Қавлаи таъолӣ : ё أиҳои аллазӣнаи омнўои хзўои ҳзркми ФонФрўои саботи أўи анФрўои ҷмиъо аз рӯй ишорат , бар завқи ҷавонмардони тариқати ин ояти ишорат бФрораст ,у фирор бо мавло гурехтанаст , ва дар тафарруқ бар худ ббстн , ва аз ду ҷаҳони раҳоӣ ҷустанаст ва гуфтаанд : фирори ду қисмаст : яке аз халқи бгрихтн ,у дигари қисм бо ҳақ гурехтан . Аммо аз халқи бгрихтни осон корӣаст , ки ин сифати обидон ва қосидонаст . Кор он дорад ки бо ҳақи гурезад , ва на ҳар касе бо ҳақ тавонад гурехт , магар касе ки аён ӯро бор диҳад ,у меҳр ӯро парда бардорад ,у аҳадят ӯро дар кнФи иззат ҷой диҳад , чунон ки он ҷавонмард ки бар бӯи язид бастомӣ шуд , ва аз вай пурсед ки : мо саҳҳоми аллоҳ ?

قوله تعالی: یا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا خُذُوا حِذْرَکُمْ فَانْفِرُوا ثُباتٍ أَوِ انْفِرُوا جَمِیعاً از روی اشارت، بر ذوق جوانمردان طریقت این آیت اشارت بفرار است، و فرار با مولی گریختن است، و در تفرّق بر خود ببستن، و از دو جهان رهایی جستن است و گفته‌اند: فرار دو قسم است: یکی از خلق بگریختن، و دیگر قسم با حق گریختن. امّا از خلق بگریختن آسان کاری است، که این صفت عابدان و قاصدان است. کار آن دارد که با حق گریزد، و نه هر کسی با حق تواند گریخت، مگر کسی که عیان او را بار دهد، و مهر او را پرده بردارد، و احدیّت او را در کنف عزّت جای دهد، چنان که آن جوانمرد که بر بو یزید بسطامی شد، و از وی پرسید که: ما سهام اللَّه؟

Гуфт : он саҳҳоми ҳақ ки дилҳои даравишон нишона онаст чист ? он ҷавонмард ин бигуфт ,у сар дар ҷунбонед . Бӯ язид гуфт : ин савол ту нест , ва ту аҳли ин савол нае , гуфт : чаро ? гуфт : аз онкии ин савол ҳазратёнаст , ва ман бҳзрт будаму туро бар он даргоҳ надидам . Он ҷавонмард гуфт : нҳмор дар ғалатӣ эй бо язид , ман бадаргоҳ будам , аёни марои бордод , меҳри пардаи бардошт , аҳадяти маро дар кнФи иззат ҷой дод , пас ғайрати парда фурӯ гузошт , ту бар дар бимонадӣ , аз ҳоли ман чаҳ хабари дорӣ ! гуфт : инро нишоне ҳаст ? гуфт : нишонаш онаст ки инак бадаргоҳ мешавам , биор агар шуғлии дорӣ , то туро поймардӣ кунам . Ин бигуфту колбуд холӣ кард . Бӯ язид гуфт : оҳ ки ғўси ҷаҳон буд , аммо дар пардаи ғайрат буд , ман надонистам . Ва забони ҳоли бӯи язиди бнът тҳср мегуяд :

گفت: آن سهام حق که دلهای درویشان نشانه آنست چیست؟ آن جوانمرد این بگفت، و سر در جنبانید. بو یزید گفت: این سؤال تو نیست، و تو اهل این سؤال نه ای، گفت: چرا؟ گفت: از آنکه این سؤال حضرتیان است، و من بحضرت بودم و ترا بر آن درگاه ندیدم. آن جوانمرد گفت: نهمار در غلطی ای با یزید، من بدرگاه بودم، عیان مرا بارداد، مهر پرده برداشت، احدیّت مرا در کنف عزّت جای داد،پس غیرت پرده فرو گذاشت، تو بر در بماندی، از حال من چه خبر داری! گفت: این را نشانی هست؟ گفت: نشانش آنست که اینک بدرگاه میشوم، بیار اگر شغلی داری، تا ترا پایمردی کنم. این بگفت و کالبد خالی کرد. بو یزید گفت: آه که غوث جهان بود، امّا در پرده غیرت بود، من ندانستم. و زبان حال بو یزید بنعت تحسّر میگوید:

Гуфтаанд : нишон касе ки бо мавло гурехт онаст ки ҳиммат ягона дорад , ва аз тадбири худ берун шавад ,у ҳукмро бостсломи гардан наад . Ва ин васфи он ҷавонмардонаст ки раби Алъоламин эшонро мустазъафон хонд , ки дар дасти мушрикони Макка гирифтор буданд . Ҳиммати худ ягона карда буданд , аз ҳамаи кас дил бардошта ,у дил дар ҳақи баста , ва тадбирҳо ҳама дар боқӣ карда ,у бтқдири ҳақи розӣ шуда , ва аз роҳи таҳаккуми бархеста ,у ҳукми ҳақи бҷону дил дар гирифта , ва бидон розӣ шудау тан дар дода . Лои ҷурми раби алъзаҳи эшонро ниёбат дошт ,у Мустафо ( с )у муъминонро фармуд ки : эшонро дарёбед , ва аз أзои душман боз Раҳонед . Шумо дар роҳи халос эшон кушед , ки эшон дар роҳи рзоءи мо микўшнд . Оре , бар худои ҳечкас зиён накунад .

گفته‌اند: نشان کسی که با مولی گریخت آنست که همّت یگانه دارد، و از تدبیر خود بیرون شود، و حکم را باستسلام گردن نهد. و این وصف آن جوانمردان است که ربّ العالمین ایشان را مستضعفان خواند، که در دست مشرکان مکه گرفتار بودند. همّت خود یگانه کرده بودند، از همه کس دل برداشته، و دل در حق بسته، و تدبیرها همه در باقی کرده، و بتقدیر حق راضی شده، و از راه تحکّم برخاسته، و حکم حق بجان و دل در گرفته، و بدان راضی شده و تن در داده. لا جرم ربّ العزّة ایشان را نیابت داشت، و مصطفی (ص) و مؤمنان را فرمود که: ایشان را دریابید، و از أذای دشمن باز رهانید. شما در راه خلاص ایشان کوشید، که ایشان در راه رضاء ما میکوشند. آری، بر خدای هیچکس زیان نکند.

Ҳар ки рӯзии гомӣ барои худои бардошти он гоми вайро рӯзӣ фарёдрас созад , ва он музди вайро зойеъ накунад ,у бФзли худ брҳмти биафзояд .

هر که روزی گامی برای خدا برداشت آن گام وی را روزی فریادرس سازد،و آن مزد وی را ضایع نکند، و بفضل خود برحمت بیفزاید.

Ва бад-ӣни маънӣ ҳикоятӣаст ки баъзе муфассирон овардаанд дар тафсири ин оят : рбнои أхрҷнои ман ҳзаҳи алқриаҳи алзолми أҳлҳо . Гуфтанд : мардӣ аз шаҳрӣ ки аҳли он золимон ва бегонагон буданд берун омад , ва рӯй ниҳоди бшҳрӣ ки аҳли он солеҳон буданд .

و بدین معنی حکایتی است که بعضی مفسّران آورده‌اند در تفسیر این آیت: رَبَّنا أَخْرِجْنا مِنْ هذِهِ الْقَرْیَةِ الظَّالِمِ أَهْلُها. گفتند: مردی از شهری که اهل آن ظالمان و بیگانگان بودند بیرون آمد، و روی نهاد بشهری که اهل آن صالحان بودند.

Бнимаҳи роҳи фармони ҳақи буи дар расед , ва чун мхоӣли марг бар вай пайдо шуд , бзонўи бхизид , то порае фаротар шавад бнздики шаҳри солеҳон . Пас раби алъзаҳи малоикаи раҳмату малоикаи азобро бФрстод , ва эшонро фармуд ки бпимоӣид , ва андоза баргиред ки бкдоми шаҳр наздиктараст , бники мардон ё ббдмрдон . Пас бпимўднду бики бадасти бшҳри солеҳони наздиктар буд . Раби Алъоламин малоикаи азобро боз хонд ,у малоикаи раҳматро фармуд ки : шумо рўъ вай бурдоред , ва ӯро ббҳшт бурид ки моро раҳмат аз кас дареғ нест , ва он кас ки бо ваии анояти мости пирӯзии вайро ниҳоят нест .

بنیمه راه فرمان حق بوی در رسید، و چون مخائل مرگ بر وی پیدا شد، بزانو بخیزید، تا پاره‌ای فراتر شود بنزدیک شهر صالحان. پس ربّ العزّة ملائکه رحمت و ملائکه عذاب را بفرستاد، و ایشان را فرمود که بپیمائید، و اندازه برگیرید که بکدام شهر نزدیکتر است، بنیک مردان یا ببدمردان. پس بپیمودند و بیک بدست بشهر صالحان نزدیکتر بود. ربّ العالمین ملائکه عذاب را باز خواند، و ملائکه رحمت را فرمود که: شما روع وی بردارید، و او را ببهشت برید که ما را رحمت از کس دریغ نیست، و آن کس که با وی عنایت ماست پیروزی وی را نهایت نیست.