Шҳншаҳ гуфт каз бахти дили афрӯз
شهنشه گفت کز بخت دل افروز
Ба ҷӯй шер хоҳам рафт имрӯз
به جوی شیر خواهم رفت امروز
Кашид аз тани либоси марзбонон
کشید از تن لباس مرزبانان
Бурун омад бар ойини шитобон
برون آمد بر آئین شتابان
Аз он сӯ пресс прессон кӯҳ бар кӯҳ
از آن سو پرس پرسان کوه بر کوه
Ба ҷӯй шер шуд танҳо зи анбӯҳ
به جوی شیر شد تنها ز انبوه
Тамошо кард лухтӣ бар лаби ҷӯй
تماشا کرد لختی بر لب جوی
Бидид он сангҳоро рӯй дар рӯй
بدید آن سنگها را روی در روی
Баҳри нақши ҳунар чун нақши бинӣ
بهر نقش هنر چون نقش بینی
Назар мекард ва мегуфт офарӣнӣ
نظر میکرد و می گفت آفرینی
Чу дид он аўстодиро ба бунёд
چو دید آن اوستادی را به بنیاد
Ба бунёд дигар шуд сӯии устод
به بنیاد دگر شد سوی استاد
Ҷавонӣ дид дар ҳайкал чу кӯҳӣ
جوانی دید در هیکل چو کوهی
зи фари меҳтарон дар ваии шикваӣ
ز فر مهتران در وی شکوهی
Гиромии пайкараши мондаи хаёлӣ
گرامی پیکرش مانده خیالی
Чунон бадарии з ғам гашта ҳилолӣ
چنان بدری ز غم گشته هلالی
Бало беш аз шумурдани дидаи ҷонаш
بلا بیش از شمردن دیده جانش
Сазовор шумурдани устихонаш
سزاوار شمردن استخوانش
Рахши пари хӯну сар то пои пари хок
رخش پر خون و سر تا پای پر خاک
Миёни хоку хӯни ғлтидаҳи ғамнок
میان خاک و خون غلطیده غمناک
Бигуфташ кистӣ ва дар чаҳ созӣ
بگفتش کیستی و در چه سازی
Бигуфто ошиқам дар ҷони гудозӣ
بگفتا عاشقم در جان گدازی
Бигуфташ ъшқбозиро нишон чист
بگفتش عشقبازی را نشان چیست
Бигуфто онкӣ донад дар бало зист
بگفتا آنکه داند در بلا زیست
Бигуфташ ошиқони зини раҳ чаҳ пўинд
بگفتش عاشقان زین ره چه پویند
Бигуфто дил диҳанду дарди ҷӯянд
بگفتا دل دهند و درد جویند
Бигуфташ дил чаро бо худ надоранд
بگفتش دل چرا با خود ندارند
Бигуфто хубрӯён кӣ гузоранд
بگفتا خوبرویان کی گذارند
Бигуфташ мазҳаб хубон кадомаст
بگفتش مذهب خوبان کدامست
Бигуфто каши фиреб ва ишва номаст
بگفتا کش فریب و عشوه نامست
Бигуфташ пешаи дигар чаҳ донанд
بگفتش پیشهٔ دیگر چه دانند
Бигуфто ғам диҳанд ва ҷон ситонанд
بگفتا غم دهند و جان ستانند
Бигуфташ талхии ғами ҳеҷ кам нест
بگفتش تلخی غم هیچ کم نیست
Бигуфтогар ғам ширинаст ғам нест
بگفتا گر غم شیرینست غم نیست
Бигуфт аз давряш чунӣ дарин сӯй
بگفت از دوریش چونی درین سوی
Бигуфто мардум аз ғами давр аз он рӯй
بگفتا مردم از غم دور از آن روی
Бигуфташ бар ту андозад гуҳии нур
بگفتش بر تو اندازد گهی نور
Бигуфт ореи валикин чун ма аз давр
بگفت آری ولیکن چون مه از دور
Бигуфт ӯро мубин то зиндаи Монӣ
بگفت او را مبین تا زنده مانی
Бигуфто марг ба зон зиндагонӣ
بگفتا مرگ به زان زندگانی
Бигуфт ар зу ба ҷон бошад зӣоне
بگفت ار زو به جان باشد زیانی
Бигуфт арзон буд ҷавраш ба ҷонӣ
بگفت ارزان بود جورش به جانی
Бигуфташ давр кун зон дӯсти ёрӣ
بگفتش دور کن زان دوست یاری
Бигуфт ин нест шарти дӯсти дорӣ
بگفت این نیست شرط دوست داری
Бигуфт ӯ шаҳри сӯз ва хомкор аст
بگفت او شهر سوز و خامکار است
Бигуфто ишқро бо ин чикор аст
بگفتا عشق را با این چکار است
Бигуфт аз ишқ ӯ то кӣ хурии ғам
بگفت از عشق او تا کی خوری غم
Бигуфто то зем дар мурдагии ҳам
بگفتا تا زیم در مردگی هم
Бигуфташгар бимирӣ дар ҳавояш
بگفتش گر بمیری در هوایش
Бигуфто дар адам гӯям дуояш
بگفتا در عدم گویم دعایش
Бигуфташгар сарати барад ба шамшер
بگفتش گر سرت برد به شمشیر
Бигуфто ҳам ба сӯяши байнам аз зер
بگفتا هم به سویش بینم از زیر
Бигуфт ар хӯни ту резади ҷафояш
بگفت ار خون تو ریزد جفایش
Бигуфто ҳам бимирам дар ҳавояш
بگفتا هم بمیرم در هوایش
Бигуфт охир на хунрезӣ ваболаст
بگفت آخر نه خونریزی وبالست
Бигуфт ар дӯст мерезад ҳалоласт
بگفت ار دوست میریزد حلالست
Бигуфт ар бугзарад сӯии ту ногоҳ
بگفت ار بگذرد سوی تو ناگاه
Бигуфт аз дидаи рўбми пеш ӯ роҳ
بگفت از دیده روبم پیش او راه
Бигуфташгар наад бар чашми ту пой
بگفتش گر نهد بر چشم تو پای
Бигуфт аз чашм дар ҷони созмши ҷой
بگفت از چشم در جان سازمش جای
Бигуфт ар байняш дар хоби қомат
بگفت ار بینیش در خواب قامت
Бигуфто бар нахезам то қиёмат
بگفتا بر نخیزم تا قیامت
Бигуфт ояд гуҳии хобати дарин боб
بگفت آید گهی خوابت درین باب
Бигуфт ореи бародари хондаи хоб
بگفت آری برادر خواندهٔ خواب
Бигуфт ар гуяд аз нохун бикун санг
بگفت ار گوید از ناخن بکن سنگ
Бигуфто ковам аз мижгон ба фарсанг
بگفتا کاوم از مژگان به فرسنگ
Бигуфташ хуш бизӣ чанд аз ғами дӯст
بگفتش خوش بزی چند از غم دوست
Бигуфто чун зем чун ҷон ман ӯст
بگفتا چون زیم چون جان من اوست
Бигуфт аз ишқи ҷонат дар ҳалокаст
بگفت از عشق جانت در هلاکست
Бигуфто ошиқонро зин чаҳ бокаст
بگفتا عاشقان را زین چه باکست
Заҳр чаш гуфт дорои замона
ز هر چهش گفت دارای زمانه
Ҷавобии боздодши ошиқона
جوابی بازدادش عاشقانه
Таъаҷҷуб кард шаҳ зон устуворӣ
تعجب کرد شه زان استواری
Вазони сӯзиш ба чандон пухтаи корӣ
وزان سوزش به چندان پخته کاری
Касе каз ишқи дард ошом бошад
کسی کز عشق درد آشام باشد
Агар пухта набошад хом бошад
اگر پخته نباشد خام باشد
Чу дидаш кӯи вафоро пой дорад
چو دیدش کو وفا را پای دارد
Қадам дар дӯстӣ бар ҷой дорад
قدم در دوستی بر جای دارد
Забонро дошт зон ҷавлонгарӣ боз
زبان را داشت زان جولان گری باز
Бар ойин дигар шуд нуктаи пардоз
بر آئین دگر شد نکته پرداز
Мизоҷашро ба пӯзиш роз пурсед
مزاجش را به پوزش راز پرسید
Вазони ҳоли парешон боз пурсед
وزان حال پریشان باز پرسید
Ки чунӣ ваз куҷо афтодат ин рӯз
که چونی وز کجا افتادت این روز
Ки май сӯзади дили ман бар ту зини сӯз
که می سوزد دل من بر تو زین سوز
Ҷавобаш дод мард ғам сиришта
جوابش داد مرد غم سرشته
Ки ин буд аз қазо бар ман набишта
که این بود از قضا بر من نبشته
Чу бошад дасти тақдирами Аннангир
چو باشد دست تقدیرم عنانگیر
Куҷои берун тавонам шуд зи тақдир
کجا بیرون توانم شد ز تقدیر
Бигуфто дида чун дил моил афтод
بگفتا دیده چون دل مایل افتاد
Балои дидаи лобуд бар дил афтод
بلای دیده لابد بر دل افتاد
Азин пешам набӯд ин бонгу фарёд
ازین پیشم نبود این بانگ و فریاد
Ки табъами банда буду ҷонами озод
که طبعم بنده بود و جانم آزاد
Малик гуфт андаки андак пар шуд ин сайл
ملک گفت اندک اندک پر شد این سیل
Ба пастӣ ҳам барон нисбат кунад майл
به پستی هم بران نسبت کند میل
Дили андари чизи дигари банд ва ме кӯш
دل اندر چیز دیگر بند و میکوش
Каш аз хотир кунӣ ъмдои фаромӯш
کش از خاطر کنی عمدا فراموش
Чунон озоди гардии рўзкӣ чанд
چنان آزاد گردی روزکی چند
Ки норай беш ёди ин меҳру пайванд
که ناری بیش یاد این مهر و پیوند
Бигуфт он гуҳи тавон барҷастан аз чоҳ
بگفت آنگه توان برجستن از چاه
Ки то зону буд ё то камаргоҳ
که تا زانو بود یا تا کمرگاه
Агар чаҳ ҳаст ширини ҷони мискин
اگرچه هست شیرین جان مسکین
Валикин нест ширинтар зи ширин
ولیکن نیست شیرینتر ز شیرین
Чу аз дил рафт ширини ҷон чаҳ бошад
چو از دل رفت شیرین جان چه باشد
Чу хасм хона шуд меҳмон ки бошад
چو خصم خانه شد مهمان که باشد
Маро то ҷон буд таркиш нагирам
مرا تا جان بود ترکش نگیرم
Вагар меРом раҳо кун то бимирам
وگر میرم رها کن تا بمیرم
Манеҳ бар ҷони ман бандӣ ки дорӣ
منه بر جان من بندی که داری
Ба хусрави гӯй ҳар пандӣ ки дорӣ
به خسرو گوی هر پندی که داری
Ҳар он кас кӯ диҳад девонаро панд
هر آن کس کو دهد دیوانه را پند
Нхўонндши хирадмандони хирадманд
نخوانندش خردمندان خردمند
Гар аз лаълаш маро рӯзӣаст ҷомӣ
گر از لعلش مرا روزیست جامی
Расм зу оқибати рӯзӣ ба комӣ
رسم زو عاقبت روزی به کامی
Вагар набӯд зи бахтами фатҳи бобӣ
وگر نبود ز بختم فتح بابی
Гдоӣии мурдаи гири андари харобӣ
گدائی مرده گیر اندر خرابی
Чу лавҳ зиндагонӣ шуд зи ман пок
چو لوح زندگانی شد ز من پاک
Чаҳ хоҳад мондан аз ман порае хок
چه خواهد ماندن از من پارهای خاک
Ту хусравро насиҳат кун дар ин дард
تو خسرو را نصیحت کن در این درد
Ки хоҳад мондан аз тоҷу нигини фард
که خواهد ماندن از تاج و نگین فرد
Дили шаҳи зини ҷавоби оташи ангез
دل شه زین جواب آتش انگیز
Ба ҷӯш омад чу диягии зи оташи тез
به جوش آمد چو دیگی ز آتش تیز
Ба манзил шуд зи кӯҳистони андӯҳ
به منزل شد ز کوهستان اندوه
Ғубор кӯҳ кун бар сина чун кӯҳ
غبار کوه کن بر سینه چون کوه
зи Фарҳоди ончӣ дар дил дошт ҳоле
ز فرهاد آنچه در دل داشت حالی
Дили андари пеш ёрон кард холӣ
دل اندر پیش یاران کرد خالی
Надимони кони сухан дар гӯш карданд
ندیمان کان سخن در گوش کردند
Набад ҷойу сухан хомӯш карданд
نبد جای و سخن خاموش کردند
Фурӯи бастанди лаб дар кори ширин
فرو بستند لب در کار شیرین
Аҷаби монданд аз гуфтори ширин
عجب ماندند از گفتار شیرین
Малик гуфт ин вуҷӯди хоки бунёд
ملک گفت این وجود خاک بنیاد
Харобам шуд з санг андоз Фарҳод
خرابم شد ز سنگ انداز فرهاد
Агар хӯни ризмш бар расми шоҳон
اگر خون ریزمش بر رسم شاهان
Муборак нест хӯн бе гуноҳон
مبارک نیست خون بیگناهان
Вари ин андешаро дар хеши гирам
ور این اندیشه را در خویش گیرم
Аҷаб набӯдгар аз ғайрати бимирам
عجب نبود گر از غیرت بمیرم
Бибояд рафт роҳамро ба ҳанҷор
بباید رفت راهم را به هنجار
Ки поемвораад зи ошӯби ин хор
که پایم وارهد ز آشوب این خار
Бузург умед гуфт ин саҳл корӣаст
بزرگ امید گفت این سهل کاریست
Ба мижгони хорам ар дар поти хорист
به مژگان خارم ار در پات خاریست
Равон кун ҳарзаи гўӣиро ки дар ҳол
روان کن هرزه گوئی را که در حال
Бирав аз мурдан ширин занад фол
برو از مردن شیرین زند فال
Агар мерад футуҳ хеш гирем
اگر میرد فتوح خویش گیریم
Вагар на кори дигар пеш гирем
و گر نه کار دیگر پیش گیریم
Хуш омад шоҳро он чора созӣ
خوش آمد شاه را آن چاره سازی
Намӯдаш марги он бечораи бозӣ
نمودش مرگ آن بیچاره بازی