Қавлаи таъолӣ : алтлоқи маратони алоиаҳ . . . . Ндби илои тафреқи алтлоқи лӣлои итнозъи илои итмоми алФроқ , тафреқи талоқ аз он мндўбаст ки ҳақиқати фироқ макрӯҳаст . Ҳар чанд ки талоқ дар шаръ мубоҳаст худоӣ душман дорад ки сабаб фироқаст , ва баридани асбоби улфат ва висоласт . Расӯл худо гуфт « абғзи алмбоҳоти илои алтлоқ »

قوله تعالی: الطَّلاقُ مَرَّتانِ الآیة.... ندب الی تفریق الطلاق لئلا یتنازع الی اتمام الفراق، تفریق طلاق از آن مندوب است که حقیقت فراق مکروه است. هر چند که طلاق در شرع مباح است خدای دشمن دارد که سبب فراق است، و بریدن اسباب الفت و وصال است. رسول خدا گفت‌ «ابغض المباحات الیّ الطلاق»

Ва иззати қуръон сано мекунад бар қавмӣ ки пайвандҳо набаранд ва фироқ наҷӯянд ва гуфту аллазӣнаи ислўни мо أмри аллоҳ ба أни иўслу ихшўни рбҳм ва дар малакӯти аъло Фриштгонии офарӣдаи як нимаи эшон барфаст ва як нимаи оташ , ва бақадрат худ ин ҳар ду зид дар ҳам сохта ва бар ҷои бдоштаҳ ,у тасбеҳ эшон инаст ки : субҳони ман иؤлФи байни алнору алслҷи алиф ё раби байни қулӯби алмؤмнини ман ъбодки пер суфиён гуфт : дар биёбони мирФтми шахсеро дидам мункир , обӣ дар пеши ваии истода , ва аз он оби набот бар омада , гуфтам ту кистӣ ? гуфт ман абӯ мараам , гуфтам ин чаҳ обаст ? гуфт ашки чашм манаст , ва ин сабзӣҳоу набот аз оби чашми ман бар омада , гуфтам чаро майгаре ? гуфт : абкии фии айёми алФроқи лоёми алўсол . Маҳҷӯронро днднаҳи висол дар айёми фироқи рӯҳ дил бошад , бигзор то бар худ бгрим ки аз ман зортар бҷҳон кас нест .

و عزت قرآن ثنا میکند بر قومی که پیوندها نبرند و فراق نجویند و گفت وَ الَّذِینَ یَصِلُونَ ما أَمَرَ اللَّهُ بِهِ أَنْ یُوصَلَ وَ یَخْشَوْنَ رَبَّهُمْ و در ملکوت اعلی فریشتگانی آفریده یک نیمه ایشان برف است و یک نیمه آتش، و بقدرت خود این هر دو ضد در هم ساخته و بر جای بداشته، و تسبیح ایشان اینست که: سبحان من یؤلف بین النار و الثلج الف یا رب بین قلوب المؤمنین من عبادک پیر صوفیان گفت: در بیابان میرفتم شخصی را دیدم منکر، آبی در پیش وی ایستاده، و از آن آب نبات بر آمده، گفتم تو کیستی؟ گفت من ابو مره ام، گفتم این چه آبست؟ گفت اشک چشم من است، و این سبزیها و نبات از آب چشم من بر آمده، گفتم چرا می‌گریی؟ گفت: ابکی فی ایّام الفراق لایّام الوصال. مهجوران را دندنه وصال در ایّام فراق روح دل باشد، بگذار تا بر خود بگریم که از من زارتر بجهان کس نیست.

Ҳасани бен алии ъалиҳумо ассалом занӣ дошт талоқ дод , ӯро , пас чиҳил ҳазор дирами меҳри он зан буд буи фиристод то дилаш хуш шавад , зани он моли пеши ниҳод ва гиристан дар гирифт гуфт : матоъи қалили ман ҳабиби мФорқ

حسن بن علی علیهما السلام زنی داشت طلاق داد، او را، پس چهل هزار درم مهر آن زن بود بوی فرستاد تا دلش خوش شود، زن آن مال پیش نهاد و گریستن در گرفت گفت: متاع قلیل من حبیب مفارق‌

Марои хостаи ҷаҳон чаҳ бакораст ки канорами тиҳӣ аз ёраст !у дӯст аз ман безораст !

مرا خواسته جهان چه بکارست که کنارم تهی از یارست! و دوست از من بیزار است!

Гӯйанд ин сухан бо ҳасани бен алӣ афтод , дар вай асар кард , ва ӯро муроҷиат кард .

گویند این سخن با حسن بن علی افتاد، در وی اثر کرد، و او را مراجعت کرد.

Дар осори биоранд ки амири алмؤмнини алии алайҳи ассаломи рӯзии бзёрт берун рафт бар сари гӯри Фотима , мегирист мегуфт :

در آثار بیارند که امیر المؤمنین علی علیه السّلام روزی بزیارت بیرون رفت بر سر گور فاطمه، میگریست میگفت:

Манӣу мнкми васлаи алоҳбоб

منّی و منکم وصلة الاحباب‌

Гуфт : чаҳ будаст ?у дӯстро чаҳ раседаст ? ки салом мекунам ва май пурсаму ҷавоби нмидҳд . ? ҳотифӣ овоз дод ки дӯстат мегуяд : чун ҷавоби даҳум , ки меҳри марг бар даҳанами ниҳода , дар миёни сангу хок танҳо бимонада , ва аз хешу пайванди бози монда , аз ман бтўи дуруди бод . Он низоми дӯстӣу пайвастагии имрӯзи миёни мо аз ҳам фурӯ рехтаст . Ва қаллодаи он аз ҳам бигусастаст .

گفت: چه بودست؟ و دوست را چه رسیدست؟ که سلام میکنم و می‌پرسم و جواب نمیدهد.؟ هاتفی آواز داد که دوستت میگوید: چون جواب دهم، که مهر مرگ بر دهنم نهاده، در میان سنگ و خاک تنها بمانده، و از خویش و پیوند باز مانده، از من بتو درود باد. آن نظام دوستی و پیوستگی امروز میان ما از هم فرو ریختست. و قلاده آن از هم بگسستست.

Алӣ ъ аз сари он ранҷурӣ бархест ва мерафт ва ин байт мегуфт :

علی ع از سر آن رنجوری برخاست و میرفت و این بیت میگفت:

Молики динор бародарӣ дошт номи ваии маликон , аз дунё берун шуд . Молик бар сари хок вай нишаст ва мегуфт : ё маликон , лои тқри Айнӣ ҳатто аълами ин срт ,у лои аълами злки мо дамати ҳаё , он гуҳ бисёр бигирист , ӯро гуфтанд : эй молики бмрги ваии чандин май бгриӣ ? гуфт на бон мегарем ки аз дунё берун шуд , ё бонки имрӯз аз ваии бозмондм , бони мигрим ки агар фардои брстхиз аз ваии бози монам , ва ӯро на байнам , ин худ тҳсри Фўоти дидор махлуқаст , Аё тҳсри Фўоти дидори холиқи худ кро буд ? ва чун буд ? гӯйанд ки фазаъи Акбар дар қиёмати доғи ҳасрати фурқат буд , ки бар сари ду роҳ бар ҷон қавмӣ ниҳанд , ва эшонро аз дӯстону бародарон боз баранд , ин осон тарасту дарди он камтар , саъб тар онаст ки агар доғи фурқати аллоҳ бар ҷон мо ниҳанд ва аз роҳи саодати бгрдоннд :

مالک دینار برادری داشت نام وی ملکان، از دنیا بیرون شد. مالک بر سر خاک وی نشست و میگفت: یا ملکان، لا تقرّ عینی حتی اعلم این صرت، و لا اعلم ذلک ما دمت حیّا، آن گه بسیار بگریست، او را گفتند: ای مالک بمرگ وی چندین می‌بگریی؟ گفت نه بآن می‌گریم که از دنیا بیرون شد، یا بآنک امروز از وی بازماندم، بآن میگریم که اگر فردا برستخیز از وی باز مانم، و او را نه بینم، این خود تحسر فوات دیدار مخلوق است، ایا تحسر فوات دیدار خالق خود کرا بود؟ و چون بود؟ گویند که فزع اکبر در قیامت داغ حسرت فرقت بود، که بر سر دو راه بر جان قومی نهند، و ایشان را از دوستان و برادران باز برند، این آسان ترست و درد آن کمتر، صعب‌تر آنست که اگر داغ فرقت اللَّه بر جان ما نهند و از راه سعادت بگردانند:

Гӯйанд фардо дар анҷумани қиёмати якеро биоранд , азин шӯридаи рӯзгорӣ , бади аҳдӣ , фармон дар ояд ки ӯро бдўзх бурид , ки доғ маҳҷӯрӣ дорад , чун бкнораҳ дӯзах расад даст фароз кунад ,у дидаи худ бар кашад , биндозад , гӯйанд ин чист ки кардӣ ? гуяд :

گویند فردا در انجمن قیامت یکی را بیارند، ازین شوریده روزگاری، بد عهدی، فرمان در آید که او را بدوزخ برید، که داغ مهجوری دارد، چون بکناره دوزخ رسد دست فراز کند، و دیده خود بر کشد، بیندازد، گویند این چیست که کردی؟ گوید:

Пери бузург бисёр гуфтӣ : дил рафт ва дӯст рафт , надонам ки аз пас дӯсти рӯм ё аз пас дил ?

پیر بزرگ بسیار گفتی: دل رفت و دوست رفت، ندانم که از پس دوست روم یا از پس دل؟

Гуфтои басарам Нидо омад ки аз пас дӯсти шӯ , ки ошиқро дил аз баҳр ёфт висоли дӯст бояд , чун дӯст набӯд дилро чаҳ кунад .

گفتا بسرّم ندا آمد که از پس دوست شو، که عاشق را دل از بهر یافت وصال دوست باید، چون دوست نبود دل را چه کند.