Қавлаи таъолӣ :у лмои ҷоءҳми китоб ман ъанд аллоҳ омад боишон нома ва чаҳ нома ки ёдгор худовандаст бнздики дӯстон , нома ки меҳр қадим аст биравӣ унвони нома ки қиссаи дӯстӣ ва дӯстонаст мазмуни он , нома ки аз қтиът амонаст , ва беқарорро дармонаст , шФоءи дил беморонаст ,у осоиши ҷони андўҳгнон , раҳматӣ буд аз худои ҷаҳонён бар Мустафои меҳтари оламён , ин нома буи дод то ӯро ёдгор буду ғмгсор , андӯҳи дили хеши бон басар оварадӣ ва аз ранҷи бегонагони бон осоиш ёфтӣ !
قوله تعالی: وَ لَمَّا جاءَهُمْ کِتابٌ مِنْ عِنْدِ اللَّهِ آمد بایشان نامه و چه نامه که یادگار خداوندست بنزدیک دوستان، نامه که مهر قدیم است بروی عنوان نامه که قصه دوستی و دوستان است مضمون آن، نامه که از قطیعت امان است،و بیقرار را درمان است، شفاء دل بیماران است، و آسایش جان اندوهگنان، رحمتی بود از خدای جهانیان بر مصطفی مهتر عالمیان، این نامه بوی داد تا او را یادگار بود و غمگسار، اندوه دل خویش بآن بسر آوردی و از رنج بیگانگان بآن آسایش یافتی!
Ва кутубати ҳавлии лои тФорқи мзҷъӣ
و کتبت حولی لا تفارق مضجعی
Ва фӣҳо шФоءи ллзии анои котм
و فیها شفاء للّذی انا کاتم
Агар ҷуҳудон буданд тағйиру табдил дар ному сифат вай овараданд ,у хасмии вайро миён дар баста носазо мегуфтанд , пас аз онкии вайро шинохта буданду дониста ,у буии нусрати хоста . Ва агар кофарони Қурайшу мушрикон Макка буданд аз он пеш ки илми набуввати бадаст вай доданд дар миёни эшон макраму азизу муҳтарам буд , амонатҳо бнздик вай мениҳоданд ва дар маҳофил ӯро дар садр менишонданд , пас чун қиссаи набувват хондан гирифту ҳадиси дилу дили ором пеш оварад , он кори дигари гавани гашт , дӯсти брнг душман шуд тири маломат дар вай андохтанд , соҳиру шоираш ном ниҳоданд , девонау саргаштааш хонданд .
اگر جهودان بودند تغییر و تبدیل در نام و صفت وی آوردند، و خصمی وی را میان در بسته ناسزا میگفتند، پس از آنکه وی را شناخته بودند و دانسته، و بوی نصرت خواسته. و اگر کافران قریش و مشرکان مکه بودند از آن پیش که علم نبوت بدست وی دادند در میان ایشان مکرم و عزیز و محترم بود، امانتها بنزدیک وی مینهادند و در محافل او را در صدر مینشاندند، پس چون قصه نبوت خواندن گرفت و حدیث دل و دل آرام پیش آورد، آن کار دیگر گون گشت، دوست برنگ دشمن شد تیر ملامت در وی انداختند، ساحر و شاعرش نام نهادند، دیوانه و سرگشتهاش خواندند.
Ашоъўои лнои фии алҳии ашнъи қисса
اشاعوا لنا فی الحیّ اشنع قصّة
Ва конўои лнои салмои Фсорўои лнои ҳрбо
و کانوا لنا سلما فصاروا لنا حربا
Чаҳ зиён дорад ӯро чун аҷир ва фақир хонанд ,у раби Алъоламин ӯро бшир ва нзир хонд ! чаҳ зиён дошт ӯро чун гуфтанд золасту ғбӣ ,у раб Алъоламин гуфт расӯласту набӣ !
چه زیان دارد او را چون اجیر و فقیر خوانند، و رب العالمین او را بشیر و نذیر خواند! چه زیان داشت او را چون گفتند ضالّ است و غبی، و رب العالمین گفت رسول است و نبیّ!
Ҳозоу ани асбҳи фии атмор
هذا و ان اصبح فی اطمار
Ва кони фии фақри ман алисор
و کان فی فقر من الیسار
Осри ъндии ман ахӣу ҷорӣ
آثر عندی من اخی و جاری
Дӯсти дӯсти писанд бояд на шаҳри писанд , ва аҷаб нест агар муштии бегонагони он меҳтари оламро нашнохтанд ва надонистанд , ки эшонро худ дида он набошад ки ӯро бенанд ва шиносанд . Ва аҷаб онаст ки чандини ҳазор пайғомбари бхок фурӯ шуданд дар дарду ҳасрати онкӣ то мари эшонро бар асрори фитрати он меҳтари итилоъ будӣ ва ҳаргиз набӯд ва наёфтанд ,у Киеви лоу алқуръони иқўли Фأўҳии إлии абдаи мо أўҳӣ
دوست دوست پسند باید نه شهر پسند، و عجب نیست اگر مشتی بیگانگان آن مهتر عالم را نشناختند و ندانستند، که ایشان را خود دیده آن نباشد که او را بینند و شناسند. و عجب آنست که چندین هزار پیغامبر بخاک فرو شدند در درد و حسرت آنکه تا مر ایشان را بر اسرار فطرت آن مهتر اطلاع بودی و هرگز نبود و نیافتند، و کیف لا و القرآن یقول فَأَوْحی إِلی عَبْدِهِ ما أَوْحی
Он хазинаи асрори фитрати Муҳамади мурсалро Меҳрӣ бар ниҳодем ва тамаъҳо аз дарёфт он навмед гардонидему ъндаҳи мФотҳи алғиби лои иълмҳои إлои ҳўи ҳусайни Мансур ки шама аз давр бидид фарёд бар оварад ки Сироҷи ман нури алғиби бдоу ғору ҷоўзи алсроҷ васор .
آن خزینه اسرار فطرت محمد مرسل را مهری بر نهادیم و طمعها از دریافت آن نومید گردانیدیم وَ عِنْدَهُ مَفاتِحُ الْغَیْبِ لا یَعْلَمُها إِلَّا هُوَ حسین منصور که شمه از دور بدید فریاد بر آورد که سراج من نور الغیب بدا و غار و جاوز السراج و سار.
эй моҳи баромадӣу тобони гаштӣ
ای ماه برآمدی و تابان گشتی
Гирди фалаки хеши хиромони гаштӣ
گرد فلک خویش خرامان گشتی
Чун донистӣ баробари ҷони гаштӣ
چون دانستی برابر جان گشتی
Ногоҳ фурӯ шудӣу пинҳони гаштӣ
ناگاه فرو شدی و پنهان گشتی
Лами изли кони мзкўро қабл алқблу баъди албъду алҷўоҳру алолўони ҷавҳараи сафавӣ , каломаи набавӣ , ҳукмаи алавӣ , иборатаи арабӣ ,у лои машриқӣу лои мағрибӣ , ҳасба Абуӣ , рафиқаи рбўӣ , соҳибаи умавӣ , мо харҷ ман мем Муҳамад , ва мо дахли фии ҳоӣаҳи аҳад .
لم یزل کان مذکورا قبل القبل و بعد البعد و الجواهر و الالوان جوهره صفویّ، کلامه نبویّ، حکمه علوی، عبارته عربیّ، و لا مشرقی و لا مغربی، حسبه ابوی، رفیقه ربوی، صاحبه اموی، ما خرج من میم محمد، و ما دخل فی حائه احد.
Офариниши ҳама дар мем Муҳамади муталошӣ , ҳар куҷо дар олам дардӣасту сӯзӣ дар муқобили сӯзи ишқи ваии ночиз , анбёءу авлиёъу шуҳадоъу садиқони чндонки тавонистанд аз аввали умр то охир бирафтанду бъоқбти бовели қадами ваии расиданд , он мақом ки зибр хилоиқ омад зери қадам худ напасандед , бсдраҳи мунтаҳӣу ҷиноти мأўӣу тӯбоу зулфӣ ки ғояти ртбт садиқонаст худ нанигаред , ки мо зоғи албср ва мо тғии зиҳии каромату ртбт ! зиҳии шарафу фазилат ! зиҳӣ улуввау рифъат ! кро буд ҷуз аз ваии фазли тамому кори бнзом ? ъзи самовӣу фари худоӣ ? пас аз панҷсад сол бингар рукни давлати шаръ ӯ омиру шохи шаҷараи давлат ӯ нозр , шараф ӯ мстълӣ ,у ҳукм ӯ муставле , дарин гетӣ навой вай , дар ҳафт осмони овои вай , дар ҳар дилӣ аз ваии чароғӣ , бар ҳар забонӣ аз ваии доғӣ , дар ҳар сиррӣ аз ваии навое дар ҳар сина аз ваии лўоӣӣ , дар ҳар дилии вайро ҷое , роҳаши пари нур , ва гуфт ва кардаш бо нур ,у халқу хеш аз нур , ва худ нури алии нур .
آفرینش همه در میم محمد متلاشی، هر کجا در عالم دردی است و سوزی در مقابل سوز عشق وی ناچیز، انبیاء و اولیاء و شهداء و صدیقان چندانک توانستند از اوّل عمر تا آخر برفتند و بعاقبت باول قدم وی رسیدند، آن مقام که زبر خلایق آمد زیر قدم خود نپسندید، بسدره منتهی و جنات مأوی و طوبی و زلفی که غایت رتبت صدیقان است خود ننگرید، که ما زاغَ الْبَصَرُ وَ ما طَغی زهی کرامت و رتبت! زهی شرف و فضیلت! زهی علو و رفعت! کرا بود جز از وی فضل تمام و کار بنظام؟ عز سماوی و فر خدایی؟ پس از پانصد سال بنگر رکن دولت شرع او عامر و شاخ شجره دولت او ناضر، شرف او مستعلی، و حکم او مستولی، درین گیتی نوای وی، در هفت آسمان آوای وی، در هر دلی از وی چراغی، بر هر زبانی از وی داغی، در هر سری از وی نوایی در هر سینه از وی لوائی، در هر دلی وی را جایی، راهش پر نور، و گفت و کردش با نور، و خلق و خویش از نور، و خود نور علی نور.
Куфру имонро ҳам андари тирагии ҳам дар сафо
کفر و ایمان را هم اندر تیرگی هم در صفا
Нест дори алмалики ҷузи рухсору зулфи Мустафо
نیست دار الملک جز رخسار و زلف مصطفی
Рӯйу мӯяшгар бсҳрои ноўридии қаҳру лутф
روی و مویشگر بصحرا ناوریدی قهر و لطف
Кофарӣ бе брки мондстӣу имони бенаво
کافری بی برک ماندستی و ایمان بینوا
Ва лақади ҷоءкми Мӯсои болбиноти алоиаҳ , чун Мӯсо ъ бар бисоти инбисот парварда шуд ,у халъат каромат ёфт , ва ба набуввату рисолати махсӯси гашт , ваҳй омад буи ки ё Мӯсои ту он бози сипедӣ ки халқиро бтўи сайд хоҳем кард , пайғоми мо ба банӣ Исроили расон ,у неъмату миннати мо дар ёди эшон даҳ раби Алъоламин он фиристодан ва рафтани вай бар ҷаҳонён ҷилва кард ва гуфту лақади ҷоءкми Мӯсои болбинот Мӯсо гуфт : худовандо эшонро чаҳ гӯям ? вҳб мнбаҳ гуфт дар баъзе кутуб хондаам ки пайғоми ҳақи он буд ки « ё бен умрон ! қул лабании одами ман кони шФиъкми илои ази хлқткми Фоҳснти сўркм ? ва ман кони шФиъкми илои ази мннти алайкуми болослом . أмни ахрҷкми ман аслоби обоӣкми болрФқи илои бутуни амҳоткм ? أмни ахрҷкми болрФқи ман арҳоми амҳоткм ? амни фатқи алқлби Фҷъли фӣаи нурои тҳтдўн ба ? амни вҳби лаками алсмъи тсмъўн ба ? ҳзаҳи миннатии алайкуми қадимаи тъсўннии болнҳор ,у мтмрдўни алӣу анои бълмии аҳФзкми фии зулми аллёлӣ ,у ани алмлоӣкаҳи лтнодӣ ё ҳалим ! мо аҳлмки ани алзолмин ! ё Мӯсои инқлбўни фии нъмоиӣу иъсўннӣ , сами иқўлўни ании ғафури раҳим . ё Мӯсо кам ишкўи кироми алҳифзаи илои абдии Фомрҳми болсбру ақўли ?лаами лаълаи ирҷъу итўб ? ё бен умрон ! имрўни болҷиФаҳи Фисдўни мнохрҳм ,у знўбҳми ъндии антни ман алҷиФаҳ . ё бен умрон ! ъанд алшдоӣди идъўннӣ ва инсўннӣ ъанд алрхоء , ё банӣ одам ! хзўои ман алднё бақадр мо ттиқўн ,у актсбўои ман алзнўб бақадр мо тҳтмлўни алъқўбаҳ ,у атлбўои ман алнъм бақадр мо тؤдўни шукра , стълмўни азои раҷъатами илои ании анмои амҳлти алзолмўни лҳўонҳми алӣ .
وَ لَقَدْ جاءَکُمْ مُوسی بِالْبَیِّناتِ الآیة، چون موسی ع بر بساط انبساط پرورده شد، و خلعت کرامت یافت، و به نبوت و رسالت مخصوص گشت، وحی آمد بوی که یا موسی تو آن باز سپیدی که خلقی را بتو صید خواهیم کرد، پیغام ما به بنی اسرائیل رسان، و نعمت و منت ما در یاد ایشان ده رب العالمین آن فرستادن و رفتن وی بر جهانیان جلوه کرد و گفت وَ لَقَدْ جاءَکُمْ مُوسی بِالْبَیِّناتِ موسی گفت: خداوندا ایشان را چه گویم؟ وهب منبه گفت در بعضی کتب خواندهام که پیغام حق آن بود که «یا بن عمران! قل لبنی آدم من کان شفیعکم الی اذ خلقتکم فاحسنت صورکم؟ و من کان شفیعکم الیّ اذ مننت علیکم بالاسلام. أمّن اخرجکم من اصلاب آبائکم بالرفق الی بطون امهاتکم؟ أمّن اخرجکم بالرفق من ارحام امهاتکم؟ امّن فتق القلب فجعل فیه نورا تهتدون به؟ امّن وهب لکم السمع تسمعون به؟ هذه منتّی علیکم قدیمة تعصوننی بالنّهار، و متمرّدون علیّ و انا بعلمی احفظکم فی ظلم اللیالی، و ان الملائکة لتنادی یا حلیم! ما احلمک عن الظالمین! یا موسی ینقلبون فی نعمایی و یعصوننی، ثم یقولون انی غفور رحیم. یا موسی کم یشکو کرام الحفظة الی عبدی فآمرهم بالصبر و اقول لهم لعلّه یرجع و یتوب؟ یا بن عمران! یمرّون بالجیفة فیسدّون مناخرهم، و ذنوبهم عندی انتن من الجیفة. یا بن عمران! عند الشدائد یدعوننی و ینسوننی عند الرخاء، یا بنی آدم! خذوا من الدنیا بقدر ما تطیقون، و اکتسبوا من الذنوب بقدر ما تحتملون العقوبة، و اطلبوا من النّعم بقدر ما تؤدّون شکره، ستعلمون اذا رجعتم الیّ انّی انّما امهلت الظالمون لهوانهم علیّ.