Қавлаи таъолӣ ё банӣ إсроӣил ишоратаст блтФу карами ҳақи вобндгону меҳрбонии вай баришон , миннат май наад баришон ки манам худованди Кариму сипоси доранда ва бар раҳеи бахшояндау баҳри ҷафоеи бабри пеши оянда ,у раҳеро бо ҳамаи ҷурми вомдҳи худ хонанда ,у шукри неъмати худ аз вай дар хоҳанда , инаст ки банӣ Исроилро гуфт азкрўои неъматӣ эй фарзандони Исроили шукри неъмати ман бгзориду ҳақи неъмати ман бар худ бишносед , то мустаҳаққ зиёда гардиду никном ва беҳруз шавед , басои Фрқо ки миён банӣ Исроиласту миёни ин уммати эшонро гуфт , азкрўои неъматӣ ва ин умматро гуфт Фозкрўнии эшонро гуфт неъмати ман фаромӯш макунед , ва ин умматро гуфт маро фаромӯш макунед , эшонро неъмат дод ва ин умматро суҳбат дод , эшонро бшҳўди неъмат аз худ боз дошту ӣнонро бшрти муҳаббат бо худ бдошт . Ва лисони улҳоли иқўл
قوله تعالی یا بَنِی إِسْرائِیلَ اشارتست بلطف و کرم حق وابندگان و مهربانی وی بریشان، منت مینهد بریشان که منم خداوند کریم و سپاس دارنده و بر رهی بخشاینده و بهر جفایی ببرّ پیش آینده، و رهی را با همه جرم وامدح خود خواننده، و شکر نعمت خود از وی در خواهنده، اینست که بنی اسرائیل را گفت اذْکُرُوا نِعْمَتِیَ ای فرزندان اسرائیل شکر نعمت من بگزارید و حق نعمت من بر خود بشناسید، تا مستحق زیاده گردید و نیکنام و بهروز شوید، بسا فرقا که میان بنی اسرائیل است و میان این امّت ایشان را گفت، اذْکُرُوا نِعْمَتِیَ و این امت را گفت فَاذْکُرُونِی ایشان را گفت نعمت من فراموش مکنید، و این امت را گفت مرا فراموش مکنید، ایشان را نعمت داد و این امّت را صحبت داد، ایشان را بشهود نعمت از خود باز داشت و اینان را بشرط محبت با خود بداشت. و لسان الحال یقول
Фсрти алики фии талаби алмъолӣ
فسرت الیک فی طلب المعالی
Васор сўои фии талаби алмъош
و سار سوای فی طلب المعاش
Пер тариқат гуфт илоҳӣ ! кор он дорад ки бо ту корӣ дорад , ёр он дорад ки чун ту ёрӣ дорад , ӯ ки дар ду ҷаҳон туро дорад ҳаргиз кӣ турои бигузорад ! аҷаб онаст ки ӯ ки туро дорад аз ҳама зортар мегузорад , ӯ ки наёфт бсбб ноёфт май зорад , ӯ ки ёфт борӣ чаро мегузорад ,
پیر طریقت گفت الهی! کار آن دارد که با تو کاری دارد، یار آن دارد که چون تو یاری دارد، او که در دو جهان ترا دارد هرگز کی ترا بگذارد! عجب آنست که او که ترا دارد از همه زارتر میگذارد، او که نیافت بسبب نایافت میزارد، او که یافت باری چرا میگذارد،
Дар бар онро ки чун ту ёрӣ бошад
در بر آن را که چون تو یاری باشد
Гар нола кунад сиёҳ корӣ бошад
گر ناله کند سیاه کاری باشد
Ва أўФўои бъҳдии أўФи бъҳдкми назири ин дар қуръон фаровонаст : адъўнии أстҷби лакам , Фозкрўнии أзкркми бандаи ман дарӣ бар гушой то дарии бргшоим , дар инобат бар гушой то дар бишорат бар гушойам ,у أнобўои إлии аллоҳи ?лаами албшрӣ . Дар инфоқи бргшоӣ то дар халафи бргшоим , ва мо أнФқтми ман шайъи ءи Фҳўи ихлФаҳ , дар муҷоҳидат бар гушой то дар ҳидояти бргшоим ,у аллазӣнаи ҷоҳдўои Финои лнҳдинҳми сблно , дар истиғфори бргшоӣ то дар мағфирати бргшоим , сами истғФри аллоҳи иҷди аллоҳи ғФўрои рҳимо
وَ أَوْفُوا بِعَهْدِی أُوفِ بِعَهْدِکُمْ نظیر این در قرآن فراوانست: ادْعُونِی أَسْتَجِبْ لَکُمْ، فَاذْکُرُونِی أَذْکُرْکُمْ بنده من دری بر گشای تا دری برگشایم، در انابت بر گشای تا در بشارت بر گشایم، وَ أَنابُوا إِلَی اللَّهِ لَهُمُ الْبُشْری. در انفاق برگشای تا در خلف برگشایم، وَ ما أَنْفَقْتُمْ مِنْ شَیْءٍ فَهُوَ یُخْلِفُهُ، در مجاهدت بر گشای تا در هدایت برگشایم، وَ الَّذِینَ جاهَدُوا فِینا لَنَهْدِیَنَّهُمْ سُبُلَنا، در استغفار برگشای تا در مغفرت برگشایم، ثُمَّ یَسْتَغْفِرِ اللَّهَ یَجِدِ اللَّهَ غَفُوراً رَحِیماً
, дар шукр бар гушой то дар зиёдати неъмати бргшоим ,у лӣни шкртми лأзиднкми бандаи ман бъҳди ман ва аз ой то бъҳди ту ва аз оем .
، در شکر بر گشای تا در زیادت نعمت برگشایم، و لَئِنْ شَکَرْتُمْ لَأَزِیدَنَّکُمْ بنده من بعهد من و از آی تا بعهد تو و از آیم.
Ва أўФўои бъҳдии أўФ бъҳдкм гуфтаанд ки худоиро вобндаҳ аҳдҳои фаровонаст ва дар ҳар аҳдӣ ки бандаро дар он вФоءаст аз раби Алъоламин дар муқобилаи он вФоءаст . Аввал онаст ки бандаи изҳори калима шаҳодат кунад аз раби алъзаҳ дар муқобилаи он ҳақи дамо ва амволаст ,у злки фӣ
وَ أَوْفُوا بِعَهْدِی أُوفِ بِعَهْدِکُمْ گفتهاند که خدای را وابنده عهدهای فراوانست و در هر عهدی که بنده را در آن وفاء است از رب العالمین در مقابله آن وفاء است. اول آنست که بنده اظهار کلمه شهادت کند از رب العزّة در مقابله آن حقّ دما و اموال است، و ذلک فی
Қавлаи слии аллоҳи алайҳу ?алау силам « ман қоли лои илоҳи алои аллоҳи Фқди ъсми манӣ молау дама » .
قوله صلّی اللَّه علیه و آله و سلّم «من قال لا اله الا اللَّه فقد عصم منی ماله و دمه».
Ва охир онаст ки бандаи назари хеш пок дораду хотири хешро пос дорад , аз раби алъзаҳ дар муқобилаи он ин кароматаст ки « аъддти лъбодии алсолҳини мо лои айни рأту лои изни самъату лои хатари алии қалби башар » .
و آخر آنست که بنده نظر خویش پاک دارد و خاطر خویش را پاس دارد، از رب العزّة در مقابله آن این کرامت است که «اعددت لعبادی الصالحین ما لا عین رأت و لا اذن سمعت و لا خطر علی قلب بشر».
Ва миёни он бдоит ва ин ниҳоят всоӣт фаровонаст , аз он аҳдҳо ки аллоҳро бо бандагонаст аз бандаи кирдору гуфтор ва аз аллоҳи савоби бишмор . Ва минҳои мо қоли бъзҳми аўФўои бъҳдии бҳзўри албоб , аўФи бъҳдкми бҷзили алсўоб , аўФўои бъҳдии бҳФзи асрории аўФи бъҳдкм бҷмил маборӣ , аўФўои бъҳдии бҳсни алмҷоҳдаҳ , аўФи бъҳдкми бдўоми алмшоҳдаҳ . АўФўои бъҳдии бсдқи алмҳбаҳ , аўФи бъҳдкми бкмоли алқрбаҳ , аўФўои бъҳдии фии дори меҳнатии алии бисоти хидматии бҳФзи ҳурматӣ , аўФи бъҳдкми фии дори неъматии алии бисоти қрбтии бсрўри вслтӣ , аўФўои бъҳдии алзии қблтми явми алмисоқ , аўФи бъҳдкми алзии зимнати лаками явми алтлоқ , аўФўои бъҳдии бони тқўлўои абдأи рабӣ , аўФи бъҳдкми бони ақўли лаками абдӣ .
و میان آن بدایت و این نهایت وسائط فراوانست، از آن عهدها که اللَّه را با بندگانست از بنده کردار و گفتار و از اللَّه ثواب بیشمار. و منها ما قال بعضهم اوفوا بعهدی بحضور الباب، اوف بعهدکم بجزیل الثواب، اوفوا بعهدی بحفظ اسراری اوف بعهدکم بجمیل مبارّی، اوفوا بعهدی بحسن المجاهدة، اوف بعهدکم بدوام المشاهدة. اوفوا بعهدی بصدق المحبة، اوف بعهدکم بکمال القربة، اوفوا بعهدی فی دار محنتی علی بساط خدمتی بحفظ حرمتی، اوف بعهدکم فی دار نعمتی علی بساط قربتی بسرور وصلتی، اوفوا بعهدی الذی قبلتم یوم المیثاق، اوف بعهدکم الذی ضمنت لکم یوم التلاق، اوفوا بعهدی بان تقولوا ابدأ ربی، اوف بعهدکم بان اقول لکم عبدی.
Ва إёӣ Форҳбўн ҳамонаст ки гуфту إёии Фотқўни рҳбту тақвои ду мақомаст аз мақомоти тарсндагон , ва дар ҷумлаи тарсндагони роҳи дайн бар шаш қисманд : тоибонанду обидону зоҳидӣу олимону орифону садиқони тоибонро хавфаст чунон ки гуфт ихоФўни иўмои ттқлби фӣаи улқулубу алأбсору обидонроу ҷли аллазӣнаи إзои зикри аллоҳи вҷлти қлўбҳму зоҳидиро рҳбти идъўннои рғбоу рҳбоу олимонро хашяти إнмои ихшии аллоҳи ман ибодаи алълмоء ,у орифонро ашФоқи إни аллазӣнаи ҳам ман хшиаҳи рбҳми мшФқўну садиқонро ҳайбату иҳзркми аллоҳ нафса . Аммо хавфи тарси тоибон ва мубтадӣонаст ҳисори имону трёқу силаҳи муъмин , ҳар крои ин тарс нест ӯро имон нест ки эминиро рӯй нест , ва ҳар кро ҳаст бақадр он тарс имонаст . Ва вҷли тарси зинда дилонаст ки эшонро аз ғифлат раҳоӣ диҳаду роҳи ихлос баришон кушода гирданду амл кӯтоҳ кунад , ва чунонку ҷл аз хавф мааст рҳбт аз вҷли ма , ин рҳбти айши марди бабрад ва ӯро аз халқи бабрад , ва дар ҷаҳон аз ҷаҳон ҷудо кунад ин чунин тарсндаи ҳамаи нафаси худ ғаромат бинад ҳамаи сухани худ шикоят бинад ҳама кард худ ҷиноят бинад . Гуҳӣ чун ғарқ шудагон фарёд хоҳад , гуҳӣ чун навҳаи гарони даст бар сар занад , гуҳӣ чун беморон оҳ кунад : ва азин рҳбти ашФоқ падед ояд ки тарс орифонаст . Тарсӣ ки на пеши дуо ҳиҷоб гузорад на пеши фаросати банд , на пеши умеди диўо , тарсии гдозндаҳи кушанда ки то ндоء « أлои тхоФўоу лои тҳзнўоу أбшрўо » нашунӯд нёромд . Ин тарсндаро гуҳӣ сӯзанд ва гоҳ навозанд , гуҳӣ хонанду гоҳи кашанд , на аз сӯхтан оҳ кунад на аз куштан бинолад .
وَ إِیَّایَ فَارْهَبُونِ همانست که گفت وَ إِیَّایَ فَاتَّقُونِ رهبت و تقوی دو مقام است از مقامات ترسندگان، و در جمله ترسندگان راه دین بر شش قسماند: تایباناند و عابدان و زاهدان و عالمان و عارفان و صدیقان تایبان را خوف است چنان که گفت یَخافُونَ یَوْماً تَتَقَلَّبُ فِیهِ الْقُلُوبُ وَ الْأَبْصارُ و عابدان را و جل الَّذِینَ إِذا ذُکِرَ اللَّهُ وَجِلَتْ قُلُوبُهُمْ و زاهدان را رهبت یَدْعُونَنا رَغَباً وَ رَهَباً و عالمان را خشیت إِنَّما یَخْشَی اللَّهَ مِنْ عِبادِهِ الْعُلَماءُ، و عارفان را اشفاق إِنَّ الَّذِینَ هُمْ مِنْ خَشْیَةِ رَبِّهِمْ مُشْفِقُونَ و صدیقان را هیبت وَ یُحَذِّرُکُمُ اللَّهُ نَفْسَهُ. اما خوف ترس تایبان و مبتدیان است حصار ایمان و تریاق و سلاح مؤمن، هر کرا این ترس نیست او را ایمان نیست که ایمنی را روی نیست، و هر کرا هست بقدر آن ترس ایمانست. و وجل ترس زنده دلان است که ایشان را از غفلت رهایی دهد و راه اخلاص بریشان گشاده گرداند و امل کوتاه کند، و چنانک و جل از خوف مه است رهبت از وجل مه، این رهبت عیش مرد ببرد و او را از خلق ببرد، و در جهان از جهان جدا کند این چنین ترسنده همه نفس خود غرامت بیند همه سخن خود شکایت بیند همه کرد خود جنایت بیند. گهی چون غرق شدگان فریاد خواهد، گهی چون نوحه گران دست بر سر زند، گهی چون بیماران آه کند: و ازین رهبت اشفاق پدید آید که ترس عارفان است. ترسی که نه پیش دعا حجاب گذارد نه پیش فراست بند، نه پیش امید دیوا، ترسی گدازنده کشنده که تا نداء «أَلَّا تَخافُوا وَ لا تَحْزَنُوا وَ أَبْشِرُوا» نشنود نیارامد. این ترسنده را گهی سوزند و گاه نوازند، گهی خوانند و گاه کشند، نه از سوختن آه کند نه از کشتن بنالد.
Кам тқтлўно ва кам нҳбкм
کم تقتلونا و کم نحبّکم
ё аҷабо кам наҳуб ман қтло
یا عجبا کم نحبّ من قتلا
Аз пас ашФоқ ҳайбатаст бими садиқони бимӣ ки аз аёни хезаду дигари бимҳо аз хабар , чизе дар дили тобад чун барқ , на колбуди онро тобад на ҷони тоқат он дорад ки бо вай бимонад ,у бештари ин дар вақти ваҷд ва самоъ уфтад чунонк кулемро афтод батавру хари Мӯсои съқо ва то нагӯйӣ ки ин ҳайбат аз таҳдид уфтад ки ин аз итилоъ ҷаббор уфтад .
از پس اشفاق هیبت است بیم صدیقان بیمی که از عیان خیزد و دیگر بیمها از خبر، چیزی در دل تابد چون برق، نه کالبد آن را تابد نه جان طاقت آن دارد که با وی بماند، و بیشتر این در وقت وجد و سماع افتد چنانک کلیم را افتاد بطور وَ خَرَّ مُوسی صَعِقاً و تا نگویی که این هیبت از تهدید افتد که این از اطلاع جبار افتد.
Як зарра агар кашф шавад айни аён
یک ذره اگر کشف شود عین عیان
На дили барраад на ҷон на куфру имон
نه دل برهد نه جان نه کفر و ایمان
Ҳозои ҳўи алмшори илайҳи бқўлаҳи слии аллоҳи алайҳу ?алау силам « ҳиҷобаи алнўри луи кашфҳо лоҳрқти сбҳоти виҷҳаи кули шайъи ءи адркаҳи Басра » .
هذا هو المشار الیه بقوله صلّی اللَّه علیه و آله و سلّم «حجابه النور لو کشفها لاحرقت سبحات وجهه کل شیء ادرکه بصره».
Ва лои тлбсўо алҳақ болботли нигар то ҳақу ботил дар ҳам наёмизӣ , росту дурӯғи писандидау нописандида дар ҳам накунӣ , нагӯям ботилро мшнос бибояд шинохт то аз он бипарҳезӣу ҳақ бибояд шинохт то бар пай он бошӣ Мустафо гуфт : « аллоҳами арно алҳақ ҳқоу арзқнои аҷтбоӣаҳу арнои алботли ботиллоу арзқнои иҷтиноба »
وَ لا تَلْبِسُوا الْحَقَّ بِالْباطِلِ نگر تا حق و باطل در هم نیامیزی، راست و دروغ پسندیده و ناپسندیده در هم نکنی، نگویم باطل را مشناس بباید شناخت تا از آن بپرهیزی و حق بباید شناخت تا بر پی آن باشی مصطفی گفت: «اللّهم ارنا الحق حقا و ارزقنا اجتبائه و ارنا الباطل باطلا و ارزقنا اجتنابه»
Арбоб ҳқоӣқ гуфтаанд дар маънӣу лои тлбсўо алҳақ болботли ҳаззи нафасу ғзоءи дил дар ҳам мёмизид ки бо якдигар дар насозанд , худованди дили баҳақи ҳақ мабсутасту бандаи нафаси бҳзи нафас марбӯтаст , пас бикдигр кӣ расанд ? дунё хасисасту уқбои нафис бо якдигар чун бисозанд ?
ارباب حقائق گفتهاند در معنی وَ لا تَلْبِسُوا الْحَقَّ بِالْباطِلِ حظ نفس و غذاء دل در هم میامیزید که با یکدیگر در نسازند، خداوند دل بحق حق مبسوط است و بنده نفس بحظ نفس مربوط است، پس بیکدیگر کی رسند؟ دنیا خسیس است و عقبی نفیس با یکدیگر چون بسازند؟
Дӯстии холиқи саодати азалӣ ва абадӣасту дӯстии махлуқи ваболи нақдӣ дар як дил чун баҳам оянд ? « мо ҷаъли аллоҳи лрҷли ман қалбин фии ҷўФаҳ » хештани парастӣу худопарастии якдигаррозиддианд дар як ниҳод чигуна муҷтамаъ шаванд ?
دوستی خالق سعادت ازلی و ابدی است و دوستی مخلوق وبال نقدی در یک دل چون بهم آیند؟ «ما جَعَلَ اللَّهُ لِرَجُلٍ مِنْ قَلْبَیْنِ فِی جَوْفِهِ» خویشتن پرستی و خداپرستی یکدیگر را ضداند در یک نهاد چگونه مجتمع شوند؟
Меҳри худу ёр меҳрбонат нарасад
مهر خود و یار مهربانت نرسد
Ин хоҳгар он ки ин ва онат нарасад
این خواه گر آن که این و آنت نرسد
Ва астъинўои болсбру алслоаҳ фармон омад ё Сайиди уммати хешро бигӯӣ ки дар корҳо сабр кунед то бмрод расед ки « алсбри мифтоҳи алФрҷ » ҳар ки сабр мардон надорад то гирди майдон мардон нагардад .
وَ اسْتَعِینُوا بِالصَّبْرِ وَ الصَّلاةِ فرمان آمد یا سیّد امت خویش را بگوی که در کارها صبر کنید تا بمراد رسید که «الصبر مفتاح الفرج» هر که صبر مردان ندارد تا گرد میدان مردان نگردد.
Пои ин мардони надории ҷома мардон мапуаш
پای این مردان نداری جامه مردان مپوش
Барги бибргии надории лоф бихўишӣ мазан
برگ بیبرگی نداری لاف بیخویشی مزن
Он меҳтари олам зон пас ки қадам дар ин майдони ниҳоди як соъат ӯро беғам ва беандӯҳ надоштанд , агар як соъат мураббаъ нишаст хитоб омад ки банда вор нишин , як бори ангуштарӣ дар ангушти бгрдониди тозӣонаи итоб фурӯ гузоштанд ки : أи Фҳсбтми أнмои хлқнокми ъбсо , як бори қадам ба бстохӣ бар замин ниҳод гуфтанд ӯроу лои темаши фии алأрзи мрҳо чун кор бғоит расед ва аз ҳар гӯшаи балои буи рӯй ниҳод , нафасӣ бар оварад ва гуфт « мо аўзии набии қти бмсли мо аўзит »
آن مهتر عالم زان پس که قدم در این میدان نهاد یک ساعت او را بی غم و بی اندوه نداشتند، اگر یک ساعت مربع نشست خطاب آمد که بنده وار نشین، یک بار انگشتری در انگشت بگردانید تازیانه عتاب فرو گذاشتند که: أَ فَحَسِبْتُمْ أَنَّما خَلَقْناکُمْ عَبَثاً، یک بار قدم به بستاخی بر زمین نهاد گفتند او را وَ لا تَمْشِ فِی الْأَرْضِ مَرَحاً چون کار بغایت رسید و از هر گوشه بلا بوی روی نهاد، نفسی بر آورد و گفت «ما اوذی نبی قطّ بمثل ما اوذیت»
Хитоб омад аз ҳазрати иззат ки эй меҳтар касе ки шоҳиди дилу ҷони вай мо бошем аз бор бало бинолад , ҳар чаҳ дар хзоӣни ғайби заҳри андӯҳ буд ҳамаро як қадаҳ гардониданд ва бар даст вай ниҳоданд , вази онҷо ки сараст парда бардоштанд ки эй меҳтари ин заҳрҳо бар мушоҳидаи ҷамоли мо нӯш кун «у асбри лҳкми рбки Фإнки бأъинно »у лисони улҳоли иқўл .
خطاب آمد از حضرت عزت که ای مهتر کسی که شاهد دل و جان وی ما باشیم از بار بلا بنالد، هر چه در خزائن غیب زهر اندوه بود همه را یک قدح گردانیدند و بر دست وی نهادند، وز آنجا که سرّ است پرده برداشتند که ای مهتر این زهرها بر مشاهده جمال ما نوش کن «وَ اصْبِرْ لِحُکْمِ رَبِّکَ فَإِنَّکَ بِأَعْیُنِنا» و لسان الحال یقول.
Ва луи беди алҳбиби сқити само
و لو بید الحبیب سقیت سمّا
?лаккони алсми ман ядаи итиб
لکان السّمّ من یده یطیب
Аз дастат аз оташ буд моро зи гули мФрш буд
از دستت از آتش بود ما را ز گل مفرش بود
Ҳарч аз ту ояд хуш буд хоҳии шифои хоҳии ?илам
هرچ از تو آید خوش بود خواهی شفا خواهی الم
Ва إнҳои лкбираҳи إлои алии алхошъини хушўъ аз шарт намозасту бандаро нишон ниёзаст ,у хошиъони андари намози сутӯдагон ҳақанду гузидагон аз халқ . Қоли аллоҳи ъзу ҷли қади أФлҳи алмؤмнўни аллазӣнаи ҳам фии слотҳми хошъўну хушўъи андари намози ҳам аз рӯй зоҳираст ва ҳам аз рӯй ботин : зоҳир онаст ки ҷавориҳи хеши бшрти адаби дорӣ ва барост ва чап нанигарӣ , андари ҳоли қиёми чашми бмўзъи суҷуди дорӣ , ва дар ҳоли рукӯъ бар пушти пой , ва дар ҳоли суҷуд бар сари бинӣ , ва дар ҳоли ташаҳҳуд дар канори худ . Расӯл худо гуфт боз нигаристан андари намози Иблисро насиб доданаст . Ва қоли слии аллоҳи алайҳу ?алау силам « ани алъбди азои қоми фии алслоаҳи Фонмои ҳўи байни Айнии арраҳмони ъзу ҷл , Фозои алтФти иқўли аллоҳи ъзу ҷли ибни одами илои ман тлтФти илои хайри лаки манӣ тлтФт ? ибни одами ақбли алии Фонои хайри лаки ммни тлтФти илайҳ . »
وَ إِنَّها لَکَبِیرَةٌ إِلَّا عَلَی الْخاشِعِینَ خشوع از شرط نماز است و بنده را نشان نیاز است، و خاشعان اندر نماز ستودگان حقاند و گزیدگان از خلق. قال اللَّه عز و جل قَدْ أَفْلَحَ الْمُؤْمِنُونَ الَّذِینَ هُمْ فِی صَلاتِهِمْ خاشِعُونَ و خشوع اندر نماز هم از روی ظاهر است و هم از روی باطن: ظاهر آنست که جوارح خویش بشرط ادب داری و براست و چپ ننگری، اندر حال قیام چشم بموضع سجود داری، و در حال رکوع بر پشت پای، و در حال سجود بر سر بینی، و در حال تشهد در کنار خود. رسول خدا گفت باز نگریستن اندر نماز ابلیس را نصیب دادن است. و قال صلّی اللَّه علیه و آله و سلّم «ان العبد اذا قام فی الصّلاة فانما هو بین عینی الرحمن عز و جلّ، فاذا التفت یقول اللَّه عز و جل ابن آدم الی من تلتفت الی خیر لک منی تلتفت؟ ابن آدم اقبل علیّ فانا خیر لک ممن تلتفت الیه.»
Ва хушўъи ботин трскорӣ диласт аз зикрӣу фикрӣ ё аз скрӣу шукрӣ . Расӯли худо чун намоз кардӣ хушўъи ботини ваии чунон будӣ ки ҷӯши дили вай ҳаме шуниданд . Чунонк дар хабарасту лҷўФаҳи азизи козизи алмрҷли ман албкоء рӯзӣ бамурдӣ бргзшт ки андари намоз буду бадаст бо мӯӣ бозӣ мекард , расӯл гуфт ъ
و خشوع باطن ترسکاری دلست از ذکری و فکری یا از سکری و شکری. رسول خدا چون نماز کردی خشوع باطن وی چنان بودی که جوش دل وی همی شنیدند. چنانک در خبرست و لجوفه ازیز کازیز المرجل من البکاء روزی بمردی برگذشت که اندر نماز بود و بدست با موی بازی میکرد، رسول گفت ع
« луи тавозуъати қалбаи лхшъти ҷавориҳа , агар ин мардро дили трскорстии дасти ваии бнъти хушўъи астўорстӣ .
«لو تواضعت قلبه لخشعت جوارحه، اگر این مرد را دل ترسکارستی دست وی بنعت خشوع استوارستی.
Ва дар осори биоранд ки алӣ ъ дар баъзе аз он ҳарбҳои ваии тирӣ буи расед чунонк пайкони андари устихон вай бимонад ҷаҳд бисёр карданд ҷудо нашуд гуфтанд то гӯшту пӯст бар надоранд ва устихон нашкананд ин пайкон ҷудо нашавад , бузургону фарзандон вай гуфтанд агар чунинаст сабр бояд кард то дар намоз шавад , ки мо вайро андари вирди намози чунон ҳаме байнем ки гӯйии вайро аз ин ҷаҳон хабар нест . Сабр карданд то аз Фроӣзу сунан фориғ шуду бнўоФлу фазоъили намоз ибтидо кард , мард муъолиҷ омаду гӯшт бар гирифту устихон вай бишикасту пайкон берун гирифту алии андари намоз бар ҳоли худ буд . Чун саломи намоз боз дод гуфт дарди ман осон тараст . Гуфтанд чунин ҳоле бар ту рафту туро хабар набӯд гуфт андари он соъат ки ман бмноҷот аллоҳ бошам агар ҷаҳони зер ва зибр шавад ё теғу синон дар ман мизннди маро аз лиззати муноҷоти аллоҳ аз дарди тан хабар набӯд . Ва ин бас аҷиб нест ки танзили Маҷид хабар медиҳад аз занони Миср ки чун Зулайхоро бдўстии Юсуф маломат карданд Зулайхои хост ки маломатро бар эшон ғаромат кунад эшонро бихонаду ҷойгоҳии сохт ва эшонро бтртиб бинишонад ва ҳар якеро кордии бадасти росту туранҷии бадаст чап дод , чунонк гуфт ҷлу ълоу отти кули воҳидаи мнҳни скино чун ором гирифтанд , Юсуфро ороста оварад ва ӯро гуфт баришон бргзри ахрҷи ълиҳни буруни шӯ баришон . Чун занони Мисри Юсуфро бо он ҷамол ва камол бидиданд дар чашми эшон бузург омад Флмои рأинаҳи أкбрнаҳ , ҳама дастҳо бибареданд ва аз мушоҳидаи ҷамолу муроқибати камоли Юсуф аз даст баридан худ хабар надоштанд .
و در آثار بیارند که علی ع در بعضی از آن حربهای وی تیری بوی رسید چنانک پیکان اندر استخوان وی بماند جهد بسیار کردند جدا نشد گفتند تا گوشت و پوست بر ندارند و استخوان نشکنند این پیکان جدا نشود، بزرگان و فرزندان وی گفتند اگر چنین است صبر باید کرد تا در نماز شود، که ما وی را اندر ورد نماز چنان همی بینیم که گویی وی را از این جهان خبر نیست. صبر کردند تا از فرائض و سنن فارغ شد و بنوافل و فضائل نماز ابتدا کرد، مرد معالج آمد و گوشت بر گرفت و استخوان وی بشکست و پیکان بیرون گرفت و علی اندر نماز بر حال خود بود. چون سلام نماز باز داد گفت درد من آسانتر است. گفتند چنین حالی بر تو رفت و ترا خبر نبود گفت اندر آن ساعت که من بمناجات اللَّه باشم اگر جهان زیر و زبر شود یا تیغ و سنان در من میزنند مرا از لذت مناجات اللَّه از درد تن خبر نبود. و این بس عجیب نیست که تنزیل مجید خبر میدهد از زنان مصر که چون زلیخا را بدوستی یوسف ملامت کردند زلیخا خواست که ملامت را بر ایشان غرامت کند ایشان را بخواند و جایگاهی ساخت و ایشان را بترتیب بنشاند و هر یکی را کاردی بدست راست و ترنجی بدست چپ داد، چنانک گفت جل و علا وَ آتَتْ کُلَّ واحِدَةٍ مِنْهُنَّ سِکِّیناً چون آرام گرفتند، یوسف را آراسته آورد و او را گفت بریشان برگذر اخْرُجْ عَلَیْهِنَّ برون شو بریشان. چون زنان مصر یوسف را با آن جمال و کمال بدیدند در چشم ایشان بزرگ آمد فَلَمَّا رَأَیْنَهُ أَکْبَرْنَهُ، همه دستها ببریدند و از مشاهده جمال و مراقبت کمال یوسف از دست بریدن خود خبر نداشتند.
Пас бҳқиқт донем ки мушоҳидаи дилу сари ҷони алии мари ҷалолу ҷамолу иззату ҳайбати аллоҳро беш аз мушоҳидаи занони бегона буд мари Юсуфи махлуқро пас эшон чунин бихўд шуданд ва аз дарди худ хабар надоштанд агар алӣ чунон гардад ки гӯшту пӯсти ваии бибаранд ва аз дарди он хабар надорад аҷаб набошад ва ғариб набӯд .
پس بحقیقت دانیم که مشاهده دل و سر جان علی مر جلال و جمال و عزت و هیبت اللَّه را بیش از مشاهده زنان بیگانه بود مر یوسف مخلوق را پس ایشان چنین بیخود شدند و از درد خود خبر نداشتند اگر علی چنان گردد که گوشت و پوست وی ببرند و از درد آن خبر ندارد عجب نباشد و غریب نبود.