозук
که اکنون طبعها گشته ست نازک
Наме тобади ҳикоятҳои лаки пак
نمی تابد حکایتهای لک پک
Чунон пардозам аз нави ин маъонӣ
چنان پردازم از نو این معانی
Ки раҳи надиҳад ба хотирҳо гаронӣ
که ره ندهد به خاطرها گرانی
Биндозам зиёдӣ кон нишоед
بیندازم زیادی کان نشاید
Ва зон ҳам нФкнми чизе ки бояд
و زان هم نفکنم چیزی که باید
На пари наздик азу гӯям на даврӣ
نه پر نزدیک ازو گویم نه دوری
Ба ӯ бо сар барам хайри аломўрӣ
به او با سر برم خیر الاموری
Бипардозам бнўъии ин фасона
بپردازم بنوعی این فسانه
Ки фӯтӣ набӯдаш ҳеҷ аз миёна
که فوتی نبودش هیچ از میانه
Пазам зон гӯнаи ин ҳалвои ширин
پزم زان گونه این حلوای شیرین
Каз онам хусравон гӯйанд таҳсин
کز آنم خسروان گویند تحسین
Биорам ончунон пеши хирадманд
بیارم آنچنان پیش خردمند
Ки аз онҳо набояд чизеи афканд
که از آنها نباید چیزی افکند
Дарин кор ар шавад тақдири ёрам
درین کار ار شود تقدیر یارم
Вагар тавфиқ бахшад кирдигорам
وگر توفیق بخشد کردگارم
Бигӯям мухтасари ширину Фарҳод
بگویم مختصر شیرین و فرهاد
Ки аз устод дорам ин сухани ёд
که از استاد دارم این سخن یاد
Ки ҳар чизе ки ҳаст андари ҷаҳон ба
که هر چیزی که هست اندر جهان به
Буд кам гуфтанаш бисёр аз он ба
بود کم گفتنش بسیار از آن به
Дарин маънӣ ҳар он пандам ки ӯ гуфт
درین معنی هر آن پندم که او گفت
Напиндорам сухан буд ин ки дар сифт
نپندارم سخن بود این که در سفت
Ки кам гуфтан набошад ҷузи никуӣ
که کم گفتن نباشد جز نکویی
Набинад мард кам гӯи зарди рӯе
نبیند مرد کم گو زرد رویی
Макун чандон такаллуф дар такаллум
مکن چندان تکلف در تکلم
Каз он мақсӯд гардад аз миёни гум
کز آن مقصود گردد از میان گم
Зхотри нақши пари гуфтани фурӯи шӯ
زخاطر نقش پر گفتن فرو شو
Ҳадисаст ин ки никўгў ва кам гӯ
حدیث است این که نیکوگو و کم گو
зи пар гуфтан нахезад ғайрипастӣ
ز پر گفتن نخیزد غیرپستی
Бирав дар ҳар куҷо кам гӯйу рстӣ
برو در هر کجا کم گوی و رستی
Сухани гавҳар буд натавон шикастан
سخن گوهر بود نتوان شکستن
Ки чун бишикаст натавон боз бастан
که چون بشکست نتوان باز بستن
Ба кам гуфтан чу одат кард оқил
به کم گفتن چو عادت کرد عاقل
Бараст аз меҳнати ҷону ғами дил
برست از محنت جان و غم دل
Чу гуфт инҳо ҳадисаши кори бастам
چو گفت اینها حدیثش کار بستم
Гирифтам гӯша ва хилват нишастам
گرفتم گوشه و خلوت نشستم
зи ширину зи хусрав ёд кардам
ز شیرین و ز خسرو یاد کردم
зи нави ин қиссаро бунёд кардам
ز نو این قصه را بنیاد کردم