Бидон эй писар , агар касеро дӯсти дорӣ дар мастӣу ҳушёрии пайвастаи бадв машғӯл мабош , ки он нутфа кӣ аз ту ҷудо гардад маълуми сет ки тухми ҷонӣу шахсе буд баҳри ёрӣ , пас агар кунӣ дар мастӣ кун , ки ба мастии зиёни кортар буд ; аммо ба вақти хумори савобтар ва беҳтар ояд ва ба ҳар вақте ки ёд ояд бидон машғӯл мабош , ки он бҳоем буд ки ҳар вақт шуғлӣ надонад , ҳар вақт ки май бояд бикунад , бояд ки одамиро вақте пайдо буд , то фарқ буд миёни вай ва бҳоем . Аммо аз занону ғуломони майли хеш ба як ҷинси мадор , то аз ҳар ду гӯнаи баҳра вар бошӣ ва аз дугонаи яке душман ту набошад ва ҳам чунонк гуфтам маҷомеъат бисёр кардан зиён дорад , нокардан низ зиён дорад , пас ҳар чаҳ кунӣ бояд кӣ ба иштиҳо кунӣ ва ба такаллуф накунӣ , то зиён камтар дорад ; аммо ба иштиҳо ва бе иштиҳои парҳез дар гармои гарм ва дар срмоии сард , ки дарин ду фасли зиёни кор тар бошад , хоссаи перонро ва аз ҳамаи фаслҳо дар фасли баҳор созгортар бошад , кӣ ҳаво муътадил бошад ва чашмҳоро об зиёдат бошаду ҷаҳон рӯй ба хушӣ дорад , пас чун олами кабӣри ои {и Ни } чунон шавад аз таъсири вай бар мо ки олами сағири сет ҳамчунон шавад , табоиъ ки дар тани мо мухталифаст муътадил шавад , хӯни андари рагҳо зиёдат шавад , манӣ дар пуштҳо зиёдат шавад , бе қасдии мардуми муҳтоҷи муошират ва таматтуъ гардад ; пас чун иштиҳо ӣ табиат содиқ шавад онгоҳи зиён камтар дораду раг задан низ ҳамчунон , пас то битавонӣ дар грмоии гарм , сармои сард раг мазан ва агар хӯни зиёдати бинии андари тан , таскин кун ба шаробҳоу таомҳои мувофиқу мухолиф чизе махӯр , дар тобистони майл ба ғуломон кун ва дар зимистони майл ба занон ва дарин боби сухан мухтасар омад ки кро накунад .
بدان ای پسر، اگر کسی را دوست داری در مستی و هشیاری پیوسته بدو مشغول مباش، که آن نطفه کی از تو جدا گردد معلومست که تخم جانی و شخصی بود بهر یاری، پس اگر کنی در مستی مکن، که به مستی زیانکارتر بود؛ اما بهوقت خمار صوابتر و بهتر آید و به هر وقتی که یاد آید بدان مشغول مباش، که آن بهایم بود که هر وقت شغلی نداند، هر وقت که میباید بکند، باید که آدمی را وقتی پیدا بود، تا فرق بود میان وی و بهایم. اما از زنان و غلامان میل خویش به یک جنس مدار، تا از هر دو گونه بهرهور باشی و از دوگانه یکی دشمن تو نباشد و همچنانکه گفتم مجامعت بسیار کردن زیان دارد، ناکردن نیز زیان دارد، پس هر چه کنی باید که به اشتها کنی و به تکلف نکنی، تا زیان کمتر دارد؛ اما بهاشتها و نهبهاشتها بپرهیز در گرمای گرم و در سرمای سرد، که درین دو فصل زیانکارتر باشد، خاصه پیران را. و از همه فصلها در فصل بهار سازگارتر باشد، که هوا معتدل باشد و چشمها را آب زیادت باشد و جهان روی بهخوشی دارد، پس چون عالم که پیر است جوان شود، از تأثیر وی بر ما که عالم صغیرست همچنان شود، طبایع که در تن ما مختلف است معتدل شود، خون اندر رگها زیادت شود، منی در پشتها زیادت شود، بیقصدی مردم محتاج معاشرت و تمتع گردد؛ پس چون اشتهای طبیعت صادق شود آنگاه زیان کمتر دارد و رگ زدن نیز همچنان، پس تا بتوانی در گرمای گرم و سرمای سرد رگ مزن و اگر خون زیادت بینی اندر تن، تسکین کن به شرابها؛ و طعامهای موافق و مخالف چیزی مخور. در تابستان میل به غلامان کن و در زمستان میل به زنان؛ و درین باب سخن مختصر آمد، که کرا نکند.