Қавлаи таъолӣ : «у лақади крмно банӣ одам » бузургвори таҳниятӣу тамоми ташрифӣу азими кароматӣ ки аллоҳи таъолии ҷли ҷалола бо муъминони фарзандон одам кард ки дар бадви кору мФттҳи вуҷӯди рӯзи мисоқи эшонро дар қабзаи сифат ҷой дод ва эшонро бнъти лутфи маҳали хитоб худ гардонид ва бо эшон аҳду паймони дӯстии баст , боз чун дар дунё омаданд эшонро сӯрати некӯу шакли зебоу халъат тамом доду бадонашу ақлу нутқу фаҳм ва фарҳанг биораст , зоҳири бтўФиқи муҷоҳидату ботини бтҳқиқи мшоҳдт ,у маърифат аз эшон дареғ надошт , дар раҳмату каромати худ бар эшон кушод ва эшонро бар бисоти муноҷоти бдошт то ҳар гуҳ ки хоҳанд ӯро хонанд ва аз вай хоҳанд ва бо вай роз гӯйанд .

قوله تعالی: «وَ لَقَدْ کَرَّمْنا بَنِی آدَمَ» بزرگوار تهنیتی و تمام تشریفی و عظیم کرامتی که اللَّه تعالی جل جلاله با مؤمنان فرزندان آدم کرد که در بدو کار و مفتتح وجود روز میثاق ایشان را در قبضه صفت جای داد و ایشان را بنعت لطف محلّ خطاب خود گردانید و با ایشان عهد و پیمان دوستی بست، باز چون در دنیا آمدند ایشان را صورت نیکو و شکل زیبا و خلعت تمام داد و بدانش و عقل و نطق و فهم و فرهنگ بیار است، ظاهر بتوفیق مجاهدت و باطن بتحقیق مشاهدت، و معرفت از ایشان دریغ نداشت، در رحمت و کرامت خود بر ایشان گشاد و ایشان را بر بساط مناجات بداشت تا هر گه که خواهند او را خوانند و از وی خواهند و با وی راز گویند.

Дар баъзе осор нақл кардаанд ки аллоҳи таъолии ҷл ҷалола гуфт : ибодии сорўнии ?фони лами тФълўои Фноҷўнӣу ҳдсўнии ?фони лами тФълўои Фосмъўои манӣ ?фони лами тФълўои Фонзрўои илои ?фони лами тФълўои Фкўнўои ббобӣу арФъўои ҳўоӣҷкми илои фонии акрами алокрмин .

در بعضی آثار نقل کرده‌اند که اللَّه تعالی جلّ جلاله گفت: عبادی سارّونی فان لم تفعلوا فناجونی و حدّثونی فان لم تفعلوا فاسمعوا منّی فان لم تفعلوا فانظروا الیّ فان لم تفعلوا فکونوا ببابی و ارفعوا حوائجکم الیّ فانّی اکرم الاکرمین.

Ва аз он такримаст ки пеш аз саволи эшонро ато доду пеш аз истиғфори эшонро биёмурзед чунонк дар хабараст : аътиткм қабл ани тсأлўнӣу ғФрти лакам қабл ани тстғФрўнӣ .

و از آن تکریمست که پیش از سؤال ایشان را عطا داد و پیش از استغفار ایشان را بیامرزید چنانک در خبر است: اعطیتکم قبل ان تسألونی و غفرت لکم قبل ان تستغفرونی.

Ва аз он такримаст ки дар миёни офаридагони эшонро бмҳру муҳаббат махсӯс кард ончи Фриштгонро надод ва бо Каррӯбӣону рӯҳонӣон осмон нагуфт , бо эшон гуфт : « иҳбҳму иҳбўнаҳи разии аллоҳи анҳуаму рзўои анҳуу аллазӣнаи омнўоашад ҳбои ллаҳи Фозкрўнии азкркм »

و از آن تکریمست که در میان آفریدگان ایشان را بمهر و محبت مخصوص کرد آنچ فریشتگان را نداد و با کرّوبیان و روحانیان آسمان نگفت، با ایشان گفت: «یحبهم و یحبونه رضی اللَّه عنهم و رضوا عنه و الذین آمنوا اشد حبا للَّه فاذکرونی اذکرکم»

, Фозкрўнии соқиаҳи зикри тест , азкр кам дарёии зикри ҳақ , чун соқиаҳи зикри бандаи бдрёии зикр ҳақ расад оби дарёии азкркми бсоқиаҳи Фозкрўнӣ дар ояд ҳамаи об дарё гардад , соқиаҳи худ ҳеҷ ҷой намонад , ҳамонаст ки пер тариқат гуфт : ман вақъи фии қабза алҳақ аҳтрқи фӣҳо ва алҳақ халафа .

، فاذکرونی ساقیه ذکر تست، اذکر کم دریای ذکر حق، چون ساقیه ذکر بنده بدریای ذکر حق رسد آب دریای اذکرکم بساقیه فاذکرونی در آید همه آب دریا گردد، ساقیه خود هیچ جای نماند، همانست که پیر طریقت گفت: من وقع فی قبضة الحقّ احترق فیها و الحقّ خلفه.

Илоҳии маънии даъвии содиқоне , фурӯзандаи нафасҳои дӯстоне , ороми дили ғарибоне , чун дар миёни ҷони ҳозирӣ аз бедилӣ мегӯям ки куҷое , зиндагонии ҷонӣу ойини забонӣ , бахуд аз худ тарҷумонӣ , баҳақи ту бар ту ки моро дар соя ғурур нанишонеу бўсоли худ расонӣ .

الهی معنی دعوی صادقانی، فروزنده نفسهای دوستانی، آرام دل غریبانی، چون در میان جان حاضری از بی دلی میگویم که کجایی، زندگانی جانی و آئین زبانی، بخود از خود ترجمانی، بحقّ تو بر تو که ما را در سایه غرور ننشانی و بوصال خود رسانی.

«у лақади крмно банӣ одам » анмои қоли крмно банӣ одаму лами иқли алмؤмнину лои алъобдину лои асҳоби алоҷтҳоди тқдисои ллткрими ман ани икўни мқоблои бФъл ӯ мъллои бўФоқу амр ӯ мсббои бостҳқоқи бўҷаҳ . Каромату лутфи худ бо бандагон дар аъмолу иҷтиҳоди эшон на баст то бадоне ки навохт ӯ ҷли ҷалола бе иллатасту такрим ӯ беиваз , бхўости худ навозад на тоъати бандагон , бФзли худ ато диҳад на биҷаҳад эшон , банда ки каромат ҳақ ёфт на аз он ёфт ки тоъат дошт , балки тоъат аз он дошт ки каромат ҳақ ёфт , ва на дъоءи бандаи ҳақро бар иҷобат дошт балки иҷобати ҳақи бандаро бар дуо дошт ,у банда ки ҳақро ёфт на аз талаб ёфт ки талаб аз ёфтан ёфт , «у ҳмлнои ҳам фии албру албҳр » ҳамли ҳўи феъли ман лами икну ҳамли ҳўи фазли ман лами изл .

«وَ لَقَدْ کَرَّمْنا بَنِی آدَمَ» انّما قال کرّمنا بنی آدم و لم یقل المؤمنین و لا العابدین و لا اصحاب الاجتهاد تقدیسا للتّکریم من ان یکون مقابلا بفعل او معلّلا بوفاق و امر او مسببا باستحقاق بوجه. کرامت و لطف خود با بندگان در اعمال و اجتهاد ایشان نه بست تا بدانی که نواخت او جلّ جلاله بی علّتست و تکریم او بی عوض، بخواست خود نوازد نه طاعت بندگان، بفضل خود عطا دهد نه بجهد ایشان، بنده که کرامت حق یافت نه از آن یافت که طاعت داشت، بلکه طاعت از آن داشت که کرامت حق یافت، و نه دعاء بنده حق را بر اجابت داشت بلکه اجابت حق بنده را بر دعا داشت، و بنده که حق را یافت نه از طلب یافت که طلب از یافتن یافت، «و حملنا هم فی البر و البحر» حمل هو فعل من لم یکن و حمل هو فضل من لم یزل.

. . . «у ҳмлноҳми фии албру албҳр » мрокби авом дар бар ва баҳр дигарасту мрокби хавоси дигар , мрокби авомро гуфт : «у ҷаъли лаками ман алФлку алأнъоми мо тркбўн , лтстўўои алии зуҳӯра » дӯсту душмани ошноу бегона дар он яксону мрокби хавосро гуфт дар дунё : «у лслимони алриҳи ғдўҳои шаҳру рўоҳҳои шаҳр »у Мустафо ( с )ро гуфт : « أсрии бъбдаҳи Лайло » сулаймонро боду Мустафоро барроқ . Ва дар уқбои мрокби дӯстону наздикон , онаст ки гуфт : « наҳашар аламтқин إлии арраҳмони вФдо » .

... «وَ حَمَلْناهُمْ فِی الْبَرِّ وَ الْبَحْرِ» مراکب عوام در برّ و بحر دیگرست و مراکب خواص دیگر، مراکب عوام را گفت: «وَ جَعَلَ لَکُمْ مِنَ الْفُلْکِ وَ الْأَنْعامِ ما تَرْکَبُونَ، لِتَسْتَوُوا عَلی‌ ظُهُورِهِ» دوست و دشمن آشنا و بیگانه در آن یکسان و مراکب خواص را گفت در دنیا: «وَ لِسُلَیْمانَ الرِّیحَ غُدُوُّها شَهْرٌ وَ رَواحُها شَهْرٌ» و مصطفی (ص) را گفت: «أَسْری‌ بِعَبْدِهِ لَیْلًا» سلیمان را باد و مصطفی را براق. و در عقبی مراکب دوستان و نزدیکان، آنست که گفت: «نَحْشُرُ الْمُتَّقِینَ إِلَی الرَّحْمنِ وَفْداً».

Қоли расӯли аллоҳ ( с ) фии ҳзаҳи алоиаҳ :у алзии нафасии бедаи анҳми азои хрҷўои ман қбўрҳми астқблўои бнўқи бизи лҳои аҷнҳаҳи алайҳои рҳоӣли алзҳби кули хтўаҳи минҳои мади албсри Финтҳўни илои боби алҷнаҳ .

قال رسول اللَّه (ص) فی هذه الآیة: و الّذی نفسی بیده انهم اذا خرجوا من قبورهم استقبلوا بنوق بیض لها اجنحة علیها رحائل الذّهب کلّ خطوة منها مدّ البصر فینتهون الی باب الجنّة.

Ва қол ( с ) : ъзмўоу смнўои зҳоёкми ?фонҳо мтоёкми алии алсрот .

و قال (ص): عظّموا و سمّنوا ضحایاکم فانّها مطایاکم علی الصّراط.

Ва манеҳам ман қол : кули иркби аъмолаи алтии амалҳо фии алднёу моти алайҳо . Ва манеҳам ман қол : лами иҷўзўои алии алсроти алои бнўри алмърФаҳ .

و منهم من قال: کلّ یرکب اعماله الّتی عملها فی الدّنیا و مات علیها. و منهم من قال: لم یجوزوا علی الصّراط الّا بنور المعرفة.

. . . «у рзқноҳми ман алтибот » алрзқу алтиби мо кони алии зикри алрзоқи Фмни лами икни ғоӣбои бқлбаҳу лои ғоФлои ани рабаи асттоби кули ризқи Фолшрии алии лқоءи алмҳбўб арӣу алории алии алғибаҳи ман алмҳбўби шарӣ . Ва қоли яҳёи бен маоз : алрзқи алтиби мо иФтҳи алии алонсони ман ғайри саволу лои ашроф , «у Фзлноҳми алии касӣри ммни хлқнои тФзило » Фзлнои алълмоءи алии алҷҳоли болълми аллоҳу аҳкомау Фзлнои алоўлёءи болмърФаҳи алии ҷамеъи алхлоӣқ .

... «وَ رَزَقْناهُمْ مِنَ الطَّیِّباتِ» الرّزق و الطّیب ما کان علی ذکر الرّزاق فمن لم یکن غائبا بقلبه و لا غافلا عن ربّه استطاب کلّ رزق فالشّری علی لقاء المحبوب اری و الاری علی الغیبة من المحبوب شری. و قال یحیی بن معاذ: الرّزق الطّیّب ما یفتح علی الانسان من غیر سؤال و لا اشراف، «وَ فَضَّلْناهُمْ عَلی‌ کَثِیرٍ مِمَّنْ خَلَقْنا تَفْضِیلًا» فضّلنا العلماء علی الجهّال بالعلم اللَّه و احکامه و فضّلنا الاولیاء بالمعرفة علی جمیع الخلائق.

« явм надаъво кули أноси бإмомҳм » бишоратӣ азимасту таҳниятии тамоми ин оят : уммати Аҳмадро ки агар халқро ба пайғомбарон боз хонанд , он рӯзи эшонро бФозлтрини пайғомбарон боз хонанд , ва агар бктобҳо боз хонанд , эшонро бФозлтрини китобҳо боз хонанд . Агар пайғомбараст Муҳамади арабии расӯли тҳомӣ ки халқаши азим буд ва бар худои Карим буд . Дрҷтши рафеъ буду умматро шафиъ буд , шарафаши зоҳиру ҳуҷҷаташ бо ҳару нураши зоҳру таниши тоҳир , бширу нзир , Сироҷи мунир , чароғи оламу беҳтарини фарзанди одам , ва агар китобаст қуръони азим , ҳам нури мубин ва ҳам зикри ҳаким ва ҳам китоби Карим , мؤмнонрои тазаккурату дӯстонро тбсрт , номае Карим аз худои Карими брсўлии Карим , « танзили ман раби Алъоламин » .

«یَوْمَ نَدْعُوا کُلَّ أُناسٍ بِإِمامِهِمْ» بشارتی عظیم است و تهنیتی تمام این آیت: امت احمد را که اگر خلق را به پیغامبران باز خوانند، آن روز ایشان را بفاضلترین پیغامبران باز خوانند، و اگر بکتابها باز خوانند، ایشان را بفاضلترین کتابها باز خوانند. اگر پیغامبرست محمّد عربی رسول تهامی که خلقش عظیم بود و بر خدای کریم بود. درجتش رفیع بود و امت را شفیع بود، شرفش ظاهر و حجّتش با هر و نورش زاهر و تنش طاهر، بشیر و نذیر، سراج منیر، چراغ عالم و بهترین فرزند آدم، و اگر کتابست قرآن عظیم، هم نور مبین و هم ذکر حکیم و هم کتاب کریم، مؤمنانرا تذکرت و دوستان را تبصرت، نامه‌ای کریم از خدای کریم برسولی کریم، «تَنْزِیلٌ مِنْ رَبِّ الْعالَمِینَ».

Ва қил « надаъво кули أноси бإмомҳм » Эй навасл кули мурӣди илои муродау кули муҳиби илои маҳбӯбау кули мдъи илои даъвоау кули миннатами илои ман кони интмии илайҳ .

و قیل «نَدْعُوا کُلَّ أُناسٍ بِإِمامِهِمْ» ای نوصل کلّ مرید الی مراده و کلّ محبّ الی محبوبه و کلّ مدّع الی دعواه و کلّ منتم الی من کان ینتمی الیه.

Ва иқрб манеҳ мо рӯй Абӯзари разии аллоҳи анҳу қоли қоли расӯл ( с ) : азои кони явми алқёмаҳи иҷмъи аллоҳи умматии алии раъси қабрии Фиҷтмъи алсдиқўни маъаи абии бикри Фидхлўни алҷнаҳи маъаа ,у иҷтмъи аломрўни болмърўФу алноҳўни ани алмнкри маъаи умри бен улхитоби Фидхлўни алҷнаҳи маъаа ,у иҷтмъи аҳли алҳёءи маъаи Усмони Фидхлўни алҷнаҳи маъаа ,у иҷтмъи аҳли алсхоءу ҳасани алхлқу алқоӣмўни ллаҳи ъзу ҷли болҳқи маъаи алии бен абии толиби Фидхлўни маъааи алҷнаҳ ,у иҷтмъи алълмоءи маъаи маози бен ҷабали Фидхлўни маъааи алҷнаҳ ,у иҷтмъи алқроءи маъаи абии бен каъбу абди аллоҳи бен масъӯди Фидхлўни мъҳмои алҷнаҳ ,у иҷтмъи алзҳоди маъаи абии зри Фидхлўни маъааи алҷнаҳ ,у иҷтмъи алФқроءи маъаи абии алдрдоءи Фидхлўни маъааи алҷнаҳ ,у иҷтмъи алшҳдоءи маъаи Ҳамзаи бен абди алмтлби Фидхлўни маъааи алҷнаҳ ,у иҷтмъи алмؤзнўни маъаи балоли Фидхлўни маъааи алҷнаҳ .

و یقرب منه ما روی ابوذر رضی اللَّه عنه قال قال رسول (ص): اذا کان یوم القیامة یجمع اللَّه امّتی علی رأس قبری فیجتمع الصدّیقون مع ابی بکر فیدخلون الجنّة معه، و یجتمع الآمرون بالمعروف و النّاهون عن المنکر مع عمر بن الخطّاب فیدخلون الجنّة معه، و یجتمع اهل الحیاء مع عثمان فیدخلون الجنّة معه، و یجتمع اهل السّخاء و حسن الخلق و القائمون للَّه عزّ و جل بالحقّ مع علی بن ابی طالب فیدخلون معه الجنّة، و یجتمع العلماء مع معاذ بن جبل فیدخلون معه الجنّة، و یجتمع القرّاء مع ابی بن کعب و عبد اللَّه بن مسعود فیدخلون معهما الجنّة، و یجتمع الزّهاد مع ابی ذرّ فیدخلون معه الجنّة، و یجتمع الفقراء مع ابی الدرداء فیدخلون معه الجنّة، و یجتمع الشّهداء مع حمزة بن عبد المطّلب فیدخلون معه الجنّة، و یجتمع المؤذّنون مع بلال فیدخلون معه الجنّة.

Бдонки баъд аз анбёءу русули беҳинаи оламёну гузидаи ҷаҳонён саҳоба расӯланд : ахтарони осмони миллату меҳтарони маҳфили давлат , синаҳоашон бмърФти афрӯхтау ашхоси эшон бхдмту ҳурмати ороста , роҳи сидқи рафтау бори амонати бдоъии ҳақи супурда , эшонанд аъиммаи аҳли дайн ,у қиблаи ақтдоءи халқи соҳиби шариъати чунин .

بدانک بعد از انبیاء و رسل بهینه عالمیان و گزیده جهانیان صحابه رسولند: اختران آسمان ملت و مهتران محفل دولت، سینه هاشان بمعرفت افروخته و اشخاص ایشان بخدمت و حرمت آراسته، راه صدق رفته و بار امانت بداعی حق سپرده، ایشانند ائمّه اهل دین، و قبله اقتداء خلق صاحب شریعت چنین.

Гуфт : асҳобии колнҷўми боиҳми ақтдитми аҳтдитм , ҳар куҷо дар олами содиқӣ латифаст эмоми ваии садиқ Акбараст , ва ҳар куҷои одилӣ шарифаст эмоми ваии форуқ анвараст , ва ҳар куҷои мнФқӣ мушфиқаст эмоми ваии зўи алнўрин аз ҳараст , ва ҳар куҷо дар олами дайни муҷоҳидӣ мшоҳдаст эмоми ваии Муртазо ҳайдараст , ва ҳар куҷои мардӣ мардаст ё озодӣ фардаст эмоми ваии Абӯзар пурҳунараст , ва ҳар куҷои дарвешӣ длришаст эмоми ваии бӯи дрдоء мштҳраст , ва ҳар куҷои шаҳидии дайн дораст ки дайнро дар ҷиҳод куффораст эмоми ваии Ҳамза мунаввараст , ва ҳар куҷои муаззинии муваффақи доъиӣ аз доъёни ҳақи эмоми ваии балол мутаҳҳараст , ҳамчунин аъиммаи саҳоба ҳар яке бар мисоли ахтарӣ аз осмони давлати вай бар сроири аҳли имони тобиши аҳволи хеши зоҳир ҳаме доранд то ҳар яке аз уммат бар вифқи ҳолати буии иқтидо ҳаме кунаду ҷону дили бдўстии ваии ҳамеи пурвирд ва дар роҳи дайн бар паии вай ҳаме равад то фардо бо вай дар биҳишт шавад ва бинозу Наим абад расад .

گفت: اصحابی کالنّجوم بایّهم اقتدیتم اهتدیتم، هر کجا در عالم صادقی لطیف است امام وی صدّیق اکبر است، و هر کجا عادلی شریف است امام وی فاروق انور است، و هر کجا منفقی مشفق است امام وی ذو النّورین از هر است، و هر کجا در عالم دین مجاهدی مشاهد است امام وی مرتضی حیدر است، و هر کجا مردی مرد است یا آزادی فرد است امام وی ابوذر پرهنر است، و هر کجا درویشی دلریش است امام وی بو درداء مشتهر است، و هر کجا شهیدی دین دار است که دین را در جهاد کفارست امام وی حمزه منوّر است، و هر کجا مؤذّنی موفّق داعیی از داعیان حق امام وی بلال مطهّر است، همچنین ائمّه صحابه هر یکی بر مثال اختری از آسمان دولت وی بر سرایر اهل ایمان تابش احوال خویش ظاهر همی‌دارند تا هر یکی از امت بر وفق حالت بوی اقتدا همی‌کند و جان و دل بدوستی وی همی‌پرورد و در راه دین بر پی وی همی‌رود تا فردا با وی در بهشت شود و بناز و نعیم ابد رسد.

« أқми алслоаҳи лдлўки алшмси إлии ғсқи аллил » алслоаҳи болбдни муваққатау алмўослоти болсру алқлби мсрмдаҳ , ?фони алмнтзри ллслўаҳи фии алслоаҳ ,у алслоаҳи фаръи боби алрзқу алўқўФи фии маҳали алмноҷоаҳу эътикофи алқлби фии мушоҳидаи алтқдиру алўқўФи алии бисоти алнҷўӣу фарқи авқоти алслоаҳи ликўни ллъбди авди илои албсоти фии алиўму аллилаҳи марот .

«أَقِمِ الصَّلاةَ لِدُلُوکِ الشَّمْسِ إِلی‌ غَسَقِ اللَّیْلِ» الصّلاة بالبدن موقّتة و المواصلات بالسرّ و القلب مسرمدة، فانّ المنتظر للصّلوة فی الصّلاة، و الصّلاة فرع باب الرّزق و الوقوف فی محلّ المناجاة و اعتکاف القلب فی مشاهدة التّقدیر و الوقوف علی بساط النّجوی و فرّق اوقات الصّلاة لیکون للعبد عود الی البساط فی الیوم و اللّیلة مرّات.