Шаби сиёҳ чу барчед аз ҳавои доман

شب سیاه چو برچید از هوا دامن

Задудаи гашти заминро зи меҳри пиромн

زدوده گشت زمین را ز مهر پیرامن

зи баргу шохи дарахтон ки бар замин афтод

ز برگ و شاخ درختان که بر زمین افتاد

Фурӯғи меҳри ҳама боғ кард пари сӯсан

فروغ مهر همه باغ کرد پر سوسن

Чу барги барги гули зарди пораи пораи зар

چو برگ برگ گل زرد پاره پاره زر

Ки гар бихоҳӣ битавонӣ аз замин чидан

که گر بخواهی بتوانی از زمین چیدن

Насим рӯҳ физой омад аз тариқи дароз

نسیم روح فزای آمد از طریق دراز

Ба ман супурди яке дарҷи пари з дар адан

به من سپرد یکی درج پر ز در عدن

Агар чаҳ буд канорами зи дидагони дарё

اگر چه بود کنارم ز دیدگان دریا

Бимонад хира дар он дарҷ ҳар ду дидаи ман

بماند خیره در آن درج هر دو دیده من

Чигуна дарӣ буд онкӣ бар лаби дарё

چگونه دری بود آنکه بر لب دریا

Ҳаме надидам ҷузи ҷону дидагонаши саман

همی ندیدم جز جان و دیدگانش ثمن

Яке баҳори нави ойини шкФт дар пешам

یکی بهار نو آیین شکفت در پیشم

Ки ончунон ннгориди абр дар баҳман

که آنچنان ننگارید ابر در بهمن

Ҳаме ба рамзи чгўими қасида Эй дидам

همی به رمز چگویم قصیده ای دیدم

Чу аз замонаи баҳор ва чу аз баҳори чаман

چو از زمانه بهار و چو از بهار چمن

Ҳақиқатам шуд чун гирди ман ҳавоу замин

حقیقتم شد چون گرد من هوا و زمین

зи лафзу маънӣ он шуд муаттару равшан

ز لفظ و معنی آن شد معطر و روشن

Ки ҳаст шеъри рашидии ҳаким бе ҳамто

که هست شعر رشیدی حکیم بی همتا

Ба теғи тези қалами шоирии баланди сухан

به تیغ تیز قلم شاعری بلند سخن

Ба ваҳм шеъраш бишнохтам зи даври оре

به وهم شعرش بشناختم ز دور آری

зи даври буи хабар гуядат зи машки хутан

ز دور بوی خبر گویدت ز مشک ختن

Чу боз кардам як фавҷ лаъибатон дидам

چو باز کردم یک فوج لعبتان دیدم

Бадеъи чеҳрау қаду латифи рӯҳу бадан

بدیع چهره و قد و لطیف روح و بدن

Чу ақди гавҳари макнун ба қадар ӯ аъло

چو عقد گوهر مکنون به قدر او اعلی

Чўтхти дибаҳи мадфӯн ба хӯбӣ ӯ аҳсан

چوتخت دیبه مدفون به خوبی او احسن

Чу осмонии пари Зуҳрау мау парвин

چو آسمانی پر زهره و مه و پروین

Чу бӯстонии пари лолау гулу сӯсан

چو بوستانی پر لاله و گل و سوسن

Ба дида бар нтўонстмши ниҳод аз он

به دیده بر نتوانستمش نهاد از آن

Китар ҳаме шуд азуи остину пероҳан

که تر همی شد ازو آستین و پیراهن

Задуд табъи маро чун ҳисомро сайқал

زدود طبع مرا چون حسام را صیقل

Фурухт ҷони маро чун чароғро равған

فروخت جان مرا چون چراغ را روغن

зи баҳри ҷонами тъўизи сохтам он ро

ز بهر جانم تعویذ ساختم آن را

Ки кард қасд ба ҷонами замонаи римн

که کرد قصد به جانم زمانه ریمن

Зиҳӣ чу рӯзи ҷавонии сутӯда дар ҳар боб

زهی چو روز جوانی ستوده در هر باب

Зиҳӣ чу дониши перии гузида дар ҳар фан

زهی چو دانش پیری گزیده در هر فن

Сухан фиристам назд ту ҷузи чунин на равост

سخن فرستم نزد تو جز چنین نه رواست

Ки зару оҳани моро туе маҳаку мусин

که زر و آهن ما را تویی محک و مسن

Марои ҷузи ин рухи заррини з дастгоҳ намонад

مرا جز این رخ زرین ز دستگاه نماند

Вагарна шеърӣ набӯдӣ зи миннати подошн

وگرنه شعری نبودی ز منت پاداشن

Ба шеър танҳо бипазир узри ман комрўз

به شعر تنها بپذیر عذر من کامروز

Замонаи сахти ҳрўнсту бахти баси тавсан

زمانه سخت حرونست و بخت بس توسن

На бар низомами кор ва на бар муроди ҷаҳон

نه بر نظامم کار و نه بر مراد جهان

На никхўоаҳи сипеҳр ва на корсози змн

نه نیکخواه سپهر و نه کارساز زمن

Басони оби зи моҳу зи меҳр дар шабу рӯз

بسان آب ز ماه و ز مهر در شب و روز

Маро фазояду коҳад ба рӯзу шаби ғаму тан

مرا فزاید و کاهد به روز و شب غم و تن

На мари диламро бо бо лашкари ғамони тоқат

نه مر دلم را با با لشکر غمان طاقت

На мари танамро бо тири андҳони ҷавшан

نه مر تنم را با تیر اندهان جوشن

з заъф гашта танами сӯзану зи бедорӣ

ز ضعف گشته تنم سوزن و ز بیداری

Ҳамаи шабами мижгони истода чун сӯзан

همه شبم مژگان ایستاده چون سوزن

Чу фохта на аҷабгар ҳамеи бгрими зор

چو فاخته نه عجب گر همی بگریم زار

Чу Кебек нашигифт ар кӯҳ бошудам маскан

چو کبک نشگفت ار کوه باشدم مسکن

Бунафшаи корд бар ман тпончаҳи ҳаме

بنفشه کارد بر من طپانچه همی

Чу сон нараведам аз дидагони ҳамеи рӯин

چو سان نرویدم از دیدگان همی روین

Бақои мавриди ҳамеи хостами зи давлати хеш

بقای مورد همی خواستم ز دولت خویش

Гумон ки барад ки хоҳадаш буд умри саман

گمان که برد که خواهدش بود عمر سمن

Рамидаи гаштанд аз ман Фриштаҳи табъон

رمیده گشتند از من فریشته طبعان

Табораки аллоҳи гӯйии ним ҷузи аҳрӣман

تبارک الله گویی نیم جز اهریمن

з пеш будам бими умеди душману дӯст

ز پیش بودم بیم امید دشمن و دوست

Ба ранҷи дӯстам акнӯну комаи душман

به رنج دوستم اکنون و کامه دشمن

На душман ояд зии ман на ман рӯм бар дӯст

نه دشمن آید زی من نه من روم بر دوست

Ки аждаҳое дорам наҳуфта дар доман

که اژدهایی دارم نهفته در دامن

Ду сари мар ӯро бар ҳар сиррии даҳоне боз

دو سر مر او را بر هر سری دهانی باز

Гирифтаи ҳрсри як соқи пои ман ба даҳан

گرفته هرسر یک ساق پای من به دهن

Ба хештан бар чун печад ва даҳон гирад

به خویشتن بر چون پیچد و دهان گیرد

Чунон бипечам кам пар шавад ду рухи зи шикан

چنان بپیچم کم پر شود دو رخ ز شکن

Газанд кард наёрад маро ки чун афсун

گزند کرد نیارد مرا که چون افسون

Ҳаме бихонам бар ваии мдиҳи шоҳи зи ман

همی بخوانم بر وی مدیح شاه ز من

АбўолмзФри султони одили иброҳӣм

ابوالمظفر سلطان عادل ابراهیم

Ки чарху хуршедаши тахти зебаду грзн

که چرخ و خورشیدش تخت زیبد و گرزن

Шунида будам кӯҳӣ ки дорад оҳан ро

شنیده بودم کوهی که دارد آهن را

Надида будам кӯҳӣ ки дорадаш оҳан

ندیده بودم کوهی که داردش آهن

Дар он мзиқми онҷо ки тобиши хуршед

در آن مضیقم آنجا که تابش خورشید

Наёрад омад наздики ман ҷуз аз равзан

نیارد آمد نزدیک من جز از روزن

Шабам чу чанбари баста дар охираши оғоз

شبم چو چنبر بسته در آخرش آغاز

Ғами дарози маро андрў кунад чу расан

غم دراز مرا اندرو کند چو رسن

Боистодаҳ ва бинишаста пеши ман ҳамаи шаб

بایستاده و بنشسته پیش من همه شب

Чу бандаи сираи шамъ ва чу ёри неки лаган

چو بنده سره شمع و چو یار نیک لگن

Ман ин қасида ҳаме гуфтам ва ҳаме гуфтам

من این قصیده همی گفتم و همی گفتم

Чигуна ҳадя фиристам ба бӯстони росн

چگونه هدیه فرستم به بوستان راسن

Ки Авестоади рашидӣ на зон ҳкимонст

که اوستاد رشیدی نه زان حکیمانست

Ки карда будӣ тақдиру барда будӣ занн

که کرده بودی تقدیر و برده بودی ظن

Ҳаким нест ки ӯ нест пеш ӯ нодон

حکیم نیست که او نیست پیش او نادان

Фасеҳ нест ки ӯ нест назд ӯ алкн

فصیح نیست که او نیست نزد او الکن

Ҳаме бихоҳам зи эзад ба рӯзу шаб ба дуо

همی بخواهم ز ایزد به روز و شب به دعا

Ки пеш аз онкӣ бидӯзад марои замонаи кафан

که پیش از آنکه بدوزد مرا زمانه کفن

Дар истиқомати аҳвол зуд бинмоед

در استقامت احوال زود بنماید

Марои ҳумоюни дидораши эзади зўолмн

مرا همایون دیدارش ایزد ذوالمن

зи бас ки гуфтӣ ашъор ва пас фиристодӣ

ز بس که گفتی اشعار و پس فرستادی

Бизоъатии зи Самарқанд ба з дар адан

بضاعتی ز سمرقند به ز در عدن

Шигифтам омад аз он ки оташаст хотири ту

شگفتم آمد از آن که آتشست خاطر تو

Сухан чигуна тавонадаш гашти пиромн

سخن چگونه تواندش گشت پیرامن

Ҳамаи забонии ҳангоми шеъри гуфтан аз он

همه زبانی هنگام شعر گفتن از آن

Ки дар шунидани он гӯш гардадам ҳамаи тан

که در شنیدن آن گوش گرددم همه تن

Бидод шеърат аз табъи огаҳии мо ро

بداد شعرت از طبع آگهی ما را

Чунонкӣ буи диҳад огаҳии зи машки хутан

چنانکه بوی دهد آگهی ز مشک ختن

Басони фохтаи гаштам ки шеърҳои ту ро

بسان فاخته گشتم که شعرهای تو را

Ҳаме сароему тавқи ҳавоат дар гардан

همی سرایم و طوق هوات در گردن

Чу зи орзӯии ту ман шеъри худ ҳаме хонам

چو ز آرزوی تو من شعر خود همی خوانم

Шавад канорами пар дар зи дидау зи даҳан

شود کنارم پر در ز دیده و ز دهن

Маро ки шеъри ту эй Сайидӣ тавонгар кард

مرا که شعر تو ای سیدی توانگر کرد

Ки ҳар замонами пар дар ҳаме кунад доман

که هر زمانم پر در همی کند دامن

Чу санг ва оҳан дорем табъҳоӣ сахт

چو سنگ و آهن داریم طبع هایی سخت

Ҳамеи бдоштм аз ваии сухан ба ҳиялату фан

همی بداشتم از وی سخن به حیلت و فن

Шигифт нест казин коргоҳ зояд шеър

شگفت نیست کزین کارگاه زاید شعر

Ки об ва оҳан зояд зи санг ва аз оҳан

که آب و آهن زاید ز سنگ و از آهن

Маро мапиндор аз ҷумла дигар шуъаро

مرا مپندار از جمله دگر شعرا

Ба шеъри гуфтан танҳо мадор бар ман занн

به شعر گفتن تنها مدار بر من ظن

Ягонаи бандаи шоҳами гузидаи чокар ӯ

یگانه بنده شاهم گزیده چاکر او

Азуаст айшами софӣу рӯзи азуи равшан

ازوست عیشم صافی و روز ازو روشن

Ҳаме битобам аз ҳазраташ чу моҳи само

همی بتابم از حضرتش چو ماه سما

Ҳамеи биболам дар хизматаш чу сарви чаман

همی ببالم در خدمتش چو سرو چمن

Ба ҷоҳ ӯст марои роми рӯзгори ҳрўн

به جاه اوست مرا رام روزگار حرون

Ба фар ӯст марои нарми караи тавсан

به فر اوست مرا نرم کره توسن

зи ман нисории пиндору ҳадяи инкор

ز من نثاری پندار و هدیه انکار

Ҳар он қасида ки наздик ту фиристам ман

هر آن قصیده که نزدیک تو فرستم من

Накӯ бихон ва биандеш ва бингар ва сира кун

نکو بخوان و بیندیش و بنگر و سره کن

Мадори хорашу мшкўаҳ ва машкану мФкн

مدار خوارش و مشکوه و مشکن و مفکن

Чу дару гавҳар дар як тавила ҷамъаш кун

چو در و گوهر در یک طویله جمعش کن

Чу зару симаш ҳар ҷойгоҳи мпрокн

چو زر و سیمش هر جایگاه مپراکن