Ин ҷони зи доми гулхани тан дргзштнӣ аст
این جان ز دام گلخن تن درگذشتنی است
Венаи дил ба боми гулшани ҷон бргзштнӣ аст
وین دل به بام گلشن جان برگذشتنی است
эй пери ошиқон ки дар ин чанбарии гарав
ای پیر عاشقان که در این چنبری گرو
Чун Тифли ғозёнти зи чанбар гузаштанӣ аст
چون طفل غازیانت ز چنبر گذشتنی است
Субҳ хирад дамид дар ин хоби гоҳи ғӯл
صبح خرد دمید در این خوابگاه غول
Бахтии фурӯи мадор каз эдар гузаштанӣ аст
بختی فرو مدار کز ایدر گذشتنی است
Дар хушки соли мардумӣ аз кишти зори дев
در خشک سال مردمی از کشتزار دیو
Бурдор тамаъи хӯша ки бе бар гузаштанӣ аст
بردار طمع خوشه که بیبر گذشتنی است
Ҳар пул ки буд бар дили хосони шикасти чарх
هر پل که بود بر دل خاصان شکست چرخ
Зини обгуни пули шикани андар гузаштанӣ аст
زین آبگون پلشکن اندر گذشتنی است
Тоқи фалаки зи зилзилаи сувари дршкст
طاق فلک ز زلزلهٔ صور درشکست
Зини тоқ дар шикастаи сабктар гузаштанӣ аст
زین طاق در شکسته سبکتر گذشتنی است
Золӣаст гурги дил ки туро дунба май наад
زالی است گرگ دل که تو را دنبه مینهد
Зини домгоҳи гурги фусунгар гузаштанӣ аст
زین دامگاه گرگ فسونگر گذشتنی است
Умр ту чист атсаи айёми ҷони ситон
عمر تو چیست عطسهٔ ایام جان ستان
Бас тан мазан ки атсаи сабк дргзштнӣ аст
بس تن مزن که عطسه سبک درگذشتنی است
Баҳри дубора зодани ҷонати зи ИМАот
بهر دوباره زادن جانت ز امهات
Зини вопасини мшимаҳи дигар гузаштанӣ аст
زین واپسین مشیمهٔ دیگر گذشتنی است
Ту дар миёни нилу ҳамаи лофи малики Миср
تو در میان نیل و همه لاف ملک مصر
Зини саргузашти бас ки аз он сар гузаштанӣ аст
زین سرگذشت بس که از آن سر گذشتنی است
Рӯзии азин хрос биёбӣ халоси ҷон
روزی ازین خراس بیابی خلاص جان
Фолӣ бизан ба хайр ки охир гузаштанӣ аст
فالی بزن به خیر که آخر گذشتنی است
Дар шшдрӣу муҳра ба кафи мондаи ҳону ҳон
در ششدری و مهره به کف مانده هان و هان
Муҳра нишонданӣу зи шшдр гузаштанӣ аст
مهره نشاندنی و ز ششدر گذشتنی است
эй бар дар замона ба дарюзаи амон
ای بر در زمانه به دریوزهٔ امان
Зон дар худои дҳод каз ин дргзштнӣ аст
زان در خدا دهاد کز این درگذشتنی است
Хоқонё ба ибрати нопокии фалак
خاقانیا به عبرت ناپاکی فلک
Бар хоки ин шҳншаҳи кишвар гузаштанӣ аст
بر خاک این شهنشه کشور گذشتنی است
Идрӣси хонаи гӯри манӯчеҳр сафдар аст
ادریس خانه گور منوچهر صفدر است
Исои кодаи ҳзираҳи хоқон Акбар аст
عیسیکده حظیرهٔ خاقان اکبر است
Дарбанди чори охури сангин чаҳ монда Эй
دربند چار آخور سنگین چه ماندهای
Дар зери ҳафт оинаи худ байн чаҳ монда Эй
در زیر هفت آینه خود بین چه ماندهای
Ҷони шҳрбнди табъу хиради даҳ киёии кун
جان شهربند طبع و خرد ده کیای کون
Дар хӯни ин ғариби нўоӣин чаҳ монда Эй
در خون این غریب نوآئین چه ماندهای
эй бастаи деви нафаси туро бар арӯси ақл
ای بسته دیو نفس تو را بر عروس عقل
Ту пои баст бастани озин чаҳ монда Эй
تو پایبست بستن آذین چه ماندهای
Омад самоъи зевари дӯшизагони ғайб
آمد سماع زیور دوشیزگان غیب
Берақсу ҳол чу кари анин чаҳ монда Эй
بیرقص و حال چو کر عنین چه ماندهای
Заррин эй чатр сипеҳраст болишт
زرین همای چتر سپهر است بالشت
Бебол чун ҳўосли огӣн чаҳ монда Эй
بیبال چون حواصل آگین چه ماندهای
Неи зари холисии зи паии ҳамсарии ҷӯ
نی زر خالصی ز پی همسری جو
Мавқуфи ҳукми номаи шоҳин чаҳ монда Эй
موقوف حکم نامهٔ شاهین چه ماندهای
Рӯзати салои шоми ҳам аз бомдод зад
روزت صلای شام هم از بامداد زد
Ту дар намози дигару пешин чаҳ монда Эй
تو در نماز دیگر و پیشین چه ماندهای
Ин чархи зҳрФом чу афъӣаст печи печ
این چرخ زهرفام چو افعی است پیچ پیچ
Дар банди ганҷу муҳраи нӯшин чаҳ монда Эй
در بند گنج و مهرهٔ نوشین چه ماندهای
Дар коми афъӣ аз лабу дандони заҳри пош
در کام افعی از لب و دندان زهر پاش
Дар орзӯии бӯсаи ширин чаҳ монда Эй
در آرزوی بوسهٔ شیرین چه ماندهای
Гар чархро кличаҳ симасту қурси зар
گر چرخ را کلیچهٔ سیم است و قرص زر
Гӯ бош чашми гуруснаи чандин чаҳ монда Эй
گو باش چشم گرسنه چندین چه ماندهای
Марг аз паии халоси ту ғами хор восита аст
مرگ از پی خلاص تو غمخوار واسطه است
Ҷон кун нисори восита , ғамгин чаҳ монда Эй
جان کن نثار واسطه، غمگین چه ماندهای
Маргаст чеҳраи шӯии ҳаёти ту ҳамчу май
مرگ است چهره شوی حیات تو همچو می
Май бар кафаст чеҳраи пар аз чин чаҳ монда Эй
می بر کف است چهره پر از چین چه ماندهای
Хоқонё на ташнаи длоннди зери хок
خاقانیا نه تشنه دلانند زیر خاک
Коризи дида бе нами хунин чаҳ монда Эй
کاریز دیده بینم خونین چه ماندهای
Гар ҷони саги надорӣ аз ин чархи санг сор
گر جان سگ نداری از این چرخ سنگسار
Баъд аз вафоти тоҷи салотин чаҳ монда Эй
بعد از وفات تاج سلاطین چه ماندهای
Пиндории ин сухан ба ароҷиф ронда анд
پنداری این سخن به اراجیف راندهاند
ё хосгонш дар пас парда нишонда анд
یا خاصگانش در پس پرده نشاندهاند
эй хоссагони хурӯши саҳаргаҳ бар оваред
ای خاصگان خروش سحرگه بر آورید
Овозаи вафоти шҳншаҳ бар оваред
آوازهٔ وفات شهنشه بر آورید
Тобут ӯ ки чори малик бар китф баранд
تابوت او که چار ملک بر کتف برند
Бар чори сӯии ммлкаҳи як раҳ бароваред
بر چار سوی مملکه یک ره برآورید
Ин рояти нигуни сару Рахши бурӣдаи дам
این رایت نگون سر و رخش بریده دم
Бар ғофилони ҳафт хтргаҳ бароваред
بر غافلان هفت خطرگه برآورید
Андари скоҳни шабу нилоби осмон
اندر سکاهن شب و نیلاب آسمان
Нави ҷомаи ду ранги баҳр ма бароваред
نو جامهٔ دو رنگ بهر مه برآورید
Ҳар лаҳза бар мувофиқати ҷомаи оҳ ро
هر لحظه بر موافقت جامه آه را
Нилӣ кунад дар дил ва он гуҳ бароваред
نیلی کند در دل و آن گه برآورید
Хокин рух чу коҳ ба хуноба гул кунед
خاکین رخ چو کاه به خونابه گل کنید
Девори дахмаро ба гул ва ки бароваред
دیوار دخمه را به گل و که برآورید
Аз ҷаври ин сипеҳр ки каж чун дам саг аст
از جور این سپهر که کژ چون دم سگ است
Чун саги фиғони зор саҳаргаҳ бароваред
چون سگ فغان زار سحرگه برآورید
эй рӯзатони Фрўшдаҳ ҳақаст агар чу шаб
ای روزتان فروشده حق است اگر چو شب
Ҳангоми субҳи Зуҳраи з ногуҳ бароваред
هنگام صبح زهره ز ناگه برآورید
ё лоф рустамӣ мазанед эй ягонагон
یا لاف رستمی مزنید ای یگانگان
ё бежани дувумро аз чаҳ бароваред
یا بیژن دوم را از چه برآورید
эй тоқи абрувони бадари оӣиди ҷуфти ҷуфт
ای طاق ابروان بدر آئید جفت جفت
Дар тоқи ним хояи алӣ аллоҳ бароваред
در طاق نیم خایه علیالله برآورید
эй рӯзи пайкарон ба маи чордаҳи шабаҳ
ای روز پیکران به مه چارده شبه
Нохун чу моҳи як шабаҳи даҳ даҳ бароваред
ناخن چو ماه یک شبه ده ده برآورید
Сарҳои нохун аз руху рух аз сиришки гарм
سرهای ناخن از رخ و رخ از سرشک گرم
Чун нақш бар зар ва чу зар аз гуҳ бароваред
چون نقش بر زر و چو زر از گه برآورید
Андари се дасти нудбаи занон бар сари ду пой
اندر سه دست ندبه زنان بر سر دو پای
Шеван ба бому боғ хўрнгаҳ бароваред
شیون به بام و باغ خورنگه برآورید
Харгоҳи айш дар шиканед ва ба туфи оҳ
خرگاه عیش در شکنید و به تف آه
Тарконаи оташ аз дар харгаҳ бароваред
ترکانه آتش از در خرگه برآورید
Гар хӯн кунед хок ба ашк равон равост
گر خون کنید خاک به اشک روان رواست
Кин хоки хоби гоҳи манӯчеҳри подшост
کاین خاک خوابگاه منوچهر پادشاست
Кӯи он сипаҳ кашӣдану турон шикастанаш
کو آن سپه کشیدن و توران شکستنش
Ёли ялону гардани гардон шикастанаш
یال یلان و گردن گردان شکستنش
зи оби синон бар он не чун шохи хайзарон
ز آب سنان بر آن نی چون شاخ خیزران
Бозори отли вении хазарон шикастанаш
بازار آتل ونی خزران شکستنش
зи он ҳиндӣ чу оинаи чин ба чину ҳинд
ز آن هندی چو آینهٔ چین به چین و هند
Ройоти ройу қадари қдрхон шикастанаш
رایات رای و قدر قدرخان شکستنش
Кӯи он хароҷи раии зи Ироқи оўриднш
کو آن خراج ری ز عراق آوریدنش
Кӯи он масофи ғз ба хуросон шикастанаш
کو آن مصاف غز به خراسان شکستنش
Кӯи рои каъба кардану қандили зар задан
کو رای کعبه کردن و قندیل زر زدن
Ва он зӯри дасти маҷлису майдон шикастанаш
و آن زور دست مجلس و میدان شکستنش
Нақши тарози хомаи тавфиқ бастанаш
نقش طراز خامهٔ توفیق بستنش
Меҳри сҷли номаи хизлон шикастанаш
مهر سجل نامهٔ خذلان شکستنش
Аз найзаи тоқи абрӯии гардуни кушоданаш
از نیزه طاق ابروی گردون گشادنش
Вази ҳамлаи курсии сари кайвон шикастанаш
وز حمله کرسی سر کیوان شکستنش
Чун хур бар асби қуллаи санҷони баромадан
چون خور بر اسب قلهٔ سنجان برآمدن
Аз наъли қуллаи қуллаи сҳлон шикастанаш
از نعل قله قلة ثهلان شکستنش
Аз ханҷари ду равияи се кишвар гирифтанаш
از خنجر دو رویه سه کشور گرفتنش
Вази брчхи се пояи ду султон шикастанаш
وز برچخ سه پایه دو سلطان شکستنش
Неи оташ аз шаҳоб ва на қорўраҳ аз фалак
نی آتش از شهاب و نه قاروره از فلک
Аз оби теғи лашкари шайтон шикастанаш
از آب تیغ لشکر شیطان شکستنش
Бозоргони айшу зи ҷоми бадахши ҷурм
بازارگان عیش و ز جام بدخش جرم
Бозоргони ҷурму Бадахшон шикастанаш
بازارگان جرم و بدخشان شکستنش
Дар ҳиҷлаи тараби зи парии пайкарони чин
در حجلهٔ طرب ز پری پیکران چین
Номӯси наварӯси сулаймон шикастанаш
ناموس نوعروس سلیمان شکستنش
Бар лаълашони зи газ ниҳодан ҳазор меҳр
بر لعلشان ز گاز نهادن هزار مهر
Вази гази меҳри сФўти эшон шикастанаш
وز گاز مهر صفوت ایشان شکستنش
Зинсони ҳазор коми дилу орзӯии ҷон
زینسان هزار کام دل و آرزوی جان
Дар чашму дили бмондн ва дар ҷон шикастанаш
در چشم و دل بماندن و در جان شکستنش
Дар хонаи рояташи малики аламут чун шикаст
در خانه رایتش ملک الموت چون شکست
Судӣ надошт рояти хасмон шикастанаш
سودی نداشت رایت خصمان شکستنش
Бар хокаш аз ҳўорӣу ҳурон тараҳҳум аст
بر خاکش از حواری و حوران ترحم است
Хокаши биҳишти ҳаштуму чарх чаҳорум аст
خاکش بهشت هشتم و چرخ چهارم است
Шоҳои сариру тоҷи каён чун гузоштӣ
شاها سریر و تاج کیان چون گذاشتی
Сӣ солаи малику малики ҷаҳон чун гузоштӣ
سی ساله ملک و ملک جهان چون گذاشتی
Парвизи аҳд будӣу Нӯшервони вақт
پرویز عهد بودی و نوشیروان وقت
Айвон сим карда чунон чун гузоштӣ
ایوان سیم کرده چنان چون گذاشتی
Дар интизори қатраи адли ту малик ро
در انتظار قطرهٔ عدل تو ملک را
Ҳамчун садафи кушодаи даҳон чун гузоштӣ
همچون صدف گشاده دهان چون گذاشتی
Ногуҳ сипар фикандӣ ва ёдат наомад онк
ناگه سپر فکندی و یادت نیامد آنک
Бар паҳлавии замонаи синон чун гузоштӣ
بر پهلوی زمانه سنان چون گذاشتی
Хат бар ҷаҳон задӣу зи холи сиёҳи зулм
خط بر جهان زدی و ز خال سیاه ظلم
Бар ҳафт узви малики нишон чун гузоштӣ
بر هفت عضو ملک نشان چون گذاشتی
Аз маи чаҳор ҳафтаи гузашти он ду ҳафтаи моҳ
از مه چهار هفته گذشت آن دو هفته ماه
Зери хусуфи хоки ниҳон чун гузоштӣ
زیر خسوف خاک نهان چون گذاشتی
Малики туро ҷаҳон ба ҷаҳони сяти рафта буд
ملک تو را جهان به جهان صیت رفته بود
Ин маликро замон ба замон чун гузоштӣ
این ملک را زمان به زمان چون گذاشتی
Моро чу даст сӯхта медоштӣ ба адл
ما را چو دست سوخته میداشتی به عدل
Дар пои зулми сӯхтаи ҷон чун гузоштӣ
در پای ظلم سوخته جان چون گذاشتی
Ин гулбунон на дасти нишони дил ту анд
این گلبنان نه دست نشان دل تو اند
Бодомашон шукуфа фишон чун гузоштӣ
بادامشان شکوفه فشان چون گذاشتی
Осеби змҳрири дареғу сумуми доғ
آسیب زمهریر دریغ و سموم داغ
Бар гулбунони дасти нишон чун гузоштӣ
بر گلبنان دست نشان چون گذاشتی
Чашми сиёҳашони гуҳи зрдоби рехтан
چشم سیاهشان گه زردآب ریختن
Наргиси мисол дар ирқон чун гузоштӣ
نرگس مثال در یرقان چون گذاشتی
Моро хабари даҳ аз шаби аввал ки зери хок
ما را خبر ده از شب اول که زیر خاک
Шаб бо сиёсати маликон чун гузоштӣ
شب با سیاست ملکان چون گذاشتی
На ганҷ нутқ доштӣ он рӯзи вақти назъ
نه گنج نطق داشتی آن روز وقت نزع
Меҳри сукути зери забон чун гузоштӣ
مهر سکوت زیر زبان چون گذاشتی
Донам ки кӯч кардӣ азин кӯчаи хатар
دانم که کوچ کردی ازین کوچهٔ خطر
Раҳ бар чаҳор сӯии амон чун гузоштӣ
ره بر چهار سوی امان چون گذاشتی
Ин роҳи ғӯли дору пули ҳафт тоқ ро
این راه غولدار و پل هفت طاق را
То чори сӯии ҳашт ҷинон чун гузоштӣ
تا چار سوی هشت جنان چون گذاشتی
Рафтӣ ва дар ҷаҳони сухан аз корўбор туаст
رفتی و در جهان سخن از کاروبار توست
Хоқонии ғариби сухан ёдгор туаст
خاقانی غریب سخن یادگار توست
Нои рӯшанои чароғи ҳунар каз ту бозмонд
نا روشنا چراغ هنر کز تو بازماند
Нои Фрхо эй зафар каз ту бозмонд
نا فرخا همای ظفر کز تو بازماند
Шуд поймоли тахту нигин каз ту даргузашт
شد پایمال تخت و نگین کز تو درگذشت
Шуд хоксори тоҷу камар каз ту бозмонд
شد خاکسار تاج و کمر کز تو بازماند
Заррини туранҷи хаймаи афлоки мехи вор
زرین ترنج خیمهٔ افلاک میخوار
Дар хоки боди кӯфтаи сар каз ту бозмонд
در خاک باد کوفته سر کز تو بازماند
Бод аз паии кабоби ҷигарҳои равшанон
باد از پی کباب جگرهای روشنان
Кайвони зголи оташи хур каз ту бозмонд
کیوان زگال آتش خور کز تو بازماند
Кардат қимори чархи мусаххар ба дстхўн
کردت قمار چرخ مسخر به دستخون
Масхаш кунод даври қамар каз ту бозмонд
مسخش کناد دور قمر کز تو بازماند
Баъд аз ту зари зи сиккаи нпзрФти ҳеҷ нақш
بعد از تو زر ز سکه نپذرفت هیچ نقش
Сиккаи надоди нақш ба зар каз ту бозмонд
سکه نداد نقش به زر کز تو بازماند
Он теғро ки оина дидӣ забон намой
آن تیغ را که آینه دیدی زبان نمای
Дандони нигари зи шонаи бтар каз ту боз монад
دندان نگر ز شانه بتر کز تو باز ماند
Дар кӣсаҳои кон ва камарҳои кӯҳсор
در کیسههای کان و کمرهای کوهسار
Хунобаи боди лаълу гуҳар каз ту бозмонд
خونابه باد لعل و گهر کز تو بازماند
Каъбаи пас аз ту замзам хунин гирист зи ашк
کعبه پس از تو زمزم خونین گریست ز اشک
Замзам фусурда шуд чу ҳаҷар каз ту бозмонд
زمزم فسرده شد چو حجر کز تو بازماند
Хокии дилами бад-ӣни тан чун беди сӯхта
خاکی دلم بدین تن چون بید سوخته
Роўқ кунод хӯни ҷигар каз ту бозмонд
راوق کناد خون جگر کز تو بازماند
Бар бахти ман ки кӯртар аз мем котиб аст
بر بخت من که کورتر از میم کاتب است
Бигирист чашмҳои ҳунар каз ту бозмонд
بگریست چشمهای هنر کز تو بازماند
Гар бар ту ранҷи хотири ман нохуҷаста буд
گر بر تو رنج خاطر من ناخجسته بود
Аз буд ман мабод асар каз ту бозмонд
از بود من مباد اثر کز تو بازماند
Вар дар азоби ҷисми ту дил зад тазаллумӣ
ور در عذاب جسم تو دل زد تظلمی
Баси бодаши ин азоб дигар каз ту бозмонд
بس بادش این عذاب دگر کز تو بازماند
Аз туфи оҳ бар лаби хоқонӣ обила аст
از تف آه بر لب خاقانی آبله است
Таби хол ҳасратаст магар каз ту бозмонд
تب خال حسرت است مگر کز تو بازماند
Зини пас туу тараҳҳуми рӯҳонӣони хулд
زین پس تو و ترحم روحانیان خلد
Хоқонӣу азоби сқр каз ту бозмонд
خاقانی و عذاب سقر کز تو بازماند