Чаҳ бояд падарро писар чун ту буд
چه باید پدر را پسر چون تو بود
Яке пандат аз ман бибояд шунӯд
یکی پندت از من بباید شنود
Замонаи барин хоҷаи солхўрд
زمانه برین خواجه سالخورد
Ҳаме дайр монад ту андари набард
همی دیر ماند تو اندر نبرد
Бигир ин сари номвари гоҳ ӯ
بگیر این سر نامور گاه او
Турои зебади андари ҷаҳони ҷоҳ ӯ
ترا زیبد اندر جهان جاه او
Бад-ӣн гуфта ман чу дории вафо
بدین گفته من چو داری وفا
Ҷаҳонро ту бошӣ яке подшоҳ
جهان را تو باشی یکی پادشاه
Чу заҳҳок бишунид андеша кард
چو ضحاک بشنید اندیشه کرد
зи хӯн падар шуд дилаши пари зи дард
ز خون پدر شد دلش پر ز درد
Ба Иблис гуфт ин сазовор нест
به ابلیس گفت این سزاوار نیست
Дигар гӯии кини рой дар кор нест
دگر گوی کین رای در کار نیست
Бадв гуфт агар бигузарӣ зини сухан
بدو گفت اگر بگذری زین سخن
Битобӣ зи савганду паймони ман
بتابی ز سوگند و پیمان من
Бимонад ба гарданати савганду панд
بماند به گردنت سوگند و پند
Ба даврат бимонанд хори арҷманд
به دورت بمانند خوار ارجمند
Сари марди тозӣ ба дом оваред
سر مرد تازی به دام آورید
Чунон шуд ки фармон ӯ баргузед
چنان شد که فرمان او برگزید
Бипурсед кини чора бо ман бигӯ
بپرسید کین چاره با من بگو
Чаҳ рӯйаст инро баҳонаи мҷу
چه روی است این را بهانه مجو
Бадв гуфт ман чораи созами туро
بدو گفت من چاره سازم ترا
Ба хуршеди сари барфарозами туро
به خورشید سر برفرازم ترا
Марои он подшоҳро дар андари сарой
مرا آن پادشاه را در اندر سرای
Яке бӯстон буд баси длгшоӣ
یکی بوستان بود بس دلگشای
Гиронмоя шабгир бархестӣ
گرانمایه شبگیر برخاستی
зи баҳр парастиш биёростӣ
ز بهر پرستش بیاراستی
Сар ва тан бишустӣ наҳуфта ба боғ
سر و تن بشستی نهفته به باغ
Парастанда бо ӯ ббрдии чароғ
پرستنده با او ببردی چراغ
Бар он роҳи вожўнаҳи деви нижанд
بر آن راه واژونه دیو نژند
Яке жарфи чоҳӣ ба раҳи брбкнд
یکی ژرف چاهی به ره بربکند
Пас Иблиси вожўнаҳи болои чоҳ
پس ابلیس واژونه بالای چاه
Ба хошоки пӯшидаи гардиш чу роҳ
به خاشاک پوشیده گردش چو راه
Ба чоҳ андар афтод пушташи шикаст
به چاه اندر افتاد پشتش شکست
Шуд он неки дили марди яздони параст
شد آن نیکدل مرد یزدانپرست
з ҳар неку бади марди озоди мард
ز هر نیک و بد مرد آزاد مرد
Ба фарзанд бар новирди боди сард
به فرزند بر ناورد باد سرد
Ҳамеи прўридш ба ноз ва ба ранҷ
همی پروریدش به ناز و به رنج
Бадв буд шод ва бадв дод ганҷ
بدو بود شاد و بدو داد گنج
Чунон шуд ки он шӯхи фарзанд ӯ
چنان شد که آن شوخ فرزند او
Наҷуст аз раҳи шарми пайванд ӯ
نجست از ره شرم پیوند او
Ба хӯни падари гашти ҳамдостон
به خون پدر گشت همداستان
Здонои шнидстми ин достон
زدانا شنیدستم این داستان
Ки фарзанд агарчӣ буд нараҳ шер
که فرزند اگرچه بود نره شیر
Ба хӯни падар ӯ набошад далер
به خون پدر او نباشد دلیر
Вагар дар ниҳодаши сухан дигар аст
وگر در نهادش سخن دیگر است
Пажӯҳандаи роз аз модар аст
پژوهنده راز از مادر است
Сабки мояи заҳҳоки бидодгар
سبکمایه ضحاک بیدادگر
Бад-ӣн чора бигирифт ҷои падар
بدین چاره بگرفت جای پدر
Ба сар бар ниҳод афсар тозён
به سر بر نهاد افسر تازیان
Бар эшон бубахшед суду зиён
بر ایشان ببخشید سود و زیان
Чу Иблис пайваста дид ин сухан
چو ابلیس پیوسته دید این سخن
Яке панди бадро нав афганд бен
یکی پند بد را نو افگند بن
Бадв гуфтгар сӯй ман тофтӣ
بدو گفت گر سوی من تافتی
зи гетии ҳамаи ком дил ёфтӣ
ز گیتی همه کام دل یافتی
Агар ҳамчунин сар ба фармон кунӣ
اگر همچنین سر به فرمان کنی
Напечӣ зи гуфтор ва паймон кунӣ
نپیچی ز گفتار و پیمان کنی
Ҷаҳони сар ба сар подшоҳӣ турост
جهان سر به سر پادشاهی تراست
Даду мардуму мурғ ва моҳӣ турост
دد و مردم و مرغ و ماهی تراست
Чу он карда шуд соз дигар гирифт
چو آن کرده شد ساز دیگر گرفت
Дигаргуна ӯ чорае пари шигифт
دگرگونه او چارهای پر شگفت
Ҷавонии бророст аз хештан
جوانی برآراست از خویشتن
Сухани гӯйу бинодлу поки тан
سخن گوی و بینادل و پاکتن
Ҳмидўн ба заҳҳок биниҳод рӯй
همیدون به ضحاک بنهاد روی
Набӯдаш биҷуз офарин гуфту гӯй
نبودش بجز آفرین گفت و گوی
Бадв гуфт агар шоҳро дархурам
بدو گفت اگر شاه را درخورم
Яке номвари поки хўолигрм
یکی نامور پاک خوالیگرم
Чу бишунид заҳҳоки бнўохтш
چو بشنید ضحاک بنواختش
зи баҳри хӯриши ҷойгаҳи сохташ
ز بهر خورش جایگه ساختش
з ҳар гӯшти вази мурғи вази чорпоӣ
ز هر گوشت وز مرغ وز چارپای
Хӯриш кард ва оварад як як ба ҷой
خورش کرد و آورد یک یک به جای
Калиди хӯриши хонаи подшо
کلید خورش خانه پادشا
Бидон дод дастури фармони раво
بدان داد دستور فرمانروا
Ба хунаши бпрўрд монанди шер
به خونش بپرورد مانند شیر
Бидон то кунад подшоро далер
بدان تا کند پادشا را دلیر
Сухан ҳар чаҳ гуяд ба фармон кунад
سخن هر چه گوید به فرمان کند
Ба фармон ӯ дил гаравгон кунад
به فرمان او دل گروگان کند
Хӯриши зарда хоя додаш нахуст
خورش زرده خایه دادش نخست
Бидон дошташ чанд гуҳ тундараст
بدان داشتش چند گه تندرست
Бихӯрад ва бирав офарин кард сахт
بخورد و برو آفرین کرد سخت
Маза ёфт зу хӯрданаши некбахт
مزه یافت زو خوردنش نیکبخت
Чунин гуфт Иблиси найранги соз
چنین گفت ابلیس نیرنگ ساز
Ки ҷовиди зии шоҳи гардани фароз
که جاوید زی شاه گردن فراز
Ки фардо аз он гӯнаи созами хӯриш
که فردا از آنگونه سازم خورش
Казу бошиддати сар ба сари парвариш
کزو باشدت سر به سر پرورش
Бирафту ҳамаи шаб сголш гирифт
برفت و همه شب سگالش گرفت
Ки фардо чаҳ созами з хӯрдани шигифт
که فردا چه سازم ز خوردن شگفت
Дигар рӯз чун гунбади лоҷувард
دگر روز چون گنبد لاجورد
Баровард бинмуд ёқӯти зард
برآورد بنمود یاقوت زرد
Хӯришҳои Кебеку тзрўи сифед
خورشهای کبک و تذرو سفید
Бисозед ва омад дилии пари умед
بسازید و آمد دلی پر امید
Сиўми рӯзро хон зи мурғу барра
سیوم روز را خوان ز مرغ و بره
Биёросташ гӯнаи гавани яксара
بیاراستش گونهگون یکسره
Ба рӯзи чаҳорум чу биниҳод хон
به روز چهارم چو بنهاد خوان
Хӯриши сохт аз барраи гови ҷавон
خورش ساخت از بره گاو جوان
Бадви андаруни заъфарону гулоб
بدو اندرون زعفران و گلاب
Ҳамон солхурда майу мшкноб
همان سالخورده می و مشکناب
Чу заҳҳоки даст андар оварад ва хӯрд
چو ضحاک دست اندر آورد و خورد
Шигифт омадаш зон ки ҳушёри мард
شگفت آمدش زان که هشیار مرد
Бадв гуфт бингар ки бо орзӯӣ
بدو گفت بنگر که با آرزوی
Чаҳ хоҳӣ бигӯӣ аз ман эй никхўӣ
چه خواهی بگوی از من ای نیکخوی
Хӯришгар бадв гуфт эй подшоҳ
خورش گر بدو گفت ای پادشاه
Ҳамеша ббошии ту фармони раво
همیشه بباشی تو فرمانروا
Марои дили саросари пар аз меҳри тест
مرا دل سراسر پر از مهر تست
Ҳамаи тӯшаи ҷонам аз чеҳри тест
همه توشه جانم از چهر تست
Яке ҳоҷатам ҳаст наздики шоҳ
یکی حاجتم هست نزدیک شاه
Агарчӣ маро нест ин ҷойгоҳ
اگرچه مرا نیست این جایگاه
Ки фармон диҳад бар сари китфи ӯй
که فرمان دهد بر سر کتف اوی
Бабўсам бимолам бирав чашм ва рӯй
ببوسم بمالم برو چشم و روی
Чу заҳҳок бишунид гуфтори ӯй
چو ضحاک بشنید گفتار اوی
Наоне надонист бозори ӯй
نهانی ندانست بازار اوی
Бадв гуфт додам ман ин коми ту
بدو گفت دادم من این کام تو
Баландӣ бигирад бад-ӣни номи ту
بلندی بگیرد بدین نام تو
Бифармуд то дев чун ҷуфти ӯй
بفرمود تا دیو چون جفت اوی
Ҳаме бӯса зад бар сари китфи ӯй
همی بوسه زد بر سر کتف اوی
Чу бӯсед шуд дар замони нопадид
چو بوسید شد در زمان ناپدید
Каси андари замони ин шигифтӣ надид
کس اندر زمان این شگفتی ندید
Ду мори сияҳ аз ду китфаш бараст
دو مار سیه از دو کتفش برست
Ғамин гашт ва аз ҳар сӯии чораи ҷуст
غمین گشت و از هر سوی چاره جست
Саранҷом бибаред ҳар ду зи китф
سرانجام ببرید هر دو ز کتف
Сазадгар Бамонеи азин дар шигифт
سزد گر بمانی ازین در شگفت
Чу шохи дарахти он ду мори сиёҳ
چو شاخ درخت آن دو مار سیاه
Баромад дигар бора аз китфи шоҳ
برآمد دگر باره از کتف شاه
Ҳакямони фарзона ҷамъ омаданд
حکیمان فرزانه جمع آمدند
Ҳамаи як ба як достон ҳо заданд
همه یک به یک داستانها زدند
з ҳар гӯнаи найранг ҳо сохтанд
ز هر گونه نیرنگها ساختند
Мари он дардро чора нашнохтанд
مر آن درد را چاره نشناختند
Басони пизишкии пас Иблиси тафт
بسان پزشکی پس ابلیس تفت
Ба фарзонагӣ назд заҳҳок рафт
به فرزانگی نزد ضحاک رفت
Бидон гуфт кин бӯдании кор буд
بدان گفت کین بودنی کار بود
Бимон то чаҳ гардад чаҳ бояд дуруд
بمان تا چه گردد چه باید درود
Хӯриши созу оромишии даҳ ба хӯрд
خورش ساز و آرامشی ده به خورد
Нишоед ҷузи ин чорае низ кард
نشاید جز این چارهای نیز کرد
Биҷузи мағзи мардуми мадаи шани хӯриш
بجز مغز مردم مدهشان خورش
Магар худ бимиранд аз он парвариш
مگر خود بمیرند از آن پرورش
Нигар нараҳ деви андарин ҷусту ҷӯй
نگر نره دیو اندرین جست و جوی
Чаҳ ҷуст ва чаҳ дид андарин гуфтугӯӣ
چه جست و چه دید اندرین گفتگوی
Бидон то яке чора созад ниҳон
بدان تا یکی چاره سازد نهان
Ки пардохт монад зи мардуми ҷаҳон
که پرداخت ماند ز مردم جهان
Аз Эрони баромад аз он пас хурӯш
از ایران برآمد از آن پس خروش
Падед омад аз ҳар сўӣии ҷангу ҷӯш
پدید آمد از هر سوئی جنگ و جوش
Сияҳи гашти рухшандаи рӯзи сипед
سیه گشت رخشنده روز سپید
Гусастанд пайванд бо ҷамшед
گسستند پیوند با جمشید
Бар ӯ тира шуд фараи эзадӣ
بر او تیره شد فره ایزدی
Ба кажигароӣаду нобахрадӣ
به کژی گرائید و نابخردی
Падед омад аз ҳар сўӣии хусравӣ
پدید آمد از هر سوئی خسروی
Яке номҷўӣ аз ҳунари паҳлавӣ
یکی نامجوی از هنر پهلوی
Сипаҳ кардау ҷангро сохта
سپه کرده و جنگ را ساخته
Дил аз меҳри ҷамшеди пардохта
دل از مهر جمشید پرداخته
Якояки з Эрон биёмад сипоҳ
یکایک ز ایران بیامد سپاه
Сӯй тозён барграфтанд роҳ
سوی تازیان برگرفتند راه
Ситуданд конҷои яке меҳтар аст
ستودند کآنجا یکی مهتر است
Пари оташи дилу аждаҳо пайкар аст
پر آتش دل و اژدها پیکر است
Саворони Эрони ҳамаи шоҳи ҷӯй
سواران ایران همه شاه جوی
Ниҳоданд яксар ба заҳҳок рӯй
نهادند یکسر به ضحاک روی
Ба шоҳӣ бирав офарини хонданд
به شاهی برو آفرین خواندند
Варои шоҳи Эрони замини хонданд
ورا شاه ایران زمین خواندند
Кӣ аждҳоФш биёмад чу бод
کی اژدهافش بیامد چو باد
Ба Эрони замини тоҷ бар сари ниҳод
به ایران زمین تاج بر سر نهاد
зи Эрон ва аз тозён лашкарӣ
ز ایران و از تازیان لشکری
Гузин карду гардон ҳар кишварӣ
گزین کرد و گردان هر کشوری
Сӯии тахт ҷамшед биниҳод рӯй
سوی تختجمشید بنهاد روی
Чу ангуштарӣ кард гетӣ ба рӯй
چو انگشتری کرد گیتی به روی
Чу ҷамшедро бахт шуд кндрў
چو جمشید را بخت شد کندرو
Ба танг андар омад сипаҳдори нав
به تنگ اندر آمد سپهدار نو
Бирафт ва бадв дод тахту кулоҳ
برفت و بدو داد تخت و کلاه
Бузургӣ ва дияему ганҷу сипоҳ
بزرگی و دیهیم و گنج و سپاه
Ниҳони гашт ва гетӣ бирав шуд сиёҳ
نهان گشت و گیتی برو شد سیاه
Супурда ба заҳҳоки тахту кулоҳ
سپرده به ضحاک تخت و کلاه
Чу сад солаши андари ҷаҳон кас надид
چو صد سالش اندر جهان کس ندید
зи чашми бади мардумони нопадид
ز چشم بد مردمان ناپدید
Садуми соли рӯзӣ ба дарёии чин
صدم سال روزی به دریای چین
Падед омад он шоҳи Эрони замин
پدید آمد آن شاه ایران زمین
Ниҳон буд чанд аз дами аждаҳо
نهان بود چند از دم اژدها
Наомад ба фарҷоми ҳам зу раҳо
نیامد به فرجام هم زو رها
Чу заҳҳокаш оварад ӯро ба чанг
چو ضحاکش آورد او را به چنگ
Якояки надодаши суханро диранг
یکایک ندادش سخن را درنگ
Ба арраи саросар ба ду ним кард
به اره سراسر به دو نیم کرد
Ҷаҳонро азуи пок бебим кард
جهان را ازو پاک بیبیم کرد
Шуд он тахти шоҳӣ ва он дастгоҳ
شد آن تخت شاهی و آن دستگاه
Замонаи рабӯдаш чун биҷодаҳи гоҳ
زمانه ربودش چون بیجاده کاه
Азу беш бар тахти шоҳӣ ки буд
ازو بیش بر تخت شاهی که بود
Вази он ранҷ бурдан наомадаш суд
وز آن رنج بردن نیامدش سود
Гузашта бирав сол то ҳафтсад
گذشته برو سال تا هفتصد
Падед овареда раҳи неку бад
پدید آوریده ره نیک و بد
Чаҳ бояд ҳамеи зиндагонии дароз
چه باید همی زندگانی دراز
Чу гетӣ нахоҳад кушоданати роз
چو گیتی نخواهد گشادنت راز
Ҳамеи прўрондт бо шаҳду нӯш
همی پروراندت با شهد و نوش
Ҷузи овоз нармат наёяд ба гӯш
جز آواز نرمت نیاید به گوش
Якояк чаҳ гўӣӣ ки густардаи меҳр
یکایک چه گوئی که گسترده مهر
Ки хоҳад намӯдан ба тадбири чеҳр
که خواهد نمودن به تدبیر چهر
Бадв шод бошӣу нозии бадавӣ
بدو شاد باشی و نازی بدوی
Ҳамаи рози дил бргшоӣӣ биравӣ
همه راز دل برگشائی بروی
Яке нағзи бозӣ бурун оварад
یکی نغز بازی برون آورد
Ба дилати андар аз дард хӯн оварад
به دلت اندر از درد خون آورد
Дилам сайр шуд зини сарои сипанҷ
دلم سیر شد زین سرای سپنج
Худоёи марои зуди бурҳони зи ранҷ
خدایا مرا زود برهان ز رنج