Қавлаи таъолӣ : إнои нҳни нҳии аламутии арбоби маърифат дар аҳёءи мўтии маънии дигар дидаанду фаҳмӣ дигар карда анд гуфтанд : ишоратаст бзндаҳи гардонӣдани дилҳои аҳли ғифлати бнўри қурбату зинда кардан ҷонҳои аҳли ҳавоу шаҳвати бнсими мшоҳдту рӯҳи мўослт , агар ҳамаи ҷонҳои оламёни туро буду нури қурбати турои ҳаёаи тайибаи надиҳади мурдаи зиндонии туе , ва агар ҳазор сол дар хок бӯдае чун райҳони тавҳиди рҳмн дар равзаи рӯҳи ту буд мояи ҳамаи зиндагонии туе , азиз бошад касе ки ногоҳ басари чашма ҳаёа расад . Ва хзрўори дарав ғуслӣ биорад то ҳӣ абад гардад .

قوله تعالی: إِنَّا نَحْنُ نُحْیِ الْمَوْتی‌ ارباب معرفت در احیاء موتی معنی دیگر دیده‌اند و فهمی دیگر کرده‌اند گفتند: اشارت است بزنده گردانیدن دلهای اهل غفلت بنور قربت و زنده کردن جانهای اهل هوا و شهوت بنسیم مشاهدت و روح مواصلت، اگر همه جانهای عالمیان ترا بود و نور قربت ترا حیاة طیّبه ندهد مرده زندانی تویی، و اگر هزار سال در خاک بوده‌ای چون ریحان توحید رحمن در روضه روح تو بود مایه همه زندگانی تویی، عزیز باشد کسی که ناگاه بسر چشمه حیاة رسد. و خضروار درو غسلی بیارد تا حیّ ابد گردد.

Пер тариқат гуфт : илоҳӣ ! зиндагонии ҳама бо ёди туу шодии ҳама бо ёфт ту , ва ҷон онаст ки дару шинохти ту , илоҳӣ ! мавҷӯди нафасҳои ҷавонмардоне , ҳозири дилҳои зокироне , аз наздикат нишон медиҳанду бартар азоне , ва аз даврат мепиндоранд ва наздиктар аз ҷонӣ , надонам ки дар ҷонӣ ё худ ҷонӣ на инӣ на онӣ , ҷонро зиндагӣ май бояд ту онӣ .

پیر طریقت گفت: الهی! زندگانی همه با یاد تو و شادی همه با یافت تو، و جان آنست که درو شناخت تو، الهی! موجود نفسهای جوانمردانی، حاضر دلهای ذاکرانی، از نزدیکت نشان میدهند و برتر از آنی، و از دورت می‌پندارند و نزدیکتر از جانی، ندانم که در جانی یا خود جانی نه اینی نه آنی، جان را زندگی می‌باید تو آنی.

Ва накутуб мо қдмўоу осорҳм яъне хтоҳми илои алмсҷди фии зулми аллилу вқўФҳми алии бисоти алмноҷоаҳи маъно . Ва фии алхбри башари алмшоӣини фии аллили илои алмсоҷди болнўри алтоми явми алқимаҳ .

وَ نَکْتُبُ ما قَدَّمُوا وَ آثارَهُمْ یعنی خطاهم الی المسجد فی ظلم اللیل و وقوفهم علی بساط المناجاة معنا. و فی الخبر بشر المشائین فی اللیل الی المساجد بالنور التام یوم القیمة.

Дар вақти саҳаргоҳ ки банда аз ҳуҷраи андӯҳи худ берун ояд бқсди масҷиду миҳроб ,у қадам бар бисоти муноҷот наад , ҳар чаҳ дар атрофу акнофи самовоти муқарраб буд забонҳо бҳмд ва сано бигушоӣанд ва аз ҷаноби ҷабарути сарои басари кأси шароби васли анои ҷлиси ман зкрнӣ равон гардад , он соъати осмону замин аз ғайрат фурӯ гудозанд ва дар ин атбоқи кунин забонҳои тътш аз айн шавқ бигушоӣанд киу ллорзи ман кأси алкроми насиб , азиз касе ки он соъати бистару болин видоъ кунад ва рӯй бмҳроби ибодат нааду дарди худро марҳам ҷӯяд , шариф вақте ки онаст , азизи соъатии он соъат ки ҷалоли аҳадяти бнъти самадяти бисот нузул бияфканад ва бо ту ин хитоб кунад ки ҳилли ман соил ? ҳилли ман тоӣб ? ҳеҷ дард задаеро саволӣ ҳаст то ҷоми иҷобат дар ком ӯ резем ? ҳеҷ тоӣбӣ ҳаст то мураккаби қабули бостқбол ӯ фиристем ? ҳеҷ осӣӣ ҳаст то ҷаридаи ҷарима ӯро тўқиъи ғуфрони кашем .

در وقت سحرگاه که بنده از حجره اندوه خود بیرون آید بقصد مسجد و محراب، و قدم بر بساط مناجات نهد، هر چه در اطراف و اکناف سماوات مقرّب بود زبانها بحمد و ثنا بگشایند و از جناب جبروت سرا بسر کأس شراب وصل‌ انا جلیس من ذکرنی‌ روان گردد، آن ساعت آسمان و زمین از غیرت فرو گدازند و در این اطباق کونین زبانهای تعطّش از عین شوق بگشایند که و للارض من کأس الکرام نصیب، عزیز کسی که آن ساعت بستر و بالین وداع کند و روی بمحراب عبادت نهد و درد خود را مرهم جوید، شریف وقتی که آنست، عزیز ساعتی آن ساعت که جلال احدیّت بنعت صمدیّت بساط نزول بیفکند و با تو این خطاب کند که هل من سائل؟ هل من تائب؟ هیچ درد زده‌ای را سؤالی هست تا جام اجابت در کام او ریزیم؟ هیچ تائبی هست تا مرکب قبول باستقبال او فرستیم؟ هیچ عاصیی هست تا جریده جریمه او را توقیع غفران کشیم.

Халилии ҳилли абсртмо ӯ смътмо

خلیلی هل ابصرتما او سمعتما

Бо карами ман мавлои тмшии илои абд ?

با کرم من مولی تمشی الی عبد؟

Ва азрби ?лаами Маслан أсҳоби алқриаҳ хабар медиҳад аз боздоштагони адли азал ,у ҷоءи ман أқсои алмдинаҳи раҷули исъӣ нишон медиҳад аз бардоштагон лутфи қадам , он боздоштагони адлро доғи қтиът бар ниҳод ки лами ирди аллоҳи أни итҳри қлўбҳм , ин бардоштагон лутфи азалро болзом аз роҳи тақво дар кашид киу أлзмҳми калимаи алтқўӣ , он рондаи ахсؤои фӣҳоу лои тклмўн ва ин хондау аллоҳи идъўои إлии дори ассаломи мақбулон ҳазрат дигаранду матрудони қтиъти дигар , мақбулони ҳазратро мегуяд : أўлӣки ҳизби аллоҳи أлои إни ҳизби аллоҳи ҳам алмФлҳўн , матрудони қтиътро мегуяд : أўлӣки ҳизби алшитони أлои إни ҳизби алшитони ҳам алхосрўни караму раҳмат ӯ мқръаҳи иззати пеши мураккаби давлати ҳизб аллоҳ мезанад ва чун ва чаро на , ҷабаруту кибриёӣ ӯ кӯси қаҳру сиёсат дар димоғи ҳизби алшитони микўбд ва рӯй савол на ,у касро бар асрори ҷалоли зўи алҷлоли итилоъ на амири алмؤмнини алии карами аллоҳ виҷҳа гуяд : якеро дар хок май ниҳодами се бор рӯй ӯ бҷонб қибла кардам ҳар бор рӯй аз қиблаи бгрдонид , пас наДоӣ шунидам ки эй алӣ даст бидор онро ки мо залил кардем ту ӯро азиз натавонӣ кард . Каромати хондагону иҳонати рондагони ҳама аз даргоҳ ҷалол ӯсту бородт ва машйат ӯст тъзи ман тшоءу тзли ман тшоءи нишони каромат банда онаст ки мрдўор дар ояду ҷону дилу рӯзгори фидои дайн ислом кунад чунонк он ҷавонмард кард ҳабиби наҷҷори муъмини оли ис , то аз ҳазрати иззати ин халъати каромат бадв расед ки : адхли алҷнаҳи дӯстон ӯ чун бони ақаба хатарнок расанд боишон хитоб ояд ки أлои тхоФўоу лои тҳзнўо , бози эшонро бишорат диҳанд киу أбшрўои болҷнаҳ . Аҳмади ҳанбали қудси аллоҳи рӯҳа дар назъ буд бадаст ишорат мекарду бзбони днднаҳ Эй мегуфт абди аллоҳи писараши гӯш бар даҳон ӯ ниҳод то чаҳ шунӯд , ӯ дар хештан мегуфт : лои баъди лои баъд на ҳануз на ҳануз , писар гуфт эй падари ин чаҳ ҳолатаст ? гуфт эй абди аллоҳ вақте бо хатараст бдъои мададии даҳ инак Иблиси баробари истодау хоки идбор бар сари миризд ва мегуяд : эй Аҳмади ҷони ббрдӣ аз захми мо , ва ман мегӯям : лои баъд ҳануз на , то як нафаси мондаи ҷой хатараст на ҷои амн . Дар хабар меояд ки бандаи муъмин чун аз ин сарои фонӣ рӯй бидон манзили бақои ниҳод , ғассол ӯро барон таҳтаи чубини хобоанд то бишӯяд , аз ҷаноби қадами бнъти карам хитоб ояд ки эй муқаррабони даргоҳ дар нигаред чунонк он ғассоли зоҳир ӯ боб мешавед мо ботин ӯ боби раҳмати мишўӣим , сокинони ҳазрат ҷабарут гӯйанд : подшоҳои моро хабар кун то он чаҳ нураст ки аз даҳони вай шуъла мезанад ?

وَ اضْرِبْ لَهُمْ مَثَلًا أَصْحابَ الْقَرْیَةِ خبر میدهد از بازداشتگان عدل ازل، وَ جاءَ مِنْ أَقْصَا الْمَدِینَةِ رَجُلٌ یَسْعی‌ نشان میدهد از برداشتگان لطف قدم، آن بازداشتگان عدل را داغ قطیعت بر نهاد که لَمْ یُرِدِ اللَّهُ أَنْ یُطَهِّرَ قُلُوبَهُمْ، این برداشتگان لطف ازل را بالزام از راه تقوی در کشید که وَ أَلْزَمَهُمْ کَلِمَةَ التَّقْوی‌، آن رانده اخْسَؤُا فِیها وَ لا تُکَلِّمُونِ و این خوانده وَ اللَّهُ یَدْعُوا إِلی‌ دارِ السَّلامِ مقبولان حضرت دیگراند و مطرودان قطیعت دیگر، مقبولان حضرت را میگوید: أُولئِکَ حِزْبُ اللَّهِ أَلا إِنَّ حِزْبَ اللَّهِ هُمُ الْمُفْلِحُونَ، مطرودان قطیعت را میگوید: أُولئِکَ حِزْبُ الشَّیْطانِ أَلا إِنَّ حِزْبَ الشَّیْطانِ هُمُ الْخاسِرُونَ کرم و رحمت او مقرعه عزت پیش مرکب دولت حزب اللَّه میزند و چون و چرا نه، جبروت و کبریای او کوس قهر و سیاست در دماغ حزب الشیطان میکوبد و روی سؤال نه، و کس را بر اسرار جلال ذو الجلال اطّلاع نه امیر المؤمنین علی کرّم اللَّه وجهه گوید: یکی را در خاک می‌نهادم سه بار روی او بجانب قبله کردم هر بار روی از قبله بگردانید، پس ندایی شنیدم که ای علی دست بدار آن را که ما ذلیل کردیم تو او را عزیز نتوانی کرد. کرامت خواندگان و اهانت راندگان همه از درگاه جلال اوست و بارادت و مشیّت اوست تُعِزُّ مَنْ تَشاءُ وَ تُذِلُّ مَنْ تَشاءُ نشان کرامت بنده آنست که مردوار در آید و جان و دل و روزگار فدای دین اسلام کند چنانک آن جوانمرد کرد حبیب نجار مؤمن آل یس، تا از حضرت عزّت این خلعت کرامت بدو رسید که: ادْخُلِ الْجَنَّةَ دوستان او چون بآن عقبه خطرناک رسند بایشان خطاب آید که أَلَّا تَخافُوا وَ لا تَحْزَنُوا، باز ایشان را بشارت دهند که وَ أَبْشِرُوا بِالْجَنَّةِ. احمد حنبل قدس اللَّه روحه در نزع بود بدست اشارت میکرد و بزبان دندنه‌ای میگفت عبد اللَّه پسرش گوش بر دهان او نهاد تا چه شنود، او در خویشتن میگفت: لا بعد لا بعد نه هنوز نه هنوز، پسر گفت ای پدر این چه حالت است؟ گفت ای عبد اللَّه وقتی با خطرست بدعا مددی ده اینک ابلیس برابر ایستاده و خاک ادبار بر سر میریزد و میگوید: ای احمد جان ببردی از زخم ما، و من میگویم: لا بعد هنوز نه، تا یک نفس مانده جای خطر است نه جای امن. در خبر میآید که بنده مؤمن چون از این سرای فانی روی بدان منزل بقا نهاد، غسال او را بران تخته چوبین خواباند تا بشوید، از جناب قدم بنعت کرم خطاب آید که ای مقرّبان درگاه در نگرید چنانک آن غسال ظاهر او بآب میشوید ما باطن او بآب رحمت میشوئیم، ساکنان حضرت جبروت گویند: پادشاها ما را خبر کن تا آن چه نور است که از دهان وی شعله میزند؟

Гуяд ки он нури ҷалоли мост ки аз ботини вай бар зоҳир таҷаллӣ мекунад . Ҳабиби наҷҷор чун бони мақом давлат расед ӯро гуфтанд : адхли алҷнаҳ , эй ҳабиб дар рӯи дарин ҷои нози дӯстону меоди рози муҳибону манзили осоиши муштоқон то ҳам тӯбои бинии ҳам зулфии ҳам ҳасанӣ , тӯбои айш беитобаст , зулфии савоб беҳисобаст , ҳасании дидор беҳиҷобаст .

گوید که آن نور جلال ماست که از باطن وی بر ظاهر تجلّی میکند. حبیب نجار چون بآن مقام دولت رسید او را گفتند: ادْخُلِ الْجَنَّةَ، ای حبیب در رو درین جای ناز دوستان و میعاد راز محبّان و منزل آسایش مشتاقان تا هم طوبی بینی هم زلفی هم حسنی، طوبی عیش بی‌عتاب است، زلفی ثواب بی‌حساب است، حسنی دیدار بی‌حجاب است.

Ҳабиб чун он навохт ва каромат дид гуфт : ё лӣати қавмии иълмўни бмои ғФри лии рабӣ . . .

حبیب چون آن نواخت و کرامت دید گفت: یا لَیْتَ قَوْمِی یَعْلَمُونَ بِما غَفَرَ لِی رَبِّی...

Орзӯ кард ки кошки қавми ман донндӣ ки мо куҷо раседем ва чаҳ дидем ! навохт ҳақи дидему бмғФрт аллоҳ раседем .

آرزو کرد که کاشک قوم من دانندی که ما کجا رسیدیم و چه دیدیم! نواخت حقّ دیدیم و بمغفرت اللَّه رسیدیم.

Онҷоӣ ки Аброр нишинанд нишастем

آنجای که ابرار نشینند نشستیم

Сад гӯнаи шароб аз каф иқбол чашидем

صد گونه شراب از کف اقبال چشیدیم‌

Моро ҳамаи мақсӯдии бахшоиши ҳақ буд

ما را همه مقصودی بخشایش حق بود

Алмнаҳи ллаҳ ки бмқсўд раседем

المنّة للَّه که بمقصود رسیدیم‌

Алҳмди лўлиаҳ .

الحمد لولیّه.