Чу хуршед бар чарх гардид рост
چو خورشید بر چرخ گردید راست
Ҳамаи сояи вайро аз он бар бкост
همه سایه وی را از آن بر بکاست
Ки бонгии баромади ғаривон чу абр
که بانگی برآمد غریوان چو ابر
Ки ларзид аз он наъра дар пешаи бабр
که لرزید از آن نعره در پیشه ببر
Ки ҳони номвари соми фирӯзгар
که هان نامور سام فیروزگر
Расидам ба фармони як додгар
رسیدم به فرمان یک دادگر
Махӯр ғам дар андеша чандин мабош
مخور غم در اندیشه چندین مباش
Ки бар деви ҷангии срории маош
که بر دیو جنگی سرآری معاش
Агар кӯҳи оҳан буд бадсигол
اگر کوه آهن بود بدسگال
Ки бо ту ба майдон набошад ҳам?ил
که با تو به میدان نباشد همال
Туро додгари ёру фархундаи бахт
تو را دادگر یار و فرخنده بخت
Тан дшмнонт шавад лухти лухт
تن دشمنانت شود لخت لخت
Ҷонро ба дард оварад дарди ту
جان را به درد آورد درد تو
Худогир гардад ҳам оварад ту
خداگیر گردد هم آورد تو
Чу бишунид овоз ӯ соми ню
چو بشنید آواز او سام نیو
Ки пайдо шуд онгоҳи фарҳанги дев
که پیدا شد آنگاه فرهنگ دیو
Камандӣу теғии гирифта ба даст
کمندی و تیغی گرفته به دست
Даромад бар сом чун пели маст
درآمد بر سام چون پیل مست
Бадв гуфт к-эии паҳлавони ҷаҳон
بدو گفت کای پهلوان جهان
Сари номдорону фари маон
سر نامداران و فر مهان
Агар размсозӣ бад-ӣни бадниҳод
اگر رزم سازی بدین بدنهاد
Азин теғсозӣ варои сар ба бод
ازین تیغ سازی ورا سر به باد
Азин хам бабандӣ бару ёлу бол
ازین خم ببندی بر و یال و بال
Забун ояд он деви баргаштаи ҳол
زبون آید آن دیو برگشته حال
Ба посух бадв гуфт фархундаи сом
به پاسخ بدو گفت فرخنده سام
Ки як дам ба киштии нуҳуми пеши гом
که یک دم به کشتی نهم پیش گام
Саропоӣ майдон бигардам дамӣ
سراپای میدان بگردم دمی
Вази он пас дўоӣисти дармони ҳаме
وز آن پس دوائیست درمان همی
Бигуфту миёни баст аз баҳри зӯр
بگفت و میان بست از بهر زور
Бидон то бибинад ки чунаст ҳур
بدان تا ببیند که چونست حور
Ситоиш намӯд ӯ ба додари пок
ستایش نمود او به دادار پاک
Пас онгаҳ бузади даст бар рӯй хок
پس آنگه بزد دست بر روی خاک
Пас онгаҳ буғурред бар абрҳо
پس آنگه بغرید بر ابرها
Биё то бибинӣ ту нрождҳо
بیا تا ببینی تو نراژدها
Замонӣ ба киштӣ бакӯшем сахт
زمانی به کشتی بکوشیم سخت
Бубинем то бар ки гардӣда бахт
ببینیم تا بر که گردیده بخت
Киро фара бахшад ҳамеи кирдигор
که را فره بخشد همی کردگار
Ки гардад азин разм чун хоки хор
که گردد ازین رزم چون خاک خوار
Ки уфтад ба неруии киштӣ ба дашт
که افتد به نیروی کشتی به دشت
Нами марги сӯй ки хоҳад гузашт
نم مرگ سوی که خواهد گذشت
Бёзиди чангол бар сӯии сом
بیازید چنگال بر سوی سام
Ба киштии ҳаме пеш биниҳод гом
به کشتی همی پیش بنهاد گام
Ба монанди дарёии чини ?бардамӣад
به مانند دریای چین بردمید
Аз он абрҳо гуфт ӯро шунид
از آن ابرها گفت او را شنید
Гиреҳ дар бирав зад биёмад чу кӯҳ
گره در برو زد بیامد چو کوه
Замини зери поиши саросари сутӯҳ
زمین زیر پایش سراسر ستوه
Фурӯ кӯфтанд аз бар разми даст
فرو کوفتند از بر رزم دست
Яке аждаҳо ва яке пели маст
یکی اژدها و یکی پیل مست
Гирифтанд ҳамро ба чанголу чанг
گرفتند هم را به چنگال و چنگ
Давиданд бар ҳам ду ҷангии паланг
دویدند بر هم دو جنگی پلنگ
Яке зӯр зад бар тани соми шер
یکی زور زد بر تن سام شیر
Ки гуфтӣ ҳамин дами дарорад ба зер
که گفتی همین دم درآرد به زیر
Сипаҳбад бипечед ва поиш гирифт
سپهبد بپیچید و پایش گرفت
Вази он пас даромад бар ӯ дршгФт
وز آن پس درآمد بر او درشگفت
Ҳамеи хости кӯро рибоед зҷоӣ
همی خواست کو را رباید زجای
Чу кӯҳи гарони деви разми озмоӣ
چو کوه گران دیو رزمآزمای
Наҷунбед аз ҷо ба неруии сом
نجنبید از جا به نیروی سام
Аз он зӯр воманд бозуии сом
از آن زور واماند بازوی سام
Бинолед бар поки яздони худо
بنالید بر پاک یزدان خدا
Ҳаме гуфт к-эии довари раҳнамо
همی گفت کای داور رهنما
Ман хастаро дастгирӣ бикун
من خسته را دستگیری بکن
Ки зӯрам нтобад барин аҳриман
که زورم نتابد برین اهرمن
Надидам чунин дев дар рӯзгор
ندیدم چنین دیو در روزگار
Фурӯ мондам аз разми ин нобакор
فرو ماندم از رزم این نابکار
Дам шавам ин ҳамчуи нрождҳост
دم شوم این همچو نراژدهاست
Ба майдони кӣна чу абр балост
به میدان کینه چو ابر بلاست
Агар ту набахше марои фару зӯр
اگر تو نبخشی مرا فر و زور
Набошад ба бозуии ман зӯри мӯр
نباشد به بازوی من زور مور
Ниёкони ман аз ту диданди ком
نیاکان من از تو دیدند کام
Бибахшоӣ якбори дигар ба сом
ببخشای یکبار دیگر به سام
Бигуфт ва бигардонад бар дидаи об
بگفت و بگرداند بر دیده آب
Дигар раҳ даромад ба сӯии шитоб
دگر ره درآمد به سوی شتاب
Ба чангол бадаред хуфтон ӯ
به چنگال بدرید خفتان او
Ҳаме буд дар кӣнаи ҷон ӯ
همی بود در کینه جان او
Ба нохуни тани сомро хаста кард
به ناخن تن سام را خسته کرد
Ту гуфтӣ ки бозуӣ ӯ баста кард
تو گفتی که بازوی او بسته کرد
Равони гашти хӯн аз тани паҳлавон
روان گشت خون از تن پهلوان
Аз он хастагии гашти зору навон
از آن خستگی گشت زار و نوان
Дар он хастагии номвари размҷу
در آن خستگی نامور رزمجو
Биҷӯшед чун шери пархошҷу
بجوشید چون شیر پرخاشجو
Ба ду даст бигирифт ӯро камар
به دو دست بگرفت او را کمر
Ба неру даромад яли номвар
به نیرو درآمد یل نامور
Худои ҷаҳонро ҳаме ёд кард
خدای جهان را همی یاد کرد
Ба неру фикандаш яли поки мард
به نیرو فکندش یل پاک مرد
Ба боло баровард бар гирди сар
به بالا برآورد بر گرد سر
Бигардонад ва зад бар замини шери нар
بگرداند و زد بر زمین شیر نر
Ки ларзид аз пайкар ӯ замин
که لرزید از پیکر او زمین
Нишаст аз бар синаи он лъин
نشست از بر سینه آن لعین
Ду дасташ бипечед ва бар ҳам бибаст
دو دستش بپیچید و بر هم ببست
Ки фарҳанги дев андар омад чу маст
که فرهنگ دیو اندر آمد چو مست
Пас онгаҳ супурдаш ба фарҳанги дев
پس آنگه سپردش به فرهنگ دیو
Дар он разм бархест аз маи ғарив
در آن رزم برخاست از مه غریو
Аз онҷо биёмад ба наздики моҳ
از آنجا بیامد به نزدیک ماه
Парии духт хандон шуд аз рзмхўоаҳ
پری دخت خندان شد از رزمخواه
Дарафтод дар пои фархундаи сом
درافتاد در پای فرخنده سام
Басӣ офарин кард бар неки ном
بسی آفرین کرد بر نیکنام
Гирифтанд ҳамро дигар дар канор
گرفتند هم را دگر در کنار
Басӣ гиря карданд бо ҳам ба зор
بسی گریه کردند با هم به زار
Хушо бахти он хастаи нотавон
خوشا بخت آن خسته ناتوان
Ки гирад дар оғӯши сарви равон
که گیرد در آغوش سرو روان
Пас аз ҳиҷр дар васл гирад қарор
پس از هجر در وصل گیرد قرار
Бичинад гули васл аз рӯй ёр
بچیند گل وصل از روی یار
Чу мурда ки ӯ боз ҷон ёбадӣ
چو مرده که او باز جان یابدی
зи чанголи ҳасрат амон ёбадӣ
ز چنگال حسرت امان یابدی
Гирифташ ба бар ҳамчуи сарви сеӣ
گرفتش به بر همچو سرو سهی
Чу хаста ки сиҳҳат биёбад ҳаме
چو خسته که صحت بیابد همی
Басӣ роз гуфтанд аз дарди ҳиҷр
بسی راز گفتند از درد هجر
Дил ва ҷон бишустанд аз гирди ҳиҷр
دل و جان بشستند از گرد هجر
Хуши он ҳиҷри каш васл бошад зи пай
خوش آن هجر کش وصل باشد ز پی
Чу махмури каши дрдҳии ҷом май
چو مخمور کش دردهی جام می
Бгштнд бисёр дар кӯҳсор
بگشتند بسیار در کوهسار
Басии зар вёқўт карданд бор
بسی زر ویاقوت کردند بار
Биёмад ба наздики таслими шоҳ
بیامد به نزدیک تسلیم شاه
Дилии шодмону сиррии рзмхўоаҳ
دلی شادمان و سری رزمخواه
Пазира шудандаш парии пайкарон
پذیره شدندش پریپیکران
Кашиданд саф аз карон то карон
کشیدند صف از کران تا کران
Бидиданд дар банд ӯ абрҳо
بدیدند در بند او ابرها
Гирифтор монандаи аждаҳо
گرفتار ماننده اژدها
Басии зару гавҳар барафшонданад
بسی زر و گوهر برافشاندند
Басии офаринҳо бадви хонданд
بسی آفرینها بدو خواندند
Ки ин разми ҳаргизи каси андари ҷаҳон
که این رزم هرگز کس اندر جهان
Накардаст худ аз киону маон
نکردست خود از کهان و مهان
Намондааст моро магари додгар
نمانده است ما را مگر دادگر
Ки душмани гирифтору баргаштаи сар
که دشمن گرفتار و برگشته سر
Ба осоиши андар ҷаҳон ме хӯрем
به آسایش اندر جهان میخوریم
Ҳаме май абои барбат ва не хӯрем
همی می ابا بربط و نی خوریم
Нишастанд як ҳафта зон ҷойгоҳ
نشستند یک هفته زان جایگاه
Ба ҳаштум биҷунбед аз ҷои сипоҳ
به هشتم بجنبید از جا سپاه
Рўорў даромад зи деву парӣ
روارو درآمد ز دیو و پری
Ҷон шуд тиҳӣ аз ғами доварӣ
جان شد تهی از غم داوری
Нишонданд дар ҳўдҷи зарнигор
نشاندند در هودج زرنگار
Парии духти глрх чу хуррами баҳор
پریدخت گلرخ چو خرمبهار
Ҳамон шамсаи ҳамроҳу ризвони моҳ
همان شمسه همراه و رضوان ماه
Пасу пушт ӯ шуд савораи сипоҳ
پس و پشت او شد سواره سپاه
Кашиданд он девро ҳамчуи пел
کشیدند آن دیو را همچو پیل
Замини бад аз он дев монанди нил
زمین بد از آن دیو مانند نیل
Гирифтаи сари банди фарҳанги дев
گرفته سر بند فرهنگ دیو
Баровард аз ҷон шавамаш ғарив
برآورد از جان شومش غریو
Ба як маи зи дарёи гузашти он сипоҳ
به یک مه ز دریا گذشت آن سپاه
Чунин то бар шаҳри таслими шоҳ
چنین تا بر شهر تسلیم شاه
Пас аз ҳафта бигузашт онҷои равон
پس از هفته بگذشت آنجا روان
Ба анъор меронад он паҳлавон
به انعار میراند آن پهلوان
Чунин то биёмад ба сақлоби рӯм
چنین تا بیامد به سقلاب روم
Фурӯд омад онгаҳ дар он марзу бум
فرود آمد آنگه در آن مرز و بوم
Биёмад қмртош бо лашкараш
بیامد قمرتاش با لشکرش
Биҷунбед ва пар шуд ҳамаи кишвараш
بجنبید و پر شد همه کشورش
Ҳамаи ганҷи сақлобро пешкаш
همه گنج سقلاب را پیشکش
Биоварад дар пеши солори каш
بیاورد در پیش سالار کش
Ду раҳи сад ҳазор аз ялони набард
دو ره صد هزار از یلان نبرد
Ҳамаи рахташони лаълу ёқӯти зард
همه رختشان لعل و یاقوت زرد
Ба ҳамроҳи сом савор омаданд
به همراه سام سوار آمدند
Камарбаста дар корзор омаданд
کمربسته در کارزار آمدند
Ғуломӣ нишонданд дар марзи рӯм
غلامی نشاندند در مرز روم
Бронднд онгаҳ аз он марзу бум
براندند آنگه از آن مرز و بوم
Ваз онҷо биёмад сӯии марзи чин
وز آنجا بیامد سوی مرز چین
Дилии пари зхшму гиреҳ бар ҷабин
دلی پر ز خشم و گره بر جبین
Пас огоҳӣ омад ба фағфури шоҳ
پس آگاهی آمد به فغفور شاه
Ки омад сипаҳдори Эрони сипоҳ
که آمد سپهدار ایران سپاه
Абои лашкари ҷину деву парӣ
ابا لشکر جن و دیو و پری
Ҳамаи номдорон бо доварӣ
همه نامداران با داوری
Нагунҷад сипаҳ дар ҷони фарох
نگنجد سپه در جان فراخ
На кҳсор монадаст ва на баргу шох
نه کهسار ماندست و نه برگ و شاخ
Чу бишунид ин гуфта фағфури чин
چو بشنید این گفته فغفور چین
зи норостӣ кораш омад ба чин
ز ناراستی کارش آمد به چین
Ба кажӣ чу рӯоварӣ ногаҳон
به کژی چو رو آوری ناگهان
Ба бахти худ ореи ҳамеи гмрҳон
به بخت خود آری همی گمرهان
Бидонадяш бо худ кунад душманӣ
بداندیش با خود کند دشمنی
Бакӯшад ба гуфтори аҳрӣманӣ
بکوشد به گفتار اهریمنی
Ҳамеша туоне куҷо рост бош
همیشه توانی کجا راست باش
Ҳамаи тухми хӯбии азин хоки пош
همه تخم خوبی ازین خاک پاش
Чунин то набинӣ ба гетии бадӣ
چنین تا نبینی به گیتی بدی
Бад аҳрӣманасту накӯи эзадӣ
بد اهریمن است و نکو ایزدی
зи пер хирадманд бишинав ту панд
ز پیر خردمند بشنو تو پند
Ки бошад ба гетии туро сӯдманд
که باشد به گیتی تو را سودمند