Қавла : أи ҳам иқсмўни раҳмати рбки нҳни қсмнои снодиди Қурайш аз сари сбкборӣ ва тиш мегуфтанд ки аз ҳамаи олами кулоҳи набуввату афсари рисолат бар ятеми бӯ толиб ниҳоданд агар ин ҳадиси рост будӣ ва ин пайғоми дуруст , пайғоми расони валиди муғира будӣ сарвари Қурайшу азими Макка , ё бӯи масъӯди сақафии Сайиди сқиФу азими тоӣФ . Эшон чунин мигўинду мунодии иззат Нидо мекунад ки нҳни қсмнои мо онро ки нахоҳем дар мФозаҳи таҳайюр ҳаме ронем ва онро ки хоҳеми бслслаҳи лутф бадаргоҳ мекашем , якеро баҳри лаҳза дар манозили дараҷоти бадасти тараққӣ ҷилва мекунем ва онро ки нахоҳем ҳар соъатии сарнигӯнтар ҳаме дорем . Нҳни қсмнои қисмати мо чунинасту ҳукм мо инаст .

قوله: أَ هُمْ یَقْسِمُونَ رَحْمَتَ رَبِّکَ نَحْنُ قَسَمْنا صنادید قریش از سر سبکباری و طیش میگفتند که از همه عالم کلاه نبوت و افسر رسالت بر یتیم بو طالب نهادند اگر این حدیث راست بودی و این پیغام درست، پیغام رسان ولید مغیره بودی سرور قریش و عظیم مکه، یا بو مسعود ثقفی سید ثقیف و عظیم طائف. ایشان چنین میگویند و منادی عزت ندا میکند که نَحْنُ قَسَمْنا ما آن را که نخواهیم در مفازه تحیر همی رانیم و آن را که خواهیم بسلسله لطف بدرگاه میکشیم، یکی را بهر لحظه در منازل درجات بدست ترقی جلوه میکنیم و آن را که نخواهیم هر ساعتی سرنگونتر همی داریم. نَحْنُ قَسَمْنا قسمت ما چنین است و حکم ما اینست.

Фармон омад : ки эй Ҷабраили бони равзаи ризои рӯу Рахши фазлро бргстўони аноят , бар на , ятеми бӯи толибро бҳзрти ор , Аннани барроқи давлат ӯ дар шохи сидраи банд , мо мехоҳем ки аз хазонаи ғайб , ӯро хлътҳо равон кунем , гуфтанд ҷилвагарӣ фарзанд бо алии алӣину хории мо дар асфал алсофлин чист ? хитоб омад ки : нҳни қсмно бар қисмати мо эътироз несту касро рӯй савол нест лои исӣли ъмои иФъл ва ҳам исӣлўни Нӯҳи пайғомбари бдрҷоти алӣ , ҷиноти мأўӣ , миёни Наиму Фўзи муқӣми шодону нозону ҷигари гӯшаи Нӯҳ дар даракоти суфлои миёни оташи уқубату хтиӣаҳи сӯзон ва гудозон чист ? нҳни қсмнои қисмати илоҳиро мард несту ҳукмӣ ки дар азал кард онро тағйир ва табдил нест . Мо ибдли алқўли лдӣ . Иблиси маҳҷӯрро аз оташи бёФрид ва дар сидраи мунтаҳӣ ӯро ҷой доду муқаррабони ҳазрати бтолби илмӣ бар вай фиристод ва сад ҳазор сол ӯро бар мақоми хизмати бдошти он гуҳи зуннори лаънат бар миён ӯ баст , одами хокиро аз хок тира баркашиду нокардаи хизмат , тоҷи каромату астФоء бар фарқи ваии ниҳод , гуфтанд ин ъзу манқибати одам аз куҷо ва он злу навмидии Иблис чаро , гуфт нҳни қсмно бар қисмати мо чун ва чаро нест ва ҳар ки чун ва чаро гуяд ӯро бар даргоҳи мо бор нест .

فرمان آمد: که ای جبرئیل بآن روضه رضا رو و رخش فضل را برگستوان عنایت، بر نه، یتیم بو طالب را بحضرت آر، عنان براق دولت او در شاخ سدرة بند، ما میخواهیم که از خزانه غیب، او را خلعتها روان کنیم، گفتند جلوه‌گری فرزند با علی علیین و خواری ما در اسفل السافلین چیست؟ خطاب آمد که: نَحْنُ قَسَمْنا بر قسمت ما اعتراض نیست و کس را روی سؤال نیست لا یُسْئَلُ عَمَّا یَفْعَلُ وَ هُمْ یُسْئَلُونَ نوح پیغامبر بدرجات علی، جنات مأوی، میان نعیم و فوز مقیم شادان و نازان و جگر گوشه نوح در درکات سفلی میان آتش عقوبت و خطیئة سوزان و گدازان چیست؟ نَحْنُ قَسَمْنا قسمت الهی را مرد نیست و حکمی که در ازل کرد آن را تغییر و تبدیل نیست. ما یُبَدَّلُ الْقَوْلُ لَدَیَّ. ابلیس مهجور را از آتش بیافرید و در سدره منتهی او را جای داد و مقربان حضرت بطالب علمی بر وی فرستاد و صد هزار سال او را بر مقام خدمت بداشت آن گه زنار لعنت بر میان او بست، آدم خاکی را از خاک تیره برکشید و ناکرده خدمت، تاج کرامت و اصطفاء بر فرق وی نهاد، گفتند این عز و منقبت آدم از کجا و آن ذل و نومیدی ابلیس چرا، گفت نَحْنُ قَسَمْنا بر قسمت ما چون و چرا نیست و هر که چون و چرا گوید او را بر درگاه ما بار نیست.

ӯ ҷли ҷалола чун аз касе эъроз кард ҷароҳатӣаст ки ҳеҷ алоҷ напазирад ва чун бар касе иқбол кард аз хоки хона ӯ ҳамаи гадоёни олам тавонгар гирданд .

او جل جلاله چون از کسی اعراض کرد جراحتی است که هیچ علاج نپذیرد و چون بر کسی اقبال کرد از خاک خانه او همه گدایان عالم توانگر گردند.

Тавонгарон ду гуруҳанд : тавонгарон мол ва тавонгарон ҳол . Тавонгарон мол бимол минознд ва тавонгарон ҳол бо нҳн қсмно месозанд ва агар аз ин борӣктар хоҳии тавонгарон ҳол ду гуруҳанд : гуруҳеро дида бар қисмат қисом омад , баҳр чаҳ ёфтанд ризо доданду қонеъи гаштанд , гуруҳеи дида бар нҳн омад қсмно надиданд аз шуҳуди қисоми напардохтанад , ҳар ду кун бар эшон ҷилва карданд дар он наёвихтанд , бар суннати Сайиди алмрслину хотами алнабӣин рости рафтанд ва бар сирати вай ки мо зоғи албср ва мо тғӣ , паии бурданди лои ҷурми имрӯзи мифтоҳ дар ршоди гаштанду мисбоҳи сарои сдоду фардои эшонро он сохтанд ки : лои айни рأту лои изни самъату лои хатари алии қалби башар . Бӯи бикри разии шайхи шом вақте дар бодия эй буд бтҷрид ва дар аллоҳ зоред ва гуфт : илоҳӣ аз он ҳақиқати хирад ки маро додӣ баҳраи ман бар дили ман чизе ошкоро кун то ҷон ман биёсоед , дарӣ аз он ҳақоиқи қурбат бар вай кушоданд зорӣ буи афтод наздик буд ки табоҳ гаштед . Гуфт : илоҳӣ бапуш ки ман тоқат он надорам , онро бпўшиднди шайхи алислом Ансорӣ гуфт ниҳон : кардани ғайбу пӯшидани ҳақоиқи он аз аллоҳи таъолӣ раҳматаст ки он дар ин ҷаҳон нагунҷад . Ҳар чаҳ аз он ошкоро шавад ё он буд ки он касро дар вақти бибаранд , ё ақли ваии тоқат он надорад , аҳволу русуми вай мутағаййир шавад ғайбу ҳақиқати ниҳон ба то дар сарои ғайбу ҳақиқат бар сари он шӯй , ки ин дунёи сарой баҳонаасту зиндони андӯҳ то рӯзӣ ки ин муддат басар ояд ва ин қӯти муқаддар хӯрда ояд ва дар ғайб боз шавад .

توانگران دو گروهند: توانگران مال و توانگران حال. توانگران مال بمال مینازند و توانگران حال با نَحْنُ قَسَمْنا میسازند و اگر از این باریکتر خواهی توانگران حال دو گروهند: گروهی را دیده بر قسمت قسام آمد، بهر چه یافتند رضا دادند و قانع گشتند، گروهی دیده بر نَحْنُ آمد قَسَمْنا ندیدند از شهود قسام نپرداختند، هر دو کون بر ایشان جلوه کردند در آن نیاویختند، بر سنت سید المرسلین و خاتم النبیین راست رفتند و بر سیرت وی که ما زاغَ الْبَصَرُ وَ ما طَغی‌، پی بردند لا جرم امروز مفتاح در رشاد گشتند و مصباح سرای سداد و فردا ایشان را آن ساختند که: لا عین رأت و لا اذن سمعت و لا خطر علی قلب بشر. بو بکر رضی شیخ شام وقتی در بادیه‌ای بود بتجرید و در اللَّه زارید و گفت: الهی از آن حقیقت خرد که مرا دادی بهره من بر دل من چیزی آشکارا کن تا جان من بیاساید، دری از آن حقایق قربت بر وی گشادند زاری بوی افتاد نزدیک بود که تباه گشتید. گفت: الهی بپوش که من طاقت آن ندارم، آن را بپوشیدند شیخ الاسلام انصاری گفت نهان: کردن غیب و پوشیدن حقایق آن از اللَّه تعالی رحمت است که آن در این جهان نگنجد. هر چه از آن آشکارا شود یا آن بود که آن کس را در وقت ببرند، یا عقل وی طاقت آن ندارد، احوال و رسوم وی متغیر شود غیب و حقیقت نهان به تا در سرای غیب و حقیقت بر سر آن شوی، که این دنیا سرای بهانه است و زندان اندوه تا روزی که این مدت بسر آید و این قوت مقدر خورده آید و در غیب باز شود.

эй дарвеш , бас намонад ки ин шаби меҳнат басар ояд ва ин қӯти муқаддар хӯрда ояд ва дар ҳақоиқу ғайб боз шавад . эй дарвеш , бас намонад ки ин шаби меҳнат басар ояду субҳи каромат аз машриқ қурбат барояд , ашхоси пирӯзӣ бадар ояд , зулмати фурқатро нури васлат бо барояд , гири чунон ки ту хоҳӣ чунон барояд . Бас намонад ки ончӣ хабараст аён шавад , орзӯҳо нақду зиёдат бекарон шавад . Дасти алойиқ аз доман ҳақоиқ Раҳон шавад , қиссаи обу гул ниҳон шаваду дӯсти азалӣ аён шавад , дидау дилу ҷон ҳар се бадв нигарон шавад . Ман иъши ани зикри арраҳмони нақизи ?лаи шитонои Фҳўи ?лаи қарини ман лами иърФи қадари алхлўаҳи маъаи аллоҳи Фҳоди ани зикрау ахлди илои хавотираи алрдиӣаҳ , қизи аллоҳи ?лаи ман ишғлаҳи ани аллоҳ . Ҳар ки қадари хилват бо ҳақ надонад аз зикр ӯ бозмонд ва ҳар ки аз зикр ӯ бозмонд , ҳаловати имон аз куҷо ёбад . Лои ҷурми биҷои зикри рҳмни всоўс шайтон нишинаду ҳўоҷс нафас бинад ва ҳар ки бар пай шайтон раваду ҳўоءи нафаси пурситади қадари зикри аллоҳ чаҳ донад ва аз дарди дайн чаҳ хабар дорад , балоли сӯхта бояду салмони рехтау маози кӯфта то ҳадиси дарди дайну инси зикр , бо ту бигӯянд .

ای درویش، بس نماند که این شب محنت بسر آید و این قوت مقدر خورده آید و در حقایق و غیب باز شود. ای درویش، بس نماند که این شب محنت بسر آید و صبح کرامت از مشرق قربت برآید، اشخاص پیروزی بدر آید، ظلمت فرقت را نور وصلت با برآید، گیر چنان که تو خواهی چنان برآید. بس نماند که آنچه خبر است عیان شود، آرزوها نقد و زیادت بیکران شود. دست علایق از دامن حقایق رهان شود، قصه آب و گل نهان شود و دوست ازلی عیان شود، دیده و دل و جان هر سه بدو نگران شود. مَنْ یَعْشُ عَنْ ذِکْرِ الرَّحْمنِ نُقَیِّضْ لَهُ شَیْطاناً فَهُوَ لَهُ قَرِینٌ من لم یعرف قدر الخلوة مع اللَّه فحادّ عن ذکره و اخلد الی خواطره الردیئة، قیض اللَّه له من یشغله عن اللَّه. هر که قدر خلوت با حق نداند از ذکر او بازماند و هر که از ذکر او بازماند، حلاوت ایمان از کجا یابد. لا جرم بجای ذکر رحمن وساوس شیطان نشیند و هواجس نفس بیند و هر که بر پی شیطان رود و هواء نفس پرستد قدر ذکر اللَّه چه داند و از درد دین چه خبر دارد، بلال سوخته باید و سلمان ریخته و معاذ کوفته تا حدیث درد دین و انس ذکر، با تو بگویند.

Агар балоласт аз тимори мусулмонии бемор ва наҳиф гашта , ва маозаст саропардаи ишқ дар саҳроӣ дард ноёфт , зада ки : тъолўои нؤмни соъаҳ . , вар салмонаст ҷону дили хеши ғариби вор аз андӯҳи дайну дарди исломи бгдохтаҳи сар дар сари худ гум карда , аз вела ва таҳайюр бидон ҷои расида ки бадари масҷиди расӯл ( с ) бргзшт аз худ чунон бихўд гашта ва дар мазкӯри чунон мустағриқ шуда ки салом бар расӯл фаромӯш кард , ҷалолу азимати мурсали бҷону дили ваии чунон тохтан оварда ки ҷои саломӣ бар расӯл нагузошта .

اگر بلال است از تیمار مسلمانی بیمار و نحیف گشته، و معاذ است سراپرده عشق در صحرای درد نایافت، زده که: تعالوا نؤمن ساعة.، ور سلمان است جان و دل خویش غریب وار از اندوه دین و درد اسلام بگداخته سر در سرّ خود گم کرده، از وله و تحیر بدان جای رسیده که بدر مسجد رسول (ص) برگذشت از خود چنان بیخود گشته و در مذکور چنان مستغرق شده که سلام بر رسول فراموش کرد، جلال و عظمت مرسل بجان و دل وی چنان تاختن آورده که جای سلامی بر رسول نگذاشته.

Мисроъ : иълми аллоҳгар ҳаме донам нигорои шаби зи рӯз . Чун бргзшт ва салом накард Мустафо ( с ) тез дар вай нагирист дили вайро дид , чун киштӣ дар баҳри ғайби афканда , боди ҷалол аз мҳби таҷаллии хостаҳ , киштии бишкастау салмони саргашта . Забони салмони бзёрти дили рафта , дил дар ҷони овехта , ҷон дар ҳақи гурехта . Мустафо ( с ) донист ки салмон аз худ раҳо шудау мурғаш аз равзани дили бъолми малакӯт парвоз карда . эй ҷавонмард , кори он мурғ дорад . Қафас ки дар ӯ мурғ набӯд бача шояд . Гуфтаанд қафас , қолабасту амонати мурғ , пар ӯ ишқ , парвоз ӯ иродат , уфуқ ӯ ғайб , манзил ӯ дард , истиқбол аз роҳи атитаҳи ҳрўлаҳ . Ҳар гуҳ ки ин мурғи амонат аз ин қафаси башарият бар уфуқи ғайб парвоз кунад , Каррӯбӣони олами қудс дастҳо бидида хеш боз ниҳанд , то барқи ин ҷамоли дидаҳои эшон нрбоид . Мустафо ( с ) ҳар чанд ки аз аҳволи салмон бо хабар буд ғайритӣ бар саҳрои синаи вай гузар кард гуфт : эй салмон май бргзрӣ ва салом менакунӣ , салмони ҷавоби надод , расӯл фармуд эй салмони охир на ман роҳат намудем на бшФоъти ман ҳамеи умеди дорӣ , салмони ҳам ҷавоби надод , сари салмони он соъат дар аллоҳ зоред ки илоҳӣ ё забонии боздиҳ то ҷавоби даҳум ё ҷавобӣ аз баҳри ман боздиҳ . Ҷабраили он соъат аз ҳўоء қудрат башитоб даромад расӯл фармуд : эй Ҷабраил имрӯз башитоб омадӣ , гуфт оре ки салмон дар ғарқобаст . эй Муҳамади аллоҳи туро салом мекунад миФрмоид ки бо салмон май гӯйӣ на роҳат ман намудем ? турои роҳ ки намӯд ? май гӯйӣ на умеди бшФоъти ман дорӣ ? дар кули олами крои Зуҳраи шафоат буд то дастурӣ ман набошад ?

مصراع: یعلم اللَّه گر همی دانم نگارا شب ز روز. چون برگذشت و سلام نکرد مصطفی (ص) تیز در وی نگریست دل وی را دید، چون کشتی در بحر غیب افکنده، باد جلال از مهب تجلی خاسته، کشتی بشکسته و سلمان سرگشته. زبان سلمان بزیارت دل رفته، دل در جان آویخته، جان در حق گریخته. مصطفی (ص) دانست که سلمان از خود رها شده و مرغش از روزن دل بعالم ملکوت پرواز کرده. ای جوانمرد، کار آن مرغ دارد. قفس که در او مرغ نبود بچه شاید. گفته‌اند قفس، قالب است و امانت مرغ، پر او عشق، پرواز او ارادت، افق او غیب، منزل او درد، استقبال از راه اتیته هرولة. هر گه که این مرغ امانت از این قفس بشریت بر افق غیب پرواز کند، کروبیان عالم قدس دستها بدیده خویش باز نهند، تا برق این جمال دیده‌های ایشان نرباید. مصطفی (ص) هر چند که از احوال سلمان با خبر بود غیرتی بر صحرای سینه وی گذر کرد گفت: ای سلمان می‌برگذری و سلام می‌نکنی، سلمان جواب نداد، رسول فرمود ای سلمان آخر نه من راهت نمودم نه بشفاعت من همی امید داری، سلمان هم جواب نداد، سرّ سلمان آن ساعت در اللَّه زارید که الهی یا زبانی بازده تا جواب دهم یا جوابی از بهر من بازده. جبرئیل آن ساعت از هواء قدرت بشتاب درآمد رسول فرمود: ای جبرئیل امروز بشتاب آمدی، گفت آری که سلمان در غرقاب است. ای محمد اللَّه ترا سلام میکند میفرماید که با سلمان می‌گویی نه راهت من نمودم؟ ترا راه که نمود؟ می‌گویی نه امید بشفاعت من داری؟ در کل عالم کرا زهره شفاعت بود تا دستوری من نباشد؟

эй Муҳамади ту бар тавр набӯдӣ он рӯз ки мо Нидо кардем он зарраи салмон дар миёни зарраҳо мутаворӣ , хаймаи ишқ бар саҳро заду ғайрати арнӣ истиқбол кард , ки ё Мӯсои ту пиндорӣ ки дар ин мамлакат , ошиқи худ туе , дрнгри бойени хоки тавр , то дар зер ҳар заррае , ошиқии бинии истода ва мегуяд : арнии арнӣ , қол алнабӣ ( с ) : ман أроди أни инзри илои абди нури аллоҳи қалба , Флинзри илои салмон .

ای محمد تو بر طور نبودی آن روز که ما ندا کردیم آن ذره سلمان در میان ذره‌ها متواری، خیمه عشق بر صحرا زد و غیرت ارنی استقبال کرد، که یا موسی تو پنداری که در این مملکت، عاشق خود تویی، درنگر باین خاک طور، تا در زیر هر ذره‌ای، عاشقی بینی ایستاده و میگوید: ارنی ارنی، قال النبی (ص): من أراد أن ینظر الی عبد نوّر اللَّه قلبه، فلینظر الی سلمان.