Қавлаи таъолӣ : إни аллоҳи лои иғФри أни ишрк бау иғФри мо дуни злки лмни ишоءи ширки ом дигараст ,у ширки хоси дигар . Ширки оми ширк Акбараст ,у ширки хоси ширки Асғар .

قوله تعالی: إِنَّ اللَّهَ لا یَغْفِرُ أَنْ یُشْرَکَ بِهِ وَ یَغْفِرُ ما دُونَ ذلِکَ لِمَنْ یَشاءُ شرک عام دیگر است، و شرک خاص دیگر. شرک عام شرک اکبر است، و شرک خاص شرک اصغر.

Ширк Акбар онаст ки кирдигори азиму сонеъи қадимро ҷли ҷалолаи шарик ва анбоз гӯйанд , ё ӯро назир ва ҳамто донанд , ё бчизӣ аз халқи вай монанда кунанд , ҳар ки ин гуяд на худоиро парастандааст , ки ӯ бутро хонандааст !у бҳқиқт аз дайни ҳудои бозмонда ! эътиқоди дурусту дайн пок онаст ки худои ҷаҳонён ,у офаридагори ҳамагонро поку муназзаҳи доне аз ҷуфту фарзанду анбоз , на худ зод , ва на кас ӯро зод , аз ҳудусу тағайюру вилодати озод , муқаддас аз айбу аҷзу ниёз , дар сифати пок , ва дар сунъи зебо , ва дар гуфт ширин , ва дар меҳри тамом . Дар сифат аз айби пок , ва дар кард аз лағви пок , ва дар гуфт аз саҳви пок , ва дар меҳр аз риби пок . Худоӣ ки аз авҳоми берун , ва кас надонад ки чун ! худоиро сазо ,у бхдои кории доно , вази айбҳо ҷудо , дар зоту сифоти биҳмто . Ҳар ки ин эътиқод гирифт аз ширк Акбар бараст , ва бо асли имони пайваст .

شرک اکبر آنست که کردگار عظیم و صانع قدیم را جلّ جلاله شریک و انباز گویند، یا او را نظیر و همتا دانند، یا بچیزی از خلق وی ماننده کنند، هر که این گوید نه خدای را پرستنده است، که او بت را خواننده است! و بحقیقت از دین هدی بازمانده! اعتقاد درست و دین پاک آنست که خدای جهانیان، و آفریدگار همگان را پاک و منزّه دانی از جفت و فرزند و انباز، نه خود زاد، و نه کس او را زاد، از حدوث و تغیّر و ولادت آزاد، مقدّس از عیب و عجز و نیاز، در صفت پاک، و در صنع زیبا، و در گفت شیرین، و در مهر تمام. در صفت از عیب پاک، و در کرد از لغو پاک، و در گفت از سهو پاک، و در مهر از ریب پاک. خدایی که از اوهام بیرون، و کس نداند که چون! خدایی را سزا، و بخدا کاری دانا، وز عیبها جدا، در ذات و صفات بیهمتا. هر که این اعتقاد گرفت از شرک اکبر برست، و با اصل ایمان پیوست.

Аммо ширки Асғари ду қисмаст ду гуруҳро : муъминонро риёаст дар амал ,у тарки ихлос дар он ,у орифонро илтифотаст бо амалу талаби халоси бон . Аммо асари он дар муъминон онаст ки аз имон эшон бакоҳад , ва дар яқини эшон халали орад , ва дар равшаноӣ боишон фурӯи бандад . Мустафо ( с ) гуфт : сахт метарсим бар уммати хеш аз ширки куҳан .

امّا شرک اصغر دو قسم است دو گروه را: مؤمنان را ریا است در عمل، و ترک اخلاص در آن، و عارفان را التفاتست با عمل و طلب خلاص بآن. امّا اثر آن در مؤمنان آنست که از ایمان ایشان بکاهد، و در یقین ایشان خلل آرد، و در روشنایی بایشان فرو بندد. مصطفی (ص) گفت: سخت میترسیم بر امّت خویش از شرک کهن.

Гуфтанд : ё расӯли аллоҳи ширки куҳан кадомаст ? гуфт : онкӣ амал кунад , ва дар амали ваии риё буд . Шаддод аўс гуфт : расӯли худоиро дидам ки мегирист . Гуфтам : ё расӯли аллоҳ чаро мигриӣ ? гуфт : митрсм аз уммати хеш агар ширки оранд , на он ки бут парастанд , ё офтоб ва моҳ парастанд , локини ибодат брё кунанд ,у халқро бо ҳақ дар он амал анбоз кунанд , ва аллоҳ мегуяд : أнои ағнии алшркоءи ани алшрк , Фмни амал амалан ашрки фӣа ғайриӣ Фأнои анҳу барии ء ,у ҳўи алзии ашрк .

گفتند: یا رسول اللَّه شرک کهن کدام است؟ گفت: آنکه عمل کند، و در عمل وی ریا بود. شداد اوس گفت: رسول خدای را دیدم که میگریست. گفتم: یا رسول اللَّه چرا میگریی؟ گفت: میترسم از امّت خویش اگر شرک آرند، نه آن که بت پرستند، یا آفتاب و ماه پرستند، لکن عبادت بریا کنند، و خلق را با حق در آن عمل انباز کنند، و اللَّه میگوید: أنا اغنی الشرکاء عن الشرک، فمن عمل عملا اشرک فیه غیری فأنا عنه بری‌ء، و هو الذی اشرک.

Мегуяд : ҳар ки амалӣ карду дайгариро бо ман аз он анбоз гирифт , ман аз анбозони ҳама бенёзтрм , ҷумлаи он амали бон анбоз додам .

میگوید: هر که عملی کرد و دیگری را با من از آن انباز گرفت، من از انبازان همه بی‌نیازترم، جمله آن عمل بآن انباز دادم.

Амири алмؤмнини алӣ ( ъ ) мардиро дид сар дар пеши афканда , яъне ки порсоом .

امیر المؤمنین علی (ع) مردی را دید سر در پیش افکنده، یعنی که پارساام.

Гуфт : эй ҷавонмарди ин печ ки дар гардани дорӣ дар дили ор , ки худоӣ дар дил менигарад .

گفت: ای جوانمرد این پیچ که در گردن داری در دل آر، که خدای در دل مینگرد.

Гуфт : рӯзи қиёмати фарои қроء мроӣӣ гӯйанд : на шумо онед ки матоъи дунёи бшмои арзон тар фурухтанд ? на онед ки мардумон бар дар сарой шумо истоданд ? на онед ки абтдоء бар шумо салом мекарданд ? аз ҷзоءи аъмоли шумо буд ки бшмои расонидем . Имрӯзи шуморо ҳақӣ намонад . Аз ӣнҷоаст ки баъзе бузургони дайн , бозтрору аФтқор , рФқ дӯстон менапазируфтанд , чунон ки Сафёни саврии раҳмаи аллоҳи алайҳ чанд рӯз бигузашт ки дар хонаи ваии ҳеҷ таом набӯд . Охири рӯзи мардии ду бадара оварад бнздики вай , гуфт : доне ки падарами турои дӯст буд , ва дар маишати мтўръ буд , ин миросӣаст ки аз ваии бозмонд , ва чунон донам ки ҳалоласт , ва дар он ҳеҷ шбҳтӣ на , чаҳ бошад агар қабул кунӣ ва маро бидон шод кунӣ ? Сафён гуфт : худои турои бад-ӣни ҳиммати некӯ савоб диҳад , аммо ман қабул накунам ки он дӯстии мо бо падарат барои худо бӯдааст . Раво надорам ки дар муқобилаи он ивазии ситонам . Ин худ дараҷа мтўръонаст ,у тариқи порсоён ,у бартари азин дараҷа орифонаст . Ва ширки Асғар дар ҳақ эшон онаст ки баъд аз ихлос дар тоъат ,у сидқ дар амал , агар чашмашон дар он амал холис ояд , ё талаби савоби он бахотирашон фароз ояд , ё рстгои хеш дар он амали бенанд , он ҳама дар роҳи дайни хеш ширк шимуранд , вази он тавба кунанд .

گفت: روز قیامت فرا قرّاء مرائی گویند: نه شما آنید که متاع دنیا بشما ارزان‌تر فروختند؟ نه آنید که مردمان بر در سرای شما ایستادند؟ نه آنید که ابتداء بر شما سلام میکردند؟ از جزاء اعمال شما بود که بشما رسانیدیم. امروز شما را حقی نماند. از اینجا است که بعضی بزرگان دین، باضطرار و افتقار، رفق دوستان می‌نپذیرفتند، چنان که سفیان ثوری رحمة اللَّه علیه چند روز بگذشت که در خانه وی هیچ طعام نبود. آخر روز مردی دو بدره آورد بنزدیک وی، گفت: دانی که پدرم ترا دوست بود، و در معیشت متورّع بود، این میراثی است که از وی بازماند، و چنان دانم که حلالست، و در آن هیچ شبهتی نه، چه باشد اگر قبول کنی و مرا بدان شاد کنی؟ سفیان گفت: خدای ترا بدین همّت نیکو ثواب دهد، امّا من قبول نکنم که آن دوستی ما با پدرت برای خدا بوده است. روا ندارم که در مقابله آن عوضی ستانم. این خود درجه متورّعان است، و طریق پارسایان، و برتر ازین درجه عارفان است. و شرک اصغر در حق ایشان آنست که بعد از اخلاص در طاعت، و صدق در عمل، اگر چشمشان در آن عمل خالص آید، یا طلب ثواب آن بخاطرشان فراز آید، یا رستگای خویش در آن عمل بینند، آن همه در راه دین خویش شرک شمرند، وز آن توبه کنند.

أи ламтар إлии аллазӣнаи изкўни أнФсҳми худро наситоянд ,у тзкит мардум напасанданд , ва дар амал хеш нанигаранд ,у равиши хешро вазнӣ наниҳанд , ва аз ҳар дунии худро фурӯтар донанд .

أَ لَمْ تَرَ إِلَی الَّذِینَ یُزَکُّونَ أَنْفُسَهُمْ خود را نستایند، و تزکیت مردم نپسندند، و در عمل خویش ننگرند، و روش خویش را وزنی ننهند، و از هر دونی خود را فروتر دانند.

Оре бар даргоҳи Карим ҳар чанд худро залилтар дорӣ , азизтар шӯй ! он зли ту аз дӯст на навмидӣаст , ки он гувоҳи ростӣ ва дурустӣаст .

آری بر درگاه کریم هر چند خود را ذلیل‌تر داری، عزیزتر شوی! آن ذلّ تو از دوست نه نومیدی است، که آن گواه راستی و درستی است.

Пер тариқат гуфт : илоҳӣ ! фарёди азин хории худ , ки касро надидам бзории худ ! фарёди азин сӯз ки аз фӯти ту дар ҷони мо , дар олам кас нест ки бибахшоед бурузу замони мо . Илоҳӣ ! аз ҳасрати чандон ашк боридам , ки боби чашми хеши тухми дарди бкоридм . Агар саодат азалӣ дарёбам , ин ҳама дард писандидам , вари дидаи ман бикбор бар ту ояд , дар он дидаи худро нодидам .

پیر طریقت گفت: الهی! فریاد ازین خواری خود، که کس را ندیدم بزاری خود! فریاد ازین سوز که از فوت تو در جان ما، در عالم کس نیست که ببخشاید بروز و زمان ما. الهی! از حسرت چندان اشک باریدم، که بآب چشم خویش تخم درد بکاریدم. اگر سعادت ازلی دریابم، این همه درد پسندیدم، ور دیده من بیکبار بر تو آید، در آن دیده خود را نادیدم.

Бали аллоҳи изкии ман ишоء ҳар ки тзкити худоӣ дарав расад нишон вай онаст ки аз суҳбати он парокандаи дилон ки дар роҳи ҷбту тоғӯт фурӯ шуданд боз раҳад , ва низ эшонро бахуди роҳи надиҳад , ва то напиндорӣ ки парастандаи ҷбту тоғӯти он бут прессатон буданду бас ! ҳар ки ӯ бо ҳўоءи нафаси хеши бёромид , ва дар банди мурод нафас бимонад , ӯ мард тоғӯтасту бандаи ҷбт .

بَلِ اللَّهُ یُزَکِّی مَنْ یَشاءُ هر که تزکیت خدای درو رسد نشان وی آنست که از صحبت آن پراکنده دلان که در راه جبت و طاغوت فرو شدند باز رهد، و نیز ایشان را بخود راه ندهد، و تا نپنداری که پرستنده جبت و طاغوت آن بت‌پرستان بودند و بس! هر که او با هواء نفس خویش بیارامید، و در بند مراد نفس بماند، او مرد طاغوتست و بنده جبت.

Пой бар нафаси худ ниҳодан ,у ҳўоءи худро дар таҳти қаҳри худ овардан , бзбони аҳли ишорати он малик азимаст ки аллоҳ гуфт :у отиноҳми маликои ъзимо ,у иқол : алмалики алъзими ҳўи алотлоъи алии асрори алхлқ ,у алошроФи алии асрори алммлкаҳ , ҳатто лои ихФии алайҳи шайъи ء .

پای بر نفس خود نهادن، و هواء خود را در تحت قهر خود آوردن، بزبان اهل اشارت آن ملک عظیم است که اللَّه گفت: وَ آتَیْناهُمْ مُلْکاً عَظِیماً، و یقال: الملک العظیم هو الاطلاع علی اسرار الخلق، و الاشراف علی اسرار المملکة، حتی لا یخفی علیه شی‌ء.

Абӯи Усмони мағрибӣ аз ӣнҷо гуфт : ҳар ки ҳақро иҷобат кард , мамлакати вайро иҷобат кард . Яъне ки чун дар мамлакати чизе фаро дид ояд , вайро аз он хабар диҳанд .

ابو عثمان مغربی از اینجا گفت: هر که حق را اجابت کرد، مملکت وی را اجابت کرد. یعنی که چون در مملکت چیزی فرا دید آید، وی را از آن خبر دهند.

Ибни албрқӣ аз бузургони машойихи Миср буд ,у соҳиби фаросат буд , вақте бемор шуд шарбатӣ об доданд ӯро . Гуфт : нахӯрам ки дар мамлакати ҳодиса афтодааст , то биҷой наёрам ки чаҳ афтодааст нёшомм . Сездаҳ рӯз нахурд то хабар омад ки қромтаҳ дар ҳарами афтоданд ,у халқиро бикуштанд ,у басӣ харобӣ карданд .

ابن البرقی از بزرگان مشایخ مصر بود، و صاحب فراست بود، وقتی بیمار شد شربتی آب دادند او را. گفت: نخورم که در مملکت حادثه افتاده است، تا بجای نیارم که چه افتاده است نیاشامم. سیزده روز نخورد تا خبر آمد که قرامطه در حرم افتادند، و خلقی را بکشتند، و بسی خرابی کردند.

Шайхи алислом Ансорӣ гуфт : убудийят беш азин бар нтобад ки баъзе донад ва баъзе на , ки аллоҳ мегуяд : Флои изҳри алии ғайбаи أҳдои إлои ман артзии ман расӯл .

شیخ الاسلام انصاری گفت: عبودیّت بیش ازین بر نتابد که بعضی داند و بعضی نه، که اللَّه میگوید: فَلا یُظْهِرُ عَلی‌ غَیْبِهِ أَحَداً إِلَّا مَنِ ارْتَضی‌ مِنْ رَسُولٍ.

Ва мо кони аллоҳи литлъкми алии алғиби ҳама аллоҳ донаду бас . Ва гуфтаанд : малики азими маърифати малик азимаст . Касе ки ӯро шинохти малики ду ҷаҳон ёфт .

وَ ما کانَ اللَّهُ لِیُطْلِعَکُمْ عَلَی الْغَیْبِ همه اللَّه داند و بس. و گفته‌اند: ملک عظیم معرفت ملک عظیم است. کسی که او را شناخت ملک دو جهان یافت.

Пер тариқат гуфт : илоҳӣ ! чун ман кист ки ин корро сзидм ? инам бас ки суҳбати турои арзидм .

پیر طریقت گفت: الهی! چون من کیست که این کار را سزیدم؟ اینم بس که صحبت ترا ارزیدم.