Сипеда буғурред ъўҷи палид

سپیده بغرید عوج پلید

Чунин кард овози сӯии шадид

چنین کرد آواز سوی شدید

Ки фармой то лашкарии сафи кашанд

که فرمای تا لشکری صف کشند

зи неруи ҳамаи шуълаи туфи кашанд

ز نیرو همه شعله تف کشند

Ки имрӯзи ман андарин дашти ҷанг

که امروز من اندرین دشت جنگ

Бакӯшам чу мардони кин бе диранг

بکوشم چو مردان کین بی‌درنگ

Бибинӣ ки соми Наримони род

ببینی که سام نریمان‌ راد

Чигуна даҳуми пайкар ӯ ба бод

چگونه دهم پیکر او به باد

Бигуфт ину киштӣ май дркшид

بگفت این و کشتی می درکشید

Чу дарёии Аммони ҳамеи ?бардамӣад

چو دریای عمان همی بردمید

Баромади ғўи кӯсу бонги нафир

برآمد غو کوس و بانگ نفیر

Бипечед он бонг дар гӯши шер

بپیچید آن بانگ در گوش شیر

з ки сари палангу зи дарёи наҳанг

ز که سر پلنگ و ز دریا نهنگ

Наҷунбед осема аз бими ҷанг

نجنبید آسیمه از بیم جنگ

Замона дигар раҳ даромад ба ҷӯш

زمانه دگر ره درآمد به جوش

зи буқ даманда бадаред гӯш

ز بوق دمنده بدرید گوش

зи шипўру овози зарринаи хам

ز شیپور و آواز زرینه خم

Замину замони гашти якбора кам

زمین و زمان گشت یکباره کم

Замин аз пай пел барканда шуд

زمین از پی پیل برکنده شد

Бисотии зи хӯни боз афканда шуд

بساطی ز خون باز افکنده شد

Дарахтии з ҳар сӯ шуд афрохта

درختی ز هر سو شد افراخته

Яке тарҳ мотам дарандохта

یکی طرح ماتم درانداخته

Шудаи осмони зарду сурху бунафш

شده آسمان زرد و سرخ و بنفش

Замини сар ба сари зери зарринаи кафш

زمین سر به سر زیر زرینه‌کفش

Пасаш лашкари одён бе шумор

پسش لشکر عادیان بی‌شمار

Гирифта ба найза дар корзор

گرفته به نیزه در کارزار

Бишуд ъўҷ бар майманаи ҷойгир

بشد عوج بر میمنه جایگیر

Пасу пушт ӯ лашкарии ҳамчуи қӣр

پس و پشت او لشکری همچو قیر

Сӯй майсара рафт пас қҳқҳом

سوی میسره رفت پس قهقهام

Ту гуфтӣ ҳжбристи андари кном

تو گفتی هژبریست اندر کنام

Сӯй қлбгаҳ рафт ҷангии шадид

سوی قلبگه رفت جنگی شدید

Замонаи з гардиш бишуд нопадид

زمانه ز گردش بشد ناپدید

Ҷаҳон шуд сияҳ аз карон то карон

جهان شد سیه از کران تا کران

зи баси марди ҷангӣу гурзи гарон

ز بس مرد جنگی و گرز گران

Набад мӯрро роҳ бар дашти ҷанг

نبد مور را راه بر دشت جنگ

з бас нараҳ девони камарбастаи танг

ز بس نره دیوان کمربسته تنگ

Аз он рӯй нўшоду тнҷаҳи сипоҳ

از آن روی نوشاد و طنجه سپاه

Кашиданд бар дашти овардгоҳ

کشیدند بر دشت آوردگاه

Ба як сӯии таслими шаҳ ҷой кард

به یک سوی تسلیم شه جای کرد

Дирафши парии пайкараш пой кард

درفش پری‌پیکرش پای کرد

Пасу пушт ӯ ҷои деву парӣ

پس و پشت او جای دیو و پری

Гиреҳ бар ҷабини сари пар аз доварӣ

گره بر جبین سر پر از داوری

Абри майманаи лашкараш саф кашид

ابر میمنه لشکرش صف کشید

Ки аз меҳри тобанда ӯ туф кашид

که از مهر تابنده او تف کشید

Чу нўшоду тнҷаҳи сӯии майсара

چو نوشاد و طنجه سوی میسره

Ситода ба майдони гургу барра

ستاده به میدان گرگ و بره

Ба қалби андари он соми ҷангии сипоҳ

به قلب اندر آن سام جنگی سپاه

Ба пушти ғроби ткоўр ба ҷо

به پشت غراب تکاور به جا

Ду лашкари бад-ӣни разми андари ҷаҳон

دو لشکر بدین رزم‌اندر جهان

Надида касе аз киону маон

ندیده کسی از کهان و مهان

Аҷал дар гурезу қазо дар ситез

اجل در گریز و قضا در ستیز

Қадари пурнаҳифу ҷаҳони растхез

قدر پرنهیب و جهان رستخیز

Чу соми сипаҳбади чунон кор дид

چو سام سپهبد چنان کار دید

Ҷаҳонро аз он лашкарӣ тор дид

جهان را از آن لشکری تار دید

Бинолед бар довари кирдигор

بنالید بر داور کردگار

Азуи хости фирӯзии корзор

ازو خواست فیروزی کارزار

Ки бо ъўҷи ҷангӣ набард оварад

که با عوج جنگی نبرد آورد

Бидон то сараши зер гирд оварад

بدان تا سرش زیر گرد آورد

Яке наъраи бардошт бар дашти ҷанг

یکی نعره برداشت بر دشت جنگ

Ки ларзид дар оби дарёи наҳанг

که لرزید در آب دریا نهنگ

Бипечед овоз бар осмон

بپیچید آواز بر آسمان

Замини ҷуст аз пайкар ӯ амон

زمین جست از پیکر او امان

Чу бишунид он наъраи сом , ъўҷ

چو بشنید آن نعره سام، عوج

Яке наъра зад он палиди лаҷуҷ

یکی نعره زد آن پلید لجوج

Ки шуд рӯй гетии саросари хароб

که شد روی گیتی سراسر خراب

На хушкӣ бимонад ва на дарёии об

نه خشکی بماند و نه دریای آب

На мурғ ва на моҳ ӣ на дев ва на дад

نه مرغ و نه ماه ی نه دیو و نه دد

Ҷаҳон пок шуд аз ҳамаи неку бад

جهان پاک شد از همه نیک و بد

Набӯдӣ агар соми яздони параст

نبودی اگر سام یزدان پرست

Аз он наъра май гашт бо хоки паст

از آن نعره می‌گشت با خاک پست

Чунин гуфт каз соми нирми нажод

چنین گفت کز سام نیرم‌نژاد

Ки дар разми орад ба оварад ёд

که در رزم آرد به آورد یاد

Ҳаме мард ҷӯяд миёни ду саф

همی مرد جوید میان دو صف

зи кӣна ба лабҳо баровардаи каф

ز کینه به لبها برآورده کف

Гуҳӣ разм ҷӯяд ҳамеи зи абрҳо

گهی رزم جوید همی ز ابرها

Шитобади гуҳии сӯии нари аждаҳо

شتابد گهی سوی نر اژدها

Тилисмотро гоҳ бар ҳам занад

طلسمات را گاه بر هم زند

Биҷуз рӯз оварад дам кам занад

بجز روز آورد دم کم زند

Наёрад ба рӯй худаш гоҳи разм

نیارد به روی خودش گاه رزم

Ҳаме разм ҷӯяд ба ҳангоми базм

همی رزم جوید به هنگام بزم

Даройад бибинад ки чунаст ҷанг

درآید ببیند که چون است جنگ

Ки то андар ояд сараши зери санг

که تا اندر آید سرش زیر سنگ

Сипаҳбад чу бишунид овоз ӯ

سپهبد چو بشنید آواز او

Бидон брзу боло ва он соз ӯ

بدان برز و بالا و آن ساز او

Чунин гуфт бо лашкарии паҳлавон

چنین گفت با لشکری پهلوان

Ки эй номдорони равшани равон

که ای نامداران روشن روان

Надидаст гршсби азин гӯнаи ҷанг

ندیدست گرشسب ازین گونه جنگ

На боБами Наримони Фирўзчнг

نه بابم نریمان فیروزچنگ

На ҷамшеду тҳмўрси диўбнд

نه جمشید و طهمورث دیوبند

Чунин деви новирди кас дар каманд

چنین دیو ناورد کس در کمند

Нагирад каси инро ба бозуии зӯр

نگیرد کس این را به بازوی زور

Магари чарх гардун диҳад фару зӯр

مگر چرخ گردون دهد فر و زور

Набӯдаст инро касе ҳам набард

نبودست این را کسی هم نبرد

Бад-ӣни гӯна боло надидаст мард

بدین‌گونه بالا ندیدست مرد

Магари офаринандаи рӯзгор

مگر آفریننده روزگار

Маро ёр бошад дарин корзор

مرا یار باشد درین کارزار

Вагарнаи бад-ӣни ҳайкалу зӯру фар

وگرنه بدین هیکل و زور و فر

Куҷо даст ёбам бад-ӣни хираи сар

کجا دست یابم بدین خیره سر

Ду сад ҳамчуи ман то камарбанд ӯст

دو صد همچو من تا کمربند اوست

Чунин қаду таркиб дар банд ӯст

چنین قد و ترکیب در بند اوست

На чарх ва на ахтар на моҳ ва на шед

نه چرخ و نه اختر نه ماه و نه شید

Надидаи бад-ӣни сони далери палид

ندیده بدین سان دلیر پلید

На одам на ҷинӣ на деву парӣ

نه آدم نه جنی نه دیو و پری

Набошад бад-ӣни тундӣу доварӣ

نباشد بدین تندی و داوری

Ба ҳикмати мари инро ҷаҳони офарин

به حکمت مر این را جهان آفرین

Ҳаме халқ кардаш ба рӯй замин

همی خلق کردش به روی زمین

Ки то панд гиранд перу ҷавон

که تا پند گیرند پیر و جوان

Парастиш кунандаш варо бе гумон

پرستش کنندش ورا بی‌گمان

Бадв гуфт қлўоди равшани равон

بدو گفت قلواد روشن روان

Ки эй соми фархундаи паҳлавон

که ای سام فرخنده پهلوان

Ба яздони гетӣ ва бар ҷони шоҳ

به یزدان گیتی و بر جان شاه

Ба тахту нигин ва ба ганҷу сипоҳ

به تخت و نگین و به گنج و سپاه

Ба ҷони парии духти симини изор

به جان پری‌دخت سیمین‌عذار

Ба бахт ва ба мардят эй номдор

به بخت و به مردیت ای نامدار

Ба хоки Наримону гршсби шер

به خاک نریمان و گرشسب شیر

Ки чун ӯ набӯда ба мардии далер

که چون او نبوده به مردی دلیر

Ки як дами дарин ҷойгаҳ кун диранг

که یک دم درین جایگه کن درنگ

Ки бо ъўҷи ман андар оем ба ҷанг

که با عوج من اندر آیم به جنگ

Замонии даройам ба овардгоҳ

زمانی درآیم به آوردگاه

Пас онгаҳ варои ту ба оварад хоҳ

پس آنگه ورا تو به آورد خواه

Бадви соми фархундаи паҳлавон

بدو سام فرخنده پهلوان

Чунин гуфт к-эии гирди равшани равон

چنین گفت کای گرد روشن‌روان

Нтобӣ ту бо ъўҷ дар рӯзи ҷанг

نتابی تو با عوج در روز جنگ

Бадви чарх гардун наёрад диранг

بدو چرخ گردون نیارد درنگ

Мабодои танатро газандӣ расад

مبادا تنت را گزندی رسد

Вази он бар дили ман нижандӣ расад

وز آن بر دل من نژندی رسد

Бабўсед қлўоди пас пои сом

ببوسید قلواد پس پای سام

Бадв дод дастури гирди тамом

بدو داد دستور گرد تمام

Барангехти қлўоди чармаи зи ҷо

برانگیخت قلواد چرمه ز جا

Даромад зи майдони разми озмо

درآمد ز میدان رزم‌آزما

Хурӯшанда монанди озргшсб

خروشنده مانند آذرگشسب

Сипар бар китф буд бар пушти асб

سپر بر کتف بود بر پشت اسب

Яке наърае аз ҷигар баркашид

یکی نعره‌ای از جگر برکشید

Ки эй ъўҷ бадбахт шавам палид

که ای عوج بدبخت شوم پلید

Бад-ӣни фар ва боло ндонӣ худо

بدین فر و بالا ندانی خدا

Басии ғарраи гаштии бад-ӣни дасту по

بسی غره گشتی بدین دست و پا

Дро сӯй овараду пайкори байн

درآ سوی آورد و پیکار بین

Ки чунанд эрониёни рӯзи кин

که چونند ایرانیان روز کین

Бигуфт ва ба ҳар сӯй оварад хост

بگفت و به هر سوی آورد خواست

Азишон яке номвари марди хост

ازیشان یکی نامور مرد خواست

Чу овоз ӯ ъўҷ нишнид ҳеҷ

چو آواز او عوج نشنید هیچ

Вале размро кард дар дами басӣҷ

ولی رزم را کرد در دم بسیج

Даромад ба майдон дар он дасту ёл

درآمد به میدان در آن دست و یال

Ки ҳаргиз набӯдаш ба гетии ҳам?ил

که هرگز نبودش به گیتی همال

Ду то гашт ва наздик шуд бар замин

دو تا گشت و نزدیک شد بر زمین

Ба қлўод гуфт эй савор гузин

به قلواد گفت ای سوار گزین

Тўӣии соми фархундаи номдор

توئی سام فرخنده نامدار

Ки дории сари шӯриши корзор

که داری سر شورش کارزار

Шунидам ба гетии басии номи ту

شنیدم به گیتی بسی نام تو

Басии деви афтода бар доми ту

بسی دیو افتاده بر دام تو

Тўӣии ошиқи духти фағфури чин

توئی عاشق دخت فغفور چین

Ту киштии мкўколро рӯзи кин

تو کشتی مکوکال را روز کین

Ту бастии нҳнколро ҳар ду даст

تو بستی نهنکال را هر دو دست

зи ту арқм дев гардид паст

ز تو ارقم دیو گردید پست

Ба бозу ту бишикастӣ андари тилисм

به بازو تو بشکستی اندر طلسم

Навиштӣ ба хуршеди тобандаи исм

نوشتی به خورشید تابنده اسم

Бадв гуфт ореи манам гирди сом

بدو گفت آری منم گرد سام

Нишонаст ҳар ҷои маро низ ном

نشانست هر جا مرا نیز نام

Бибинӣ ҳамин дам ба тиру камон

ببینی همین دم به تیر و کمان

Чигуна сари орми туро ман амон

چگونه سر آرم تو را من امان

Бихандед азуи ъўҷ ва хира бимонад

بخندید ازو عوج و خیره بماند

Ба шаддодёни пас дуруштӣ баранд

به شدادیان پس درشتی براند

Ки инаст соми Наримони гирд

که این است سام نریمان گرد

Ки дорад ба гетии басии дастбурд

که دارد به گیتی بسی دستبرد

Ҷаҳондидаи қлўод дар дами камон

جهاندیده قلواد در دم کمان

Ба зиҳ кард ва шуд хира бар бадгумон

به زه کرد و شد خیره بر بدگمان

Хадангӣ гузин кард алмоси сар

خدنگی گزین کرد الماس سر

Бирав аз уқобони ҷангии се пар

برو از عقابان جنگی سه پر

Бпиўст бар чарх ва андар кашид

بپیوست بر چرخ و اندر کشید

Сӯии ъўҷ онгаҳ камӣни ?бардамӣад

سوی عوج آنگه کمین بردمید

Чу бикшод он тири разми озмо

چو بگشاد آن تیر رزم‌آزما

Задаш тири ногуҳ ба ангушти по

زدش تیر ناگه به انگشت پا

Кашид андари он ъўҷи к-эии бдгҳр

کشید اندر آن عوج کای بدگهر

Чаҳ ояд ба ҷонами зи тирати хатар

چه آید به جانم ز تیرت خطر

Дигар тир бикшод қлўоди шер

دگر تیر بگشاد قلواد شیر

Ба поиш нашуд коргари ҳеҷ тир

به پایش نشد کارگر هیچ تیر

Ба неру даромад сутураши ҷаҳонад

به نیرو درآمد ستورش جهاند

Ба сад ҷаҳд бар пушти поиши расонад

به صد جهد بر پشت پایش رساند

Бёзиди чанголи ъўҷи дижам

بیازید چنگال عوج دژم

Биҷӯшед монанди рўӣинаҳи хам

بجوشید مانند روئینه خم

Гирифташ дами асб ва аз ҷои рабӯд

گرفتش دم اسب و از جا ربود

Ҷаҳони пеш қлўод шуд ҳамчуи дӯд

جهان پیش قلواد شد همچو دود

Ба асбаш ба гардуни яке брФрошт

به اسبش به گردون یکی برفراشت

Чу барадаши азуи асбро боздошт

چو بردش ازو اسب را بازداشت

Бғлтид ва аз асб омад ба зер

بغلطید و از اسب آمد به زیر

Дигарбора бигирифт қлўоди шер

دگرباره بگرفت قلواد شیر

Вале пайкари борагӣ гашт хӯрд

ولی پیکر بارگی گشت خورد

Гирифтор гардид қлўоди гирд

گرفتار گردید قلواد گرد

Биндохт ӯро ба сӯии сипоҳ

بینداخت او را به سوی سپاه

Бибастанд дасташ дар овардгоҳ

ببستند دستش در آوردگاه

Ббрднд ӯро ба назд шадид

ببردند او را به نزد شدید

Тани аззхми ларзон ба кирдори бед

تن اززخم لرزان به کردار بید

Чу сом ончунон дид пайкори ҷанг

چو سام آنچنان دید پیکار جنگ

Буғурред бирасон ғурони паланг

بغرید برسان غران پلنگ

Чунин гуфт кини бдрги бадсигол

چنین گفت کین بدرگ بدسگال

Ба гетӣ надорад касеро ҳам?ил

به گیتی ندارد کسی را همال

Шигифтӣ блоӣӣаст ин шӯрбахт

شگفتی بلائی است این شوربخت

Тан кӯҳ дорад ду бозуии сахт

تن کوه دارد دو بازوی سخت

Чаҳораст фарҳанги болой ӯ

چهار است فرهنگ بالای او

Ду фарсанги бад низ паҳноӣ ӯ

دو فرسنگ بد نیز پهنای او

Ба лашкар чунин гуфт фархундаи сом

به لشکر چنین گفت فرخنده سام

Ки Эй нараҳ шерони ҷангии тамом

که ای نره شیران جنگی تمام

Сипаҳро бидоред як дам ба ҷо

سپه را بدارید یک دم به جا

Ки то ман шавам сӯии ин сгаро

که تا من شوم سوی این سرگرا

Бигардам бидонам саранҷом чист

بگردم بدانم سرانجام چیست

Дарин дашт оварад пайкор кист

درین دشت آورد پیکار کیست

Агар фари яздон буд ёри ман

اگر فر یزدان بود یار من

Ки то ман шавам сӯии ин аҳриман

که تا من شوم سوی این اهرمن

Ҷаҳонро бипардозам аз ҷони ъўҷ

جهان را بپردازم از جان عوج

Бисозам ба шамшери дармони ъўҷ

بسازم به شمشیر درمان عوج

Надорам ба болой ӯ дастрас

ندارم به بالای او دسترس

Паноҳам ба яздони фарёди рас

پناهم به یزدان فریاد رس

Бадв гуфт раҳмони ахтаршинос

بدو گفت رحمان اخترشناس

Ки аз ъўҷ бар дили мабодои ҳарос

که از عوج بر دل مبادا هراس

Туро ахтар ва бахт зӯровараст

تو را اختر و بخت زورآورست

Ки додари яздони туро ёвараст

که دادار یزدان تو را یاورست

Тани ъўҷ аз ту гурезон шавад

تن عوج از تو گریزان شود

зи бимати пайу пӯст резон шавад

ز بیمت پی و پوست ریزان شود

Битарсад зи ту чашмаши андари набард

بترسد ز تو چشمش اندر نبرد

зи теғ ту гардад таниши лоҷувард

ز تیغ تو گردد تنش لاجورد

Барангехти соми диловари ғроб

برانگیخت سام دلاور غراب

Ту гуфтӣ наҳангӣ даромад зи об

تو گفتی نهنگی درآمد ز آب

Саропо ба сози тилисмоти ҷам

سراپا به ساز طلسمات جم

Замонаи зи бимаш шудаи дили дижам

زمانه ز بیمش شده دل دژم

Ҳамеи раъдосои яке наъра кард

همی رعدآسا یکی نعره کرد

Ки печид бар гунбади лоҷувард

که پیچید بر گنبد لاجورد

Манам пӯри нирми сипаҳдори сом

منم پور نیرم سپهدار سام

Яли Зобулстони густардаи дом

یل زابلستان گسترده دام

Шиносанд марои ном , чархи баланд

شناسند مرا نام، چرخ بلند

Ки чун разми созам ба хами каманд

که چون رزم سازم به خم کمند

Хамидаи сипеҳр аз камон ман аст

خمیده سپهر از کمان من است

Ситораи сари ин синон ман аст

ستاره سر این سنان من است

Шиносади замонаи ҳамаи дарди ман

شناسد زمانه همه درد من

Худогир гардад ҳам оварад ман

خداگیر گردد هم‌آورد من

Ба неруии яздони ҷони офарин

به نیروی یزدان جان آفرین

Нтобанд каси пешами андари замин

نتابند کس پیشم اندر زمین