Қавлаи таъолӣ : « أи ламтар » наме бинӣ , « أни аллоҳи изҷии сҳобо » ки аллоҳ чун осон ва хуш меронад меғ , « сами иؤлФи байна » он гуҳи пас фароҳам май пайвандади пораҳои он , « сами иҷълаҳи ркомо » он гуҳи онро тӯй бар тӯй май афканд , « Фтрии алўдқ » рагҳои борон май бинӣ , « ихрҷи ман хилола » ки меберун ояд аз ршҳаҳҳои он , «у инзли ман алсмоء » ва мефурӯ фиристад аз осмон , « ман ҷиболи фӣҳо ман барад » аз он кӯҳҳо тагарг ки дар онаст , « Фисиб ба ман ишоء » мерасонад онро бова ки хоҳад , «у исрФаҳи ани ман ишоء » ва мегирданд онро азу ки хоҳад , « икоди сенаи барқа » комеду наздики бед ки боридан он меғ , « изҳби болأбсор » ( 43 ) дидаҳо аз сарҳо рубойед .
قوله تعالی: «أَ لَمْ تَرَ» نمیبینی، «أَنَّ اللَّهَ یُزْجِی سَحاباً» که اللَّه چون آسان و خوش میراند میغ، «ثُمَّ یُؤَلِّفُ بَیْنَهُ» آن گه پس فراهم میپیوندد پارههای آن، «ثُمَّ یَجْعَلُهُ رُکاماً» آن گه آن را توی بر توی میافکند، «فَتَرَی الْوَدْقَ» رگهای باران میبینی، «یَخْرُجُ مِنْ خِلالِهِ» که میبیرون آید از رشحههای آن، «وَ یُنَزِّلُ مِنَ السَّماءِ» و میفرو فرستد از آسمان، «مِنْ جِبالٍ فِیها مِنْ بَرَدٍ» از آن کوهها تگرگ که در آنست، «فَیُصِیبُ بِهِ مَنْ یَشاءُ» میرساند آن را باو که خواهد، «وَ یَصْرِفُهُ عَنْ مَنْ یَشاءُ» و میگرداند آن را ازو که خواهد، «یَکادُ سَنا بَرْقِهِ» کامید و نزدیک بید که باریدن آن میغ، «یَذْهَبُ بِالْأَبْصارِ» (۴۳) دیدهها از سرها ربایید.
« иқлби аллоҳи аллилу алнҳор » аллоҳ шбонрўз мебарад ва меорад « إни фии злки лъбраҳи лأўлии алأбсор » ( 44 ) дар ончӣ май намояд ва мекунад дидўр карданӣаст хирадмандонро .
«یُقَلِّبُ اللَّهُ اللَّیْلَ وَ النَّهارَ» اللَّه شبانروز میبرد و میآرد «إِنَّ فِی ذلِکَ لَعِبْرَةً لِأُولِی الْأَبْصارِ» (۴۴) در آنچه مینماید و میکند دیدور کردنی است خردمندان را.
«у аллоҳи халқи кули добаҳи ман моء » аллоҳи бёФрид ҳар ҷанбндае аз об , « Фмнҳми ман имшии алии батна » ҳаст аз он ки бар шикам хеш меравад , « ва манеҳам ман имшии алии раҷулин » ва ҳаст аз он ки бар ду пой меравад , « ва манеҳам ман имшии алии أрбъ » ва ҳаст аз он ки бар чаҳор пой меравад , « ихлқи аллоҳи мо ишоء » май офаринади аллоҳ ҳар чаҳ хоҳад чунон ки хоҳад , « إни аллоҳи алии кули шайъи ءи қадир » ( 45 ) ки аллоҳ тавоност бар ҳамаи чиз .
«وَ اللَّهُ خَلَقَ کُلَّ دَابَّةٍ مِنْ ماءٍ» اللَّه بیافرید هر جنبندهای از آب، «فَمِنْهُمْ مَنْ یَمْشِی عَلی بَطْنِهِ» هست از آن که بر شکم خویش میرود، «وَ مِنْهُمْ مَنْ یَمْشِی عَلی رِجْلَیْنِ» و هست از آن که بر دو پای میرود، «وَ مِنْهُمْ مَنْ یَمْشِی عَلی أَرْبَعٍ» و هست از آن که بر چهار پای میرود، «یَخْلُقُ اللَّهُ ما یَشاءُ» میآفریند اللَّه هر چه خواهد چنان که خواهد، «إِنَّ اللَّهَ عَلی کُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ» (۴۵) که اللَّه تواناست بر همه چیز.
« лақади أнзлнои оёти мубинот » фурӯ фиристодем суханон ва пайғомҳои равшан кардау пайдо , «у аллоҳи иҳдии ман ишоءи إлии сироти мустақӣм » ( 46 )у аллоҳи роҳ май намояд ӯро ки хоҳад бароаи рости дуруст .
«لَقَدْ أَنْزَلْنا آیاتٍ مُبَیِّناتٍ» فرو فرستادیم سخنان و پیغامهای روشن کرده و پیدا، «وَ اللَّهُ یَهْدِی مَنْ یَشاءُ إِلی صِراطٍ مُسْتَقِیمٍ» (۴۶) و اللَّه راه مینماید او را که خواهد براه راست درست.
«у иқўлўн »у мигўинд « омнои биллоҳу болрсўл » имон оварадем ва гаравидем бхдоӣ ва ба пайғомбар , «у أтъно » ва фармон бардорем , « сами итўлӣ Фриқ манеҳам » он гуҳи баргардад аз фармонбардории гуруҳе азишон , « ман баъди злк » аз пас он , , « ва мо أўлӣки болмؤмнин » ( 47 )у ҳаргизи эшон грўндаҳ наанд .
«وَ یَقُولُونَ» و میگویند «آمَنَّا بِاللَّهِ وَ بِالرَّسُولِ» ایمان آوردیم و گرویدیم بخدای و به پیغامبر، «وَ أَطَعْنا» و فرمان برداریم، «ثُمَّ یَتَوَلَّی فَرِیقٌ مِنْهُمْ» آن گه برگردد از فرمانبرداری گروهی ازیشان، «مِنْ بَعْدِ ذلِکَ» از پس آن،، «وَ ما أُولئِکَ بِالْمُؤْمِنِینَ» (۴۷) و هرگز ایشان گرونده نهاند.
«у إзои даъвои إлии аллоҳу расӯла » ва ҳар гуҳ ки эшонро боз хонанд бо ҳукми худоӣу ҳукми расӯл ӯ , « лиҳкми бинҳм » то расӯли худои доварии баради миёни эшон , « إзо Фриқ манеҳам мързўн » ( 48 ) гуруҳе азишон рӯй мигрдоннд .
«وَ إِذا دُعُوا إِلَی اللَّهِ وَ رَسُولِهِ» و هر گه که ایشان را باز خوانند با حکم خدای و حکم رسول او، «لِیَحْکُمَ بَیْنَهُمْ» تا رسول خدای داوری برد میان ایشان، «إِذا فَرِیقٌ مِنْهُمْ مُعْرِضُونَ» (۴۸) گروهی ازیشان روی میگردانند.
«у إни икни ?лаам алҳақ » ва агар эшонро чизеи ноҳақ ё даъвӣӣ мепеш шавад ва мевоҷиб ояд , « иأтўои إлиаҳи мзънин » ( 49 ) бҳкми расӯл худо оянд шитобони фармонбардори бком .
«وَ إِنْ یَکُنْ لَهُمُ الْحَقُّ» و اگر ایشان را چیزی ناحق یا دعویی میپیش شود و میواجب آید، «یَأْتُوا إِلَیْهِ مُذْعِنِینَ» (۴۹) بحکم رسول خدا آیند شتابان فرمانبردار بکام.
« أи фии қлўбҳми мараз » дар дилҳои эшон беморе гумонаст , « أми артобўо » ё дар дастурии ту мишўрнд ва дилҳои эшон наме оромад , « أми ихоФўни أни иҳиФи аллоҳи алайҳиму расӯла » ё метарсанд ки ситам кунад аллоҳ бар эшону расӯл ӯу доваригар , « бали أўлӣки ҳам алзолмўн » ( 50 ) он ҳама на ки эшон стмкороннд .
«أَ فِی قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ» در دلهای ایشان بیماریی گمان است، «أَمِ ارْتابُوا» یا در دستوری تو میشورند و دلهای ایشان نمیآرامد، «أَمْ یَخافُونَ أَنْ یَحِیفَ اللَّهُ عَلَیْهِمْ وَ رَسُولُهُ» یا میترسند که ستم کند اللَّه بر ایشان و رسول او و داوری گر، «بَلْ أُولئِکَ هُمُ الظَّالِمُونَ» (۵۰) آن همه نه که ایشان ستمکارانند.
« إнмои кони қавли алмؤмнин » инаст ҷузи зин на гуфтору посухи гиравидагон , « إзои даъвои إлии аллоҳу расӯла » он гуҳ ки эшонро боз хонанд бо худоӣу расӯл ӯ , « лиҳкми бинҳм » то доварӣ кунад миёни эшон , « أни иқўлўои смъноу أтъно » онаст ки гӯйанд шунидем ва фармонбардорем , «у أўлӣки ҳам алмФлҳўн » ( 51 ) ва эшонанд пирӯзи омадагони ҷовидон .
«إِنَّما کانَ قَوْلَ الْمُؤْمِنِینَ» اینست جز زین نه گفتار و پاسخ گرویدگان، «إِذا دُعُوا إِلَی اللَّهِ وَ رَسُولِهِ» آن گه که ایشان را باز خوانند با خدای و رسول او، «لِیَحْکُمَ بَیْنَهُمْ» تا داوری کند میان ایشان، «أَنْ یَقُولُوا سَمِعْنا وَ أَطَعْنا» آنست که گویند شنیدیم و فرمانبرداریم، «وَ أُولئِکَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ» (۵۱) و ایشانند پیروز آمدگان جاویدان.
« ва ман итъи аллоҳу расӯла » ва ҳар ки фармони баради худоироу расӯл ӯро , «у яхаши аллоҳу итқаҳ » ва битарсад аз худоӣ ва бипарҳезад аз хашм ӯ , « Фأўлӣки ҳам алФоӣзўн » ( 52 ) растгорон эшонанд .
«وَ مَنْ یُطِعِ اللَّهَ وَ رَسُولَهُ» و هر که فرمان برد خدای را و رسول او را، «وَ یَخْشَ اللَّهَ وَ یَتَّقْهِ» و بترسد از خدای و بپرهیزد از خشم او، «فَأُولئِکَ هُمُ الْفائِزُونَ» (۵۲) رستگاران ایشانند.
«у أқсмўои биллоҳи ҷаҳди أимонҳм » савгандони михўрнди бхдои чандон ки тавонанд , « лӣни أмртҳм » агар эшонро фармое « лихрҷн » лои бад берун оянд , « қул лои тқсмўо » гӯй савганд нахуред , « тоъаҳи маърӯфа » фармонбардорӣ бояд бчм , « إни аллоҳи хабири бмои тъмлўн » ( 53 ) аллоҳи огоҳ ва доност бончаҳ кунед .
«وَ أَقْسَمُوا بِاللَّهِ جَهْدَ أَیْمانِهِمْ» سوگندان میخورند بخدا چندان که توانند، «لَئِنْ أَمَرْتَهُمْ» اگر ایشان را فرمایی «لَیَخْرُجُنَّ» لا بد بیرون آیند، «قُلْ لا تُقْسِمُوا» گوی سوگند نخورید، «طاعَةٌ مَعْرُوفَةٌ» فرمانبرداری باید بچم، «إِنَّ اللَّهَ خَبِیرٌ بِما تَعْمَلُونَ» (۵۳) اللَّه آگاه و داناست بآنچه کنید.
« қул أтиъўои аллоҳу أтиъўо алрасул » гӯй фармон бурид аллоҳроу фиристода ӯро , « Фإни тўлўо » пас агар баргарданд , « Фإнмои алайҳи мо ҳамл » бирав онаст ки бирав ниҳоданд аз бору воҷиб , «у алайкуми мо ҳмлтм » ва бар шумо онаст ки бар шумо ниҳоданд аз бору воҷиб , «у إни ттиъўаҳи тҳтдўо » ва агар фармон бурид расӯлро бар роҳи рости афтид , « ва мо алӣ алрасул إлои алблоғи улмубин » ( 54 ) ва нест бар расонандаи магари расонӣдани ошкоро .
«قُلْ أَطِیعُوا اللَّهَ وَ أَطِیعُوا الرَّسُولَ» گوی فرمان برید اللَّه را و فرستاده او را، «فَإِنْ تَوَلَّوْا» پس اگر برگردند، «فَإِنَّما عَلَیْهِ ما حُمِّلَ» برو آنست که برو نهادند از بار و واجب، «وَ عَلَیْکُمْ ما حُمِّلْتُمْ» و بر شما آنست که بر شما نهادند از بار و واجب، «وَ إِنْ تُطِیعُوهُ تَهْتَدُوا» و اگر فرمان برید رسول را بر راه راست افتید، «وَ ما عَلَی الرَّسُولِ إِلَّا الْبَلاغُ الْمُبِینُ» (۵۴) و نیست بر رساننده مگر رسانیدن آشکارا.
« въди аллоҳи аллазӣнаи омнўои мнкму ъмлўои алсолҳот » ваъда дод аллоҳи эшонро ки ки бгрўиднд аз шумо ва некӣҳо карданд , « листхлФнҳми фии алأрз » ки лои бади эшонро хлиФти нишонд дар замин , « комаи астхлФи аллазӣнаи ман қиблаам » чунон ки хлиФти нишонди эшонро ки пеш азин буданд , «у лимкнни ?лаами динҳм »у дайни эшон эшонро боз густаранд ва даст диҳаду кор ва бор созад , « алзии артзии ?лаам » он дайни эшон ки эшонро бипасандед , «у либдлнҳми ман баъди хўФҳми أмно » ва эшонро биҷои бими эшон аз душман бебимӣ диҳаду омнӣ , « иъбдўннии лои ишркўн бешиӣо » чунин буд то он гуҳ ки маро мепарастанд ва анбоз нагиранд бо ман ҳеҷ чиз , « ва ман куфри баъди злк » ва ҳар ки кофар шавад пас аз он , « Фأўлӣки ҳам алФосқўн » ( 55 ) эшон онанд ки аз дайн берунанд .
«وَعَدَ اللَّهُ الَّذِینَ آمَنُوا مِنْکُمْ وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ» وعده داد اللَّه ایشان را که که بگرویدند از شما و نیکیها کردند، «لَیَسْتَخْلِفَنَّهُمْ فِی الْأَرْضِ» که لا بد ایشان را خلیفت نشاند در زمین، «کَمَا اسْتَخْلَفَ الَّذِینَ مِنْ قَبْلِهِمْ» چنان که خلیفت نشاند ایشان را که پیش ازین بودند، «وَ لَیُمَکِّنَنَّ لَهُمْ دِینَهُمُ» و دین ایشان ایشان را باز گستراند و دست دهد و کار و بار سازد، «الَّذِی ارْتَضی لَهُمْ» آن دین ایشان که ایشان را بپسندید، «وَ لَیُبَدِّلَنَّهُمْ مِنْ بَعْدِ خَوْفِهِمْ أَمْناً» و ایشان را بجای بیم ایشان از دشمن بی بیمی دهد و آمنی، «یَعْبُدُونَنِی لا یُشْرِکُونَ بِی شَیْئاً» چنین بود تا آن گه که مرا میپرستند و انباز نگیرند با من هیچ چیز، «وَ مَنْ کَفَرَ بَعْدَ ذلِکَ» و هر که کافر شود پس از آن، «فَأُولئِکَ هُمُ الْفاسِقُونَ» (۵۵) ایشان آنند که از دین بیرونند.
«у أқимўои алслоаҳу отўои алзкоаҳ » бпоӣ доред намоз ва бидиҳед зкоаҳи мол , «у أтиъўо алрасул » ва фармон бурид расӯлро , « лълкми трҳмўн » ( 56 ) то магари ббхшоинд бар шумо .
«وَ أَقِیمُوا الصَّلاةَ وَ آتُوا الزَّکاةَ» بپای دارید نماز و بدهید زکاة مال، «وَ أَطِیعُوا الرَّسُولَ» و فرمان برید رسول را، «لَعَلَّکُمْ تُرْحَمُونَ» (۵۶) تا مگر ببخشایند بر شما.
« лои тҳсбни аллазӣнаи кФрўои мӯъҷизин фии алأрз » ва напиндоред ки ногрўидгон ки дар заминанд , бо ман бар оянд ё тавонанд ки бо ман кованду маро кам оранд ё дар замин тавонанд ки аз даст башаванд , «у мأўоҳми алнор »у ҷойгоҳи эшон оташ , «у лбӣси алмсир » ( 57 )у баростӣ ки бад ҷойгоҳаст .
«لا تَحْسَبَنَّ الَّذِینَ کَفَرُوا مُعْجِزِینَ فِی الْأَرْضِ» و نپندارید که ناگرویدگان که در زمینند، با من بر آیند یا توانند که با من کاوند و مرا کم آرند یا در زمین توانند که از دست بشوند، «وَ مَأْواهُمُ النَّارُ» و جایگاه ایشان آتش، «وَ لَبِئْسَ الْمَصِیرُ» (۵۷) و براستی که بد جایگاه است.
« ё أиҳои аллазӣнаи омнўо » эй эшон ки бгрўиднд , « листأзнкми аллазӣнаи маликати أимонкм » фармуд то дастурӣ хоҳанд аз шумо бардагони шумо , «у аллазӣнаи лами иблғўои алҳлми мнкм » ва эшон ки биҷой мардӣ нарасидаанд аз шумо , « слоси марот » се ҳангом « ман қабл салоаи алФҷр » пеш аз тамоми бом , «у ҳайни тзъўни сёбкми ман алзҳираҳ » ва он гуҳ ки ҷомаи хеш аз тан берун кунед ним рӯз , « ман баъди салоаи алъшоء » ва аз пас намоз хуфтан , « слоси авроти лакам » ки он се ҳангом уратанд шуморо , « лӣси алайкуму лои алайҳими ҷиноҳи бъдҳн » нест бар шумо танагӣ ва на бар эшон пас он се соъат , « тўоФўни алайкуми бъзкми алии баъз » берун аз он се ҳангоми бстох бо ҳам май зииид ва бебор бар ҳам мегардид , « кзлки ибини аллоҳи лаками алоёт » ҳамчунин пайдо мекунад аллоҳи шуморо суханони хеш , «у аллоҳи алӣами ҳаким » ( 58 )у аллоҳи доноӣисти рости дони росткор .
«یا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا» ای ایشان که بگرویدند، «لِیَسْتَأْذِنْکُمُ الَّذِینَ مَلَکَتْ أَیْمانُکُمْ» فرمود تا دستوری خواهند از شما بردگان شما، «وَ الَّذِینَ لَمْ یَبْلُغُوا الْحُلُمَ مِنْکُمْ» و ایشان که بجای مردی نرسیدهاند از شما، «ثَلاثَ مَرَّاتٍ» سه هنگام «مِنْ قَبْلِ صَلاةِ الْفَجْرِ» پیش از تمام بام، «وَ حِینَ تَضَعُونَ ثِیابَکُمْ مِنَ الظَّهِیرَةِ» و آن گه که جامه خویش از تن بیرون کنید نیم روز، «مِنْ بَعْدِ صَلاةِ الْعِشاءِ» و از پس نماز خفتن، «ثَلاثُ عَوْراتٍ لَکُمْ» که آن سه هنگام عورتند شما را، «لَیْسَ عَلَیْکُمْ وَ لا عَلَیْهِمْ جُناحٌ بَعْدَهُنَّ» نیست بر شما تنگی و نه بر ایشان پس آن سه ساعت، «طَوَّافُونَ عَلَیْکُمْ بَعْضُکُمْ عَلی بَعْضٍ» بیرون از آن سه هنگام بستاخ با هم میزییید و بیبار بر هم میگردید، «کَذلِکَ یُبَیِّنُ اللَّهُ لَکُمُ الْآیاتِ» همچنین پیدا میکند اللَّه شما را سخنان خویش، «وَ اللَّهُ عَلِیمٌ حَکِیمٌ» (۵۸) و اللَّه دانائیست راست دان راستکار.
«у إзои блғи алأтФоли мнкми алҳлм » ва он гуҳ ки кӯдакон шумо бамурдӣ расанд , « Флистأзнўо » фармудам ки дастурӣ хоҳанд дар омадро бар шумо , « комаи астأзни аллазӣнаи ман қиблаам » чунон ки эшон ки кӯдак буданд пеш аз ин дастурӣ хостанд он гуҳ ки мард шуданд , « кзлки ибини аллоҳи лаками оётау аллоҳи алӣами ҳаким » ( 59 )
«وَ إِذا بَلَغَ الْأَطْفالُ مِنْکُمُ الْحُلُمَ» و آن گه که کودکان شما بمردی رسند، «فَلْیَسْتَأْذِنُوا» فرمودم که دستوری خواهند در آمد را بر شما، «کَمَا اسْتَأْذَنَ الَّذِینَ مِنْ قَبْلِهِمْ» چنان که ایشان که کودک بودند پیش از این دستوری خواستند آن گه که مرد شدند، «کَذلِکَ یُبَیِّنُ اللَّهُ لَکُمْ آیاتِهِ وَ اللَّهُ عَلِیمٌ حَکِیمٌ» (۵۹)
«у алқўоъди ман алнсоء »у бозмондагон ва нишастагон аз ҳайзу ҳабл , « аллотии лои ирҷўни нкоҳо » эшон ки кадбонуеу шўидорӣ наме биўснд , « Флиси ълиҳни ҷиноҳ » нест бар эшон танагӣ , « أни изъни сёбҳн » ки чодарҳо бунаанд « ғайри мтбрҷоти бзинаҳ » он гуҳ ки ороиши худ пайдо накунад , «у أни истъФФни хайри лҳн » ва агар бо чодари раванди ҳам биҳишти эшонро , «у аллоҳи самиъи алӣам » ( 60 )у аллоҳи шнўоӣисти доно .
«وَ الْقَواعِدُ مِنَ النِّساءِ» و بازماندگان و نشستگان از حیض و حبل، «اللَّاتِی لا یَرْجُونَ نِکاحاً» ایشان که کدبانویی و شویداری نمیبیوسند، «فَلَیْسَ عَلَیْهِنَّ جُناحٌ» نیست بر ایشان تنگی، «أَنْ یَضَعْنَ ثِیابَهُنَّ» که چادرها بنهند «غَیْرَ مُتَبَرِّجاتٍ بِزِینَةٍ» آن گه که آرایش خود پیدا نکند، «وَ أَنْ یَسْتَعْفِفْنَ خَیْرٌ لَهُنَّ» و اگر با چادر روند هم بهشت ایشان را، «وَ اللَّهُ سَمِیعٌ عَلِیمٌ» (۶۰) و اللَّه شنوائیست دانا.
« лӣси алии алأъмии ҳараҷ » нест бар нобӣнои танагӣ . «у лои алии алأърҷи ҳараҷу лои алии алмризи ҳараҷ » ва на бар ланг ва на бар бемори танагӣ аз ҳамхӯрд бӯдан бо мардумон , «у лои алии أнФскми أни тأклўои ман биўткм » ва нест танагӣ бар шумо ки чизе хуред аз хонаи аёлу фарзандони хеш , « أўи буюти обоӣкм » ё хонаҳои падарони хеш , « أўи буюти أъмомкм » ё хонаҳои модарони хеш , « أўи буюти أхўоткм » ё хонаҳои бародарони хеш , « أўи буюти أхўоткм » ё хонаҳои хоҳарони хеш , « أўи буюти أъмомкм » ё хонаҳои бародарони падарони хеш , « أўи буюти ъмоткм » ё хонаҳои хоҳарони падарони хеш , « أўи буюти أхўолкм » ё хонаҳои бародарони модарони хеш , « أўи буюти холоткм » ё хонаҳои хоҳарони модарони хеш , « أўи мо млктми мФотҳаҳ » ё хонаҳои бардагони хеш , « أўи сдиқкм » бо чизе хуред аз хонаи дӯсти хеш , « лӣси алайкуми ҷиноҳ » нест бар шумо танагӣ , « أни тأклўои ҷмиъои أўи أштото » ки бо ҳам нон хуред ё пароканда , « Фإзои дхлтми биўто » замонӣ ки дар хона ҳо шавед « Фслмўои алии أнФскм » салом кунед бар касони хеш , « тҳиаҳ ман ъанд аллоҳ » ин салом навохтӣаст аз наздики худоӣ , « муборакаи тайиба » баракат карда дар он сухани поки некӯи хуш , « кзлки ибини аллоҳи лаками алоёт » чунин пайдо мекунад аллоҳи шуморо суханони хеш , « лълкми тъқлўн » ( 61 ) то магар шумо дарёбед .
«لَیْسَ عَلَی الْأَعْمی حَرَجٌ» نیست بر نابینا تنگی. «وَ لا عَلَی الْأَعْرَجِ حَرَجٌ وَ لا عَلَی الْمَرِیضِ حَرَجٌ» و نه بر لنگ و نه بر بیمار تنگی از همخورد بودن با مردمان، «وَ لا عَلی أَنْفُسِکُمْ أَنْ تَأْکُلُوا مِنْ بُیُوتِکُمْ» و نیست تنگی بر شما که چیزی خورید از خانه عیال و فرزندان خویش، «أَوْ بُیُوتِ آبائِکُمْ» یا خانههای پدران خویش، «أَوْ بُیُوتِ أَعْمامِکُمْ» یا خانههای مادران خویش، «أَوْ بُیُوتِ أَخَواتِکُمْ» یا خانههای برادران خویش، «أَوْ بُیُوتِ أَخَواتِکُمْ» یا خانههای خواهران خویش، «أَوْ بُیُوتِ أَعْمامِکُمْ» یا خانههای برادران پدران خویش، «أَوْ بُیُوتِ عَمَّاتِکُمْ» یا خانههای خواهران پدران خویش، «أَوْ بُیُوتِ أَخْوالِکُمْ» یا خانههای برادران مادران خویش، «أَوْ بُیُوتِ خالاتِکُمْ» یا خانههای خواهران مادران خویش، «أَوْ ما مَلَکْتُمْ مَفاتِحَهُ» یا خانههای بردگان خویش، «أَوْ صَدِیقِکُمْ» با چیزی خورید از خانه دوست خویش، «لَیْسَ عَلَیْکُمْ جُناحٌ» نیست بر شما تنگی، «أَنْ تَأْکُلُوا جَمِیعاً أَوْ أَشْتاتاً» که با هم نان خورید یا پراکنده، «فَإِذا دَخَلْتُمْ بُیُوتاً» زمانی که در خانهها شوید «فَسَلِّمُوا عَلی أَنْفُسِکُمْ» سلام کنید بر کسان خویش، «تَحِیَّةً مِنْ عِنْدِ اللَّهِ» این سلام نواختی است از نزدیک خدای، «مُبارَکَةً طَیِّبَةً» برکت کرده در آن سخن پاک نیکو خوش، «کَذلِکَ یُبَیِّنُ اللَّهُ لَکُمُ الْآیاتِ» چنین پیدا میکند اللَّه شما را سخنان خویش، «لَعَلَّکُمْ تَعْقِلُونَ» (۶۱) تا مگر شما دریابید.
« إнмои алмؤмнўни аллазӣнаи омнўои биллоҳу расӯла » гиравидагон эшонанд ки бгрўиднди бхдоӣу расӯл ӯ , «у إзои конўои маъааи алии أмри ҷомеъ » ва он гуҳ ки бо ӯ бошанд бар корӣ ки эшонро баҳам оварад , « лами изҳбўо ҳатто истأзнўаҳ » нараванд аз наздик ӯ то дастурӣ хоҳанд аз ӯ , « إни аллазӣнаи истأзнўнк » эшон ки дастурӣ мехоҳанд аз ту пас бираванд , « أўлӣки аллазӣнаи иؤмнўни биллоҳу расӯла » эшонанд ки гиравидаанд бхдоӣу расӯл ӯ « Фإзои астأзнўк » ҳар гуҳ ки дастурӣ хоҳанд аз ту . « лбъзи шأнҳм » кориро аз корҳои хеш , « Фأзни лмн шӣт манеҳам » дастурии даҳ он касро ки хоҳӣ аз эшон , «у астғФри ?лаами аллоҳ »у омурзиши хоҳи эшонро аз худоӣ , « إни аллоҳи ғафури раҳим » ( 62 ) ки худои омрзгорсту меҳрбон .
«إِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ الَّذِینَ آمَنُوا بِاللَّهِ وَ رَسُولِهِ» گرویدگان ایشانند که بگرویدند بخدای و رسول او، «وَ إِذا کانُوا مَعَهُ عَلی أَمْرٍ جامِعٍ» و آن گه که با او باشند بر کاری که ایشان را بهم آورد، «لَمْ یَذْهَبُوا حَتَّی یَسْتَأْذِنُوهُ» نروند از نزدیک او تا دستوری خواهند از او، «إِنَّ الَّذِینَ یَسْتَأْذِنُونَکَ» ایشان که دستوری میخواهند از تو پس بروند، «أُولئِکَ الَّذِینَ یُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَ رَسُولِهِ» ایشانند که گرویدهاند بخدای و رسول او «فَإِذَا اسْتَأْذَنُوکَ» هر گه که دستوری خواهند از تو. «لِبَعْضِ شَأْنِهِمْ» کاری را از کارهای خویش، «فَأْذَنْ لِمَنْ شِئْتَ مِنْهُمْ» دستوری ده آن کس را که خواهی از ایشان، «وَ اسْتَغْفِرْ لَهُمُ اللَّهَ» و آمرزش خواه ایشان را از خدای، «إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَحِیمٌ» (۶۲) که خدای آمرزگارست و مهربان.
« лои тҷълўои дъоء алрасул бинкм » макунед бози хондани пайғомбар дар миёни хеш , « кдъоءи бъзкм баъзан » чун бози хондани якдигар , « қади иълми аллоҳи аллазӣнаи итсллўни мнкми лўозо » медонад аллоҳи эшонро ки дар миёни шумо берун мефароз шаванду бикдигр боз менишинанду пеши якдигар бар меистанд , « Флиҳзри аллазӣнаи ихолФўни ани أмраҳ » фармонаст то ҳазар кунанд эшон ки май хилофи раванд аз расӯл ва ҷудо мекунанд « أни тсибҳми фитна » ки боишон расад фитнае , « أўи исибҳми азоби أлим » ( 63 ) ё боишон расад азобии дрднмоӣ .
«لا تَجْعَلُوا دُعاءَ الرَّسُولِ بَیْنَکُمْ» مکنید باز خواندن پیغامبر در میان خویش، «کَدُعاءِ بَعْضِکُمْ بَعْضاً» چون باز خواندن یکدیگر، «قَدْ یَعْلَمُ اللَّهُ الَّذِینَ یَتَسَلَّلُونَ مِنْکُمْ لِواذاً» میداند اللَّه ایشان را که در میان شما بیرون میفراز شوند و بیکدیگر باز مینشینند و پیش یکدیگر بر میایستند، «فَلْیَحْذَرِ الَّذِینَ یُخالِفُونَ عَنْ أَمْرِهِ» فرمانست تا حذر کنند ایشان که میخلاف روند از رسول و جدا میکنند «أَنْ تُصِیبَهُمْ فِتْنَةٌ» که بایشان رسد فتنهای، «أَوْ یُصِیبَهُمْ عَذابٌ أَلِیمٌ» (۶۳) یا بایشان رسد عذابی دردنمای.
« أлои إни ллаҳи мо фии алсмоўоту алأрз » ва огоҳ бошед ва бидонед ки аллоҳи рост ҳар чаҳ дар осмонҳо ва заминҳо , « қади иълми мо أнтми алайҳ » медонад ки шумо бар чаҳед , «у явми ирҷъўни إлиаҳ » ва он рӯз ки эшонро бо ӯ баранд , « Финбӣҳми бмои ъмлўо » эшонро хабар кунад бончаҳ мекарданд , «у аллоҳи бакули шайъи ءи алӣам » ( 64 )у аллоҳи баҳама чиз доност .
«أَلا إِنَّ لِلَّهِ ما فِی السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ» و آگاه باشید و بدانید که اللَّه راست هر چه در آسمانها و زمینها، «قَدْ یَعْلَمُ ما أَنْتُمْ عَلَیْهِ» میداند که شما بر چهاید، «وَ یَوْمَ یُرْجَعُونَ إِلَیْهِ» و آن روز که ایشان را با او برند، «فَیُنَبِّئُهُمْ بِما عَمِلُوا» ایشان را خبر کند بآنچه میکردند، «وَ اللَّهُ بِکُلِّ شَیْءٍ عَلِیمٌ» (۶۴) و اللَّه بهمه چیز داناست.