эй зи хок дар ту тоҷи серум
ای ز خاک در تو تاج سرم
Худ ҳаминаст бъолми ҳунарам
خود همینست بعالم هنرم
Нами калаки туу хок дар тест
نم کلک تو و خاک در تست
Ҳосили хушк ватар баҳр ва барам
حاصل خشک و تر بحر و برم
Ақдҳо гавҳари азуи брбоим
عقدها گوهر ازو بربایم
Гар буд бар сари калакати зафарам
گر بود بر سر کلکت ظفرم
Тобеъи ҳукм ту омад тақдир
تابع حکم تو آمد تقدیر
Кард маълуми қазои ин қади Ром
کرد معلوم قضا این قد رم
Бо шукри бории нӯки қаламат
با شکر باری نوک قلمت
Сахти нои муътақиди нешикарам
سخت نا معتقد نیشکرم
То бидидам сувари алфозат
تا بدیدم صور الفاظت
Дар назар ҳеҷ наёяд дар Ром
در نظر هیچ نیاید در رم
Агарам малики слимолни бахше
اگرم ملک سلیمالن بخشی
Бошад аз ҳиммати ту мо ҳзрм
باشد از همّت تو ما حضرم
Ҳамаи меҳр ту чакад аз раги ман
همه مهر تو چکد از رگ من
Гар занад дасти фалаки ништрм
گر زند دست فلک نیشترم
Ҳамаи сари сабзии вуҷӯдат ки зи баҳр
همه سر سبزی وجودت که ز بحر
Ҳосилӣ нест биҷузи шӯру шарм
حاصلی نیست بجز شور و شرم
То ризои схтт рӯй намӯд
تا رضا سخطت روی نمود
Гашти равшани сабаби нафъу зрм
گشت روشن سبب نفع و ضرم
Ёдгоранд зи рангу бӯят
یادگارند ز رنگ و بویت
Субҳи тобону насими саҳарам
صبح تابان و نسیم سحرم
Гуфт кайвон : ки ман он ҳиндӯем
گفت کیوان : که من آن هندویم
Каз паии поси ббоми ту барам
کز پی پاس ببام تو برم
Накунам бандагӣати пас чаҳ кунам ?
نکنم بندگیت پس چه کنم؟
Ки на ман хубтар азмоаҳ ва хӯрам
که نه من خوبتر ازماه و خورم
Гарчи дар олами назми он маликам
گرچه در عالم نظم آن ملکم
Каз маъонӣаст ҳашар дар ҳашарам
کز معانیست حشر در حشرم
Врчаҳи сартосар олам бигирифт
ورچه سرتاسر عالم بگرفت
Шеъри ман банда чу сяти падарам
شعر من بنده چو صیت پدرم
Кӣ бмдҳ ту расад хотири ман ?
کی بمدح تو رسد خاطر من ؟
На баҳри ҳол ки ҳастам башарам ?
نه بهر حال که هستم بشرم؟
Осмон гуфт марои он ҳавас аст
آسمان گفت مرا آن هوس است
Костони ту буд мустақарам
کآستان تو بود مستقرم
Чун баландии тлбидми ночор
چون بلندی طلبیدم ناچار
Ҳар шабӣ то бсҳр дар сҳрм
هر شبی تا بسحر در سهرم
Моҷроиисти маро хуш бишинав
ماجراییست مرا خوش بشنو
Гарчи аз гуфтани он бар ҳазарам
گرچه از گفتن آن بر حذرم
Ҳуҷҷатӣ дорам ва шуд муддатҳо
حجّتی دارم و شد مدّتها
Каз паии ҳифзаши хунини ҷигарам
کز پی حفظش خونین جگرم
Гоҳ ҳрзӣ кунамаш бар бозу
گاه حرزی کنمش بر بازو
Гоҳи тъўиз буд бар камарам
گاه تعویذ بود بر کمرم
Бас ки михўонми боз
بس که میخوانم باز
Ҳама чун об равон шуд зибрам
همه چون آب روان شد زبرم
Ончунон кард ҳаводиси тиш
آنچنان کرد حوادث طیّش
Ки дигар ном зншрш набарам
که دگر نام زنشرش نبرم
Аз паии тақвият ӯ ҳамаи сол
از پی تقویت او همه سال
Коғази пушту ширешат барам
کاغذ پشت و سریشت برم
Бади танг рӯй ва кунун пушт қавӣаст
بد تنگ روی و کنون پشت قویست
Аз чаҳ ? аз коғаз беҳаду марам
از چه ؟ از کاغذ بی حدّ و مرم
Бас ки дар сари знмши пиндорӣ
بس که در سر زنمش پنداری
Ки ман он ҳдҳдки нома барам
که من آن هدهدک نامه برم
Ганҷи номаи сет ва бирав мстўрст
گنج نامه ست و برو مسطورست
Сомиту нотиқу айну асарам
صامت و ناطق و عین و اثرم
Сари ҷаридаи зи ваии андари гирам
سر جریده ز وی اندر گیرم
Чун тафосили захоири шимурам
چون تفاصیل ذخایر شمرم
Ҳамчу дар номаи маҳшари осӣ
همچو در نامۀ محشر عاصی
Бскаҳ дар вай бтҳир нагарм
بسکه در وی بتحیّر نگرم
Акси он лавн баёзасту савод
عکس آن لون بیاض است و سواد
Ки бимонадаст чунин дар басарам
که بماندست چنین در بصرم
Давр набӯд ки ҳуруфаши як як
دور نبود که حروفش یک یک
Ҳак кунад дидаи бтиғи назарам
حک کند دیده بتیغ نظرم
Дӯш мегуфт забони ҳолаш
دوش می گفت زبان حالش
Ҳасби ҳолеи хуши ширини терм
حسب حالی خوش شیرین ترم
Манам он хомаш гуё ки бҳкм
منم آن خامش گویا که بحکم
Чокроннди қазоу қадарам
چاکرانند قضا و قدرم
Ҳақ бигӯям ҳамаи касро дар рӯй
حق بگویم همه کس را در روی
Врчаҳ аз оби тнк рӯй терм
ورچه از آب تنک روی ترم
Ҳуҷҷатии қотеъаму гоҳи нФоз
حجّتی قاطعم و گاه نفاذ
Шакли тдўир зар омад сипарам
شکل تدویر زر آمد سپرم
Носири ҳақам ва ҳарҷо ки рӯм
ناصر حقّم و هرجا که روم
Бархати адл буд раҳгузарам
برخط عدل بود رهگذرم
Грднонрои сар бархат манаст
گردنانرا سر برخطّ منست
Зонка ҳам довар ва ҳам додгарам
زانکه هم داور و هم دادگرم
Хатми корӣ бшҳодт омад
ختم کاری بشهادت آمد
Зонка бар номи хдоисти серум
زانکه بر نام خدایست سرم
Саргузашти қалам аз ман пурсед
سرگذشت قلم از من پرسید
Ки зторихи ҷаҳон бо хабарам
که زتاریخ جهان با خبرم
Ҳофизи молам , ва аз роҳи сифат
حافظ مالم ، و از راه صفت
Ҳамчуи Марии басари ганҷ барам
همچو ماری بسر گنج برم
Он музаккари сифатам каз раҳи нутқ
آن مذکّر صفتم کز ره نطق
Мнкронрои сӯии ҳақи роҳбарам
منکرانرا سوی حق راهبرم
Қозӣон аз суханам кор кунанд
قاضیان از سخنم کار کنند
Шаръ кардаст чунин муътабарам
شرع کردست چنین معتبرم
Гоҳ дар даст буд ҷилваи гуҳам
گاه در دست بود جلوه گهم
Гоҳ бар фарқ буд мсттрм
گاه بر فرق بود مستترم
Лъбтии сими тани дили сияҳам
لعبتی سیم تن دل سیهم
Ҷавҳарӣ кам хатари бохтрм
جوهری کم خطر باخطرم
Аз латифии тан ва нозукем
از لطیفیّ تن و نازکیم
Бошад лзи қатраи обии хайрам
باشد لز قطرۀ آبی خیرم
Чаҳ чобуки бастаи миёну сабкам
چه چابک بسته میان و سبکم
Лоҷарам чаҳ ҳзр ва чаҳ сафарам
لاجرم چه حضر و چه سفرم
Тоза чун моҳи навами доим аз онк
تازه چون ماه نوم دایم از آنک
Накунад куҳнаи масири қамарам
نکند کهنه مسیر قمرم
Зонка аз ақд ҳисобам гиранд
زانکه از عقد حسابم گیرند
Дар ҳисоб омад , чун ақди зарам
در حساب آمد ، چون عقد زرم
МФлсонро шудаам гардани банд
مفلسانرا شده ام گردن بند
Пас на ақди зар , ақди гуҳарам
پس نه عقد زر ، عقد گهرم
Ғунчаи осои ҳама дар зари печам
غنچه آسا همه در زر پیچم
Зон баҳри бодии зеру зибрам
زان بهر بادی زیر و زبرم
Бод бирабоед чун гулбаргам
باد برباید چون گلبرگم
Оби бигузорад ҳамчун шукрам
آب بگذارد همچون شکرم
Ҳамчуи ойӣнаи зи оҳии тбҳм
همچو آیینه ز آهی تبهم
Ҳамчуи хошок ббодӣ биппарам
همچو خاشاک ببادی بپرم
Тӯл ва арзӣаст маро ҳар соъат
طول و عرضیست مرا هر ساعت
Врчаҳи дарҳам шудау мухтасарам
ورچه درهم شده و مختصرم
Мори хуфтаи сети марои ном аз онк
مار خفته ست مرا نام از آنک
Заранга дорам ва худ хок хӯрам
زرنگه دارم و خود خاک خورم
Гоҳи ошуфта бахуд барпечон
گاه آشفته بخود برپیچان
Гоҳи оҳистау бастаи зи фурм
گاه آهسته و بسته ز فرم
Гоҳ кӯтоҳ шавам гоҳи дароз
گاه کوتاه شوم گاه دراز
Рост чун ҷаъди яке хуши писарам
راست چون جعد یکی خوش پسرم
Шоҳидони баста ва слм буданд
شاهدان بسته و صلم بودند
Гарчи акнӯн бхлоқти смрм
گرچه اکنون بخلاقت سمرم
Бар сари ман чаҳ навиштаст қазо ?
بر سر من چه نوشتست قضا؟
Ки гирифтори бадасти ту дирам
که گرفتار بدست تو درم
То кӣ аз дасти ту бар худ печам ?
تا کی از دست تو بر خود پیچم؟
Коғазин ҷомаи зи ту чанд дирам ?
کاغذین جامه ز تو چند درم؟
Аҷалам шуд сипарии мдтҳост
اجلم شد سپری مدّتهاست
Гарчи ман роҳи бақо май сипарам
گرچه من راه بقا می سپرم
Хати ман гашт чу мӯии ту сипед
خط من گشت چو موی تو سپید
Бас ки гирдоне аз дар бадарам
بس که گردانی از در بدرم
Ҷузи сияҳи рӯеи ман ҳосил чист ?
جز سیه رویی من حاصل چیست؟
Ки баҳри маҳзарии ореи бадарам
که بهر محضری آری بدرم
Дар хатам аз ту ки ҳар лаҳза кунӣ
در خطم از تو که هر لحظه کنی
Арза бар хоҷаи бадастӣ дигарам
عرضه بر خواجه بدستی دگرم
эй дариғо агарам зар бошад
ای دریغا اگرم زر باشد
Врчаҳ бефоида бошад агарам
ورچه بی فایده باشد اگرم
Гарчи бар ман рақам таҳрираст
گرچه بر من رقم تحریرست
Чун макотиби зи ту худро бихарам
چون مکاتب ز تو خود را بخرم
Срўро ! садро ! аҳволи ҳама
سرورا! صدرا! احوال همه
Арза кардам ки набад зон гзрм
عرضه کردم که نبد زان گزرم
Бикаш ин дарди сар ва боз Раҳон
بکش این درد سر و باز رهان
Бхдоўндии азин дардисарам
بخداوندی ازین دردسرم
Ҳам маро зу ва ҳам ӯро аз ман
هم مرا زو و هم او را از من
Ту бзри бозхр , арнии бадарам
تو بزر بازخر ، ارنی بدرم