эй дил чу огаҳӣ ки фано дар пай бақост

ای دل چو آگهی که فنا در پی بقاست

Ин орзӯу ози дарози ту бар куҷост ?

این آرزو و آز دراز تو بر کجاست؟

Барҳам чаҳ бандии ин ҳамаи фонии бадасти ҳирс ?

برهم چه بندی این همه فانی بدست حرص؟

Чизе бадаст кун ки на он арза фаност

چیزی بدست کن که نه آن عرضۀ فناست

Гоҳат чу наргисаст ҳамаи чашм бар кулоҳ

گاهت چو نرگس است همه چشم بر کلاه

Гоҳе чу ғунчаи ?ути ҳамаи тан баста қабост

گاهی چو غنچه ات همه تن بستۀ قباست

Дар кори хайр , табъи ту чун санг сокинаст

در کار خیر، طبع تو چون سنگ ساکنست

Гандум чу дид санги тӯби рон чу Асияст

گندم چو دید سنگ توپ ران چو آسیاست

Бар завқи ту зи ҳирси ҳамаи нешикар не аст

بر ذوق تو ز حرص همه نیشکر نی است

Дар чашми ту зи бухли ҳамаи хоки тўтёст

در چشم تو ز بخل همه خاک توتیاست

Девор диде ту зи боғи вуҷӯду бас

دیوار دیدیی تو ز باغ وجود و بس

Огаҳи Неи дарав ки чаҳ гулҳои хуш лақост

آگه نیی درو که چه گلهای خوش لقاست

Сабз ва хушаст зоҳир дунё бичишам ту

سبز و خوشست ظاهر دنیا بچشم تو

Каз шаҳвати бҳимии ақли ту дар ғтост

کز شهوت بهیمی عقل تو در غطاست

Ту фориғии зи ранги гулу буии ёсуман

تو فارغی ز رنگ گل و بوی یاسمن

То чун харати назари ҳама бар сабзау гёст

تا چون خرت نظر همه بر سبزه و گیاست

Дар хок дафн кардае он гавҳари шариф

در خاک دفن کرده ای آن گوهر شریف

Хокаши зи сар фурӯ кун ва бингар ки кимиёст

خاکش ز سر فرو کن و بنگر که کیمیاست

Шармӣ бидор то кунамат номи одамӣ

شرمی بدار تا کنمت نام آدمی

Каз одамии шарифтарин хосият ҳаёст

کز آدمی شریفترین خاصیت حیاست

Дар ҷамъи моли умри ҳазина чаҳ мекунӣ ?

در جمع مال عمر هزینه چه میکنی؟

Зирак набошад онкии зари афзуду умри кост

زیرک نباشد آنکه زر افزود و عمر کاست

Аз хоки зари ҳамеи талабӣ то ғании шӯй

از خاک زر همی طلبی تا غنی شوی

Худ фақри мдқъст ки наздик ту Ганаст

خود فقر مدقعست که نزدیک تو غناست

Даст аз талаб бидор агарат барг ин раҳаст

دست از طلب بدار اگرت برگ این رهست

Конро ки роҳи тӯша на фақраст бе навост

کان را که راه توشه نه فقرست بی نواست

На фақри сӯратӣ ки буд ҳамАннани куфр

نه فقر صورتی که بود همعنان کفر

Бали фақри маънавӣ ки бадв фахр анбиёст

بل فقر معنوی که بدو فخر انبیاست

Ҳаррӯз дар баробари каъбаи сети панҷ бор

هرروز در برابر کعبه ست پنج بار

Он синае ки чори ҳадаш бо клисёст

آن سینه ای که چار حدش با کلیسیاست

Мшкўаҳи нури ҳақи зи ту конӯн шаҳватаст

مشکوة نور حق ز تو کانون شهوتست

Ҷоми ҷам аз хисосати ту зарфи шўрбост

جام جم از خساست تو ظرف شورباست

Аз ҳур май гурезӣ ва бо хӯки мичрӣ

از حور می گریزی و با خوک میچری

эй хуии ту дурушт ндонӣ ки ин ҷафост

ای خوی تو درشت ندانی که این جفاست

Тарки бадии муқаддамаи феъл некӣ аст

ترک بدی مقدمۀ فعل نیکی است

Коўли алоҷи воҷиби бемори аҳтмост

کاول علاج واجب بیمار احتماست

Худ нафии ботили аввал лафз шаҳодатаст

خود نفی باطل اول لفظ شهادتست

Аввали аъўзи вонгаҳеи алҳмди волзҳост

اول اعوذ وانگهی الحمد والضحاست

Аввал бишӯй даст , пас онгаҳ намоз кун

اول بشوی دست، پس آنگه نماز کن

Яъне бидор дасти з ҳарчӣ он на ёди мост

یعنی بدار دست ز هرچه آن نه یاد ماست

Бо илми ошнои шӯ , вази об бар сари ой

با علم آشنا شو، وز آب بر سر آی

Каз об бар сар омад ноз илм ошност

کز آب بر سر آمد ناز علم آشناست

Садии миёни маънии қуръону ҷони тест

سدی میان معنی قرآن و جان تست

Онрои тнк тарк кун арат рои алтқост

آنرا تنک ترک کن ارت رای التقاست

Ҳаст он ҳиҷоби мастур аз чашми зоҳират

هست آن حجاب مستور از چشم ظاهرت

Чун чашми ақл боз кунӣ сӯраташ ҳавост

چون چشم عقل باز کنی صورتش هواست

Маҳрӯми он гурусна ки бар хон подшоҳ

محروم آن گرسنه که بر خوان پادشاه

Умрӣ нишаста бошад ва гӯйанд ноштост

عمری نشسته باشد و گویند ناشتاست

Ту меъда аз фузули бинбоштӣ чунонк

تو معده از فضول بینباشتی چنانک

Дар вай на ганҷи луқма ва на ҷой иштиҳост

در وی نه گنج لقمه و نه جای اشتهاست

Хубони маънавӣ бадалӣ оваранд рӯй

خوبان معنوی بدلی آورند روی

Каз равшанӣ чу оинааш рӯй дар сафост

کز روشنی چو آینه اش روی در صفاست

Ту дар чаҳ табиату эзади бФзли хеш

تو در چه طبیعت و ایزد بفضل خویش

Ҳаблӣ фурӯгузошта беҳад ва мунтаҳост

حبلی فروگذاشته بی حد و منتهاست

То дасти андари он занӣ ва бар зибри шӯй

تا دست اندر آن زنی و بر زبر شوی

Ту пушт пой мезанӣ он ҳаблро , хатост

تو پشت پای میزنی آن حبل را، خطاست

Чун ёд ҳақ кунӣ бзбон , дили куҷо буд ?

چون یاد حق کنی بزبان، دل کجا بود؟

Вақти ҳисоби зари суханатро з ҷон адост

وقت حساب زر سخنت را ز جان اداست

Зини бошгўнгӣ ки турои расм ва одатаст

زین باشگونگی که ترا رسم و عادتست

Худро чу бошгўнаҳ кунӣ , роҳ авлиёст

خود را چو باشگونه کنی، راه اولیاست

Дилҳои мурда зинда нагардад бидон сухан

دلهای مرده زنده نگردد بدان سخن

Каз ҷони сидқи қолаби алфоз ӯ ҷудост

کز جان صدق قالب الفاظ او جداست

Овоз каз даҳон ба даройад дароӣ ро

آواز کز دهان به درآید درای را

Гар мустамеъ хараст сазовор он Нидост

گر مستمع خرست سزاوار آن نداست

Ҳарчӣ омадат ба гӯш , забон ту бозгуфт

هرچه آمدت به گوش، زبان تو بازگفت

Дар гунбади димоғи ту ошӯби азони садост

در گنبد دماغ تو آشوب ازآن صداست

Ҳарчӣ аз забон равад нарасад беш то ба гӯш

هرچه از زبان رود نرسد بیش تا به گوش

Дар дил нарафт ҳар сухании кони зи ҷони нхост

در دل نرفت هر سخنی کآن ز جان نخاست

Тирӣ ки коргар буд аз пас куҷои ҷаҳд ?

تیری که کارگر بود از پس کجا جهد؟

Он бозпаси ҷаҳд ки нуфӯзаш ба сад балост

آن بازپس جهد که نفوذش به صد بلاست

Зон ҳамчу ноӣ хуй ФрогФт карда Эй

زان همچو نای خوی فراگفت کرده ای

Кандар дилати сухани асар ҷунбиш ҳавост

کاندر دلت سخن اثر جنبش هواست

Ҳркўи зи сидқ дам занад ар як нафас буд

هرکو ز صدق دم زند ار یک نفس بود

Чун субҳи равшании ҷаҳоняш дар қафост

چون صبح روشنی جهانیش در قفاست

Миҳроб зон ба нақши зари андар гирифта анд

محراب زان به نقش زر اندر گرفته اند

Бории дил ту донад каши қибла гуҳ куҷост

باری دل تو داند کش قبله گه کجاست

Он ҳам муборакии риёии намози тест

آن هم مبارکی ریای نماز تست

Гар мавзеи намози туро ном бӯрёст

گر موضع نماز ترا نام بوریاست

Ранҷи бадӣу роҳати некӣ ба дил расад

رنج بدی و راحت نیکی به دل رسد

Вонгаҳ бидон касе ки дилу хотири ту хост

وانگه بدان کسی که دل و خاطر تو خواست

Пас воҷибат буд ки ҳама некуӣ кунӣ

پس واجبت بود که همه نیکویی کنی

Чун некӣу бадиро ин аввалин ҷазост

چون نیکی و بدی را این اولین جزاست

Гар эминӣ ба тоъат , амнисти хавфнок

گر ایمنی به طاعت، امنیست خوفناک

Вари хоиФии зи маъсият , ин манша раҷост

ور خایفی ز معصیت، این منشأ رجاست

Тоъат ки бо ғурур буд бех лаънатаст

طاعت که با غرور بود بیخ لعنتست

Исён казу шикастаи шӯии тухми аҷтбост

عصیان کزو شکسته شوی تخم اجتباست

Гулбарги хорпушт буд бе ризои ҳақ

گلبرگ خارپشت بود بی رضای حق

Оташи гули шукуфта буд ҳар куҷо ризост

آتش گل شکفته بود هر کجا رضاست

То бо вуҷӯди ҳамраҳе , аз нест камтарӣ

تا با وجود همرهی، از نیست کمتری

Чун дар фано сулӯк кунӣ , манзалат бақост

چون در فنا سلوک کنی، منزلت بقاست

Бар ҳарчӣ ҷузи худоӣ касе такя ме кунад

بر هرچه جز خدای کسی تکیه می کند

Исён маҳз бошад , азони ном ӯ Асост

عصیان محض باشد، ازآن نام او عصاست

Дар водии муқаддас агар он фурӯ наҳй

در وادی مقدس اگر آن فرو نهی

Равшан шавад туро ки Асо нест аждаҳост

روشن شود ترا که عصا نیست اژدهاست

Андари дуои тести халал варна бар дараш

اندر دعای تست خلل ورنه بر درش

Даст иҷобатаст ки гиребон каш атост

دست اجابتست که گریبان کش عطاست

Гар боварами надорӣ , мисдоқи ин сухан

گر باورم نداری، مصداق این سخن

Онк : аҷиби дъўаҳи доъӣ азо дуост

آنک: اجیب دعوة داعی اذا دعاست

Онк : аҷиби дъўаҳи доъӣ азо дуост

آنک: اجیب دعوة داعی اذا دعاست

Аз баҳри он чунин ҳамаи кор тўбӣ навост

از بهر آن چنین همه کار توبی نواست

Мушкилтар онкии хасму гувоҳати з хона анд

مشکل تر آنکه خصم و گواهت ز خانه اند

Кондоми ту якояк бар феъли ту гўост

کاندام تو یکایک بر فعل تو گواست

Фардо чаҳ суд дорад лофу дурӯғи ту

فردا چه سود دارد لاف و دروغ تو

Онҷо ки бар ту даст ту бошад гувоҳи рост ?

آنجا که بر تو دست تو باشد گواه راست؟

Бар бод беш аз ин мадаи ин умри нозанин

بر باد بیش از این مده این عمر نازنین

Конро чу фӯт шуд , на талофӣ ва на қазост

کآن را چو فوت شد، نه تلافی و نه قضاست

Ҳарчӣ он зи умр худ битавонӣ ба шаби бдзд

هرچه آن ز عمر خود بتوانی به شب بدزد

Кин дуздии чунин ба ҳама мазҳабӣ равост

کاین دزدی چنین به همه مذهبی رواست

Бо рӯзгори аҳди ту бастӣ , на рӯзгор

با روزگار عهد تو بستی، نه روزگار

Пас ин нафир чист ки айёми биўФост ?

پس این نفیر چیست که ایام بیوفاست؟

Нони ту дайр агар бирасад , халқ куштанӣ аст

نان تو دیر اگر برسد، خلق کشتنی است

Аз ту намоз фӯт шавад , гӯйӣ аз қазост

از تو نماز فوت شود، گویی از قضاست

Рӯзии се чор сабр кун ва рнҷкӣ бикаш

روزی سه چار صبر کن و رنجکی بکش

Кон ранҷ нест зойеъ ва он дардро давост

کآن رنج نیست ضایع و آن درد را دواست

Бо теғи офтоб агар кӯҳ сабр кард

با تیغ آفتاب اگر کوه صبر کرد

Ёқӯт ва лаъл бингар то кон чаҳ прбҳост

یاقوت و لعل بنگر تا کان چه پربهاست

Шарм оядат зи маъсият ар ман баён кунам

شرم آیدت ز معصیت ار من بیان کنم

Кандар ҳақи ту лутфи азалро чаҳ эътиност

کاندر حق تو لطف ازل را چه اعتناست

Чандини ҳазор халқи зи баҳри сукӯни ту

چندین هزار خلق ز بهر سکون تو

Дар ҷунбишанд ва он ҳама назд ту худ ҳбост

در جنبشند و آن همه نزد تو خود هباست

Насаед осмону нхсбнди ахтарон

ناساید آسمان و نخسبند اختران

Ту бехабар ки ин ҳама осоиш турост

تو بی خبر که این همه آسایش تراست

Хуршеди байн ки чашму чароғ вуҷӯд ӯст

خورشید بین که چشم و چراغ وجود اوست

Баҳри масолеҳи ту шабу рӯз дар ъност

بهر مصالح تو شب و روز در عناست

Саққои кӯии тест ва ҳам ӯ нон диҳад туро

سقای کوی تست و هم او نان دهد ترا

Ин абри дирафшон ки дилаш ғарқа сахост

این ابر درفشان که دلش غرقۀ سخاست

Дар баҳр , тозӣонаи киштии ту шимол

در بحر، تازیانۀ کشتی تو شمال

Дар бар , насими мрўҳаҳи ҷон ту сабост

در بر، نسیم مروحۀ جان تو صباست

Дар матбахи ту чӯб хӯрд то абои пазад

در مطبخ تو چوب خورد تا ابا پزد

Оташ ки аз такаббур сармоя абост

آتش که از تکبر سرمایۀ اباست

Хоки замини зи баҳри ту бар шох ме равад

خاک زمین ز بهر تو بر شاخ می رود

То дар даҳонат май наад он мива кат ҳавост

تا در دهانت می نهد آن میوه کت هواست

Кӯҳи баландпояи нигаҳбони фарши тест

کوه بلندپایه نگهبان فرش تست

Дар домани сукӯнаш аз он пой норавост

در دامن سکونش از آن پای نارواست

Фарзанди сулби кӯҳ ки ӯро ба хӯни дил

فرزند صلب کوه که او را به خون دل

Пурвирди зери домани худ ончунон ки хост

پرورد زیر دامن خود آنچنان که خواست

Аз таҳти қрти ҳалқа ба гӯши ғуломи тест

از تحت قُرط حلقه به گوش غلام تست

Ту худ мадон ки он ҳама худ чист ё чарост

تو خود مدان که آن همه خود چیست یا چراست

Он донаи ятем , ҷгргўшаҳи садаф

آن دانۀ یتیم، جگرگوشۀ صدف

Длбстгиш ҳам бизан ва бача шумост

دلبستگیش هم بزن و بچۀ شماست

Шаръаст ҳомии зану фарзанду моли ту

شرعست حامی زن و فرزند و مال تو

Табъат ҳаме кунад ҳамаи асбоби хонаи рост

طبعت همی کند همه اسباب خانه راست

Дар пеши ту ба машъалаи дорӣ ҳаме равад

در پیش تو به مشعله داری همی رود

Ақлӣ ки бар мамолики офоқи подшост

عقلی که بر ممالک آفاق پادشاست

Бар дида мекашад алафи чорпои ту

بر دیده میکشد علف چارپای تو

Кайхусрави баҳор ки лшкркш намост

کیخسروِ بهار که لشکرکش نماست

Аз баҳри хизматати ҳайвонотро ҳама

از بهر خدمتت حیوانات را همه

Ҳам рӯй сӯии пастӣ ва ҳам пуштҳо дўтост

هم روی سوی پستی و هم پشتها دوتاست

ТрФиаҳи тест ҳарчӣ з анвоъ неъматаст

ترفیه تست هرچه ز انواع نعمتست

Танбеҳи тест ҳарчӣ қалам ибтилост

تنبیه تست هرچه قلم ابتلاست

ТхўиФ кардан ту чароғаст бар раҳат

تخویف کردن تو چراغست بر رهت

Таклиф кардан ту , калид дар атост

تکلیف کردن تو، کلید در عطاست

Таклиф кардан ту , калид дар атост

تکلیف کردن تو، کلید در عطاست

Ин мансаби чунин ки ту дорӣ дигар крост ?

این منصب چنین که تو داری دگر کراست؟

То чанд бар худоӣ ӯ эътирози ту ?

تا چند بر خدایی او اعتراض تو؟

Кор ту бандагӣаст , худоӣ бадв сазост

کار تو بندگیست، خدایی بدو سزاست

Ботрҳоти ҳикмати Юнони туро чикор ?

باترهات حکمت یونان ترا چکار؟

Бас нест кати набӣу набӣ ҳарду муқтадост

بس نیست کت نبی و نبی هردو مقتداست

Онкас ба боргоҳи қадам сар баровард

آنکس به بارگاه قدم سر برآورد

Каз ҷони поки перу осори мстФост

کز جان پاک پیر و آثار مصطفاست

Бе ӯ касе ба ҳазрати тавҳид раҳ наёфт

بی او کسی به حضرت توحید ره نیافت

Зеро ки хоси ҳоҷиб даргоҳ кибриёст

زیرا که خاص حاجب درگاه کبریاست

Ҳам анбиёи алоқаи фитроки ҷоҳ ӯ

هم انبیا علاقۀ فتراک جاه او

Ҳам Ҷабраилро ба рикоб вай илтиҷост

هم جبرئیل را به رکاب وی التجاست

Бархонад нақши сиккаи динори мӯъҷизаш

برخواند نقش سکۀ دینار معجزش

Онро ки нури босира дар пардаи ъмост

آنرا که نور باصره در پردۀ عماست

Қурси қамар ба косаи гардуни Фрўшкст

قرص قمر به کاسۀ گردون فروشکست

Аз хон мӯъҷизаш чу хасисии нўолаҳи хост

از خوان معجزش چو خسیسی نواله خواست

Аҳвол ӯ на бар ҳасб фаҳм одамӣаст

احوال او نه بر حسب فهم آدمیست

Миъроҷ ӯ варои слолими Фкрҳост

معراج او ورای سلالیم فکرهاست

Ҳастӣ коиноти туфайл вуҷӯд ӯст

هستی کاینات طفیل وجود اوست

Аз роҳи сӯрат арча тақаддуми замонаи рост

از راه صورت ارچه تقدم زمانه راست

Ореи вуҷӯди нуқтаи худ аз баҳри доираи сет

آری وجود نقطه خود از بهر دایره ست

Гарчи муҳӣти доираро нуқта ибтидост

گرچه محیط دایره را نقطه ابتداست

Рухсору қоматаши зи тариқи муносибат

رخسار و قامتش ز طریق مناسبت

Моҳи шаби чаҳордаҳ бар хат устувост

ماه شب چهارده بر خط استواست

Хуршеди теғи охта , як муфрад аз дараш

خورشید تیغ آخته، یک مفرد از درش

Гардуни косаи гардон , дар кӯй ӯ гадост

گردون کاسه گردان، در کوی او گداست

ӯро ҷаҳони падеду ҷаҳони андар ӯ ниҳон

او را جهان پدید و جهان اندر او نهان

Монад бидон хаттӣ ки вуҷӯдаши з нуқта хост

ماند بدان خطی که وجودش ز نقطه خاست

Онро ки халқу халқи қисмгоҳи ҳақ буд

آن را که خلق و خُلق قسمگاه حق بود

ӯро чаҳ беш ва кам зи чунин мусанно ва саност ?

او را چه بیش و کم ز چنین مثنی و ثناست؟

Сартосари саҳифаи мо ҳарф иллатаст

سرتاسر صحیفۀ ما حرف علتست

Шини шафоаташ ба ҳама иллатӣ шифост

شین شفاعتش به همه علتی شفاست

Дар хонаи ҳақоиқ ар оеи з дар дарой

در خانۀ حقایق ار آیی ز در درآی

Ва он дар , дар Мадина илмасту мртзост

و آن در، در مدینۀ علمست و مرتضاست

Ёрони баргузӣда ӯро зи пас ммон

یاران برگزیدۀ او را ز پس ممان

Худ чун кунанд пушти бдонкс ки пешвост

خود چون کنند پشت بدانکس که پیشواست

Чун ёди аҳл байт равад бар забони ман

چون یاد اهل بیت رود بر زبان من

Гар ҳамдамӣ ман накунад машк бар хатост

گر همدمی من نکند مشک بر خطاست

Ёрб умеди афви ту моро далер кард

یارب امید عفو تو ما را دلیر کرد

Бар ҳарчӣ он ризои туро акс иқтизост

بر هرچه آن رضای ترا عکس اقتضاست

Мо тоқат итоб надорем ва оҷизем

ما طاقت عتاب نداریم و عاجزیم

Бо афвгарӣ ҳарчӣ азин гӯна моҷарост

با عفوگری هرچه ازین گونه ماجراست