Бибин эй аз азал гашта мӯед
ببین ای از ازل گشته موید
Ду чашмами хоҷаи шамси аддӣни Муҳамад
دو چشمم خواجه شمس الدین محمد
Ба дониш дар ҷаҳони бгзидаҳи ман
به دانش در جهان بگزیده من
Ба бениши нур ҳар ду дидаи ман
به بینش نور هر دو دیده من
зи бахти худ , дил хурсанд дорам
ز بخت خود، دل خرسند دارم
Ки дар олам чу ту фарзанд дорам
که در عالم چو تو فرزند دارم
Худоё то буд давру замонат
خدایا تا بود دور و زمانت
Худо дорад ба некӣ дар амонат
خدا دارد به نیکی در امانت
Дам аз дами рӯзу шаб ба хоҳадат буд
دم از دم روز و شب به خواهدت بود
Ки то ҳастӣ ту , ҳастам аз ту хушнӯд
که تا هستی تو، هستم از تو خشنود
Дарин сӣ сол то ҳастӣ ба мардӣ
درین سی سال تا هستی به مردی
зи хизмати ҳеҷ тақсирӣ накардӣ
ز خدمت هیچ تقصیری نکردی
Чу то ғоят накардӣ ҳеҷ тақсир
چو تا غایت نکردی هیچ تقصیر
Нахоҳӣ кард то хоҳӣ шудани пер
نخواهی کرد تا خواهی شدن پیر
Мабодат чашми захм аз чархи римн
مبادت چشم زخم از چرخ ریمن
Ки ҳаст умеди ман инки пас аз ман ,
که هست امید من اینکه پس از من،
Ба некуии Бамонеи ҷовдона
به نیکویی بمانی جاودانه
Шӯй дар шеър , машҳури замона
شوی در شعر، مشهور زمانه
Ки дар даврон , ба аз ақрони хешӣ
که در دوران، به از اقران خویشی
Чаҳ ақрон , балки аз сад солаи бешӣ
چه اقران، بلکه از صد ساله بیشی
Нишоти ангезу ғами коҳу дили афрӯз
نشاط انگیز و غم کاه و دل افروز
Дарин даврони биҳамдиллоҳ ки имрӯз
درین دوران بحمدالله که امروز
Надорад кас чу ман фарзонаи фарзанд
ندارد کس چو من فرزانه فرزند
Гарони қадару сабки рӯҳу хирадманд
گران قدر و سبک روح و خردمند
Яқинам эй маро чун умр дар хур
یقینم ای مرا چون عمر در خور
Ки аз пандам нахоҳӣ тофтани сар
که از پندم نخواهی تافتن سر
Нахусти онкӣ аз худии худ ҷудо бош
نخست آنکه از خودی خود جدا باش
Ба ҳар ҳоле ки бошӣ бо худо бош
به هر حالی که باشی با خدا باش
Чунон аз мо қабӯлӣ кун тҳошӣ
چنان از ما قبولی کن تحاشی
Ки мақбули худо ва халқ бошӣ
که مقبول خدا و خلق باشی
Макун озори мӯрӣ то туоне
مکن آزار موری تا توانی
Ки ин омад муроди зиндагонӣ
که این آمد مراد زندگانی
Чу ҷабборон ба нихват сар мефароз
چو جباران به نخوت سر میفراز
Тавозуъро шиори хештани соз
تواضع را شعار خویشتن ساز
Чу оташи срмкш , чун оби шӯи пок
چو آتش سرمکش، چون آب شو پاک
Ки охири хок май бояд шудани хок
که آخر خاک می باید شدن خاک
Раҳо кун ҳар чаҳ нобоист бошад
رها کن هر چه نابایست باشد
Макун чизе ки ношоист бошад
مکن چیزی که ناشایست باشد
Ҷавониро макун зойеъ ба ғифлат
جوانی را مکن ضایع به غفلت
Ки мо кардему пари дидем аз он лат
که ما کردیم و پر دیدیم از آن لت
Агар хоҳӣ ки нанишинӣ ҷигари хӯн
اگر خواهی که ننشینی جگر خون
Манеҳ по аз тариқи шаръи берун
منه پا از طریق شرع بیرون
Таҳаммул кун ба ҳар чиз ва машав гӣҷ
تحمل کن به هر چیز و مشو گیج
Ки набӯд бе таҳаммули мардро ҳеҷ
که نبود بی تحمل مرد را هیچ
Таҳаммул кун зи аълоу зи адно
تحمل کن ز اعلا و ز ادنا
Ки хуш гуфт ин сухани он марди доно
که خوش گفت این سخن آن مرد دانا
Ба чашм кам мубин дар ҳеҷ зарра
به چشم کم مبین در هیچ ذره
Ки ӯро ҳам з хуршедаст баҳра
که او را هم ز خورشید است بهره
Макаши пои вопас , афтодӣ чу дар пеш
مکش پا واپس، افتادی چو در پیش
Макаши по аз гилӣми хеши ҳам беш
مکش پا از گلیم خویش هم بیش
Буд тафрит дар ҳар ҳолатӣ шавам
بود تفریط در هر حالتی شوم
Макун ифроти кон ҳам ҳаст мазмум
مکن افراط کان هم هست مذموم
Ту аввали хешро аз ғам барӣ кун
تو اول خویش را از غم بری کن
Пас онгаҳ дайгариро ғмхўрӣ ( кун )
پس آنگه دیگری را غمخوری(کن)
Макун инфоқ чун худ бе навое
مکن انفاق چون خود بی نوایی
Кигар худро нае касро нишое
که گر خود را نه ای کس را نشایی
Чароғии кони зи баҳри хона бояд
چراغی کان ز بهر خانه باید
Мисли бошад ки масҷидро нишоед
مثل باشد که مسجد را نشاید
Мада аз дасти ҳзму пеши бинӣ
مده از دست حزم و پیش بینی
Вагар на пар ба рӯзи ғами нишинӣ
وگر نه پر به روز غم نشینی
Макун дар ранҷи бурдани ҳеҷ тақсир
مکن در رنج بردن هیچ تقصیر
Ки ҳастам ин насиҳати ёд аз пер
که هستم این نصیحت یاد از پیر
Чу аз ранҷи ту ганҷ ояд падедор
چو از رنج تو گنج آید پدیدار
Бабри ранҷ эй ҷавон ва ганҷ бурдор
ببر رنج ای جوان و گنج بردار
Ту шӯи машғӯли кор ва бош ҳозир
تو شو مشغول کار و باش حاضر
Ки ҳар коряш муздӣ ҳаст охир
که هر کاریش مزدی هست آخر
Мтоб аз ранҷ дар кору мҷуи ҳеҷ
متاب از رنج در کار و مجو هیچ
Ки зойеъ нест дар даргоҳ ӯ ҳеҷ
که ضایع نیست در درگاه او هیچ
Чу нӯшӣ , луқмаи гирд сар магардон
چو نوشی، لقمه گرد سر مگردان
Ки роҳӣ нест аз лаб то ба дандон
که راهی نیست از لب تا به دندان
Агар хоҳӣ ки дар меҳнат намирӣ
اگر خواهی که در محنت نمیری
Бикун рӯзи ҷавонии фикри перӣ
بکن روز جوانی فکر پیری
Чу мушкилҳои даврон ғам фазояд
چو مشکلهای دوران غم فزاید
Чунон зии кант осонтар барояд
چنان زی کانت آسانتر برآید
Ба гетигар ҳузур ар умри хоҳӣ
به گیتی گر حضور ار عمر خواهی
Магарад аз ҳеҷ рӯи гирди муноҳӣ
مگرد از هیچ رو گرد مناهی
Барои рӯзи бади чизеи бунаи зар
برای روز بد چیزی بنه زر
Ки бошад эҳтиёҷ аз марги бадтар
که باشد احتیاج از مرگ بدتر
Чу ҳайвони дрмиФти андари алафзор
چو حیوان درمیفت اندر علفزار
Ки доим хор бошад марди пурхор
که دایم خوار باشد مرد پرخوار
Азин беҳтар набошад сарфарозӣ
ازین بهتر نباشد سرفرازی
Ки нафаси худ забуни хеш созӣ
که نفس خود زبون خویش سازی
Магӯ то ҷаҳди дорӣ бо занони роз
مگو تا جهد داری با زنان راز
Ки зан розат бигӯед сар ба сарбоз
که زن رازت بگوید سر به سرباز
Ба аҳмақ дар сухани гуфтани нкўшӣ
به احمق در سخن گفتن نکوشی
Ҷавоб аҳмақон бошад хамӯшӣ
جواب احمقان باشد خموشی
Агар хоҳӣ ки бошӣ бо саодат
اگر خواهی که باشی با سعادت
Саодат нест ғайр аз тарки одат
سعادت نیست غیر از ترک عادت
Макун ҳар чизи кони хезади зи дастат
مکن هر چیز کان خیزد ز دستت
Ки бироҳӣ кунад чун хок , пастат
که بیراهی کند چون خاک، پستت
Макунгар дорӣ эй ҷони падари ҳуш
مکن گر داری ای جان پدر هوش
Худоро дар ҳамаи кории фаромӯш
خدا را در همه کاری فراموش
зи суҳбатҳои бад бигурез чун тир
ز صحبتهای بد بگریز چون تیر
Казон бадтар набошад ҳеҷ тақсир
کزان بدتر نباشد هیچ تقصیر
Дамии ғами ҷумла олам наярзад
دمی غم جمله عالم نیرزد
Ҳамаи олам ба як дам ғам наярзад
همه عالم به یک دم غم نیرزد
Чаро бояд ниҳодан бар ҷаҳони дил
چرا باید نهادن بر جهان دل
Чу охир боядат кандан аз он дил
چو آخر بایدت کندن از آن دل
Макун бад то туоне ва махӯр ғам
مکن بد تا توانی و مخور غم
Фароғати ҷӯй аз кули ду олам
فراغت جوی از کل دو عالم
Макун худро ба зиндони ҷаҳони банд
مکن خود را به زندان جهان بند
Ҷаҳон бигзор ва бар риш ҷаҳон ханд
جهان بگذار و بر ریش جهان خند
Макаши сахтӣ ва мекун дараҷаон зист
مکش سختی و می کن درجهان زیست
Ба ҳар навъе ки осон бар тавон зист
به هر نوعی که آسان بر توان زیست
Марв то май туоне аз паии дил
مرو تا می توانی از پی دل
Ки ҷузи нокомӣ аз вай нест ҳосил
که جز ناکامی از وی نیست حاصل
Макун вайрони сарои даҳри обод
مکن ویران سرای دهر آباد
Ки онро ҷуз харобӣ нест бунёд
که آن را جز خرابی نیست بنیاد
Чу ганҷу маликро рӯ дар табоҳии сет
چو گنج و ملک را رو در تباهی ست
Гадо бӯдан дарин раҳи подшоҳии сет
گدا بودن درین ره پادشاهی ست
Набинӣ як сари мӯи он замони бад
نبینی یک سر مو آن زمان بد
Ки бинӣ ҳар бадиро беҳтар аз худ
که بینی هر بدی را بهتر از خود