Чу хусрави зи Бурзуии гирд ин шунид
چو خسرو ز برزوی گرد این شنید
Бидон номдорон ҳаме бингаред
بدان نامداران همی بنگرید
Ба Гӯдарз гуфташ ки ин мард кист ?
به گودرز گفتش که این مرد کیست؟
зи гардони турони варо ном чист ?
ز گردان توران ورا نام چیست؟
Саворон турон бидидам басӣ
سواران توران بدیدم بسی
Азин сони з гардон надидам касе
ازین سان ز گردان ندیدم کسی
Нажодаш кадомасту шаҳраши кадом ?
نژادش کدام است و شهرش کدام؟
Аз он номдорон варо чист ном ?
از آن نامداران ورا چیست نام؟
Чу хусрав чунин гуфт Тӯси савор
چو خسرو چنین گفت طوس سوار
Бадв гуфт к-эии номвари шаҳриёр
بدو گفت کای نامور شهریار
Варои номи Бурзуии гирд аўзн аст
ورا نام برزوی گرد اوزن است
Сари афрози турон ва он барзан аст
سر افراز توران و آن برزن است
Нажоди вай аз шаҳри шнгони замин
نژاد وی از شهر شنگان زمین
Варои орзӯи ҷанги Эрони замин
ورا آرزو جنگ ایران زمین
Ҷаҳонҷӯии номовар афросйоб
جهانجوی نام آور افراسیاب
Бидон омад ин бори зини сӯии об
بدان آمد این بار زین سوی آب
Ки бо пӯри дастон набард оварад
که با پور دستان نبرد آورد
Сари номвари зер гирд оварад
سر نامور زیر گرد آورد
Гумонаш чунонаст афросйоб
گمانش چنان است افراسیاب
Ки рустам наёрад ба оварад тоб
که رستم نیارد به آورد تاب
Шавад кушта бар даст ӯ пӯри зол
شود کشته بر دست او پور زال
Ба парвини براردи азин разми ёл
به پروین برآرد ازین رزم یال
Фиребурз донад ки чунаст мард
فریبرز داند که چون است مرد
Казу ҷавшанаши пари з хӯнаст вгрд
کزو جوشنش پر ز خون است وگرد
Ба купол он кард бо мо ду тан
به کوپال آن کرد با ما دو تن
Ки гуфтем ҷавшан шавадмон кафан
که گفتیم جوشن شودمان کفن
Чу афтод бар мо ду чашмаши зи давр
چو افتاد بر ما دو چشمش ز دور
Ҳаме размгоҳ омадаш ҷои сур
همی رزمگاه آمدش جای سور
Биндохти он тоб дода каманд
بینداخت آن تاب داده کمند
Ҳамеи ёл ҳар ду дар омад ба банд
همی یال هر دو در آمد به بند
Баровард пас ҳар давонро зи зин
برآورد پس هر دوان را ز زین
Ба осонӣ дар афкандмони брзмин
به آسانی در افکندمان برزمین
Ду дасти азпси пушти басташ чу санг
دو دست ازپس پشت بستش چو سنگ
Ба гардани дроФкндмони полҳнг
به گردن درافکندمان پالهنگ
Ҳаме тофт тозон чу дарёии об
همی تافت تازان چو دریای آب
Сипаҳдор то назд афросйоб
سپهدار تا نزد افراسیاب
Чу аз Тӯси Кайхусрав айдун шунид
چو از طوس کیخسرو ایدون شنید
Яке боди сард аз ҷигар бар кашид
یکی باد سرد از جگر بر کشید
Чунин гуфт бо Гев бурдор пой
چنین گفت با گیو بردار پای
Бирав шод то пеши пардаи сарой
برو شاد تا پیش پرده سرای
Равон шуд зи пеши сипаҳдори Гев
روان شد ز پیش سپهدار گیو
Ҳаме рафт тозон бар марди ню
همی رفت تازان بر مرد نیو
Чунин гуфт бо ӯ ҷаҳони паҳлавон
چنین گفت با او جهان پهلوان
Сипаҳбад чаро гашти хираи равон
سپهبد چرا گشت خیره روان
Бадв гуфт Гев эй сари расатон
بدو گفت گیو ای سر راستان
Ҳам аз номвари тухмаи бостон
هم از نامور تخمه باستان
?биртро бпушон ба бабри баён
برت را بپوشان به ببر بیان
Ки май ҷанги ҷӯянд аз эрониён
که می جنگ جویند از ایرانیان
Яке номвари ҷанги хоҳи омадаи сет
یکی نامور جنگ خواه آمده ست
Ки бо ёл ( ва ) брзаст ва бо зӯри даст
که با یال (و) برز است و با زور دست
Ки Бурзуаш хонанд бо ёл ( ва ) брз
که برزوش خوانند با یال (و) برز
Дарахтяш дар даст монанди гурз
درختیش در دست مانند گُرز
Ту гӯйӣ ки кӯҳии сети зи оҳани равон
تو گویی که کوهی ست ز آهن روان
з бимаш билразад ба тан дар равон
ز بیمش بلرزد به تن در روان
Миёни ду лашкар ба кирдори пел
میان دو لشکر به کردار پیل
Ҳамеи брхрўшд чу дарёии нил
همی برخروشد چو دریای نیل
Сипаҳбад бадв гуфт бозори ҳуш
سپهبد بدو گفت بازآر هوش
Набояд ки бошӣ чунин дар хурӯш
نباید که باشی چنین در خروش
Ситора бидон ҷои равшан буд
ستاره بدان جای روشن بود
( ки пеши ма аз меғи ҷавшан буд )
(که پیش مه از میغ جوشن بود)
Ба чашм касе бошад оташи баланд
به چشم کسی باشد آتش بلند
Ки аз об ноед бирав бар газанд
که از آب ناید برو بر گزند
Чу ман пой дар зин кин оварам
چو من پای در زین کین آورم
Ба абрӯ дар аз хашм чин оварам
به ابرو در از خشم چین آورم
Ба дарёи наҳанг ( ва ) ба ҳомӯни паланг
به دریا نهنگ (و) به هامون پلنگ
Надоранд дар пеши захмами диранг
ندارند در پیش زخمم درنگ
Бигуфт ину пӯшеди бабри баён
بگفت این و پوشید ببر بیان
Ба Рахш андар омад чу шери жён
به رخش اندر آمد چو شیر ژیان
Або ӯ зуввора биёмад ба ҳам
ابا او زواره بیامد به هم
Саворони зобули ҳама беш ва кам
سواران زابل همه بیش و کم
Чу Бурзуиро дид бар пушти асб
چو برزوی را دید بر پشت اسب
Хурӯшед бар сони озргшсб
خروشید بر سان آذرگشسب
Сару пой ӯ паҳлавон бингаред
سر و پای او پهلوان بنگرید
Ба Эрони втўрон чу ӯ кас надид
به ایران وتوران چو او کس ندید
Ба ҷавшан бапушед ёлу буриш
به جوشن بپوشید یال و برش
Ба хуршеди тобони расидаи сараш
به خورشید تابان رسیده سرش
Чу дарёии ҷӯшон ва чун пели маст
چو دریای جوشان و چون پیل مست
Яке гурзаи гови пайкар ба даст
یکی گُرزه گاو پیکر به دست
Чу рустам варо дид ҷӯшон ба дашт
چو رستم ورا دید جوشان به دشت
зи бимаши ҷаҳони паҳлавони хираи гашт
ز بیمش جهان پهلوان خیره گشت
Чунин гуфт бо хештани паҳлавон
چنین گفت با خویشتن پهلوان
Казин сон нахезад зи турони ҷавон
کزین سان نخیزد ز توران جوان
Рухи номвари гашт монанди коҳ
رخ نامور گشت مانند کاه
Зуввора бадв гуфт к-эии кӣнаи хоҳ
زواره بدو گفت کای کینه خواه
Чаро паҳлавони гашти хастаи бад-ӣн
چرا پهلوان گشت خسته بدین
Бад-ӣни тарки комди зи турони замин
بدین ترک کآمد ز توران زمین
Бадв гуфт рустами ҳам эдар бидор
بدو گفت رستم هم ایدر بدار
Дирафши ману зобулии сад савор
درفش من و زابلی صد سوار
Яке ҷомау тан ба оҳан бапуш
یکی جامه و تن به آهن بپوش
Ду чашмат ба ман дор ва бигушоӣ гӯш
دو چشمت به من دار و بگشای گوش
Фурӯди ой аз чармаи роҳвор
فرود آی از چرمه راهوار
Дирафшу саворони ҳам эдар бидор
درفش و سواران هم ایدر بدار
Ба дён ки то ман камар баста ам
به دیان که تا من کمر بسته ام
Басии лашкари тарк бишкаста ам
بسی لشکر ترک بشکسته ام
Марои тарс дар дил наомад зкс
مرا ترس در دل نیامد زکس
зи таркони ҳамин марди дидему бас
ز ترکان همین مرد دیدیم و بس
Ҳамоно ки гардун маро баркашид
همانا که گردون مرا برکشید
зи баҳри чунин рӯз ме парваред
ز بهر چنین روز می پرورید
Агар худ бад-ӣн гӯна гардад сипеҳр
اگر خود بدین گونه گردد سپهر
Азидри буруни рон ва манимоӣ чеҳр
ازیدر برون ران و منمای چهر
Ба роҳи биёбони сӯии систон
به راه بیابان سوی سیستان
Бипардоз аз Эрону касро ммон
بپرداز از ایران و کس را ممان
Ба дастон бигӯӣ эй фурӯзандаи гоҳ
به دستان بگوی ای فروزنده گاه
Намонад ба каси тоҷу тахту кулоҳ
نماند به کس تاج و تخت و کلاه
Биҳиштии бадии гетӣ аз рангу бӯ
بهشتی بدی گیتی از رنگ و بو
Агар марг ва перӣ набӯдӣ даравӣ
اگر مرگ و پیری نبودی دروی
Серумро ба мардӣ ба гардун кашид
سرم را به مردی به گردون کشید
Вазони пас зи ман хортар кас надид
وزان پس ز من خوارتر کس ندید
Чунинаст кирдори гардони сипеҳр
چنین است کردار گردان سپهر
Ба як дасти кин ва ба як дасти меҳр
به یک دست کین و به یک دست مهر
Чу бинмуд кини зуд меҳр оваред
چو بنمود کین زود مهر آورید
Ба неку бади ҳеҷ ( кас ) нанигаред
به نیک و بد هیچ (کس) ننگرید
Бигуфт ин ва чун бод бора баранд
بگفت این و چون باد باره براند
зи моҳии ҳамеи хок бар ма фишонд
ز ماهی همی خاک بر مه فشاند
Чу омад сипаҳбад забон баргушод
چو آمد سپهبد زبان برگشاد
Ба Бурзуии широўжн овоз дод
به برزوی شیراوژن آواز داد
Ки эй тарки номовар ҷанги ҷӯй
که ای ترک نام آور جنگ جوی
Чаҳ ореи ҳамеи оби кӣна ба ҷӯй
چه آری همی آب کینه به جوی
Туро ҷанг мардон наомад ба пеш
تو را جنگ مردان نیامد به پیش
Ки чандин бинозӣ ба бозуии хеш
که چندین بنازی به بازوی خویش
Чаҳ ҷӯии набарди саворони кин
چه جویی نبرد سواران کین
Каз эшон ба бандаст хоқони чин
کز ایشان به بند است خاقان چین
Чу бинии зи ман дасти баради набард
چو بینی ز من دست برد نبرد
Надории тани хештанро ба мард
نداری تن خویشتن را به مرد
Ба гурзи гарон гарданат башиканам
به گُرز گران گردنت بشکنم
Ба хами камандат ба хоки афканам
به خم کمندت به خاک افکنم
Бадв гуфт Бурзуии к-эии паҳлавон
بدو گفت برزوی کای پهلوان
Дили корзору хирадро равон
دل کارزار و خرد را روان
Чаҳ афтод то шуд сипаҳбад ба дард
چه افتاد تا شد سپهبد به درد
Ки бекӣна аз мо баровард гирд
که بی کینه از ما برآورد گرد
Чу ман бо ту тундӣ накардам ба ҷанг
چو من با تو تندی نکردم به جنگ
Ба хира чаро пешсозӣ ту ҷанг
به خیره چرا پیش سازی تو جنگ
Чаро ғарраи гаштии бад-ӣни китфу ёл
چرا غره گشتی بدین کتف و یال
На Гӯдарзу Гевӣ ва на пӯри зол
نه گودرز و گیوی و نه پور زال
Агар оташии ту , манам тунди об
اگر آتشی تو، منم تند آب
Нагирад бар ман фурӯғи ту тоб
نگیرد بر من فروغ تو تاب
Ман андак ба сол ва ту бисёр сол
من اندک به سال و تو بسیار سال
Агар чанд брзм ба бозуу ёл
اگر چند برزم به بازو و یال
Маро аз ту омухт бояд хирад
مرا از تو آموخت باید خرد
зи ту сарди гуфтан на андар хӯрд
ز تو سرد گفتن نه اندر خورد
Чу гуфт ин ба зиҳ бар ниҳодаши камон
چو گفت این به زه بر نهادش کمان
Ба майдон дар омад чу шери дмон
به میدان در آمد چو شیر دمان
Таҳамтан бирав низ бикшод шаст
تهمتن برو نیز بگشاد شست
Чу ошуфтаи ширӣ ва чун пели маст
چو آشفته شیری و چون پیل مست
Ду зоғи камонро ниҳода ба зиҳ
دو زاغ کمان را نهاده به زه
Сипеҳру ситора ҳаме гуфт : зиҳ
سپهر و ستاره همی گفت: زه
Бар омад яке абру боронаши тир
بر آمد یکی ابر و بارانش تیر
Дили мард доно шуд аз захми пер
دل مرد دانا شد از زخم پیر
Ба хӯн ва ба хуии ғарқа бар гстўон
به خون و به خوی غرقه برگستوان
Ду лашкар назора бидон ҳар давон
دو لشکر نظاره بدان هر دوان
Чу аз тир ва таркиш бипардохтанд
چو از تیر و ترکش بپرداختند
Ба гурзи гарон гардан афрохтанд
به گُرز گران گردن افراختند
Чу санадон ва чун путки оҳангарон
چو سندان و چون پتک آهنگران
Сари номдорону гурзи гарон
سر نامداران و گُرز گران
зи бас кӯфтан гурз шуд чун камон
ز بس کوفتن گُرز شد چون کمان
Дил ҳар ду омад ба сирии зи ҷон
دل هر دو آمد به سیری ز جان
Ситоданд як дами зи пайкори боз
ستادند یک دم ز پیکار باز
Ҷаҳонро чунинаст ойину соз
جهان را چنین است آیین و ساز
зи баҳри фузӯнӣу бешии оз
ز بهر فزونی و بیشی آز
Падарро надонист фарзанди боз
پدر را ندانست فرزند باز
Гирифтанд зон пас дўоли камар
گرفتند زان پس دوال کمر
Ҳаме зӯр карданд бар икдгр
همی زور کردند بر یکدگر
зи неруии бозуӣ ҳар ду савор
ز نیروی بازوی هر دو سوار
Нбдшони дўоли камари пойдор
نبدشان دوال کمر پایدار
БФрсўди нохуни бполўди хӯн
بفرسود ناخن بپالود خون
з мардӣ наомад яке зон нигун
ز مردی نیامد یکی زان نگون
Гусаста шуд аз ҳар ду банди камар
گسسته شد از هر دو بند کمر
Дигар бораи он ҳар ду прхошхр
دگر باره آن هر دو پرخاشخر
Ниҳоданд бар дастаи гурзи даст
نهادند بر دسته گُرز دست
Чу шерони ошуфтау пели маст
چو شیران آشفته و پیل مست
Яке чун дарахтии зоҳн ба бор
یکی چون درختی زآهن به بار
Яке ҳамчуи аҳрӣмани кӣнаи дор
یکی همچو اهریمن کینه دار
Бёзиди бозуӣ , Бурзуи далер
بیازید بازوی، برزو دلیر
Сипар бар сар оварад рустам чу шер
سپر بر سر آورد رستم چو شیر
Бузади гурз бар тораки пӯри зол
بزد گُرز بر تارک پور زال
Даромад сари гурз бар китфу ёл
درآمد سر گُرز بر کتف و یال
з захмаш бишуд ҳуш аз паҳлавон
ز زخمش بشد هوش از پهلوان
Ту гуфтӣ надорад ба тан дар равон
تو گفتی ندارد به تن در روان
Форуманд як дасти рустами зи кор
فروماند یک دست رستم ز کار
Чунон кард кони паҳлавони савор
چنان کرد کان پهلوان سوار
Надонист каши дасти озурдаи гашт
ندانست کش دست آزرده گشت
з пайкор шуд хира бар паҳни дашт
ز پیکار شد خیره بر پهن دشت
Чу Бурзу ба рустам нигаҳ кард гуфт
چو برزو به رستم نگه کرد گفت
Ки чун ту набошад ба бозуу сифт
که چون تو نباشد به بازو و سفت
Ба даштӣ ки чун ту буд номдор
به دشتی که چون تو بود نامدار
Киро орзӯ оядаш корзор
که را آرزو آیدش کارزار
Таҳамтан ба чораи бёзиди даст
تهمتن به چاره بیازید دست
Бар он номвари гирди хусрави параст
بر آن نامور گرد خسرو پرست
Бипечед аз дард ва аз бими ҷон
بپیچید از درد و از بیم جان
Ба Бурзуӣ гуфт эй диловари ҷавон
به برزوی گفت ای دلاور جوان
Агар чанд ҳастем мо ҷанги ҷӯй
اگر چند هستیم ما جنگ جوی
Чаҳ карданд ин бодпоён бигӯӣ
چه کردند این بادپایان بگوی
Ки гаштанд аз оварад безӯру тов
که گشتند از آورد بی زور و تاو
Фурӯи монда аз кор монанди гов
فرو مانده از کار مانند گاو
Куҷо низ хуршед боло гирифт
کجا نیز خورشید بالا گرفت
зи тобиданаши дашт гармо гирифт
ز تابیدنش دشت گرما گرفت
зи гармои дили мо тпидн гирифт
ز گرما دل ما طپیدن گرفت
зи ҷавшани ҳамеи хуй давидан гирифт
ز جوشن همی خوی دویدن گرفت
Ту зоидр бирав то ба пардаи сарой
تو زایدر برو تا به پرده سرای
Ки то ман ҳаме бозгардам ба ҷой
که تا من همی بازگردم به جای
зи пайкори як дами ҳаме дам занем
ز پیکار یک دم همی دم زنیم
Замонии ду дида ба ҳам бар занем
زمانی دو دیده به هم بر زنیم
Бидон нимаи рӯзи бор дигар
بدان نیمه روز بار دگر
Бабандем бар ҷанг ҷустани камар
ببندیم بر جنگ جستن کمر
Ба рустам чунин гуфт коидўн кунем
به رستم چنین گفت کایدون کنیم
Замонии зи тани ранҷ берун кунем
زمانی ز تن رنج بیرون کنیم
Чу ояд туро орзӯи ҷанги ман
چو آید تو را آرزو جنگ من
Биё то бибинӣ ҳамеи чанги ман
بیا تا ببینی همی چنگ من
Бигуфт ин ва омад давони ҳамчуи шер
بگفت این و آمد دوان همچو شیر
Ба наздики афросйоби далер
به نزدیک افراسیاب دلیر
Заминро бабўседу андари ниҳон
زمین را ببوسید و اندر نهان
Чунин гуфт к-эии шаҳриёри ҷаҳон
چنین گفت کای شهریار جهان
Ҳамовард ман кист ин шермард
هماورد من کیست این شیرمرد
Ки чун ӯ надидам ба дашти набард
که چون او ندیدم به دشت نبرد
Чаҳ номаст ва аз тухма кист ӯй ?
چه نام است و از تخمه کیست اوی؟
Набошад ҳамоно чунин ҷанги ҷӯй
نباشد همانا چنین جنگ جوی
Ҳамоно ки пайкону найзаи ҳазор
همانا که پیکان و نیزه هزار
Задам бар сару асби он номдор
زدم بر سر و اسب آن نامدار
Наомад мар ӯро зи ман ҳеҷ бок
نیامد مر او را ز من هیچ باک
Чаҳ пайкони тираш чаҳ як мушти хок
چه پیکان تیرش چه یک مشت خاک
Ба гурз ва ба теғ ва ба банду каманд
به گُرز و به تیغ و به بند و کمند
Варо озмудам бар ин ҳар се банд
ورا آزمودم بر این هر سه بند
Басӣ озмудам бад-ӣни дашти ҷанг
بسی آزمودم بدین دشت جنگ
Бар он сон ки пар хоаш ҷӯяд наҳанг
بر آن سان که پرخاش جوید نهنگ
Наомад ба дилаши андаруни тарсу бим
نیامد به دلش اندرون ترس و بیم
Дили ман зи пайкор ӯ шуд ду ним
دل من ز پیکار او شد دو نیم
Надонам ки фарҷом ӯ чун буд
ندانم که فرجام او چون بود
Ба майдон киро хоки пари хӯн буд
به میدان که را خاک پر خون بود
Бадв гуфт афросйоби он замон
بدو گفت افراسیاب آن زمان
Ки биншин ва бигушоӣ банд аз миён
که بنشین و بگشای بند از میان
Ба хӯрдан ниҳоданд сарҳо ҳама
به خوردن نهادند سرها همه
Шубон ва ҳамон рӯзи хӯрдаи рама
شبان و همان روز خورده رمه
Вазин рӯй рустам биёмад давон
وزین روی رستم بیامد دوان
Ба наздики хусрави халидаи равон
به نزدیک خسرو خلیده روان
Сару дасти озурда ва рӯй зард
سر و دست آزرده و روی زرد
Пар аз дарди ҷону лабони пари зи гирд
پر از درد جان و لبان پر ز گرد
Шикастаи равони пеши хусрави давид
شکسته روان پیش خسرو دوید
Сиришкаши зи дида ба рух бар чакид
سرشکش ز دیده به رخ بر چکید
Зуввора бифармуд коиди буриш
زواره بفرمود کآید برش
Ки ӯ буд дрнику бади ёвараш
که او بود در نیک و بد یاورش
Бадв гуфт бигушоӣ банди маро
بدو گفت بگشای بند مرا
зи фитроки хами каманди маро
ز فتراک خم کمند مرا
Зуввораи бузади даст ва бикшод банд
زواره بزد دست و بگشاد بند
з ҳар гӯна ӯро басӣ дод панд
ز هر گونه او را بسی داد پند
Дигар гуфт бо хусрави тоҷўр
دگر گفت با خسرو تاجور
Ки дидам басии марди прхошхр
که دیدم بسی مرد پرخاشخر
Даридам ҷигаргоҳи деви сипед
دریدم جگرگاه دیو سپید
Ба мардӣ нагаштам зи ҷони ноумед
به مردی نگشتم ز جان ناامید
Марои ҷанги комусу хоқони чин
مرا جنگ کاموس و خاقان چین
Ба бозии шимурдам ба пайкори ин
به بازی شمردم به پیکار این
Ду баҳраи зи турони сутурами бикунад
دو بهره ز توران ستورم بکند
Наомад аз эшон ба рӯем газанд
نیامد از ایشان به رویم گزند
На гурзам бирав кор кард ва на теғ
نه گُرزَم برو کار کرد و نه تیغ
Битарсам ки моҳам дарун шуд ба меғ
بترسم که ماهم درون شد به میغ
з Эрон надонам варо ҳам набард
ز ایران ندانم ورا همنبرد
Азин ҷанги ҷӯёну мардони мард
ازین جنگ جویان و مردان مرد
Чу дар ҷанг ӯ бар ман ояд шикаст
چو در جنگ او بر من آید شکست
Ки ёзд ба пайкор бо ӯ ду даст
که یازد به پیکار با او دو دست
Чу дарё баҷушад ки кин оварад
چو دریا بجوشد که کین آورد
Ҳамон осмон бар замин оварад
همان آسمان بر زمین آورد
Камонаш наёрад кашӣдан сипеҳр
کمانش نیارد کشیدن سپهر
Ба пайкон бидӯзад ҳаме рӯй меҳр
به پیکان بدوزد همی روی مهر
Ба так бугзарад асбаш аз тунди бод
به تک بگذرد اسبش از تند باد
Ҳамоно ки аз бод дорад нажод
همانا که از باد دارد نژاد
Бар он каси бгриди замона ба хӯн
بر آن کس بگرید زمانه به خون
Ки бо ӯ ба майдон буд андарун
که با او به میدان بود اندرون
Фаромарз агар будӣ эдар магар
فرامرز اگر بودی ایدر مگر
Ба пайкор бо ӯ бибастӣ камар
به پیکار با او ببستی کمر
( магар оварад пеши захмаши диранг
(مگر آورد پیش زخمش درنگ
Агар чанд бо ӯ нтобад ба ҷанг )
اگر چند با او نتابد به جنگ)
Валикин ба Ҳиндӯстонаст ӯй
ولیکن به هندوستان است اوی
Ба пайкор чипол биниҳод рӯй
به پیکار چیپال بنهاد روی
Азоидр бидон ҷои ду моҳаст роҳ
ازایدر بدان جا دو ماه است راه
Надонам ки чун гардад ин чарху моҳ
ندانم که چون گردد این چرخ و ماه
Ду аспаи савор ар шавад пеши ӯй
دو اسپه سوار ار شود پیش اوی
Ба ду моҳ ояд ҳамеи ҷанги ҷӯй
به دو ماه آید همی جنگ جوی
Магари бахти баргашт аз эрониён
مگر بخت برگشت از ایرانیان
Ки пирӯзи гаштанди туронён
که پیروز گشتند تورانیان
Хурӯшӣ ба Эрони сипаҳ дар фитод
خروشی به ایران سپه در فتاد
Чу гоҳи хазон дар рузони тунди бод
چو گاه خزان در رزان تند باد
Чу хусрави з рустам шунид ин сухан
چو خسرو ز رستم شنید این سخن
Бирав тоза шуд дарду кини куҳан
برو تازه شد درد و کین کهن
Ба гардон чунин гуфт к-эии сарвон
به گردان چنین گفت کای سروان
Мадоред азин тарки хаста , равон
مدارید ازین ترک خسته، روان
Нагардад ба ҷузи коми мо рӯзгор
نگردد به جز کام ما روزگار
Чунинаст фармони парвардгор
چنین است فرمان پروردگار
Чаҳ гӯйанд , кин гунбади тизгрд
چه گویند، کاین گنبد تیزگرد
Баровард аз лашкари тарки гирд
برآورد از لشکر ترک گرد
Аз он номдорон ки ман дида ам
از آن نامداران که من دیده ام
зи крднгшон низ бишнида ам
ز کردنگشان نیز بشنیده ام
Шумо зон надидед сад як ба чашм
شما زآن ندیدید صد یک به چشم
зи як марди чандини мгириди хашм
ز یک مرد چندین مگیرید خشم
Сипеда чу аз кӯҳи сари барзанад
سپیده چو از کوه سر برزند
Сипоҳи ду кишвар ба ҳам барзанад
سپاه دو کشور به هم برزند
Чу хуршед тобон барояд ба гоҳ
چو خورشید تابان برآید به گاه
Бипушад бо ман ду рухсори моҳ
بپوشد با من دو رخسار ماه
Ҳамоварад Бурзуи манам дар набард
همآورد برزو منم در نبرد
Ба найза барорам зи бадхоҳи гирд
به نیزه برآرم ز بدخواه گرد
Бубинем то ин сипеҳри равон
ببینیم تا این سپهر روان
Зкин ки дорад халидаи равон
زکین که دارد خلیده روان
Ки боз ояд аз ҷанги пирӯзу шод
که باز آید از جنگ پیروز و شاد
Бадв гуфт Гӯдарз кин худ мабод
بدو گفت گودرز کاین خود مباد
Ки мо зинда бар ҷоу шаҳи ҷанги ҷӯй
که ما زنده بر جا و شه جنگ جوی
Чаро бояд ин лашкар ва гуфт вгўӣ
چرا باید این لشکر و گفت وگوی
Агар шоҳ бо вай набард оварад
اگر شاه با وی نبرد آورد
Сари саракашони зер гирд оварад
سر سرکشان زیر گرد آورد
Туро дил набояд бад-ӣни кори баст
تو را دل نباید بدین کار بست
Ба парҳез аз марги ҳаргиз ки раст
به پرهیز از مرگ هرگز که رست
Ки ман чун барояд ба чархи офтоб
که من چون برآید به چرخ آفتاب
Ба шамшеру зубин аз афросйоб
به شمشیر و زوبین از افراسیاب
зи хӯн рӯй ҳомӯн чу Ҷайҳун кунам
ز خون روی هامون چو جیحون کنم
Дилу чашм ӯро пар аз хӯн кунам
دل و چشم او را پر از خون کنم
зи як тан ки афзӯн шуд ин бок нест
ز یک تن که افزون شد این باک نیست
Саранҷоми мардуми ҷуз аз хок нест
سرانجام مردم جز از خاک نیست
Ббошди ҳама бӯданӣ бе гумон
بباشد همه بودنی بی گمان
Чунин буд то буд чархи равон
چنین بود تا بود چرخ روان
Чу хусрави з Гӯдарз бишунид ин
چو خسرو ز گودرز بشنید این
Бихандед аз он шаҳриёри замин
بخندید از آن شهریار زمین
Ба Гӯдарз броФрин карду Гев
به گودرز برآفرین کرد و گیو
Бар он номдорону гардони ню
بر آن نامداران و گردان نیو
Зуввора чу бишунид омад давон
زواره چو بشنید آمد دوان
Ба наздики рустами халидаи равон
به نزدیک رستم خلیده روان
зи Гӯдарзу хусрав чу бишунид роз
ز گودرز و خسرو چو بشنید راز
Ба пеши бародар ҳама гуфт боз
به پیش برادر همه گفت باز
Ки Гӯдарзи кшўоду хусрав ба ҳам
که گودرز کشواد و خسرو به هم
Чаҳ гуфтанд бо икдгр беш ва кам
چه گفتند با یکدگر بیش و کم
Таҳамтан чу бишунид як сари сухан
تهمتن چو بشنید یک سر سخن
Бипечед аз дарди марди куҳан
بپیچید از درد مرد کهن
Бадв гуфт машну азин сони сухан
بدو گفت مشنو ازین سان سخن
Раҳи систони гир ва тундӣ макун
ره سیستان گیر و تندی مکن
Иморӣ биовар маро дар нишон
عماری بیاور مرا در نشان
Бирав бо саворони гардани кашон
برو با سواران گردن کشان
Ки ман бе гумонами азин ҷанги ҷӯй
که من بی گمانم ازین جنگ جوی
Ки рӯй андар оварад бо ман ба рӯй
که روی اندر آورد با من به روی
Намонад ба Эрони ҳамеи баргу бор
نماند به ایران همی برگ و بار
На ин лашкари номвари шаҳриёр
نه این لشکر نامور شهریار
Дареғи он сару тоҷу шоҳу сипоҳ
دریغ آن سر و تاج و شاه و سپاه
Вазони номвари богуҳари пешгоҳ
وزان نامور باگهر پیشگاه
Ту багазин яке лашкари зобулӣ
تو بگزین یکی لشکر زابلی
Зираи дор бо ханҷари кобулӣ
زره دار با خنجر کابلی
Ки то ман шавам сӯии дастони сом
که تا من شوم سوی دستان سام
Бихонем симурғро аз кном
بخوانیم سیمرغ را از کنام
Бубинем ки то бар чаҳ гардад сипеҳр
ببینیم که تا بر چه گردد سپهر
Бад-ӣни номвари тобад аз меҳри меҳр ?
بدین نامور تابد از مهر مهر؟
Зуввора чу бишунид омад давон
زواره چو بشنید آمد دوان
Ба наздики гардони равшани равон
به نزدیک گردان روشن روان
Ки як сари ҳамаи соз роҳ оваред
که یک سر همه ساز راه آورید
Сӯии боргоҳи сипаҳбади равед
سوی بارگاه سپهبد روید
Шумо бо Таҳамтан басӣҷед роҳ
شما با تهمتن بسیجید راه
Ман эдар ббошм ба наздики шоҳ
من ایدر بباشم به نزدیک شاه
Чунин гуфт бо ман ҷаҳони паҳлавон
چنین گفت با من جهان پهلوان
Нтобам зи фармони рустами равон
نتابم ز فرمان رستم روان
Набинем коини лашкари ҷанги ҷӯй
نبینیم کآین لشکر جنگ جوی
Чигуна ба душмани намоянд рӯй
چگونه به دشمن نمایند روی
Хурӯшии баромади зи эрониён
خروشی برآمد ز ایرانیان
Ки тира шуд ин бахти ганди оварон
که تیره شد این بخت گند آوران
Ба нолаи ҳаме бонг бардоштанд
به ناله همی بانگ برداشتند
Дирафшу саропардаи бгзоштнд
درفش و سراپرده بگذاشتند
Ҳаме гуфт ҳар як ки ин анҷуман
همی گفت هر یک که این انجمن
Чунонанд бе ту чу бе марди зан
چنان اند بی تو چو بی مرد زن
Намонад зи мо як тан акнӯн ба ҷой
نماند ز ما یک تن اکنون به جای
Куҷо чун набошад Таҳамтан ба пой
کجا چون نباشد تهمتن به پای
На Эрон бимонад на шоҳ ва на пел
نه ایران بماند نه شاه و نه پیل
зи хӯни дашт Эрон шавад равад нил
ز خون دشت ایران شود رود نیل
Чу мурғем бе ту ба чанголи боз
چو مرغیم بی تو به چنگال باز
Шудаи дасти душман ба мо бар дароз
شده دست دشمن به ما بر دراز
Чу рустами зи эрониён ин шунид
چو رستم ز ایرانیان این شنید
Сиришкаши зи дида ба рухи брчкид
سرشکش ز دیده به رخ برچکید
Ба эрониён гуфт рустам ба дард
به ایرانیان گفت رستم به درد
Сар омад марои рӯзгори набард
سر آمد مرا روزگار نبرد
Чаҳ гӯям чу фардо ба дашти набард
چه گویم چو فردا به دشت نبرد
Ба абри андари оради ҳамоварди гирд
به ابر اندر آرد هماورد گرد
Маро ҷӯяд ва ман шикастаи ду даст
مرا جوید و من شکسته دو دست
Наёрам ба Рахш ткоўр нишаст
نیارم به رخش تکاور نشست
Ба дандони гуроз ва ба чанголи шер
به دندان گراز و به چنگال شیر
Тавонанд бӯдан ба пайкори чир
توانند بودن به پیکار چیر
Ялони ҳам ба бозуи бёзнди чанг
یلان هم به بازو بیازند چنگ
Ки бедаст ҳаргиз наҷустанд ҷанг
که بی دست هرگز نجستند جنگ
Агар даст будӣ марои коргар
اگر دست بودی مرا کارگر
Марои нанг будӣ шудани чора гар
مرا ننگ بودی شدن چاره گر
Сипаҳбад ба оварад ва ман чораи ҷӯй
سپهبد به آورد و من چاره جوی
Накардам зи гардуни чунин орзӯӣ
نکردم ز گردون چنین آرزوی
Ба гетии мҷўии инчи фарёдрас
به گیتی مجوی ایچ فریادرس
Ба ҳар кори дёни туро ёри бас
به هر کار دیان تو را یار بس
Таҳамтани дарин буду эрониён
تهمتن درین بود و ایرانیان
Ба зории кушодаи саросари забон
به زاری گشاده سراسر زبان
Ки ногуҳ дар омад зуввора чу шер
که ناگه در آمد زواره چو شیر
Ба пеши андаруни номдори далер
به پیش اندرون نامدار دلیر
Чу омад ба назд Таҳамтани фароз
چو آمد به نزد تهمتن فراز
Заминро бабўседу барадаши намоз
زمین را ببوسید و بردش نماز
Паёми фаромарзи як як бидод
پیام فرامرز یک یک بداد
Ҷаҳони паҳлавони гашти азин марди шод
جهان پهلوان گشت ازین مرد شاد
Бадв гуфт рустам ки акнӯн куҷост
بدو گفت رستم که اکنون کجاست
Ки дорад замонаи бадви пушти рост
که دارد زمانه بدو پشت راست
Чунин гуфт к-эии номвари паҳлавон
چنین گفت کای نامور پهلوان
Ҷаҳондору пушту паноҳи гӯон
جهاندار و پشت و پناه گوان
Ба шабгири наздики бонги хурӯс
به شبگیر نزدیک بانگ خروس
Биёмад сипаҳбади худу пелу кӯс
بیامد سپهبد خود و پیل و کوس
Чунин гуфт бо ман ҷаҳони ҷӯии нав
چنین گفت با من جهان جوی نو
Ки бархез тозон аз эдар бирав
که برخیز تازان از ایدر برو
Бидон то бибинӣ ҳаме рӯй шоҳ
بدان تا ببینی همی روی شاه
Ҳамон номвари паҳлавони сипоҳ
همان نامور پهلوان سپاه
Лаби паҳлавонони пар аз ханда шуд
لب پهلوانان پر از خنده شد
Ту гуфтӣ ки гардуни зи сар банда шуд
تو گفتی که گردون ز سر بنده شد
Чунинаст кирдори кори ҷаҳон
چنین است کردار کار جهان
Надонад касаши ошкору ниҳон
نداند کسش آشکار و نهان
Бидон гуҳ ки бо ту бпиўсти меҳр
بدان گه که با تو بپیوست مهر
Ниҳон кард хоҳад зи ту поки чеҳр
نهان کرد خواهد ز تو پاک چهر
Наҷуед хирадманди равшани равон
نجوید خردمند روشن روان
Яке коми азин кўжпшти равон
یکی کام ازین کوژپشت روان
Чу нимӣ гузашт аз шаби тираи рост
چو نیمی گذشت از شب تیره راست
Ҳамеи бонги кӯси ҷаҳон ҷӯй хост
همی بانگ کوس جهان جوی خاست
Фаромарзи наздик рустам расед
فرامرز نزدیک رستم رسید
Ҷаҳони паҳлавонро бар он гӯна дид
جهان پهلوان را بر آن گونه دید
Ба каш кард дасту замин бӯса дод
به کش کرد دست و زمین بوسه داد
Ниёйиши кунонро забон бар кушод
نیایش کنان را زبان بر گشاد
Ки доими ҷаҳони паҳлавони шоди бод
که دائم جهان پهلوان شاد باد
Ҳамаи сола аз бахт пурдод бод
همه ساله از بخت پرداد باد
Чаҳ бозӣ намаваддат сипеҳри баланд
چه بازی نمودت سپهر بلند
Азин сон чаро гаштае мустаманд
ازین سان چرا گشته ای مستمند
Бадв гуфт рустам каз он сӯии об
بدو گفت رستم کز آن سوی آب
Яке лашкар оварад афросйоб
یکی لشکر آورد افراسیاب
Бадви андаруни номадории далер
بدو اندرون نامداری دلیر
Ба тани зиндаи пел ва ба дил нараҳ шер
به تن زنده پیل و به دل نره شیر
Ба болои баланд ва ( ба ) бозуи қавӣ
به بالا بلند و(به) بازو قوی
Ба рухсораи моҳ ва ба тани паҳлавӣ
به رخساره ماه و به تن پهلوی
Ҳамоно ки бошад кам азтў ба сол
همانا که باشد کم ازتو به سال
Надонам ба гетии кас ӯро ҳам?ил
ندانم به گیتی کس او را همال
Ту гуфтӣ ки Суҳроби ял зинда шуд
تو گفتی که سهراب یل زنده شد
Фалаки пеши шамшер ӯ банда шуд
فلک پیش شمشیر او بنده شد
Ба болои сом ва ба паҳнои ту
به بالای سام و به پهنای تو
Ба пойу ркиб ва ба симои ту
به پای و رکیب و به سیمای تو
Ҳаме нанг дорад ба шамшери ҷанг
همی ننگ دارد به شمشیر جنگ
Нагирад ба ҷузи гурзи дигар ба чанг
نگیرد بجز گُرز دیگر به چنگ
Чу даст оварад сӯии пайкори тир
چو دست آورد سوی پیکار تیر
Ҷаҳонро кунад ҳамчуи дарёии қӣр
جهان را کند همچو دریای قیر
Азу бар ман имрӯзи он бад расед
ازو بر من امروز آن بد رسید
Ки чашми каси андари ҷаҳон он надид
که چشم کس اندر جهان آن ندید
Абои икдгр чун броўихтим
ابا یکدگر چون برآویختیم
Ҳамеи хӯни зи асбон фурӯ рехтем
همی خون ز اسبان فرو ریختیم
Саранҷоми дасти маро хаста кард
سرانجام دست مرا خسته کرد
Ту гуфтӣ ки гардуни маро баста кард
تو گفتی که گردون مرا بسته کرد
Агар кӯҳ будӣ ба пешами дарун
اگر کوه بودی به پیشم درون
Ту доне ки гаштии зи чангами забун
تو دانی که گشتی ز چنگم زبون
Камаргоҳ ӯро гирифтам ба чанг
کمرگاه او را گرفتم به چنگ
Бидон сон ки нахҷӣр гирад паланг
بدان سان که نخجیر گیرد پلنگ
Наҷунбед як зарра аз пушти зин
نجنبید یک ذره از پشت زین
Наомад ба абрӯаш дар ҷанги чин
نیامد به ابروش در جنگ چین
Чу аз банд ӯ даст кардам раҳо
چو از بند او دست کردم رها
Хурӯшӣ баровард чун аждаҳо
خروشی برآورد چون اژدها
Барафрошт бозу ба гурзи гарон
برافراشت بازو به گُرز گران
Ҳамеи кӯфт чун путки оҳангарон
همی کوفت چون پتک آهنگران
Сару дасту ёлам ба ҳам дршкст
سر و دست و یالم به هم درشکست
Форуманд аз захм ӯ ҳар ду даст
فروماند از زخم او هر دو دست
Ман аз бим бар сар гирифтам сипар
من از بیم بر سر گرفتم سپر
Ҳамеи кӯфт бар пушту паҳлу ва бар
همی کوفت بر پشت و پهلو و بر
Ба чора биҷустам задаст ҷавон
به چاره بجستم زدست جوان
Бидон то бипечам зи дарди равон
بدان تا بپیچم ز درد روان
Ба бечорагӣ рӯй бргоштм
به بیچارگی روی برگاشتم
Ба майдони варои хори бгзоштм
به میدان ورا خوار بگذاشتم
Кунун чун ту андар раседӣ магар
کنون چون تو اندر رسیدی مگر
Ҷаҳондори дёни пирӯзгар
جهاندار دیان پیروزگر
Ба мо бар ббхшўд аз меҳр ва дод
به ما بر ببخشود از مهر و داد
Ҳумо ( Н ) бахт гум бӯдаро боз дод
هما (ن) بخت گم بوده را باز داد
Кунун чун бар оради сар аз кӯҳ шед
کنون چون بر آرد سر از کوه شید
Сиёҳӣ шавад ҳамчуи сими сипед
سیاهی شود همچو سیم سپید
Шаб тира бигурезад аз чанги ӯй
شب تیره بگریزد از چنگ اوی
Чу пайдо шавад бар фалаки ранги ӯй
چو پیدا شود بر فلک رنگ اوی
Бифармоӣ то Рахшро зин кунанд
بفرمای تا رخش را زین کنند
Саворони биравҳо пар аз чин кунанд
سواران بروها پر از چین کنند
Ту бигушоӣ ин ҷавшанат аз миён
تو بگشای این جوشنت از میان
?биртро бпушон ба бабри баён
برت را بپوشان به ببر بیان
Ҳамон найзау гурзи соми савор
همان نیزه و گُرز سام سوار
Бабр , кӣнаи ҷӯй аз яли номдор
ببر، کینه جوی از یل نامدار
Чунон кун ки аз ман ндондти боз
چنان کن که از من نداندت باز
Чунон чун буд мардуми чораи соз
چنان چون بود مردم چاره ساز
Магари дасти ёбии ту бар вай ба ҷанг
مگر دست یابی تو بر وی به جنگ
Сари шоҳи таркон дар оре ба нанг
سر شاه ترکان در آری به ننگ
Ки гардуни гардони мурод ту дод
که گردون گردان مراد تو داد
Ту бояд ки бошӣ аз оварад шод
تو باید که باشی از آورد شاد
Ба гардун гардон расад номи ту
به گردون گردان رسد نام تو
Чу фардо барояд азуи коми ту
چو فردا برآید ازو کام تو