Бидон эй писар ки ҳақи субҳонау таъолии ин ҷаҳонро ба ҳикмати офарид , на хираи офарид , ки бар мӯҷиби адли офарид ва бар мӯҷиби ҳикмат . Чун донистӣ ки ҳастӣ ба аз нестӣу салоҳ ба аз фасоду зиёдат ба аз нуқсону хуб ба аз зишт ва бар ҳар ду доноу тавоно буду онч буд ба буд ва ба кард , бар хилофи дониш худ накард ва бҳнгом карду онч дар мӯҷиби адл буд ва бар мӯҷиби ҷаҳлу фасод ва газоф накард ва наниҳод , пас ниҳодаш бар мӯҷиб ҳикмат омад то чунонк зеботар буд бнгошт , чунонк тавоно буд беофтоб равшаноӣ диҳад ва беабр борон диҳад , бетабоиъ таркиб кунад ва бе ситораи таъсир , неку бад бар олам падед кунад ва чун кор бар мӯҷиб ҳикмат омад бе воситаи ҳеҷ пайдо накарду восита сабаб карду низоми кунро чун восита бархезаду шарафи манзалат тартиб бархезад , чун тартиб ва манзалат набӯд низом набӯду феълро низоми лобуд буд , он восита низ лозим буд , восита падед кард то яке қоҳир буд ва яке мақҳур ва яке рӯзии хора буд ва яке рӯзидиҳанда ва ин дуӣ ки бар яке худои гувоҳ буд . Пас ту чун воситаи бинӣ ва на бинии нигар то ба воситаи бенгарӣ ва кам ва беш аз восита набинӣ , аз худованди воситаи бинӣ ва агар замин бар надиҳади товон бар замин манеҳ ва агар ситора дод надиҳади товон бар ситора манеҳ ки ситора аз доду бедоди чандон огоҳаст ки замин аз бар додан , чун заминро он тавон нест ки тухми нӯш дар ваии афкании заҳри бори орад , ситораро низ ҳам чунонаст . Некӣ намой бади натавонади намӯдан . Чун ҷаҳон ба ҳикмат ороста шуд оростаро зинат лобуд бошад пас дрнгри дарин ҷаҳон то зинати вайро бинӣ аз наботу ҳайвону хӯришҳоу пӯшишҳоу анвоъи хӯбӣ ки ин ҳама зинатӣаст аз мӯҷиби ҳикмат падед карда , чунонк дар калом худ мегуяд : ва мо хлқнои алсмўоту аларз ва мо бинҳмои лоъбини мо хлқнои ҳумои алои болҳқ . Чун донистӣ ки ҳақи субҳонау таъолии ҷаҳонро беҳуда наёфарид беҳуда бошад ки дод неъмат ва рӯзӣ нодода монад ва рӯзӣ онаст ки рӯзӣ ба рӯзии хораи диҳӣ то бихӯрад , дод чунин буд , мардуми офарид то рӯзӣ хӯрд ва чун мардум падед кард тамомии неъмати мардум буду мардумро лобуд буд аз сиёсату тартиб , сиёсату тартиб бе роҳнамои хом буд ки ҳар ки рӯзии хорӣ ки рӯзӣ бетартиб ва адл хӯрд сипоси рӯзӣ диҳанда надонад ва ин айби рӯзидиҳандаро буд ки рӯзии хеш ба бедонишон диҳаду рӯзии даҳ беайб буду рӯзии хораро бедониш нагузошт чунонкӣ дар қуръон мегуяд : илми алонсони молами иълм ва дар миёни мардуми пайғомбаронро фиристод то роҳи донишу тартиби рӯзӣ хӯрдану шукри рӯзии даҳ ба мардум омухтанд , то офариниши ин ҷаҳон ба адл буду тамомии адл ба ҳикмат ва ин ҳикмати неъмату тамомии неъмат ба рӯзии хорау тамомии рӯзии хора ба пайғомбарон роҳ намӯд ва бар рӯзии хораи чандон фазласт ки рӯзии хораро бар рӯзии роҳи намояд . Пас чун аз хиради Бернгарии чандон ҳурмату шафқату орзӯ ки рӯзии хораро бар неъмат ва рӯзӣаст воҷиб кунад ки ҳақ роҳ намой хеш бишносӣу рӯзии даҳ хешро миннати дорӣу фиристодагон ӯро ҳақи шиносӣу даст ба эшон занӣу ҳамаи пайғомбаронро ба рости гӯйии дорӣ аз одам то пайғомбари мо салавоти аллоҳи алайҳими аҷмъин фармон бурдор бошӣ бар дайну шукри манъам ба тамомии бгзорӣу ҳақи фароизи нигоҳдорӣ то неки ном ва сутӯда бошӣ .

بدان ای پسر که حق سبحانه و تعالی این جهان را به حکمت آفرید، نه خیره آفرید، که بر موجب عدل آفرید و بر موجب حکمت. چون دانستی که هستی به از نیستی و صلاح به از فساد و زیادت به از نقصان و خوب به از زشت و بر هر دو دانا و توانا بود و آنچ بود به بود و به کرد، بر خلاف دانش خود نکرد و بهنگام کرد و آنچ در موجب عدل بود و بر موجب جهل و فساد و گزاف نکرد و ننهاد، پس نهادش بر موجب حکمت آمد تا چنانک زیباتر بود بنگاشت، چنانک توانا بود بی‌آفتاب روشنایی دهد و بی‌ابر باران دهد، بی‌طبایع ترکیب کند و بی‌ستاره تأثیر، نیک و بد بر عالم پدید کند و چون کار بر موجب حکمت آمد بی‌واسطه هیچ پیدا نکرد و واسطه سبب کرد و نظام کون را چون واسطه برخیزد و شرف منزلت ترتیب برخیزد، چون ترتیب و منزلت نبود نظام نبود و فعل را نظام لابد بود، آن واسطه نیز لازم بود، واسطه پدید کرد تا یکی قاهر بود و یکی مقهور و یکی روزی‌خواره بود و یکی روزی‌دهنده و این دوی که بر یکی خدای گواه بود. پس تو چون واسطه بینی و نه بینی نگر تا به‌واسطه بنگری و کم و بیش از واسطه نبینی، از خداوند واسطه بینی و اگر زمین بر ندهد تاوان بر زمین منه و اگر ستاره داد ندهد تاوان بر ستاره منه که ستاره از داد و بیداد چندان آگاه است که زمین از بر دادن، چون زمین را آن توان نیست که تخم نوش در وی افکنی زهر بار آرد، ستاره را نیز هم‌چنانست. نیکی نمای بد نتواند نمودن. چون جهان به حکمت آراسته شد آراسته را زینت لابد باشد پس درنگر درین جهان تا زینت وی را بینی از نبات و حیوان و خورش‌ها و پوشش‌ها و انواع خوبی که این همه زینتی است از موجب حکمت پدید کرده، چنانک در کلام خود می‌گوید: و ما خلقنا السموات و الارض و ما بینهما لاعبین ما خلقنا هما الا بالحق. چون دانستی که حق سبحانه و تعالی جهان را بیهوده نیافرید بیهوده باشد که داد نعمت و روزی ناداده ماند و روزی آنست که روزی به روزی‌خواره دهی تا بخورد، داد چنین بود، مردم آفرید تا روزی خورد و چون مردم پدید کرد تمامی نعمت مردم بود و مردم را لابد بود از سیاست و ترتیب‌، سیاست و ترتیب بی‌راهنمایی خام بود که هر که روزی‌خواری که روزی بی‎‌ترتیب و عدل خورد سپاس روزی‌دهنده نداند و این عیب روزی‌دهنده را بود که روزی خویش به بی‌دانشان دهد و روزِی‌ده بی‌عیب بود و روزی‌خواره را بی‌دانش نگذاشت چنانکه در قرآن می‌گوید: علم الانسان مالم یعلم و در میان مردم پیغامبران را فرستاد تا راه دانش و ترتیب روزی خوردن و شکر روزی‌ده به مردم آموختند، تا آفرینش این جهان به عدل بود و تمامی عدل به حکمت و این حکمت نعمت و تمامی نعمت به روزی‌خواره و تمامی روزی‌خواره به پیغامبران راه نمود و بر روزی‌خواره چندان فضل است که روزی‌خواره را بر روزی راه نماید. پس چون از خرد برنگری چندان حرمت و شفقت و آرزو که روزی‌خواره را بر نعمت و روزی است واجب کند که حق راه‌نمای خویش بشناسی و روزی‌ده خویش را منت داری و فرستادگان او را حق شناسی و دست به ایشان زنی و همه پیغامبران را به راست‌گویی داری از آدم تا پیغامبر ما صلوات الله علیهم اجمعین فرمان‌بردار باشی بر دین و شکر منعم به‌تمامی بگزاری و حق فرایض نگاهداری تا نیک‌نام و ستوده باشی.