Даромад бидон ғор бо теғи ҷанг
درآمد بدان غار با تیغ جنگ
Яке ғори бади ҳамчуи коми наҳанг
یکی غار بد همچو کام نهنگ
Басии тор монандаи тираи шаб
بسی تار ماننده تیره شب
Ки гум шуд сухан аз забони сӯии лаб
که گم شد سخن از زبان سوی لب
зи торикяши ҷони зулмоти доғ
ز تاریکیش جان ظلمات داغ
Дарави чашм зангӣ намӯдӣ чароғ
درو چشم زنگی نمودی چراغ
Бапушед чашм ва дигар боз кард
بپوشید چشم و دگر باز کرد
Сӯии гирди қлўод овоз кард
سوی گرد قلواد آواز کرد
Ба кунҷӣ нигаҳ кард соми далер
به کنجی نگه کرد سام دلیر
Кашида ба занҷир он нараҳ шер
کشیده به زنجیر آن نره شیر
Дигар сӯии ризвон ба гесу ба банд
دگر سوی رضوان به گیسو به بند
Чу зулфи худаш сарфикандаи нижанд
چو زلف خودش سرفکنده نژند
Сӯии гирди қлўоди бардошти гом
سوی گرد قلواد برداشت گام
зи бандаш раҳо кард бедори сом
ز بندش رها کرد بیدار سام
Бпрсидш аз ранҷи занҷиру банд
بپرسیدش از رنج زنجیر و بند
Ки чун будӣ аз паҳлуи арҷманд
که چون بودی از پهلو ارجمند
Бигуфто ба бахти ту шодон бидам
بگفتا به بخت تو شادان بدم
зи шодии рӯҳи ту хандон бидам
ز شادی روح تو خندان بدم
Кунун чун бидидам туро содаи дил
کنون چون بدیدم تو را ساده دل
Шудам аз ғаму ранҷи озодаи дил
شدم از غم و رنج آزاده دل
з ризвон бипурсед соми савор
ز رضوان بپرسید سام سوار
Ки чун шуд парии духти симини изор
که چون شد پریدخت سیمینعذار
Куҷои байнами он сарви бустони ҳасан
کجا بینم آن سرو بستان حسن
Гули нўшкФтаҳи гулистони ҳасан
گل نوشکفته گلستان حسن
Маи глрхони шоҳ симин барон
مه گلرخان شاه سیمین بران
Бути ҳўрпикри сари дилбарон
بت حورپیکر سر دلبران
Каз ани соми бечора дар оташ аст
کز ان سام بیچاره در آتش است
Дилаш аз ғами ҳиҷр ӯ нохуш аст
دلش از غم هجر او ناخوش است
Аз Эрон ва аз шоҳи афтодаи давр
از ایران و از شاه افتاده دور
Сияҳ гашта дар чашми ман моҳу ҳўр
سیه گشته در چشم من ماه و هور
На ором дорам на аз ғами фирор
نه آرام دارم نه از غم فرار
Дилам карда аз ҷони ширини фирор
دلم کرده از جان شیرین فرار
Ба ҳар гӯшаи пӯён ба ҳар сӯи давон
به هر گوشه پویان به هر سو دوان
Ду дидаи пар аз хӯну дили нотавон
دو دیده پر از خون و دل ناتوان
Фано гашта аз ҷаври кӯҳи фано
فنا گشته از جور کوه فنا
Надонам кҷоисти худ абрҳо
ندانم کجایست خود ابرها
Нишонеи зи дилдор бо ман бигӯ
نشانی ز دلدار با من بگو
Ки чунаст аҳволи он моҳрӯ
که چونست احوال آن ماهرو
Бадв гуфт ризвон ки эй паҳлавон
بدو گفت رضوان که ای پهلوان
Чу ӯро ббрдм ба зиндони равон
چو او را ببردم به زندان روان
Ҳамеи хостам то биорам ?бирт
همی خواستم تا بیارم برت
зи шодии расонам ба гардуни сарат
ز شادی رسانم به گردون سرت
Ки он бдгҳри деви нари аждаҳо
که آن بدگهر دیو نر اژدها
Ки хонанд ӯро ба номи абрҳо
که خوانند او را به نام ابرها
Ба ногуҳ пайдо шуд андари замон
به ناگه پیدا شد اندر زمان
Ту гуфтӣ падед омад аз осмон
تو گفتی پدید آمد از آسمان
Маро бо парии духт аз ҷои рабӯд
مرا با پریدخت از جا ربود
Ба кӯҳи фанои барад монанди дӯд
به کوه فنا برد مانند دود
Бар он деви сар дар наёвард моҳ
بر آن دیو سر در نیاورد ماه
Фикандаш ба ногоҳ дар қаъри чоҳ
فکندش به ناگاه در قعر چاه
Ман он шаб аз онҷо гурезон шудам
من آن شب از آنجا گریزان شدم
Сару ҷони зи андеша резон шудам
سر و جان ز اندیشه ریزان شدم
Шунидам ки бо пӯри шаддоду од
شنیدم که با پور شداد و عاد
Ба разми андарӣ бо бади бднжод
به رزم اندری با بد بدنژاد
Ба тлоҷи ҷодӯ ба чанги андарӣ
به طلاج جادو به چنگ اندری
Ба чанголи бабру паланги андарӣ
به چنگال ببر و پلنگ اندری
Ҳамеи хостам то бидон размгоҳ
همی خواستم تا بدان رزمگاه
Биёям ба наздики таслими шоҳ
بیایم به نزدیک تسلیم شاه
Ки дар чанг арқм фитодам ба банд
که در چنگ ارقم فتادم به بند
Фурӯи басти дастам ба мишкӣни каманд
فرو بست دستم به مشکین کمند
Ҳамон дами варо сом бикшод даст
همان دم ورا سام بگشاد دست
Дигар банди кҳсорро бршкст
دگر بند کهسار را برشکست
Басӣ дид одам ба доми ҳалок
بسی دید آدم به دام هلاک
Фурӯи баста аз ғуссаи андӯҳнок
فرو بسته از غصه اندوهناک
Бипурсед аз он мардумони паҳлавон
بپرسید از آن مردمان پهلوان
Ки аз чаҳ шуморо гирифтаи равон
که از چه شما را گرفته روان
зи арқм чаро зер банд андаред
ز ارقم چرا زیر بند اندرید
Бад-ӣни сон ба банд газанд андаред
بدین سان به بند گزند اندرید
Бигуфтанд моро аз он банд кард
بگفتند ما را از آن بند کرد
Ки донем ҳар гӯнаи кори набард
که دانیم هر گونه کار نبرد
Агар соми нирми бад-ӣн ҷо расад
اگر سام نیرم بدین جا رسد
Ҳама чора созем аз неку бад
همه چاره سازیم از نیک و بد
Ба чораи мар ӯро ба ҷанги оварем
به چاره مر او را به جنگ آوریم
Ба ҳар гӯнаи тадбиру ранги оварем
به هر گونه تدبیر و رنگ آوریم
Ҳамаи мўбдоним аз ҳинду рӯм
همه موبدانیم از هند و روم
зи тозӣу чинӣ ба ҳар марзу бум
ز تازی و چینی به هر مرز و بوم
Ба ҳар донишии ҷону дили сӯхта
به هر دانشی جان و دل سوخته
Ҳунарҳо з ҳар гӯна омӯхта
هنرها ز هر گونه آموخته
Дарин буд фархундаи соми савор
درین بود فرخنده سام سوار
Ки овоз раъд омад аз кӯҳсор
که آواز رعد آمد از کوهسار
Аз он наъраи гетӣ тпидн гирифт
از آن نعره گیتی طپیدن گرفت
Ҳамеи хӯни зи нохун чакидан гирифт
همی خون ز ناخن چکیدن گرفت
Ҳама кӯҳ ларзид симоби вор
همه کوه لرزید سیماب وار
Бипечед овоз дар кӯҳсор
بپیچید آواز در کوهسار
Чунон гуфт ризвон ба соми далер
چنان گفت رضوان به سام دلیر
Ки арқм даромад бад-ӣни дору гир
که ارقم درآمد بدین دار و گیر
Сипаҳдор аз он ғори беруни давид
سپهدار از آن غار بیرون دوید
Замину замонро дигаргуна дид
زمین و زمان را دگرگونه دید
Аз он тирагӣ дид оташи шарор
از آن تیرگی دید آتش شرار
Ба гардун кашида аз он кӯҳсор
به گردون کشیده از آن کوهسار
Ба наздик симурғ шуд паҳлавон
به نزدیک سیمرغ شد پهلوان
Бипурсед кирдори тираи равон
بپرسید کردار تیره روان
Ки бо ӯ чигуна набард оварам
که با او چگونه نبرد آورم
Бидон то сараши зер гирд оварам
بدان تا سرش زیر گرد آورم
Бадв гуфт чашмаш ба пайкони тир
بدو گفت چشمش به پیکان تیر
Нахустин фурӯи дуз дар дору гир
نخستین فرو دوز در دار و گیر
Бидон то набинад ба рухсори ту
بدان تا نبیند به رخسار تو
Ки гирад ба беҳудаи пайкори ту
که گیرد به بیهوده پیکار تو
Ба шамшери ҷамшеди пеши ори ҷанг
به شمشیر جمشید پیش آر جنگ
Ҷаҳон бар ҷаҳони байн ӯ сози танг
جهان بر جهانبین او ساز تنگ
Магар кирдигорат кунад ёварӣ
مگر کردگارت کند یاوری
Сари деви арқм ба даст оварӣ
سر دیو ارقم به دست آوری
Накардаст размаш касе орзӯ
نکردست رزمش کسی آرزو
Вагар кард рӯ андар омад ба рӯ
وگر کرد رو اندر آمد به رو
Дам ӯ чу оташ буд дар набард
دم او چو آتش بود در نبرد
Рух меҳр гардад азуи лоҷувард
رخ مهر گردد ازو لاجورد
Туро ёри яздони фирӯзи бод
تو را یار یزدان فیروز باد
Ҳамаи рӯзи бахти ту наврӯзи бод
همه روز بخت تو نوروز باد
Дарин бад ки арқм буғурред сахт
درین بد که ارقم بغرید سخت
Чунин гуфт к-эии мурғи баргаштаи бахт
چنین گفت کای مرغ برگشته بخت
Чаро омадӣ андарин марзу бум
چرا آمدی اندرین مرز و بوم
Чаҳ гўӣӣ ба ҳамроҳи ин мард шавам
چه گوئی به همراه این مرد شوم
Ҳама бачагонат бихӯрадам ниҳон
همه بچگانت بخوردم نهان
Кунун навбати тест эй бадгумон
کنون نوبت تست ای بدگمان
Аё перу симурғи ҷодӯи гуҳар
ایا پیر و سیمرغ جادو گهر
Ҳамин дами бадарами туро болу пар
همین دم بدرم تو را بال و پر
Хӯрам устихонати ҳамин дам ба кин
خورم استخوانت همین دم به کین
Ки дигар напарӣ дарин сарзамин
که دیگر نپری درین سرزمین
Чунин посухаш дод симурғи боз
چنین پاسخش داد سیمرغ باز
Ки эй деви ҷодӯии нирнгсоз
که ای دیو جادوی نیرنگساز
Замона ба гетӣ сар омад ту ро
زمانه به گیتی سر آمد تو را
Куҷои рӯз тира даромад ту ро
کجا روز تیره درآمد تو را
Ндонӣ ки ин кист комад ба ҷанг
ندانی که این کیست کامد به جنگ
зи дарёӣ бе бен براردи наҳанг
ز دریای بی بن برآرد نهنگ
Набераи ҷаҳондори ҷамшеди ҷам
نبیره جهاندار جمشید جم
Ки сад ҳамчу арқм шавад зу дижам
که صد همچو ارقم شود زو دژم
зи тухми Наримону кўрнги шоҳ
ز تخم نریمان و کورنگ شاه
Ки зери орад аз чархи хуршеду моҳ
که زیر آرد از چرخ خورشید و ماه
Гушояндаи шоҳи ҷамро тилисм
گشاینده شاه جم را طلسم
Нависанда бар чеҳри баҳроми исм
نویسنده بر چهر بهرام اسم
Бибинӣ азуи дастбурди набард
ببینی ازو دستبرد نبرد
Сару ҷони худро дрорӣ ба гирд
سر و جان خود را درآری به گرد
Чу бишунид арқм бихандед азу
چو بشنید ارقم بخندید ازو
Сӯии сом фархунда биниҳод рӯ
سوی سام فرخنده بنهاد رو
Яке дид монанди тобандаи моҳ
یکی دید مانند تابنده ماه
Бар моҳи пошидаи машки сиёҳ
بر ماه پاشیده مشک سیاه
Абри гули зи сунбули хаттӣ сар зада
ابر گل ز سنبل خطی سر زده
Ва ё бар рухи лола анбар зада
و یا بر رخ لاله عنبر زده
Сафи мӯр бар гул ниҳодаст по
صف مور بر گل نهادست پا
зи ширинии шаҳди монда ба ҷо
ز شیرینی شهد مانده به جا
Миёни танги бастаи кёмўрсӣ
میان تنگ بسته کیامورثی
Яке теғ барбаста тҳмўрсӣ
یکی تیغ بربسته طهمورثی
Азуи фараи паҳливонии падед
ازو فره پهلوانی پدید
зи теғаши рухи марг чун шнблид
ز تیغش رخ مرگ چون شنبلید
Сипаҳбад бидон деви тираи ниҳод
سپهبد بدان دیو تیره نهاد
Нигаҳ кард кӯҳии сабктар зи бод
نگه کرد کوهی سبکتر ز باد
Даромад ба майдони соми савор
درآمد به میدان سام سوار
Ғаривон ба монанди раъди баҳор
غریوان به مانند رعد بهار
Сараш бар таниш чун сари аждаҳо
سرش بر تنش چون سر اژدها
Казу аждаҳои ҳам наёбади раҳо
کزو اژدها هم نیابد رها
Ду чашмаши ду машъали фурӯзон шуда
دو چشمش دو مشعل فروزان شده
Азуи машъали даҳри сӯзон шуда
ازو مشعل دهر سوزان شده
Ду шохаш ба сар чун ду шохи дарахт
دو شاخش به سر چون دو شاخ درخت
Бпчидаҳ бар икдгри лухти лухт
بپچیده بر یکدگر لخت لخت
зи ду тораки дев чун беша Эй
ز دو تارک دیو چون بیشهای
Фурӯи барда бар торакаши реша Эй
فرو برده بر تارکش ریشهای
Бухории дӯзах шудаи байняш
بخاری دوزخ شده بینیش
Шӯии об дар хоб агар байняш
شوی آب در خواب اگر بینیش
Даҳони ҳамчуи дӯзахи пар аз дӯду дам
دهان همچو دوزخ پر از دود و دم
Дили дӯзах аз бим ӯ пари зи ғам
دل دوزخ از بیم او پر ز غم
Забонаш чу диягӣ ба дӯзахи нигун
زبانش چو دیگی به دوزخ نگون
Ки аз ҳавл сар карда бошад бурун
که از هول سر کرده باشد برون
Чу алмоси дандони он деви зишт
چو الماس دندان آن دیو زشت
Ту гуфтӣ з алмос дорад сиришт
تو گفتی ز الماس دارد سرشت
Таниш чун тани аждаҳои чин ба чин
تنش چون تن اژدها چین به چین
Сутӯҳ омад аз пайкар ӯ замин
ستوه آمد از پیکر او زمین
Ду бозу ба монанди ду рони пел
دو بازو به مانند دو ران پیل
Ба нохуни паланг ва ба тан равад нил
به ناخن پلنگ و به تن رود نیل
зи нохун равон карда ҳар сӯи шарор
ز ناخن روان کرده هر سو شرار
Ҷаҳандаи азуи оташи корзор
جهنده ازو آتش کارزار
Чу соми диловари мар ӯро бидид
چو سام دلاور مر او را بدید
Сарангушти ҳайрат ба дандон гузид
سرانگشت حیرت به دندان گزید
Бинолед бар даргаи кирдигор
بنالید بر درگه کردگار
Ки эй офаринандаи мӯру мор
که ای آفریننده مور و مار
Ҳамаи зишту некӯи ту ореи падед
همه زشت و نیکو تو آری پدید
Тусозӣ дар бандагонро калид
تو سازی در بندگان را کلید
Шигифтии марои разм пеш омадаст
شگفتی مرا رزم پیش آمدست
Ки ранҷами з ҳар бор беш омадаст
که رنجم ز هر بار بیش آمدست
Агар киштами инро дар овардгоҳ
اگر کشتم این را در آوردگاه
Марои ном бар шуд сӯии чарху моҳ
مرا نام بر شد سوی چرخ و ماه
Агар куштаи гирдам ба чанголи дев
اگر کشته گردم به چنگال دیو
Ту будӣ ва ҳастӣ ба гетии хдиў
تو بودی و هستی به گیتی خدیو
Бигуфту бимолиди рух бар замин
بگفت و بمالید رخ بر زمین
Миён танг барбаст бар разму кин
میان تنگ بربست بر رزم و کین
Буғурред арқм ки эй хираи сар
بغرید ارقم که ای خیره سر
Ба дашти наҳангон чаҳ кардӣ гузар
به دشت نهنگان چه کردی گذر
БгФтори симурғи тираи ниҳод
بگفتار سیمرغ تیره نهاد
Сар навҷуоне бидодӣ ба бод
سر نوجوانی بدادی به باد
Туро мурғи дардоами марги аўФкнд
تو را مرغ دردام مرگ اوفکند
зи шохи ҷавоняти барги аўФкнд
ز شاخ جوانیت برگ اوفکند
Саратро чу мурғӣ рибоем зи тан
سرت را چو مرغی ربایم ز تن
Танатро зи хӯни созам эдар кафан
تنت را ز خون سازم ایدر کفن
Зиҳии ҳиҷри ин марди дили бошикеб
زهی هجر این مرد دل باشکیب
Ба гуфтори симурғи хӯрдаи фиреб
به گفتار سیمرغ خورده فریب
Ндонӣ марои номи ншиндаҳ Эй
ندانی مرا نام نشیندهای
Ки пайкори арқми писандида Эй
که پیکار ارقم پسندیدهای
Ҳамин дами ҷаҳон бар ту гирён кунам
همین دم جهان بر تو گریان کنم
Замона ба ҷонат ситудон кунам
زمانه به جانت ستودان کنم
Бигуфт ва яке санг аз ки бикунад
بگفت و یکی سنگ از که بکند
зи кӣна ба сӯй сипаҳбад фиканд
ز کینه به سوی سپهبد فکند
Сипар пеш оварад соми савор
سپر پیش آورد سام سوار
Дигарбора нолид бар кирдигор
دگرباره نالید بر کردگار
Ки эй подшоҳи замину замон
که ای پادشاه زمین و زمان
Ба фари ту равшани дили мқблон
به فر تو روشن دل مقبلان
Марин деви ҷодӯӣ беному нанг
مرین دیو جادوی بی نام و ننگ
Ки дорад тани пелу зӯри паланг
که دارد تن پیل و زور پلنگ
Ба неру кашад осмонро ба зер
به نیرو کشد آسمان را به زیر
Бирезади зи бимаши ду чанголи шер
بریزد ز بیمش دو چنگال شیر
Марои дасти даҳ андарин гиру дор
مرا دست ده اندرین گیر و دار
Ки созами бад-ӣни деви дуни корзор
که سازم بدین دیو دون کارزار
Яке гурза гоўпикр кашид
یکی گُرزه گاوپیکر کشید
Казу гови гардуни сар андар кашид
کزو گاو گردون سر اندر کشید
Бузад бар сару гардани деви гурз
بزد بر سر و گردن دیو گُرز
Дилаш хӯн шуд аз захми куполу брз
دلش خون شد از زخم کوپال و برز
Сари шохи арқм ба ҳам бршкст
سر شاخ ارقم به هم برشکست
Битарсед он дев аз он зӯри даст
بترسید آن دیو از آن زور دست
Ҷаҳон тира шуд пеш ҷодӯӣ шавам
جهان تیره شد پیش جادوی شوم
Бидонаст коўораҳ гардад зи бум
بدانست کآواره گردد ز بوم
Бадв гуфт ҳаргизи чунин кас ба ҷанг
بدو گفت هرگز چنین کس به جنگ
Надидам ки ояд ба разми паланг
ندیدم که آید به رزم پلنگ
Шигифтӣ блоӣӣаст соми савор
شگفتی بلائی است سام سوار
Ҳаме марг ҷӯяд азу зинҳор
همی مرگ جوید ازو زینهار
Уқоб аз наҳифаш биафтад ба хок
عقاب از نهیبش بیفتد به خاک
Шавад чарми бабри баёни чоки чок
شود چرم ببر بیان چاکچاک
Бигуфту зи афсуни бадв ҳамла кард
بگفت و ز افسون بدو حمله کرد
Ҳамеи ҷусти оташи азу дар набард
همی جست آتش ازو در نبرد
зи дасту зи бозуу бинӣу гӯш
ز دست و ز بازو و بینی و گوش
Ҳаме оташ ифшоанд бар марди ҳуш
همی آتش افشاند بر مرد هوش
Замону замини оташи корзор
زمان و زمین آتش کارزار
Ҳаме даргирифт аз бади нобакор
همی درگرفت از بد نابکار
Сипаҳбад нигаҳ кард дар дӯду дам
سپهبد نگه کرد در دود و دم
Рухи меҳру ма андрў шуд дижам
رخ مهر و مه اندرو شد دژم
Нигаҳ кард симурғ бар паҳлавон
نگه کرد سیمرغ بر پهلوان
Дар оташи ниҳони бади яли навҷавон
در آتش نهان بد یل نوجوان
Ҳамаи дашт пар шуд зи дӯди шарор
همه دشت پر شد ز دود شرار
Дар оташи ҳамеи сӯхти кҳсору ғор
در آتش همی سوخت کهسار و غار
Валикин ба солори номади хатар
ولیکن به سالار نامد خطر
Кашида ба сари шер аз зини сипар
کشیده به سر شیر از زین سپر
Нафас кам шуд он девро дар дарун
نفس کم شد آن دیو را در درون
зи бим сипаҳдор борид хӯн
ز بیم سپهدار بارید خون
Ки сом диловар буғурред сахт
که سام دلاور بغرید سخت
Мадади хост аз довари тоҷу тахт
مدد خواست از داور تاج و تخت
Бузади даст бар теғи ҷамшеди шоҳ
بزد دست بر تیغ جمشید شاه
Казон хӯн фишондӣ ба хуршеду моҳ
کزان خون فشاندی به خورشید و ماه
Баровард шамшери солори шер
برآورد شمشیر سالار شیر
Бадв гуфт к-эии ҷодӯии дили гзир
بدو گفت کای جادوی دلگزیر
Яке аз кафами теғи заҳри обдор
یکی از کفم تیغ زهر آبدار
Ситон ар Бамоне ба мардуми мадор
ستان ار بمانی به مردم مدار
Равонати азин теғ хоҳам гирифт
روانت ازین تیغ خواهم گرفت
Ки шамшер хуршед хоҳам гирифт
که شمشیر خورشید خواهم گرفت
Бигуфту бузади дасташи афканди зер
بگفت و بزد دستش افکند زیر
Ки арқм бипечед бар худ чу шер
که ارقم بپیچید بر خود چو شیر
Бадв гуфт к-эии шермарди ҷаҳон
بدو گفت کای شیرمرد جهان
Чу ту нест кас аз киону маон
چو تو نیست کس از کهان و مهان
Раҳо кун маро то шавам нопадид
رها کن مرا تا شوم ناپدید
Ҷаҳонро ба даст ту додам калид
جهان را به دست تو دادم کلید
Тўӣии соми нирми яли аждаҳо
توئی سام نیرم یل اژدها
Ки мардӣ надорад ба пешати баҳо
که مردی ندارد به پیشت بها
Кунам аҳду паймон ки дигар ба ҷанг
کنم عهد و پیمان که دیگر به جنگ
Ниёем нишинам абри ганҷи танг
نیایم نشینم ابر گنج تنگ
Фаромӯш кардам ҳамаи кори разм
فراموش کردم همه کار رزم
Ба як даст кунҷӣ гузинам ба базм
به یک دست کنجی گزینم به بزم
Бадви соми гуфто ки ҳарза магӯ
بدو سام گفتا که هرزه مگو
Наёбӣ рҳоӣии азин размҷу
نیابی رهائی ازین رزمجو
Ба яздони додару тахту кулоҳ
به یزدان دادار و تخت و کلاه
Ба ойину дайн ва ба хуршеду моҳ
به آئین و دین و به خورشید و ماه
Ба шамшеру неруии мардони мард
به شمشیر و نیروی مردان مرد
Ки мағзат парешон кунам дар набард
که مغزت پریشان کنم در نبرد
Чу бишунид азуи арқми нобакор
چو بشنید ازو ارقم نابکار
Дигар раҳ биёрост пайкори кор
دگر ره بیاراست پیکار کار
Ба як даст бар паҳлавони ҳамлаи барад
به یک دست بر پهلوان حمله برد
Бидон то намояди яке дастбурд
بدان تا نماید یکی دستبرد
Бихандед бар деви солори ню
بخندید بر دیو سالار نیو
Ба гардуни баромади зи майдони ғарив
به گردون برآمد ز میدان غریو
Замонии бгштнд бо икдгр
زمانی بگشتند با یکدگر
Сипаҳбад буғурред бар кӣнаи вар
سپهبد بغرید بر کینهور
Бузади даст бар деви ҷангии зи кин
بزد دست بر دیو جنگی ز کین
Баровард ӯро бузад бар замин
برآورد او را بزد بر زمین
Нишаст аз бар синааш бе диранг
نشست از بر سینهاش بیدرنگ
зи ҷодӯгарии пайкараши гашти санг
ز جادوگری پیکرش گشت سنگ
Диловари яке кӯҳ хора бидид
دلاور یکی کوه خاره بدید
Ҳамаи лаби зи ҳайрат ба дандон гузид
همه لب ز حیرت به دندان گزید
Надонист ӯро дигар чора кард
ندانست او را دگر چاره کرد
Шигифтӣ форуманд андари набард
شگفتی فروماند اندر نبرد
Чунин то ки рухсори худ гашти зард
چنین تا که رخسار خود گشت زرد
Баровард пероҳани лоҷувард
برآورد پیراهن لاجورد
зи сӯй дигар чеҳра орост моҳ
ز سوی دگر چهره آراست ماه
Ба навбати барин тахт бинишаст моҳ
به نوبت برین تخت بنشست ماه
Сипаҳбади зи майдони яке бозгашт
سپهبد ز میدان یکی بازگشت
Ба симурғи фархундаи паии бргзшт
به سیمرغ فرخنده پی برگذشت
Бадви достонҳо саросар бигуфт
بدو داستانها سراسر بگفت
Чу бишунид симурғи азуи дршгФт
چو بشنید سیمرغ ازو درشگفت
Бадв гуфт андеша дар дили мадор
بدو گفت اندیشه در دل مدار
Ки арқми зи ту кушта гардад назор
که ارقم ز تو کشته گردد نزار
Варои ҳуш дар разм дар дасти тест
ورا هوش در رزم در دست تست
Ба банд бало гашта побаст тест
به بند بلا گشته پابست تست
Тўӣии соми пӯри Наримони шер
توئی سام پور نریمان شیر
Ки аз теғи ту чарх гардад зрир
که از تیغ تو چرخ گردد زریر
Касе кӯ ба кинати бибандади камар
کسی کو به کینت ببندد کمر
Чу ояд сари худ дарорад ба сар
چو آید سر خود درآرد به سر
Чу фардо барояд хур аз теғи кӯҳ
چو فردا برآید خور از تیغ کوه
Шаб тира гардад зи теғаши сутӯҳ
شب تیره گردد ز تیغش ستوه
Набинӣ бҳмидони мари он хораи санг
نبینی بهمیدان مر آن خاره سنگ
Сӯй дарра бурдор раҳ бе диранг
سوی دره بردار ره بیدرنگ
Дар он дарраи бинии яке аждаҳо
در آن دره بینی یکی اژدها
Ки бабри баён зу наёбади раҳо
که ببر بیان زو نیابد رها
Чу бинӣ натарсӣ зи болой ӯ
چو بینی نترسی ز بالای او
зи шох ва ду чашму зи паҳноӣ ӯ
ز شاخ و دو چشم و ز پهنای او
Ҳамон арқмсти он дади бдгҳр
همان ارقمست آن دد بدگهر
Ки чу аждаҳои сохт худро дигар
که چو اژدها ساخت خود را دگر
Яке номи яздон фаровон бихон
یکی نام یزدان فراوان بخوان
Яке ҳамлаовар ба тиру камон
یکی حمله آور به تیر و کمان
Нахустин ду чашмаш ба тири хаданг
نخستین دو چشمش به تیر خدنگ
Фурӯи дуз аз бозуии тизчнг
فرو دوز از بازوی تیزچنگ
Дигар зон ки хоҳад гурезон шавад
دگر زان که خواهد گریزان شود
Пайу пӯст аз бим ларзон шавад
پی و پوست از بیم لرزان شود
Дигар рост гардад ба кирдори дӯд
دگر راست گردد به کردار دود
Ки хоҳад барояд ба чархи кабӯд
که خواهد برآید به چرخ کبود
Бизан бар майонаш яке теғи тез
بزن بر میانش یکی تیغ تیز
Баровари зи ҷонаши яке растхез
برآور ز جانش یکی رستخیز
Чу киштии ту арқм дар он кӯҳсор
چو کشتی تو ارقم در آن کوهسار
Шудӣ ном бурдор дар рӯзгор
شدی نامبردار در روزگار
Аз он бозгўинд бо сад нажод
از آن بازگویند با صد نژاد
Ки дар разм ӯ дод мардӣ бидод
که در رزم او داد مردی بداد
Нишонат бимонад ҳаме дар ҷаҳон
نشانت بماند همی در جهان
Миён киону миёни маон
میان کهان و میان مهان
Ҳамаи шаб ҳаме гуфт мурғи хирад
همه شب همی گفت مرغ خرد
Ки аз гуфт ӯ ҳуши ромиши барад
که از گفت او هوش رامش برد